Bijlage 2: Regionaal Preventieakkoord 2021-2023

PREVENTIEAKKOORD ZUID-LIMBURG 2021- 2023

Samen werken aan een gezonder Zuid-Limburg Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

1

INHOUD ALGEMEEN

5 PIJLERS

HET VERHAAL - Nationaal Preventieakkoord - Van Den Haag naar Zuid-Limburg - Netwerk van netwerken - Het resultaat - 5 pijlers - Aanjagen, versnellen en intensiveren

BEWEGEN EN GEZONDE VOEDING OP SCHOLEN

16 LOKALE PREVENTIEAGENDA’S

LIMBURGSE NETWERKAANPAK OVERGEWICHT EN OBESITAS ROOKVRIJE KINDOMGEVING GEZONDERE SPORTOMGEVINGEN AANVULLENDE SPEERPUNTEN

HET PROBLEEM AAN DE SLAG FINANCÏEN PARTNERS

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

2

HET VERHAAL ZUID SPRINGT ERUIT

Nota Gezondheidsbeleid Zuid-Limburg 2020-2023

Een gezonder Nederland! Dat is de ambitie van het Nationaal Preventieakkoord. Samen met zorgaanbieders, zorgverzekeraars, bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties en de Rijksoverheid zijn afspraken gemaakt om overgewicht, overmatig alcoholgebruik en roken te verminderen. Om deze ambities te realiseren is echter regionale en lokale uitvoering nodig. Daarom worden gemeenten in Nederland opgeroepen om aan de slag te gaan met regionale en lokale preventieafspraken.

Zuid-Limburg zet nieuwe trend in gezondheid

Nota Gezondheidsbeleid Zuid-Limburg 2020-2023

Nationaal Preventieakkoord

1

Van Den Haag naar Zuid-Limburg Deze landelijke ambities sluiten naadloos aan op de ambities van het regionale gezondheidsbeleid Zuid Springt Eruit en de Zuid-Limburgse aanpak Trendbreuk. Vanuit deze ontwikkeling zetten de Zuid-Limburgse gemeenten dan ook in op een gezamenlijk preventieakkoord. Hiermee wordt zowel uitvoering gegeven aan landelijke ambities alsook aan Zuid-Limburgse ambities binnen Zuid Springt Eruit.

Netwerk van netwerken Hoe hard in Zuid-Limburg wordt gewerkt aan het inhalen van gezondheidsachterstanden blijkt wel uit de vele initiatieven en organisaties die zich hiervoor inzetten. In het proces om te komen tot dit preventieakkoord is daarom aansluiting gezocht bij bestaande netwerken, coalities, akkoorden, programma’s en initiatieven. Tijdens de vele gesprekken, interviews en werksessies van de afgelopen periode is dankbaar gebruik gemaakt van de schat aan kennis en ervaring bij de vele partners, maar bovenal de bereidheid om er samen de schouders onder te zetten.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

3

Het resultaat Voor u ligt het resultaat van dit proces: het Preventieakkoord Zuid-Limburg. Dit akkoord bestaat uit een regionaal akkoord en 16 lokale preventieagenda’s. In het regionale akkoord worden afspraken Leon Geilen, Voorzitter Stuurgroep Trendbreuk Zuid-Limburg en wethouder gemeente Sittard-Geleen: ‘In Zuid-Limburg wordt ontzettend hard gewerkt aan het inhalen van gezondheidsachterstanden. De preventieafspraken binnen dit regionale akkoord en de lokale agenda’s leveren hier een waardevolle bijdrage aan. Hiermee kunnen we samen met partners nog meer massa maken en onze slagkracht vergroten.’

gemaakt met regionale partners met als doel lokale gezondheidswinst te boeken. Binnen de lokale preventieagenda’s hebben gemeenten afspraken gemaakt op lokaal niveau. Hierbij is tevens ruimte voor lokale speerpunten.

