Beantwoording schriftelijke vragen vragenweek Programmabegroting 2027 (definitief)
Tekst van het document
2027 2028 2029 2030 Vreemd vermogen t/m 2026 890 890 890 890 Vreemd vermogen vanaf 2027 505 505 505 Vreemd vermogen vanaf 2028 758 758 Vreemd vermogen vanaf 2029 288 Totaal aflossing 890 1.395 2.154 2.442 Rente risico's B2027 B2028 B2029 B2030 Renteherziening op vaste schuld o/g - - - - Reguliere aflossing op vaste schuld o/g 890 890 890 890 Reguliere aflossing op aan te trekken vaste schuld o/g - 505 1.264 1.552 Totaal renterisico 890 1.395 2.154 2.442 Berekening renterisiconorm en toetsing renterisico aan deze norm (x € 1.000) Begrotingstotaal 62.316 67.281 62.560 62.847 Renterisiconorm 20% (van begrotingstotaal) 12.463 13.456 12.512 12.569 Minimumnorm 2.500 2.500 2.500 2.500 Renterisico 890 1.395 2.154 2.442 Toetsing renterisiconorm aan norm 11.573 12.061 10.358 10.127 Meerjarig financieel overzicht renterisiconorm (x € 1.000) Reguliere aflossing - 24 - Na aanvulling van de aan te trekken geldleningen blijft de renterisiconorm binnen de norm van 20% van het begrotingstotaal. Vraag 2: Algemeen financieel perspectief Graag ontvangen wij het structurele begrotingssaldo 2027 –2030 exclusief de effecten van de Meicirculaire en Septembercirculaire 2026, zodat zichtbaar wordt welk deel van het even- wicht afhangt van Rijksmiddelen? Antwoord: Onderstaande tabel toont het structurele begrotingssaldo zonder de effecten van de mei- en septembercirculaire 2026.
Vraag 3: Bijstelling zorgkosten jeugd [pagina 83] Op basis van de werkelijke jeugdzorgkosten op dit moment, is een nieuwe doorrekening gemaakt voor de komende jaren. De belangrijkste wijzigingen zitten in: - Verblijfskosten: de kosten voor verblijf zijn in 2026 gestegen en de verwachting is dat dit in 2027 deels wordt voortgezet. - Ambulante zorg: ook de kosten voor ambulante behandeling en begeleiding zijn hoger ge- worden. - Coördinatie en inkoop: de vaste kosten voor coördinatie, inkoop en aansturing zijn even- eens gestegen. Door deze stijgingen is met name het begrotingsbedrag voor 2027 naar boven bijgesteld. Voor 2028 wordt deze stijgende lijn niet automatisch doorgetrokken. Uitgangspunt blijft een realistische begroting. In 2027 volgt een nieuwe beoordeling van de cijfers, met bijstelling waar nodig. a. Is in de bijstelling voor het jaar 2028 rekening gehouden met de uitkomsten van de lopende aanbesteding van de jeugdzorg? b. Wat is de financiële impact voor de gemeente Beek als de tarieven bovenop de reguliere indexatie met 10% worden verhoogd in 2028 als gevolg van het tarieven- onderzoek? Antwoord: a. De raming voor 2028 is gebaseerd op de gemiddelde zorgkosten die de gemeente Beek heeft gemaakt in de afgelopen jaren.
