MvA Technische vragen VG 4.2 Noodsteunpunten

MEMORIE VAN ANTWOORD Memorie van Antwoord m.b.t. gestelde vóórvragen ex. artikel 10 van de “Verordening op de raadscommissies en beeldvormende-, informatieve- en opiniërende bijeenkomsten Beekdaelen 2023” van de raadsfractie Vernieuwingsgroep ten aanzien van het agendapunt 4.2 Raadsvoorstel inzake noodsteunpunten (NSP) pilot i.h.k.v. project weerbare samenleving ter behandeling in de raadsvergadering van 21 april 2026

Vraag 1: Ook met de bijlage over de noodsteunpunten erbij blijft het voor ons onvoldoende duidelijk wat wij als raad nu exact besluiten en binnen welk financieel en inhoudelijk kader. Waarom staat dit niet helder in het raadsvoorstel zelf? Kan het college helder aangeven wat de raad met dit voorstel concreet besluit, in één duidelijke zin? Antwoord: De raad besluit om een aanvullend krediet van €150.000 beschikbaar te stellen voor de lokale inrichting van één noodsteunpunt binnen de regionale pilot, zodat de gemeente praktijkervaring kan opdoen met het oog op toekomstige structurele implementatie.

Vraag 2: Waar gaat dit noodsteunpunt gerealiseerd worden? Antwoord: Het is nog niet definitief vastgesteld op welke locatie het noodsteunpunt binnen de pilot gerealiseerd zal worden. In de voorbereidingsfase van de pilot wordt een geschikte, bereikbare en functioneel passende locatie geselecteerd op een geografisch centrale plek binnen de gemeente.

Vraag 3: In de bijlage spreekt u weer van een pilot. Is het geld nu bedoeld voor het hebben van een noodsteunpunt zoals in het raadsvoorstel staat vermeld of slechts voor het draaien van de pilot? Antwoord: Het gevraagde budget is bedoeld voor de realisatie van een noodsteunpunt. Deze realisatie vindt plaats binnen de context van de pilot, maar nadrukkelijk met het oog op mogelijke structurele borging in de toekomst. Deelname aan de pilot stelt de

gemeente in staat om het noodsteunpunt in de praktijk te testen, ervaring op te doen en te bepalen welke inrichting en middelen daadwerkelijk noodzakelijk zijn.

Vraag 4: Wat zijn nu de totale kosten van dit voorstel, zowel incidenteel als structureel, en welke periode betreft het? Antwoord: De incidentele kosten bedragen €150.000 en hebben betrekking op de inrichting van één noodsteunpunt in het kader van de pilot in 2026. De structurele kosten zijn op dit moment nog niet bekend. De pilot is juist bedoeld om inzicht te krijgen in onder andere personele inzet, beheer, onderhoud en exploitatiekosten. Deze worden na de evaluatie van de pilot (voorzien eind 2026) nader bepaald. Door de budgetten voor het project “weerbaarheid en veerkracht” en het budget voor de Pilot Noodsteunpunten aan elkaar te koppelen wordt er meer ruimte geboden om onvoorziene tegenvallers op te vangen.

Vraag 5: Waar is het bedrag van 150.000 euro op gebaseerd? Dit in vergelijking met de gemeente Kerkrade waar een NSP 100.000 euro kost? Antwoord: Kerkrade heeft aangegeven rekening te houden met een minimale investering van circa €100.000 per noodsteunpunt. De daadwerkelijke kosten zijn echter sterk afhankelijk van de gekozen locatie, aanwezige voorzieningen en keuzen met betrekking tot het toepassen van de lokale context. Omdat Beekdaelen nog geen accommodaties met voorzieningen heeft als noodstroom of noodcommunicatie-infrastructuur, wordt uitgegaan van een hoger budget met een marge. Dit voorkomt dat tijdens de pilot aanvullende middelen nodig zijn en biedt flexibiliteit om noodzakelijke voorzieningen in het kader van de noodsteunpunt als ook binnen het project gemeentelijke “weerbaarheid en veerkracht” te kunnen realiseren.

Vraag 6: Is de toekomstige realisering van het definitieve steunpunt te combineren met de nieuwbouwplannen, denk aan nieuwbouw van het gemeentehuis, sportcomplexen en basisscholen? Antwoord: Bij toekomstige realisering van maatschappelijk vastgoed kan het goed zijn hierover na te denken. Echter zal de aankomende periode meer kennis en inzicht moeten geven over de randvoorwaarden bij borging van permanente noodsteunpunten.