5 pijlers Zowel het regionale preventieakkoord als de lokale agenda’s zijn opgebouwd uit de volgende 5 pijlers: • Bewegen en gezonde voeding op scholen • Limburgse netwerkaanpak overgewicht en obesitas • Rookvrije kindomgevingen • Gezondere sportomgevingen • Overige (lokale) speerpunten

Aanjagen, versnellen en intensiveren Dat is waarop we inzetten met dit akkoord: de uitvoering van gezamenlijke ambities aanjagen, versnellen en intensiveren. Maar, zo bleek ook de afgelopen periode, onze ambities zijn groter dan de beschikbare middelen. Dit betekent dat dit preventieakkoord weliswaar ambitieus is, maar niet allesomvattend. Zo hebben we scherpe keuzes gemaakt zodat we een zo groot mogelijke impact realiseren en daarmee een maximale bijdrage leveren aan een gezonder Zuid-Limburg.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

4

16 LOKALE PREVENTIEAGENDA’S Het Preventieakkoord Zuid-Limburg bestaat uit een regionaal akkoord en 16 lokale preventieagenda’s. Klik hiernaast op de gemeentenaam voor de betreffende preventieagenda.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

5

HET PROBLEEM Het Nationaal Preventieakkoord zet in op het terugdringen van alcoholgebruik, roken en overgewicht. Maar hoe zit het daarmee in Zuid-Limburg? Hoe groot is de noodzaak om hier iets aan te doen in onze regio?

Kort samengevat In vergelijking tot landelijke gemiddelden hebben Zuid-Limburgers:

ROKEN

OVERGEWICHT

ALCOHOLGEBRUIK

In Zuid-Limburg roken meer jongeren (13-16 jaar) in vergelijking tot de rest van Nederland

Zuid-Limburgers kampen net als de rest van Nederland te vaak met overgewicht en obesitas

In Zuid-Limburg drinken meer jongeren (13-16 jaar) alcohol in vergelijking tot de rest van Nederland

Jongeren (13-16 jaar) die minstens 1 keer per week rokenc:

• een lagere levensverwachting: 80,8 jaara (NL: 81,5 jaar)

Zuid-Limburgse kinderen met overgewicht en/of obesitase:

Jongeren (13-16 jaar) hebben de afgelopen 4 weken:

• 2 jarigen

8%

• alcohol via familie en/of 45,4% vrienden gekregenc

• 3 jarigen

7%

• alcohol gekochtc

• 3 jarigen + 9 maanden

10%

• alcohol gedronken

• 5-6 jarigen

9%

• 10 jarigen

16%

• 13-14 jarigen

16%

gemiddelden.

• 17-24 jarigen

22,1%

En tot slot, net als de rest van Nederland

Volwassenen met overgewichtd:

7,9%

• hogere zorgkosten: € 3040,- per verzekerdeb (NL € 2.490,-)

NL

6,4%

Volwassenen en ouderen (19 jaar en ouder) die rokenD: NL

Daarbij zien we dat in Zuid-Limburg meer jongeren tussen 13 en 16 jaar roken en

21,6% 20,5%

alcohol drinken in vergelijking tot landelijke

kampen Zuid-Limburgse kinderen en

13,8% c

NL

28,3% 26,4%

Volwassenen dat overmatig alcohol drinktd:

7,2%

52,3%

volwassenen te vaak met overgewicht en/of obesitas.

a b c d e

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

Definitie: Levensverwachting bij geboorte. Het betreft de gemiddelde leeftijd die een levendgeborene uit het betreffende jaar naar verwachting zal bereiken. Bron: RIVM via waarstaatjegemeente.nl, 2016 Definitie: Gemiddelde kosten per verzekerde voor de Zorgverzekeringswet (Zvw). De zorg vanuit de Zvw omvat alle zorg die in het basispakket is opgenomen. Zorg vanuit de aanvullende verzekeringen is dus niet opgenomen. Bron: Vektis via waarstaatjegemeente.nl, 2017 Bron: Gezondheidsmonitor Jeugd, GGD Zuid Limburg, 2019 Bron: Volwassenen- en Ouderenmonitor, GGD Zuid Limburg, 2016 Bron: Jeugdgezondheidszorg, GGD Zuid Limburg, 2019