In 2026 zijn de zorgkosten jeugd flink gestegen als gevolg van een toename van ambulante jeugdhulpkosten, evenals een aantal intensieve behandelverblijfsarrangementen. De begroting 2027 is gebaseerd op een middeling van afname in volume, maar stijging in kosten per afname. In ver- band met het realistisch begroten is ervoor gekozen om de kosten voor 2028 pas bij te stellen zodra er meer duidelijkheid is over de tarieven als gevolgd van de lopende aanbesteding en de aantallen jeugdigen die in onze gemeente verblijven op deze plekken. 2027 2028 2029 2030 Structureel begrotingssaldo 638.100 -945.700 -1.523.900 -1.451.900 Meicirculaire 2.063.300 1.472.000 148.100 235.900 Septembercirculaire 335.400 191.600 234.400 236.700 Totaal circulaires 2.398.700 1.663.600 382.500 472.600 Structureel begrotingssaldo na correctie circulaires -1.760.600 -2.609.300 -1.906.400 -1.924.500 Ontwikkeling begrotingssaldo - 25 - b. De gemeente Beek heeft een beperkt aantal verblijfscliënten waarvoor deze tariefs- verhoging gaat gelden. De meeste jongeren wonen in een pleeggezin of in een ge- zinshuis (waarvoor we een maatwerktarief hebben afgesproken met ‘reguliere’ in- dexatie). In verband met het realistisch begroten is ervoor gekozen om de kosten voor 2028 bij te stellen zodra er meer duidelijkheid is over de tarieven en de aantal- len jeugdigen die in onze gemeente verblijven op deze plekken.
Dit voorkomt het risico op een onnodige claim op het begrotingssaldo. Vraag 4: Boekwinst basisschoollocaties [pagina 122] Nadat de nieuwe locatie voor het Baeks Kompas in Beek in gebruik genomen wordt, krijgt de gemeente de twee voormalige basisschoollocaties van St. Martinus aan de Klinkenberg- laan en Catharina Labouré aan de Minkenberglaan in eigendom. In de begroting 2026 is de ingeschatte boekwinst van € 1.046.000 in 2028 gestort in de algemene reserve in afwachting van het programma woningbouw. Bij de Afwijkingenrapportage 2026 is besloten om boek- winsten van grondex ploitaties te storten in de reserve transformatiefonds woningmarkt. Daarom is in de voorliggende meerjarenbegroting de storting in de algemene reserve van de ingeschatte boekwinst van € 1.046.000 in 2028 omgezet naar een storting in de reserve transformatiefonds woningmarkt. a. In hoeverre is de boekwinst van de basisschoollocaties nog reëel? b. Waarom is dit bedrag niet aangepast naar de actuele marktwaarde? Antwoord: De ingeschatte boekwinst is gebaseerd op een residuele verkoopopbrengst in relatie tot de boekwaarde. Er is geen recentere informatie of waardering beschikbaar om deze inschatting bij te stellen. Momenteel worden locatiepaspoorten opgesteld, die meer inzicht geven in de ontwikkelmo- gelijkheden van de locaties.
Op basis hiervan wordt bepaald hoe de locaties op de markt worden gezet en vervolgens of bijstelling van de ingeschatte boekwinst nodig is. Vraag 5: WZL: Beekse bijdrage in projectkosten [pagina 161] Uitgaande van een positieve businesscase voor het pilotgebied Zuid -Geleen ligt de uitrol van het Warmtenet Zuid-Limburg (WZL) naar haalbare deelgebieden in de Westelijke Mijn- streek voor de hand. Uitgaande van deelgebieden in de gemeente Beek zal ook Beek d an moeten gaan bijdragen in de projectkosten. Vanuit de CDOKE-middelen is per 2026 jaarlijks een bijdrage aan WZL van € 45.000 geraamd. Om de voortgang van het project te garande- ren, is het wenselijk om aanvullend daarop voor de jaren 2028 en 2029 jaarlijk s aanvullend € 100.000 beschikbaar te stellen. a. Op welke termijn is er zicht op de uitkomsten van de businesscase? b. Wordt de raad nog gevraagd om toestemming te geven voor de start om de Beekse deelgebieden op te nemen in dit project? Antwoord: a. Fase 3 WZL is op 1 juli 2026 afgerond. Door de deelnemers is besloten om de ont- wikkeling van warmtenetten verder meer subregionaal op te pakken. Door de ge- meenten in het cluster Westelijke Mijnstreek (Beek, Stein en Sittard -Geleen) wordt verder gekeken naar het inzetten op restwarmte van industriepark Chemelot aange- vuld met andere warmtebronnen, met name thermische energie uit mijngangen.
