Technische vragen Totaal

Beantwoording technische vragen Begroting 2025 Lokaal Beek In voorgaande circulaires heeft de overheid, in verband met de invoering van de inkomensafhankelijke bijdrage voor de WMO per 1 januari 2026, het gemeentefonds gekort. Enerzijds wordt verwacht dat de inkomsten uit de eigen bijdrage zullen stijgen, anderzijds dat er minder mensen gebruik zullen maken van huishoudelijke hulp. Vanaf 2026 wordt het gekorte bedrag in het gemeentefonds direct overgenomen als baat voor de eigen bijdrage. Met betrekking tot Eigen bijdrage WMO & het VGZ Zuid-Limburgpakket: 1. Aangezien de eigen bijdrage voor de WMO inkomensafhankelijk wordt, bij welk onderdeel van het VGZ Zuid-Limburgpakket (Compact of Standaard) wordt deze vergoeding nog steeds aangeboden, en hoe blijven de pakketten aantrekkelijk voor inwoners met een laag inkomen? Antwoord: Het VGZ- Limburg pakket wordt door VGZ aangeboden aan Beekse inwoners met een inkomen tot maximaal 150% van de toepasselijke bijstandsnorm. De premie wordt door de Beekse inwoners die ervan gebruik maken rechtstreeks aan VGZ overgemaakt, zonder tussenkomst van de gemeente. Dit standaardpakket is met name aantrekkelijk omdat hierin een vrij volledige dekking, waaronder een vergoeding voor de eigen bijdrage Wmo, wordt aangeboden.

Voor diegenen die een kleiner pakket wensen wordt het compact pakket aangeboden, waarvoor ook een lagere premie van toepassing is. 2. Hoe betaalt de gemeente mee aan de premie voor deze pakketten? Is de gemeentelijke bijdrage beperkt tot de basisverzekering van € 146,95 (prijspeil 2024), of geldt deze bijdrage ook voor aanvullende verzekeringen? Antwoord: Zoals onder vraag 1 terug te lezen wordt de premie door de Beekse inwoners die ervan gebruik maken rechtstreeks aan VGZ overgemaakt, zonder tussenkomst van de gemeente. Daarnaast kunnen de Beekse inwoners met een VGZ standaardpakket in aanmerking komen voor een pluspakket, wanneer zij een inkomen hebben dat maximaal 110% van de toepasselijke bijstandsnorm betreft. Dit pluspakket voorziet onder andere in het verzekeren van de eigen bijdrage. De gemeente betaalt dit pluspakket in het kader van het minimabeleid en dit bedraagt €20,- per maand per inwoner die van het pluspakket gebruik maakt. Gemeente Beek (L.) In 2023 leefde 3,3 procent van de inwoners in armoede. In 2022 was dat 2,6 procent. Dat is een verschil van 0,7 procentpunt. Bron: Limburger Uit recente gegevens blijkt dat de armoede in Nederland lager wordt ingeschat dankzij een nieuwe rekenmethode, ontwikkeld door het CBS, Nibud en SCP. Deze herziening in de manier van meten geeft een beter inzicht in de omvang van armoede op nationaal niveau.

Toch laat de situatie in de gemeente Beek een andere trend zien, met een stijging van het aantal inwoners dat in armoede leeft: van 2,6% in 2022 naar 3,3% in 2023, een toename van 0,7 procentpunt. 1. Kunt u toelichten welke specifieke factoren in de gemeente Beek bijdragen aan deze stijging in armoede, ondanks de landelijke trend van een lagere armoedebeperking door de nieuwe rekenmethode? Antwoord: de cijfers waarnaar wordt verwezen zijn afkomstig van CBS : “Tabellen met cijfers over armoede in Nederland, 2018-2023”. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud) en het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) hebben een nieuwe methode ontwikkeld om armoede in Nederland te meten. In algemene zin neemt daarin de procentuele armoede af. Beek vormt hierop een uitzondering. Vooralsnog is niet achterhaald wat hiervan de oorzaak is, temeer omdat de cijfers die wij zelf al jarenlang nauwkeurig bijhouden inzake bijstand, deze stijging niet laten zien. Daarnaast vertonen de gemeenten Stein en Sittard-Geleen een daling, conform landelijke trend. Nader