6

DE 5 PIJLERS VAN HET PREVENTIEAKKOORD In de volgende hoofstukken worden per pijler de ambities, afspraken en acties geformuleerd die samen met de partners van dit preventieakkoord worden opgepakt.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

7

PIJLER: BEWEGEN EN GEZONDE VOEDING OP SCHOLEN

De onderwijsomgeving is bij uitstek geschikt voor het aanleren van een gezonde leefstijl. Zo is in Zuid-Limburg de afgelopen jaren dan ook intensief ingezet op een gezonder onderwijs. En met resultaat. Denk hierbij aan De Gezonde Basisschool van de Toekomst en de groei van het aantal Gezonde Scholen in zowel het primair- als voortgezet onderwijs. Om Zuid-Limburgse kinderen op te laten groeien tot gezonde volwassenen zijn preventieve programma’s nodig in alle levensfases. In dit preventieakkoord zetten we daarom samen met JOGG in op een verbreding naar de voorschoolse fase (kinderopvang), het voortgezet onderwijs en het middelbaar beroepsonderwijs.

Ambitie Kinderopvang Uit een inventarisatie onder kinderopvangorganisaties in Zuid-Limburg blijkt de ambitie aanwezig om te komen tot een gezondere kinderopvang. Tevens blijkt dat er behoefte is aan ondersteuning om hiermee aan de slag te gaan. Dankzij een subsidie van ZonMw wordt de regio de komende jaren in staat gesteld om een regionaal lerend netwerk gezonde kinderopvang te vormen waarin kinderopvang en kennispartners ervaringen delen en van elkaar leren. Deze ontwikkeling willen we met het preventieakkoord versnellen door ervoor te zorgen dat meer kinderopvanglocaties beschikken over een opgeleide coach gezonde kinderopvang. Deze coach leert hierbij te werken met de aanpak Gezonde Kinderopvang en hoe deze te borgen in de dagelijkse praktijk. Tevens geeft deze coach vervolgens scholing aan collega’s op dit thema. Omdat de opleidingsbehoefte onder Zuid-Limburgse kinderopvangorganisaties groter blijkt dan het landelijk aantal beschikbare opleidingsplekken en mogelijkheden, gaan we deze opleiding in Zuid-Limburg aanbieden. Hiermee kunnen meer pedagogisch medewerkers in een kortere periode worden opgeleid.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

8

Daarnaast blijkt uit de inventarisatie dat meer aandacht nodig is voor het thema bewegen. Vanuit de eerdergenoemde regionale inzet worden goede voorbeelden en erkende beweeginterventies gebundeld en beschikbaar gesteld voor lokale inzet. Voor de implementatie van deze interventies, beweegmethoden en materialen zijn echter financiële middelen nodig. Met het preventieakkoord maken we middelen vrij om de implementatie van deze interventies mogelijk te maken. Voortgezet onderwijs In navolging op de initiatieven in het primair onderwijs is er ook in het voorgezet onderwijs toenemende aandacht voor een gezonde schoolomgeving. Dit blijkt niet alleen uit het groeiend aantal scholen voor voortgezet onderwijs dat werkt met de Gezonde School aanpak, maar ook uit de pilot die bij SVO PL in ontwikkeling is. Hierbij wordt ingezet op een doorlopende lijn van het primair onderwijs naar het voortgezet onderwijs met een passend vervolg op De Gezonde Basisschool van de Toekomst die tevens versterkend en aanvullend is op bestaande programma’s. Met het preventieakkoord faciliteren we het proces om deze pilot nader uit te werken. MBO Frank Schoonbrood VISTA college Coordinator VISTA Vitaal: ‘Met VISTA Vitaal willen we de vitaliteit van studenten en medewerkers bevorderen en daarmee een bijdrage leveren aan een gezondere toekomstige generatie Limburgers.