In de vorige fase is op een flink aantal werkpakketten voldoende vordering gemaakt, maar er wordt doorgewerkt aan een definitief standpunt op de onderdelen bronnen- strategie en businesscase/financiering. Pas wanneer op deze onderdelen vol- doende vertrouwen bestaat, ligt het voor de hand om een volledige vervolgfase rich- ting investeringsbesluit te starten. - 26 - In dit kader wordt nu in de clusteraanpak onderzocht of er in het totale gebied Wes- telijke Mijnstreek andere kansrijke gebieden zijn voor de ontwikkeling van een warm- tenet. Daarnaast worden landelijke ontwikkelingen in de gaten gehouden die impact hebben op de haalbaarheid van de ontwikkeling in Zuid-Geleen. Mochten er ook in Beek gebieden zijn waar een warmtenet haalbaar is en mochten die in de eerstvol- gende fase worden meegenomen, dan zal Beek ook moeten bijdragen in project- kosten voor die fase. De verwachting is dat medio 2027 duidelijkheid bestaat over een eventueel vervolg. Mocht de uitkomst van het huidige proces zijn dat ook een warmtenet in Beek kan worden ontwikkeld, dan wordt hierover vooraf een voorstel ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. b. In november staat een raadsinformatieavond gepland over het gemeentelijk Warm- teprogramma. Tijdens die bijeenkomst zullen ook de clusteraanpak en de stand van zaken rondom het project WZL-Westelijke Mijnstreek worden toegelicht.
Vraag 6: Grondexploitatie Spaubeek [pagina 161] Als gevolg van voortschrijdend inzicht bij ZOwonen over de woningbouwmogelijkheden op zowel de locatie Schoolstraat (technisch oplossen hoogteverschillen) als de locatie Mus- schenberg (grootte woningen c.a., kabels & leidingen) is er stagnatie opgetreden in de plan- ontwikkeling waardoor de realisatie van de dorpsontwikkeling Spaubeek (Schoolstraat en Musschenberg) vertraagd is, waardoor een start van deze projecten niet eerder dan 2027 kan plaatsvinden. Gemeente en ZOwonen zijn met elkaar in overleg over beide locaties en mogelijke oplossingen. Wat zijn de gevolgen van de problemen bij deze projecten op het oorspronkelijke projectplan (aantal woningen, etc.)? Antwoord: De gezamenlijk geconstateerde problemen zijn het gevolg van de complexe situatie ter plaatse en vragen om een zorgvuldige benadering waarin we voor beide locaties een kwali- tatief goede ontwikkeling willen bereiken die zoveel mogelijk aansluit bij de oorspronkelijke doelen. Daarbij gaat het om het aantal woningen, parkeren, groen, haalbare technische op- lossingen voor het hoogteverschil bij de locatie Schoolstraat maar ook het zorgvuldig inpas- sen of verleggen van bestaande kabels en/of leidingen voor de locatie Musschenberg.
Op het moment dat de juiste keuzes kunnen worden gemaakt , dient ook de juiste procedure gekozen te worden die de ontwikkeling uiteindelijk mogelijk maakt. Dit gebeurt in nauwe samenwerking tussen ZOwonen en de gemeente. De gevolgen zijn op dit moment nog niet bekend. Die zijn afhankelijk van het nieuwe plan. Door de vertraging is het risico op prijsverhogingen toegenomen. Het is echter goed dat we deze knelpunten nu al hebben geïdentificeerd en niet pas tijdens de uitvoering . Vraag 7: Graffiti verwijderen [pagina 205] Voor het verwijderen van graffiti op schakelkasten van verkeersregelinstallaties op diverse locaties en de viaducten op de Maastrichterlaan en de Zandstraat is een incidenteel uitvoe- ringsbudget nodig van € 20.000 in 2027. Waarom wordt de graffiti verwijderd als Enexis het beleid hanteert om dit niet te doen? Antwoord: Op 26 februari 2008 heeft het college het “Beleid handhaving wildplakken en graffiti” vast- gesteld. Voor graffiti en wildplakken wordt gestreefd naar kwaliteit A. Momenteel is het ni- veau C/D. Onderhoud en reiniging zijn noodzakelijk om aan het ambitieniveau te voldoen. Enexis heeft een eigen beleid en VRI-schakelkasten zijn eigendom van de gemeente. - 27 - Vraag 8: Keutelbeek fase 2 [pagina 218] Het definitief ontwerp wordt afgerond in 2026 en vormt de basis voor het bestek.