-2-

onderzoek is nodig om deze ontwikkeling te kunnen verklaren. Zodra deze is achterhaald zal uw raad hierover worden geïnformeerd. 2. Daarnaast zouden we graag willen weten of in de programmabegroting 2025 van de gemeente Beek gebruik is gemaakt van de oude rekenmethode of dat de nieuwe cijfers van het CBS, Nibud en SCP zijn toegepast. Antwoord: In de begroting is niet voorzien in een armoede- indicator. In de monitoring van het minimabeleid wordt bijgehouden hoeveel Beekse inwoners een inkomen hebben op het niveau van de toepasselijke bijstandsnorm. Deze monitor vormt de basis voor de nulmeting die in 2023 is toegepast bij het toen door de raad vastgestelde nieuwe minimabeleid “Volwaardig en zinvol meedoen” (zie pagina 11 punt 5. Nulmeting). CDA Algemeen 0. Klopt het dat er structureel ruim 4 mln bezuinigd moet worden zijnde het meerjarige tekort vanaf 2026 en de resterende onttrekkingen aan de algemene reserve? Antwoord: Er is een begrotingstekort van € 1.637.200 in 2026, daarnaast is aan de algemene reserve een bedrag onttrokken van € 1.335.600 ter dekking van het begrotingstekort. Per saldo is er dus een structureel tekort van € 2.972.800, dit tekort loopt in de jaren na 2026 verder op. Financiële samenvatting 1.

Hoe kan het dat de energielasten bijna 250.000 duurder zijn? Antwoord: Naar aanleiding van de energiecrisis in 2022 zijn de enorm gestegen energiekosten in de begroting van 2023 en 2024 incidenteel opgenomen. Aangezien de gemeente inmiddels nieuwe energiecontracten heeft afgesloten, zijn deze vanaf 2025 structureel begroot op verwacht gebruik. 2.

HCL is toch duurder? Het was toch juist de bedoeling goedkoper te zijn met de overdracht van archief! Antwoord: Het budget voor archiefkosten wordt bijgeraamd omdat de gemeente Beek bij HCL ook het Edepot (Digitaal archief) gaat afnemen. Dit betreft een nieuwe wettelijke verplichting. 3. Was Bijstelling WMO in begroting 2024 toch niet robuust genoeg? Antwoord: De Wmo betreft een open einde-regeling. Om actuele trends en ontwikkelingen adequaat op te volgen en vervolgens goed door te vertalen naar de gemeentelijke P&C-cyclus, wordt ieder kwartaal een kwartaalrapportage sociaal domein opgesteld. Deze kwaraps worden ieder kwartaal met de commissie Inwonerszaken gedeeld. Op basis van de meest actuele inzichten en realistisch budgetteren is in de programmabegroting 2024 een structurele bijraming verwerkt, waaronder voor het budget voor Pgb begeleiding. In de periode daarvoor was een aantal hogere Pgb’s toegekend, waardoor deze kosten waren gestegen. Ook was een hoger budget voor de Pgb’s Huishoudelijke ondersteuning nodig. Dit had te maken met een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep (CRvB) over de hoogte van het informele tarief Pgb, wat een ophoging van dit tarief tot gevolg heeft. Daarnaast waren de inkomsten voor de Eigen Bijdrage naar beneden bijgesteld. Daarentegen waren de budgetten voor hulpmiddelen, begeleiding (Zorg in Natura) en dagbesteding (Pgb) verlaagd.

Per saldo zorgde dit voor een structurele bijraming van € 35.000. Een jaar later, bij het opstellen van de programmabegroting 2025, is op basis van actuele ontwikkelingen een grotere structurele bijstelling noodzakelijk. Deze bijstelling is het gevolg