De implementatie van Test je leefstijl en het gezonder maken van onze schoolomgeving gaan ons hierbij helpen!’

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

Uit de 0-meting MBO knooppunt blijkt dat de gezondheidsachterstanden onder de 13.000 leerlingen van het VISTA college groter zijn in vergelijking tot HBO en WO studenten in Zuid-Limburg. Daarom zetten we in op gezondere MBO studenten die onderwijs volgen in gezondere onderwijsomgevingen. Om tot gerichte inzet te komen wordt hiervoor de tool Test je leefstijl geïmplementeerd op het VISTA college. Hiermee wordt school-breed en per locatie, opleiding, niveau en leerjaar inzicht verkregen in 14 onderdelen van een gezonde leefstijl. Denk hierbij aan zowel de thema’s roken, alcohol en voeding, alsook drugs, seksualiteit, veiligheid, angst en somberheid. Met deze inzichten kan vervolgens op relevante thema’s worden ingezet met gerichte interventies. Hierbij wordt de aansluiting gezocht bij VISTA Vitaal, het vitaliteitsprogramma binnen het VISTA college, en de Gezonde School aanpak.

9

Vanuit het preventieakkoord wordt capaciteit vrijgemaakt om de implementatie van de tool Test je leefstijl mogelijk te maken, de Gezonde Schoolaanpak te introduceren, de koppeling te maken met VISTA Vitaal en daarbij gerichte interventies in te zetten. Daarnaast worden er verkennende gesprekken gevoerd met het VISTA college voor de uitvoering van Ingrid van den Bunder Bestuurder Peuteropvang Heerlen (POVH) ‘We merken dat de medewerkers die zijn opgeleid tot coach gezonde kinderopvang een belangrijke schakel zijn om met dit thema aan de slag te gaan. Ze enthousiasmeren niet alleen hun collega’s maar ook ouders en peuters. Deze geven ze tevens de juiste kennis en vaardigheden mee. Hiermee is gezondheid een vanzelfsprekend onderdeel van onze dagelijkse aanpak.’

de door JOGG ontwikkelde aanpak ‘eetomgevingen MBO’. Hierbij wordt niet alleen de eetomgeving binnen de school gezonder gemaakt, maar worden ook samen met lokale partners, zoals horeca en supermarkten, afspraken gemaakt om het aanbod van ongezonde voeding te beperken en de keuze voor gezonde voeding te stimuleren.

Acties Kinderopvang • Implementatie van gezondheidsprogramma’s versnellen door meer pedagogisch medewerkers op te leiden tot coach gezonde kinderopvang. • Coaches gezonde kinderopvang en pedagogisch medewerkers de juiste tools meegeven door de implementatie van erkende beweeginterventies en methoden mogelijk te maken. Voortgezet onderwijs • Ondersteuning / bijdrage leveren aan pilot ‘gezond voortgezet onderwijs’ bij SVO PL. MBO • Inzicht in leefstijl van leerlingen VISTA college door de implementatie van de tool ‘Test je leefstijl’. • Gerichte inzet van interventies binnen ‘VISTA Vitaal’ en introductie van de Gezonde Schoolaanpak op basis van uitkomsten ‘Test je leefstijl’. • Gezonde schoolomgevingen door (verkenning) implementatie van JOGG-aanpak ‘eetomgevingen MBO’ op locaties van VISTA college.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