Verder zullen de nutsbedrijven op basis van dit definitief ontwerp hun engineeringswerkzaamheden verfijnen en offertes maken voor de noodzakelijke aanpassingen en verleggingen van kabels en leidingen. Ook worden noodzakelijke vergunningen aangevraagd, waarna de aanbeste- ding kan worden opgestart en de voorbereidingen worden getroffen om te komen tot de uitvoering van de plannen. De geraamde afschrijving voor 2028 valt daardoor i ncidenteel vrij. Voor het wegendeel is dit € 20.000 en voor het riooldeel is dit € 123.800. De rentecom- ponent is verwerkt in de gemeentebrede stelpost rente. Wijkt het definitieve ontwerp af van de eerdere uitgangspunten waarop de besluitvorming door de Raad is gebaseerd? Antwoord: Nee, het definitieve ontwerp van Keutelbeek fase 2 wijkt niet af van de eerdere uitgangspun- ten waarop de besluitvorming door de raad gebaseerd is. Vraag 9: Stelpost anciënniteit [pagina 267] Jaarlijks wordt € 57.000 geraamd voor de verwachte stijging van de personeelslasten als gevolg van anciënniteit. Bij de begroting wordt de raming afgestemd op de daadwerkelijke fasering van deze lasten. Hierdoor wordt de geraamde stijging in 2027 met € 57. 000 naar beneden bijgesteld. Voor 2028, 2029 en 2030 bedraagt de cumulatieve raming respectieve- lijk € 57.000, € 114.000 en € 171.000. a. Er staat dat de jaarlijkse kosten voor anciënniteit € 57.000 bedraagt. Is dit correct? b.
In de toelichting staat dat het bedrag uitsluitend in 2027 wordt afgeraamd, maar in de tabel is dit ook voor 2028 en 2029 gebeurd? Antwoord: De verwachte stijging van de personeelslasten als gevolg van anciënniteit bedraagt jaarlijks € 57.000. In de vorige begroting was deze stijging geraamd vanaf 2027, oplopend tot € 228.000 in 2030. Bij de nieuwe begroting is de fasering aangepast en is de stijging vanaf 2028 geraamd. Hierdoor is de reeks één jaar doorgeschoven. Dit betekent dat de raming in 2027 met € 57.000 wordt verlaagd en de cumulatieve bedragen voor de daaropvol gende jaren eveneens één jaar opschuiven. In 2030 vindt geen aanvullende aframing plaats, omdat de raming voor dit jaar technisch één -op-één is overgenomen van 2029. Het bedrag voor 2030 was daarmee al juist. Hierbij wordt opgemerkt dat deze post afwijkend wordt geraamd van de overige indexaties, die op constante prijzen zijn geraamd. Hier is geen specifieke reden voor. Voor de bijstelling van de Begroting 2028 e.v. zal dit worden meegenomen. Vraag 10: Meerjarig financieel inzicht financieringsbehoefte [pagina 303] a. Hoe is het bedrag van het vreemd vermogen in de begroting 2027 opgebouwd van in totaal € 44.259.000. b. Welke investeringsprojecten zijn hierin opgenomen? c.