-3-

van een flinke toename van de kosten voor Huishoudelijke Ondersteuning en (Groeps)Begeleiding. De oorzaak hiervan is een toename van het aantal cliënten en een forse stijging van de reële tarieven in de afgelopen periode. Daarnaast zijn de huurtarieven voor hulpmiddelen gestegen in de nieuwe aanbesteding per 1 juli 2024. Deze ontwikkelingen zijn terug te zien in de meest recente kwartaalrapportages sociaal domein. Onze gemeente bekijkt op basis van deze info waar mogelijk bijgestuurd kan worden. Omdat de Wmo uiteindelijk een open einderegeling betreft en onze gemeente bijvoorbeeld geen invloed kan uitoefenen op de regels omtrent reële tarieven, is het noodzakelijk om in de programmabegroting 2025 de genoemde bijraming op te nemen. 4. Hoe wordt het % bijdrage de Haamen berekend en wanneer verloopt contract? Antwoord: Het jaarlijks te indexeren percentage, zoals in de exploitatieovereenkomst is afgesproken, wordt samengesteld uit de onderstaande gemiddelde jaarindexcijfers gepubliceerd door het CBS. CBS: CAO -lonen sector particuliere bedrijven. CBS/CPI: alle huishoudens “gas” CBS/CPI: alle huishoudens “elektriciteit” CBS/CPI alle huishoudens De beheer- en exploitatieovereenkomst met Stichting De Haamen loopt tot en met 31 december 2026. 5.

Ozb areaaluitbreiding 128.000 wat is dat en waarom is dit niet structureel? Antwoord: Dit betreft extra te verwachten OZB-inkomsten gebaseerd op de in 2024 verstrekte bouwvergunningen, waarbij het merendeel betrekking heeft op niet-woningen. Deze extra opbrengsten bedragen 10K in 2026 en 128K structureel vanaf 2027 6. Is het Stream contract al afgesloten? Antwoord: Het nieuwe contract voor het streamen van de commissie- en raadsvergaderingen is nog niet afgesloten. Een voorstel hiervoor is geagendeerd voor de raadsvergadering van donderdag 7 november 2024. 7. Wat betekent de Tariefrente riool voor het taakverdeling Treasury? Antwoord: De tariefrente riool is een baat op het taakveld Treasury. Dit betekent dat de gemeente deze baat kan inzetten ten gunste van de begroting. 8. Graag nadere onderbouwing groei 4,7 fte!! Voor welke taken is deze uitbreiding nodig? Antwoord: Jaarlijks wordt bekeken welke ontwikkelingen plaatsvinden die van invloed zijn op de formatie, taken en functies. Deze ontwikkelingen kunnen zowel van wettelijke aard zijn, als mede het gevolg van druk op de bestaande formatie (denk hierbij aan druk op bestaande formatie waarbij (ondanks herprioriteringen) jaarlijkse pieken in werkzaamheden blijven). Het voortbestaan hiervan, c.q. inbedding in de organisatie geeft druk op de bestaande formatie.

De gevraagde formatie van in totaal 4,7 fte is benodigd om deze knelpunten op te lossen. De fte worden verspreid binnen de afdelingen ingezet. Uit landelijke metingen die uitgevoerd worden door het A&O fonds blijft zichtbaar dat Beek gecorrigeerd voor de omvang van de gemeente voor zowel qua vaste formatie als het inhuurbudget onder het landelijke gemiddelde blijft. Programma 1 9. Hoeveel hectare is gebouwd op AV als alle verleende vergunningen worden uitgevoerd? Nadert dat 10 ha? Antwoord: Er is ca. 43 ha bedrijfsgrond vergund voor bebouwing. Hiervan is/wordt ca. 21,5 ha (op korte termijn) bebouwd.

-4-

10. Zet gemeente het instrument loonkostensubsidie in? Middels Vidar Antwoord: Het instrument van loonkostensubsidie wordt toegepast in het kader van de ontwikkeling naar arbeidsparticipatie. Dit instrument is een vast onderdeel vanuit de Participatiewet en wordt door Vidar toegepast, ook voor de gemeente Beek. In Q2/2024 betrof dit 23 Beekse personen. 11. Hoeveel ernstig gehinderden MAA zijn er? Antwoord: In ‘Amendement 145 Heldens c.s.’ is aangegeven dat het aantal ernstig gehinderden (EGH) in stappen moet worden teruggebracht conform de denklijn uit het “Van Geel rapport’. Daarbij dient de feitelijke situatie in 2019 als referentie. Met het businessplan MAA 2022 heeft de luchthaven met de toen geldende rekenmethode en wetenschappelijke inzichten aannemelijk gemaakt met welke vlootscenario’s zij aan het door Provinciale Staten gestelde kan voldoen. Hierbij wordt uitgegaan van: - 13.600 EGH in 2022 - 5.600 EGH in 2025 - 5.250 EGH in 2030 - 4.200 EGH in 2035 Bij deze opsomming wordt aangetekend dat het aantal EGH is berekend met het ‘Nederlands Rekenmodel’ (NRM). Dit rekenmodel wordt echter vervangen door een nieuw rekenmodel (Doc29), welke bij gelijkblijvende vliegscenario’s mogelijk (in beperkte mate) kan leiden tot andere aantallen ernstig gehinderden (EGH).