10

PIJLER: LIMBURGSE NETWERKAANPAK OVERGEWICHT EN OBESITAS

Ambitie In Zuid-Limburg is de afgelopen jaren volop ingezet op preventiegerichte gezondheidsprogramma’s. Dit neemt echter niet weg dat er in Zuid-Limburg nog steeds een grote groep kinderen en jongeren kampt met overgewicht of zelfs obesitas. Om deze problematiek aan te pakken is in samenwerking tussen zorgverzekeraars CZ en VGZ, Maastricht UMC+, Your Coach Next Door, GGD Zuid Limburg en Kind naar gezond gewicht (JOGG) de Limburgse netwerkaanpak ontwikkeld. Met deze domein overstijgende aanpak worden kinderen en hun gezinnen met ondersteuning van de centrale zorgverlener (jeugdverpleegkundige JGZ) en kinderleefstijlcoaches geholpen met duurzame gedragsverandering naar een gezonde(re) leefstijl met een gezond gewicht. De gemeenten Sittard-Geleen, Heerlen, Kerkrade en Maastricht starten in 2021 als pilot met deze aanpak. Dit is mede mogelijk door de inzet van lokale uitvoeringsbudgetten uit het preventieakkoord. Het is onze ambitie om alle Zuid-Limburgse kinderen met overgewicht en obesitas te kunnen ondersteunen met deze netwerkaanpak. Daarom worden de ervaringen en leerpunten uit deze pilots benut om deze aanpak door te ontwikkelen en te verspreiden naar alle Zuid-Limburgse gemeenten. Deze ontwikkeling zullen we met het preventieakkoord stimuleren en aanjagen.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

11

Acties • Zuid-Limburgse gemeenten informeren over Limburgse netwerkaanpak door organisatie van netwerk- en kennisevents. • Zuid-Limburgse gemeenten faciliteren in start netwerkaanpak door lessen en ervaringen Suzanne Pieper Programmamanager Kind naar Gezonder Gewicht (JOGG)

inzichtelijke te maken uit pilots Sittard-Geleen, Maastricht, Heerlen en Kerkrade. • Aanjagen van regionale dekking van netwerkaanpak overgewicht en obesitas door Zuid-Limburgse gemeenten te begeleiden in voorbereiding en implementatie van deze aanpak.

‘Overgewicht en obesitas worden vaak veroorzaakt door een breed scala aan omgevings-, maatschappelijke, psychosociale en gedragsfactoren. Dit Limburgse initiatief maakt het mogelijk deze complexiteit aan te pakken door het gezin centraal te stellen, het socialeen gezondheidsdomein te verbinden en samen te leren en te verbeteren. Daarmee zet Limburg een belangrijke stap om uiteindelijk de provinciale gezondheidsachterstanden te verminderen.’

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

12

PIJLER: ROOKVRIJE KINDOMGEVING

Ambitie Rookvrije start Ieder kind verdient een kansrijke start waarin het kan opgroeien in een rookvrije omgeving. Dit is helaas niet altijd vanzelfsprekend. Daarom is in 2020 de Taskforce Rookvrije Start Zuid-Limburg geïnitieerd. Deze taskforce bestaat uit een Zuid-Limburgse vertegenwoordiging van zorgverleners in de geboorte- en jeugdzorg, kinderartsen en verloskundigen en maakt onderdeel uit van de Zuid-Limburgse aanpak Kansrijke Start. De taskforce heeft als doel de stoppen-met-roken zorg in de geboortezorg en jeugdgezondheidszorg te verbeteren zodat alle kinderen in Zuid-Limburg een Rookvrije Start krijgen. Als startsein voor de uitvoering van de aanpak Rookvrije Start heeft het Trimbos-instituut aanbevelingen gedaan aan de taskforce. Denk hierbij aan het ontwikkelen van gezamenlijk stoppen-met-roken beleid (inclusief zorgpaden), grootschalige inzet van de e-learning Rookvrije Start voor verloskundigen, gynaecologen en kraamverzorgenden, aandacht voor terugvalpreventie bij (aanstaande) moeders, aandacht voor kwetsbare gezinnen en de implementatie van het programma Rookvrije Ouders waarbij aandacht is voor multiproblematiek bij stoppen met roken.