Wat is hiervan al gevoteerd door de Raad en wat nog niet? Antwoord: Het in de Begroting 2027 opgenomen bedrag aan vreemd vermogen van € 44.259.000 is opgebouwd uit € 23.150.000 bestaande financieringen plus € 21.109.000 financieringsbe- hoefte in 2027. Deze financieringsbehoefte in 2027 wordt in hoofdzaak veroorzaakt door de - 28 - investeringsprojecten Kindcentrum Beek, Reconstructie Stationstraat, Keutelbeek fase 2, Vliegveldweg en VRI’s Europalaan. In het Projectenboek bij de Begroting 2027 is per project aangegeven welke kredieten of componenten daarvan gevoteerd zijn en welke niet. Vraag 11: Kwijtschelding [pagina 343] Mensen die op grond van hun inkomen hun belastingen niet kunnen betalen worden getoetst aan de (wettelijk voorgeschreven) kwijtscheldingsnormen. Als sprake is van onvoldoende betalingscapaciteit wordt kwijtschelding verleend. Kwijtschelding is uitsluitend van toepas- sing op het vaste tarief afvalstoffenheffing. Voor alle andere gemeentelijke belastingen in Beek is kwijtschelding niet van toepassing. Is het mogelijk om de kwijtscheldingsregeling uit te breiden naar andere belasting onderde- len? Antwoord: Ja, het is mogelijk om de kwijtscheldingsregeling uit te breiden naar andere gemeentelijke belastingen. Echter, bij een eventuele uitbreiding moet per belastingsoort worden beoor- deeld of kwijtschelding wenselijk en uitvoerbaar is.
Daarbij spelen ook de financiële gevolgen een rol, aangezien uitbreiding kan leiden tot lagere belastingopbrengsten. De kwijtscheldingsregeling is in 2025 in samenwerking met BsGW geactualiseerd en gehar- moniseerd, met als doel de regelgeving tussen de aangesloten gemeenten zoveel mogelijk gelijk te trekken. Een uitbreiding van de regeling vraagt daarom ook om afstemming met BsGW en kan gevolgen hebben voor de uniformiteit met andere deelnemende gemeenten. Vraag 12: Gemiddeld woonlastenniveau in de regio [pagina 342] Hoe zien de totale woonlasten eruit voor de burgers van beek voor de jaren 2027-2030? Graag de woonlasten uitsplitsen naar OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing en uit gaande van een gemiddelde WOZ-waarde en een WOZ-waarde van € 500.000.
Met hoeveel stijgen de totale woonlasten per maand voor de burgers van Beek uitgaande van een gemiddelde WOZ-waarde en een WOZ-waarde van € 500.000? Antwoord: Uitgaand van een gemiddelde WOZ-waarde en een WOZ-waarde | van € 500.000 zijn de woonlasten als volgt: Gemiddelde WOZ-waarde: 2026 | 2027 | Verschil OZB | € 384 | € 392 | € 8 Riool | € 243 | € 345 | € 102 Afval | € 326 | € 356 | € 30 Totaal | € 953 | € 1.093 | € 140 WOZ-waarde € 500.000: 2026 | 2027 | Verschil OZB | € 542 | € 553 | € 11 Riool | € 274 | € 439 | € 165 Afval | € 326 | € 356 | € 0 Totaal | € 1.142 | € 1.348 | € 176 - 29 - Om een vergelijkbare berekening te kunnen maken is er rekening gehouden met een stijging van de WOZ waarde van 2,1% van 2026 naar 2027, gelijk aan de opbrengst indexatie OZB. De werkelijke WOZ waarde stijging kan hiervan afwijken. Voor de jaren 2028 tot en met 2030 is in de meerjarenbegroting uitgegaan van een gelijkblij- vende situatie. Voor deze jaren is dus gerekend met woonlasten op hetzelfde niveau als in 2027. De daadwerkelijke belastingtarieven worden jaarlijks door de raad vastgesteld. De bedragen voor 2028 tot en met 2030 zijn daarom indicatief en kunnen afwijken van de uit- eindelijk vastgestelde woonlasten. Voor de afvalstoffenheffing kan worden aangegeven dat er na 2027 waarschijnlijk sprake zal zijn van een verdere stijging. Dit o.a.