In “de Tweede herziene Basisrapportage Groot project Transitie Maastricht Aachen Airport” (mei-juni 2024) geeft de provincie Limburg aan dat door MAA een aantal stappen zijn gezet (zoals uitfaseren vliegtuigen en minder avondvluchten) om de doelstellingen te halen. Dit heeft ertoe geleid dat MAA in 2023 en (naar verwachting) 2024 qua geluidsbelasting onder de belasting 2019 blijft. Programma 6 12. P.199 deze herijking? Welke herijking wordt bedoeld? Over samenwerking en bestuurskracht Antwoord: Op 10 december 2009 heeft de Raad van de gemeente Beek de strategische toekomstvisie 2010-2030 van de gemeente Beek met de titel ¨Ondernemend Beek: veelzijdig en vitaal in Zuid-Limburg vastgesteld. Op 10 juni 2021 is deze strategische toekomstvisie herijkt. 13. P.200 ik mis indicatoren over dienstverlening! Antwoord: In de begroting 2024 was deze indicator niet meer benoemd, aangezien deze niet in de vorm als voorheen wordt uitgevraagd aan de burger. We zullen kijken welke gegevens in de volgende versie kunnen worden opgenomen. In het laatste burgeronderzoek (gepubliceerd in Q1 van 2024) staan onderstaande resultaten vermeld.

Wat vindt u -over het algemeen- van de dienstverlening van uw gemeente? Rapportcijfer 6,9 Wat vindt u van de digitale dienstverlening van de gemeente? Denk hierbij aan de website, digitaal infobalie/-loket, app en de diensten die u digitaal kunt aanvragen/afhandelen. Rapportcijfer 6,9

-5-

14. P. 202: uitleg grote onttrekkingen 08 en stortingen 011 en 08 in 2025. Wat zijn dit? Antwoord: Stortingen 0.8 -175.000* * in de afwijkingenrapportage 2023 is besloten voor het jaar 2025 een bedrag van € 175.000 vanuit de reserve Strategische Investeringsagenda te storten in de algemene reserve en deze reserve op te heffen. Onttrekkingen 0.8 1.260.000** ** Deze onttrekking bestaat uit twee bedragen € 63.700 en € 1.196.700 De € 63.700 is in de 1e berap 2021 bijgeraamd en betreft de 4e (en laatste) tranche Essentgelden welke in december 2019 waren afgestoten. De overige € 1.196.700 betreft de onttrekking uit de algemene reserve, waarvan een maximum van 10% ten gunste van het begrotingstekort mocht worden gebracht. 0.11 120.000*** ***Jaarlijks, vanaf 2020, wordt de ingroei in de kosten van de Veiligheidsregio afgebouwd. Destijds hebben wij een bedrag ontvangen voor de brandweerkazerne. Dit bedrag is ingezet als ingroei voor de verhoogde kosten van de Veiligheidsregio. 15. Kunt u een indicatie geven van de gevolgen van de sept circulaire t.b.v. bezuinigingstraject? Antwoord: In de slotrapportage 2024 ontvangt u de specificatie van de septembercirculaire 2024. 16. Hoe gaat u financieringsbehoefte invullen? U overschrijdt de kasgeldlimiet. Dus langlopende lening aantrekken? Antwoord: De gemeente heeft inmiddels een langlopende lening afgesloten van 10 mln. 17.