Naomi Satijn Verloskundige, Lid Taskforce Rookvrije Start Zuid-Limburg

De taskforce gaat de komende jaren aan de slag met deze aanbevelingen. Om hier uitvoering aan

‘Goed dat de Taskforce Rookvrije Start Zuid-Limburg er is. Samen kunnen we aan de slag met concrete acties, zoals het bekend maken van het aanbod telefonisch coaching ‘Rookvrije Ouders’ en het aanbieden van de training ‘Rookvrije Start’.’

eindigt deze ondersteuning aan de taskforce medio 2022. Met het preventieakkoord worden middelen

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

te kunnen geven wordt de taskforce ondersteund en gefaciliteerd door de projectleiders Rookvrije Generatie van de GGD Zuid Limburg. Als gevolg van aflopende financiering vanuit de GGD GHOR beschikbaar gesteld om het programma Rookvrije Generatie in Zuid-Limburg voort te zetten en daarmee de ondersteuning aan de Taskforce Rookvrije Start Zuid-Limburg tot minimaal 2024 te borgen.

13

Rookvrije kindomgeving Eén van de omgevingen waarin kinderen opgroeien zijn de plekken waar ze samen met hun gezinnen spelen en recreëren. Daarom gaan we samen met Visit Zuid-Limburg, Gezond Uit (JOGG) en de Rookvrije Generatie meer dagattracties in Zuid-Limburg gezonder maken. Hierbij zetten we in op rookvrije omgevingen waarbij we tevens de verbinding maken met het programma Gezond Uit Anya Niewierra Algemeen directeur Visit Zuid-Limburg ‘Er valt zoveel te ontdekken en te doen in ons mooie Zuid-Limburg. Het is wat ons betreft dan ook vanzelfsprekend dat kinderen al deze avonturen kunnen beleven op plekken die gezond en rookvrij zijn. Mooi dat we hier nu samen met partners werk van gaan maken!

om dagattracties met horeca te ondersteunen om gezondere voeding aan te bieden. Tevens zetten we samen met Speeltuinwerk Limburg, Jong Nederland en Scouting Limburg in op meer rookvrije speeltuinen en scouting- en jongerenaccommodaties. Dit doen we door gezamenlijke communicatie vanuit eerdergenoemde partners, informeren en activeren tijdens inspiratiesessies en door begeleiding op locatie. Hierbij trekken we samen op met gemeenten om ook invulling te geven aan lokale ambities en afspraken. Met de continuering van het project(leiderschap) Rookvrije Generatie Zuid-Limburg wordt het mogelijk dit te blijven aanjagen en uitvoeren om te komen tot meer rookvrije dagattracties.

Acties • Zuid-Limburgse aanpak Rookvrije Start verbeteren door ondersteuning aan de Taskforce Rookvrije Start Zuid-Limburg tot 2024 te borgen. • Dagattracties in Zuid-Limburg gezonder en rookvrij maken door gezamenlijk communicatie, inspiratiesessies en ondersteuning van dagattracties.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