Vraag 7: Is er een schatting mogelijk van het aantal NSP’s die nodig zijn voor een dekkend plan in Beekdaelen? Of dient de pilot nog om optimale spreiding te toetsen? Antwoord: Er is nog geen schatting te geven van het aantal benodigde NSP’s binnen de gemeente. De pilot heeft juist als doel om inzicht te verkrijgen in onder andere spreiding, bereikbaarheid en benodigde capaciteit. De resultaten hiervan vormen de basis voor toekomstige besluitvorming over het aantal en de locaties.

Vraag 8: Wat is de impact op de huidige infrastructuur? Antwoord: Eén NSP in pilot verband heeft een beperkte invloed op de huidige infrastructuur.

Vraag 9: Zijn er samenwerkingsverbanden met bestaande projecten in binnen- en buitenland om de opzet van een CP en NSP concreter te maken? Denk aan: Twente (ROP, rampopvangpunten), Zweden (MSB-programma), Zwitserland (Notfalltreffpunkte NTP) en Japan (Evacuation Centers & "Michi-no-Eki). Antwoord: Op gemeentelijk niveau zijn deze er niet. Wel sluit de pilot aan bij landelijke afspraken tussen het Ministerie van Justitie en Veiligheid, de VNG en het Veiligheidsberaad. Binnen deze landelijke context worden ervaringen uit verschillende regio’s verzameld en gedeeld. Daarnaast levert de pilot in Zuid-Limburg zelf input voor de landelijke evaluatie. Internationale voorbeelden kunnen in een latere fase waardevol zijn, maar maken geen expliciet onderdeel uit van de huidige pilotopzet. Afgezien van het effect om van elkaar te leren is het vooral ook van belang om tot verdere concrete lokale en regionale stappen te komen in het verhogen van de maatschappelijke weerbaarheid.

Vraag 10: Kunnen we een overzicht krijgen van de uitgaven van het pilotproject in Kerkrade om meer inzicht te krijgen in de kosten? Antwoord: Dit gevraagde overzicht is bij ons nog niet bekend. Dit is derhalve opgevraagde, maar nog niet verkregen, als we dit krijgen zullen we dit delen.

Vraag 11: Zijn onze drie brandweerkazernes momenteel al geschikt om continu operationeel te zijn en kunnen zij in onze gemeente de rol van NSP spelen? Is er dan voldoende spreiding of vallen juist dit soort vragen binnen de opdracht van de pilot?

Antwoord: De Zuid-Limburgse brandweerkazernes zijn sinds eind 2025 onder andere allen voorzien van noodstroomaggregaten. Vanuit de Veiligheidsregio Zuid-Limburg wordt geadviseerd om brandweerkazernes niet als noodsteunpunt te gebruiken. De reden hiervoor is dat tijdens een crisis de brandweerkazernes al een cruciale rol vervullen in de hulpverlening. Het combineren met een publieksfunctie zoals een noodsteunpunt kan leiden tot verstoring van deze primaire processen. Binnen de “whole of society” benadering neemt de hele maatschappij diens verantwoordelijkheid om weerbaar en veerkrachtig te zijn daarnaast is het proces van bevolkingszorg een gemeentelijke verantwoordelijkheid en niet van de brandweer.

Vraag 12: I.h.k.v. het ‘project weerbare samenleving’ wordt met deze pilot ingezet op noodsteunpunten. Kan het college toelichten hoe deze pilot zich verhoudt tot andere essentiële onderdelen van weerbaarheid, zoals alarmeringssystemen, schuilvoorzieningen, evacuatieplannen en het voorkomen van infrastructurele knelpunten? M.a.w.: welke prioritering hanteert het college/VRZL binnen deze verschillende maatregelen, en hoe wordt geborgd dat de ontwikkeling van noodsteunpunten in samenhang plaatsvindt met deze bredere weerbaarheidsopgaven? Hierbij denken we ook aan de ‘gevarenzone’ waarin onze regio rond het NATO-hoofdkwartier te Brunssum en de AWACS-basis te Teveren zich bevindt. Antwoord: Binnen de weerbaarheidsopgaven zijn op meerdere niveaus nog stappen te zetten. De huidige focus ligt primair op het scenario van een langdurige stroomuitval, aangezien dit scenario specifieke en ingrijpende complicaties met zich meebrengt voor vitale processen, communicatie, dienstverlening en zelfredzaamheid. De maatregelen die in dit kader worden ontwikkeld en getroffen, dragen echter ook bij aan een verhoogde weerbaarheid bij andere crisisscenario’s. Daarmee is sprake van een robuuste aanpak waarbij investeringen in weerbaarheid niet scenariospecifiek zijn, maar breder toepasbaar binnen verschillende verstoringen en crisistypen.