U raamt geen onttrekkingen aan Reserve transformatiefonds. Zijn er geen plannen? Antwoord: In 2024 is de gemeente samen met CB5 begonnen met het maken van een Masterplan Wonen. Het Masterplan zal dienen als afwegingskader voor woningbouwplannen waarbij een goede mix van (nieuwbouw)woningen in de gemeente centraal staat. In afwachting van de uitkomsten van het Masterplan zullen nog geen gelden uit de Reserve transformatiefonds woningmarkt worden ingezet. 18. P.236 wat gaat er gebeuren met solvabiliteit als we 10% van ar blijven onttrekken? Hoe staat het Dashboard over 4 jaren? Antwoord: De solvabiliteit daalt in 2028 naar 24,5% en blijft dus binnen het oranje vlak op het dashboard. 19. P.297: is het mogelijk het overzicht taakstellingen op te schonen voor gemeentelijke en minder beïnvloedbare. Stelpost jeugd is niet door gemeente te beïnvloeden en dus van andere orde Antwoord: Dit kan meegenomen worden in de raadswerkgroep P&C. 20. P.340 is het wegvallen/verlagen van algemene uitkering de reden van niet structurele begrotingsevenwicht? Antwoord: er is door het ravijnjaar 2026 (korting op de algemene uitkering) een tekort aan structurele dekkingsmiddelen en hierdoor inderdaad geen (structureel) begrotingsevenwicht.

-6-

VVD Pag 17: Vanaf 2025 zal er geen hondenbelasting meer geheven worden. Andere algemene dekkingsmiddelen zijn ontvangen dividenden en de hondenbelasting. Opmerking: Feitelijk juist, maar in de uitvoering m.i.v. 2025 niet meer van toepassing. Antwoord: Wij hebben dit aangepast in Pepperflow De effecten van de Septembercirculaire 2024 zijn niet meegenomen. Vraag: Wanneer zijn de effecten wel zichtbaar ?? Antwoord: de septembercirculaire 2024 wordt meegenomen in de slotrapportage 2024.

Pag 21: Ontwikkeling salarislasten doorwerken anciënniteit 2025 241.000 2026 ev 201.400 Vraag: Hoe zit dat ?? Antwoord: In 2025 wordt, na pensionering van een medewerker, diens functie opgeheven. De salarislasten bedragen nog € 39.600 in 2025. Pag 23: Personele inzet afval en riolen. M.b.t. afval lijkt het een acceptabele trend te zijn van 2025 – 2028 M.b.t. riolen is er een piek in 2027. Vragen: Wat wordt bedoeld met personele inzet en waarom is bij riolen er een piek in 2027 Antwoord: De personele inzet, betreft de inzet van personeel naar het genoemde product. Op het product riolen zijn medewerkers werkzaam die ook aan andere (investerings)projecten werken zoals bijv.Schimmerterweg. Derhalve kan het zijn dat het ene jaar meer op bijv. projecten m.b.t. rioolinvesteringen wordt ingezet, dan het andere jaar. Er is een piek bij riolen in 2027, omdat een medewerker in de overige jaren ook aan andere investeringsprojecten werkt, welke niet tot het product riolen behoort. Belang van Beek Hierbij de technische vragen van Belang van Beek over de Begroting 2025: - Financiële samenvatting pagina 36: de geprognosticeerde eindbalans sluit ultimo 2025 met een financieringstekort van € 8.785.000 en in 2026 met een financieringstekort van € 32.696.000.

Wat betekent dit concreet? Moet de gemeente Beek in 2025 een bedrag van € 8.785.000 nog aan externe financiering aantrekken? Antwoord: Indien de geprognosticeerde balans zich in werkelijkheid op deze wijze ontwikkelt, zullen er inderdaad aanvullende langlopende leningen dienen te worden aangetrokken. - De jaarrekening 2024 kende een onverwacht hoog positief resultaat dankzij de ontvangen middelen voor de Oekraïne opvang. Wat is naar verwachting het financiële resultaat 2025 m.b.t. de Oekraïne opvang? Is hier in de begroting 2025 rekening mee gehouden? Antwoord: In de slotrapportage 2024 is het verwachte resultaat van de Oekraïne-gelden berekend. Vanaf 2025 is, op basis van gelijkblijvende kosten én de verlaagde vergoeding vanuit het Rijk ook een berekening gemaakt. De verwachting is daarbij dat kosten en opbrengsten nagenoeg met elkaar in evenwicht zullen zijn. De gemeenten kunnen er daarbij echter van uitgaan dat zij de volledige kosten vergoed krijgen door het Rijk. - Financiële samenvatting E. voormalig personeel (pagina 20): dit bedraagt in 2025 een bedrag van € 89.700 en vanaf 2026 een bedrag van € 2.300. Waardoor is het bedrag in 2025 hoger dan in volgende jaren?

-7-

Antwoord: Het betreft WW-verplichtingen van de gemeente bij uitdiensttreding van medewerkers.