14

PIJLER: GEZONDERE SPORTOMGEVINGEN

Ambitie Sporten en bewegen zijn onlosmakelijk verbonden met een gezonde leefstijl. Daar hoort natuurlijk ook een sportomgeving bij die rookvrij is, waar gezonde voeding wordt aangeboden en waar verantwoord met alcohol wordt omgegaan. Meer gezondere sportaccomodaties Het is dan ook onze ambitie om meer gezondere sportaccommodaties, kantines, sporthallen, zwembaden en sportcentra te realiseren in Zuid-Limburg. Een brede vertegenwoordiging van de sport in Zuid-Limburg deelt deze ambitie en wil hier een actieve bijdrage aan leveren. Om hier uitvoering aan te geven wordt door partners aan Team:Fit gevraagd een actief netwerk te vormen bestaande uit sportbonden, sporttakplatforms, NOC*NSF, NL Actief, Huis voor de Sport Limburg, JOGG, Rookvrije generatie (GGD) en exploitanten van sportaccommodaties. Deze stakeholders zullen gezamenlijk optrekken om de Zuid-Limburgse sport te enthousiasmeren en activeren om aan de slag te gaan met gezondere sportomgevingen. Team:Fit Team:Fit, het programma van JOGG dat sportverengingen- en accommodaties hierin begeleidt, vormt daarmee in Zuid-Limburg het centrale loket en de verbindende factor tussen regionale partners, gemeenten, sportbedrijven, JOGG-regisseurs, verenigingen en sportaccommodaties. Maar bovenal begeleidt Team:Fit in praktijk en op locatie verenigingen en accommodaties om te komen tot een gezondere sportomgeving.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

15

Acties VV Sittard, Michel Bons

• Uitvoering geven aan gezamenlijke ambities door een actief netwerk te organiseren dat zich inzet Het is eigenlijk heel makkelijk en een kwestie van durven en doen. Met behulp van Team:Fit waren het eenvoudige stapjes. Zo is er nu een watertappunt voor iedereen met gratis water, is er op wedstrijddagen gratis fruit voor de jeugd en is er een gezonder alternatief voor zoet en hartig. Het was leuk om op te merken dat de mensen niet in de gaten hadden dat we alleen nog tosti’s met bruin brood verkopen. En sinds kort is ons sportcomplex rookvrij. Ook hierin heeft Team:Fit ons ondersteund.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

voor meer gezondere sportomgevingen in Zuid-Limburg. • Enthousiasmeren en activeren van sportverenigingen en -accommodaties om aan de slag te gaan met Team:Fit door een gezamenlijke communicatiecampagne te ontwikkelen en uit te voeren.

16

PIJLER: AANVULLENDE SPEERPUNTEN

Ambitie Een van de omgevingen waar tot dusver minder aandacht voor is geweest is de werkomgeving. Hier zijn de ouders van onze Zuid-Limburgse kinderen vrijwel dagelijks werkzaam en brengen ook MBO-studenten een groot deel van hun (praktische) opleiding hierdoor. Om de aandacht voor gezonde werknemers en gezonde werkomgevingen te vergroten brengen we samen met de Limburgse Werkgevers Vereniging (LWV) een beweging op gang om het bedrijfsleven te inspireren en activeren hiermee aan de slag te gaan. Dit doen we door het organiseren van inspiratiesessies, het uitlichten van goede voorbeelden en de scan ‘Vitaal Bedrijf’ onder de aandacht te brengen. Met dit regionale speerpunt bereiken we lokale organisaties en krijgen werkgevers en werknemers beter inzicht in hun vitaliteit.

Acties • Aandacht vergroten voor gezonde werknemers en gezonde werkomgevingen door samen met de LWV inspiratiesessies te organiseren. • Werkgevers en werknemers inzicht geven in gezondheidssituatie door bij LWV aangesloten bedrijven de scan Vitaal Bedrijf aan te bieden.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

17

AAN DE SLAG! Met het sluiten van dit preventieakkoord hebben we samen met partners gezamenlijke ambities geformuleerd en de eerste afspraken gemaakt hoe we deze gaan realiseren. Hiermee staan we echter slechts in de startblokken om tot uitvoering te komen. In de komende periode zullen we samen met partners tot een nadere concretisering van afspraken komen om daarmee de stap van afspraken naar uitvoering te maken. Dit is van groot belang om met de beschikbare middelen in de praktijk impact te realiseren.