als gevolg van de nieuwe huisvesting van RWM en de aanpassingen met betrekking tot de milieuparken. Daarnaast kan Vanuit het voorgestelde rioleringsplan worden afgeleid dat er voor 2028 en 2029 een stijging voorzien wordt van respectievelijk € 100 en € 30. Vraag 13: Stelpost temporisering investeringen [pagina 352] In de voorliggende meerjarenbegroting is een stelpost temporisering investeringsprojecten opgenomen die ziet op het meerjarig investeringsprogramma. Om een reëel beeld te schet- sen van het verloop van de afschrijvingslasten wegen en de begroting niet onnodig te belas- ten, is in de berekening rekening gehouden met een temporisering van 30% van het ge- plande investeringsvolume. Dit is gebaseerd op de praktijkervaring dat investeringsplannin- gen deels doorschuiven in de tijd door onvoorziene omstandigheden. Er is momenteel sprake van een toename van de investeringsplannen. Hiervan heeft de gemeente Beek geen eerdere ervaring mee opgedaan. Op basis waarvan is het percentage van 30% dan bepaald? Is het niet aannemelijker dat de ambities van de gemeente Beek hoog zijn en een hoger percentage meer voor de hand ligt? Antwoord: Het percentage van 30% is een landelijk gebruikelijke voorzichtige inschatting. De stelpost wordt jaarlijks herijkt bij het opstellen van de begroting op basis van het actuele meerjaren- investeringsprogramma.
Door deze jaarlijkse actualisatie van het meerjareninvesteringspro- gramma is de temporisering deels verwerkt en is de stelpost aanvullend daarop. Het risico van het verhogen van het temporiseringspercentage is dat de meerjarige voordelige stelpost deels afgeraamd moet worden. Vraag 14: Stelpost rente lang vreemd vermogen [pagina 352] In de voorliggende meerjarenbegroting is een stelpost rentelasten opgenomen op basis van de financieringsbehoefte uit hoofde van het meerjarig investeringsprogramma. Hierbij is uit- gegaan van een lange termijn rente van 3%. Om een reëel beeld te schetsen van het verloop van de rentelasten en de begroting niet onnodig te belasten, is in de berekening rekening gehouden met een temporisering van 30% van het geplande investeringsvolume. Dit is ge- baseerd op de praktijkervaring dat investeringsplanningen deels doorschuiven in de tijd door onvoorziene omstandigheden. Wat zijn de financiële consequenties voor de gemeente Beek voor de jaren 2028 -2030 als de lange termijn rente 4% bedraagt per jaar? Antwoord: In paragraaf 8 Taakstellingen en Stelposten is onder programma 6 punt G de stelpost rente lang vreemd vermogen op basis van een langetermijnrente van 3% weergegeven. Onderstaande tabel toont het effect van een langetermijnrente van 4%.
De stelpost neemt - 30 - in dit scenario in 2028, 2029 en 2030 met respectievelijk € 312.478, € 475.180 en € 576.033 toe. 3% | 4% | Verschil 2027 | 422.925 | 563.900 | 140.975 2028 | 937.435 | 1.249.913 | 312.478 2029 | 1.425.541 | 1.900.721 | 475.180 2030 | 1.728.099 | 2.304.132 | 576.033 Vraag 15: Overzicht structurele reserve mutaties [pagina 361] Gemeenten mogen jaarlijks 10% van het surplus in de algemene reserve (het meerdere boven het benodigde weerstandsvermogen) inzetten als structureel dekkingsmiddel. In de voorliggende meerjarenbegroting is deze 10% enkel voor het begrotingsjaar 2027 ingezet | . Is er nu wel of niet 10% onttrokken aan de algemene reserve? Antwoord: Nee, dit is niet onttrokken aan de Algemene Reserve. Vraag 16: Onvoorzien [algemene vraag] a. | Welk bedrag is opgenomen als onvoorzien? b. | Waarom is dit niet in de begroting opgenomen? Antwoord: a. | Voor onvoorzien is € 0 opgenomen in de voorliggende Programmabegroting. b. | Bij de Slotrapportage 2024 en de Begroting 2025 is besloten om de stelpost onvoor- zien ad € 50.000 te laten vrijvallen en niet meer op te nemen.