Borging Vanuit het Programmabureau Trendbreuk zal de verdere concretisering en uitvoering aangejaagd en gemonitord worden. Speciale aandacht is nodig voor de optimale verbinding tussen het regionale akkoord en de lokale agenda’s. Daarnaast zal het programmabureau alert blijven op relevante landelijke ontwikkelingen zoals de recente steunpakketten als gevolg van de COVID-19 pandemie en overige regionale Trendbreuk ontwikkelingen. Tevens zal het programmabureau het regionaal budget en de voortgang bewaken en hierover jaarlijks verantwoording afleggen aan de stuurgroep Trendbreuk. Voor deze taken wordt capaciteit vrijgemaakt uit de beschikbare uitvoeringsbudgetten.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

18

FINANCIËN Het inlopen van de gezondheidsachterstanden in Zuid-Limburg is een enorme opgave. Een opgave die ook de benodigde financiële middelen vraagt. Voor de uitvoering van regionale en lokale preventieakkoorden wordt daarom vanuit het Ministerie van VWS uitvoeringsbudget beschikbaar gesteld. Het aantal inwoners per gemeente bepaalt hierbij de hoogte van dit uitvoeringsbudget. Voor de regio Zuid-Limburg betreft dit over de periode 2021, 2022 en 2023 in totaal € 1.080.000 Dit is hard nodig om aan de slag te gaan met alle lokale en regionale preventieafspraken. Om de acties in dit regionale akkoord samen met partners te kunnen uitvoeren wordt onderstaand een overzicht gegeven van de benodigde middelen voor de komende jaren. Begroting Regionaal Preventieakkoord1 Pijler

Thema

2021

2022

2023

Bewegen en gezonde voeding op scholen

Kinderopvang Voortgezet onderwijs MBO

15.000 10.000 20.000

15.000 20.000

15.000 20.000

Rookvrije kindomgeving

Voortzetting Rookvrije Generatie Ondersteuning Taskforce Rookvrije Start

20.000

20.000

20.000

Gezondere sportomgevingen

Uitvoering en capaciteit Team:Fit

15.000

15.000

15.000

Overige speerpunten

Uitvoering acties (met LWV)

5.000

5.000

5.000

Borging

Borging en uitvoering regionaal akkoord

20.000

20.000

20.000

Subtotaal

105.000

95.000

95.000

Inzet resterend regionaal ondersteuningbudget

-15.000

-5.000

-5.000

Totaal

90.000

90.000

90.000

25%

25%

25%

Percentage (van totaal beschikbaar uitvoeringsbudget Zuid-Limburg € 360.000) 1

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

Uitvoering afspraken pijler Netwerkaanpak zijn gedekt binnen bestaande regionale aanpak.

19

PARTNERS In de totstandkoming van het Preventieakkoord zijn vele gesprekken gevoerd. De hiernaast afgebeelde organisaties

Taskforce Rookvrije Start Zuid-Limburg

hebben gedurende dit proces uitgesproken de ambities in dit akkoord te delen en als partner van het akkoord een bijdrage te willen leveren in het realiseren hiervan.

Your Coach Next Door (stichting)

Dit akkoord heeft bovendien een open karakter. Dit betekent dat organisaties van harte welkom zijn zich aan te sluiten als partner van het Preventieakkoord Zuid-Limburg.

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

20

PREVENTIEAGENDA’S VAN DE 16 ZUID-LIMBURGSE GEMEENTEN

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

21

Beek Beekdaelen Het Preventieakkoord Zuid-Limburg bestaat uit een regionaal akkoord en 16 lokale preventieagenda’s.

Brunssum Eijsden-Margraten Gulpen-Wittem

Klik hiernaast op de gemeente voor

Heerlen

de betreffende preventieagenda.

Kerkrade Landgraaf Maastricht Meerssen Simpelveld Sittard-Geleen Stein Vaals Valkenburg aan de Geul Voerendaal

Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

22

Samen werken aan een gezonder Zuid-Limburg Preventieakkoord Zuid-Limburg 2021-2023

23