6.Concept begroting 2025 VRZL

2025

Begroting 2025 VRZL

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

INHOUDSOPGAVE VOORWOORD .................................................................................................................................................. 3 DEEL A – BELEIDSBEGROTING .................................................................................................................... 4 1 1.1 1.2 1.3

PROGRAMMAPLAN ........................................................................................................................... 5 Concern .............................................................................................................................................. 5 Crisisbeheersing en rampenbestrijding .......................................................................................... 9 Brandweerzorg ................................................................................................................................. 18

2 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7

PARAGRAFEN .................................................................................................................................. 23 Algemeen .......................................................................................................................................... 23 Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................................................. 23 Onderhoud kapitaalgoederen ......................................................................................................... 30 Financiering ...................................................................................................................................... 31 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................. 35 Verbonden partijen .......................................................................................................................... 42 Wet open overheid ........................................................................................................................... 44

DEEL B – FINANCIËLE BEGROTING ........................................................................................................... 45 3.1 Algemene uitgangspunten financiële begroting ........................................................................... 46 3.2 Overzicht van baten en lasten ........................................................................................................ 50 3.3 Uiteenzetting van de financiële positie .......................................................................................... 51 3.4 Overzicht baten en lasten per taakveld ......................................................................................... 51 3.5 Overzicht van bijdragen gemeente ................................................................................................ 52 3.6 Overzicht van bijdragen per deelnemende gemeente 2025-2027 ................................................ 53 3.7 Staat van reserves en voorzieningen (x € 1.000) .......................................................................... 54 3.8 Geldleningen .................................................................................................................................... 55 3.9 Meerjareninvesteringsplan en kapitaallasten (MIP) ......................................................................

56 3.10 Recapitulatie structureel en reëel evenwicht begroting 2025-2027 ............................................ 58

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 2 /58

VOORWOORD Voor u ligt de begroting 2025 van de Veiligheidsregio Zuid-Limburg (VRZL), met een doorkijk naar de jaren 2025-2027. De begroting 2025 heeft de begroting 2024 als uitgangspunt. In de begroting 2025 zijn geen majeure beleidswijzigingen aangebracht. Het betreft een begroting die in het teken staat van de verdere implementatie van het vastgestelde beleid “een solide basis voor de toekomst ”. Een belangrijke ontwikkeling is de constatering dat het fundament van de veiligheidsregio’s moet worden versterkt, gezien de langdurige en bovenregionale crises in de praktijk. Deze versterking richt zich nu voornamelijk op het gebied van crisisbeheersing, inclusief informatiepositie. De veiligheidsregio’s krijgen hier vanuit het Rijk extra middelen voor (oplopend van 46 miljoen in 2023 tot in totaal 83 miljoen extra in 2026, te verdelen over de 25 veiligheidsregio’s). Voor de aanwending van deze extra middelen zijn ook kaders meegegeven vanuit het Rijk en het Veiligheidsberaad. Het Rijk heeft in de toekenningsbrief expliciet opgenomen dat deze extra middelen niet mogen worden aangewend om een verlaging van de gemeentelijke bijdrage te realiseren, of voor het vullen van gaten op andere taakgebieden binnen de begroting van VRZL.

Wij willen de extra BDuR middelen inzetten voor het toekomstgericht – in lijn met de contourennota - verder professionaliseren van crisisbeheersing als vak door veiligheidsregio’s door te werken aan: preparatie op en waarborgen bij langdurige crises, (langdurig) bemensen en ondersteunen van crisisteams, interregionale en Rijk-regio samenwerking, risico- en crisiscommunicatie en voor de versteviging van de informatiepositie. Tevens voor het borgen en het verder ontwikkelen van informatie gestuurde veiligheid (gericht op o.a. risicomonitoring en –analyse; zicht op risico’s). In het jaar 2023 is er een akkoord gesloten met de vakbonden inzake een nieuwe CAO. Dat heeft ertoe geleid dat er een forse loonstijging is afgesproken die een structurele doorwerking naar 2024 en verder kent. Deze loonstijging wordt niet volledig gecompenseerd door de indexering van de gemeentelijke bijdrage. Hierdoor voorzien wij een structureel tekort op de loonkosten. Dit heeft tot gevolg dat op basis van de werkelijke loonkosten ultimo december 2023, het in april 2023 benoemde financieel risico voor gemeenten VRZL ultimo 2023 een structurele omvang kent van € 1.629.029 per december 2023.

Vanuit de incidenteel beschikbare middelen in 2023 is VRZL de gemeenten voor 2023 tegemoet gekomen en heeft conform besluit van het AB besloten deze structurele impact voor 2023 niet af te rekenen met de deelnemende gemeenten VRZL. Hierbij tekenen wij expliciet aan dat VRZL dit alleen voor 2023 heeft kunnen doen, wat betekent dat wij de deelnemende gemeenten vragen om vanaf het jaar 2024 wel de structurele bijdrage regulier te verhogen met het bedrag van € 1.629.029 op basis van de bestuurlijk afgesproken verdeelsleutel en dit voor zienswijze aan te bieden aan de gemeenten gelijktijdig met de jaarrekening stukken. Dit zorgt voor een stabiele bijdrage van deelnemende gemeenten VRZL. Aangezien dit via een zienswijzetraject dient plaats te vinden is het op dit moment onzeker dat deze middelen toegekend worden, waarbij de kanttekening geplaatst dient te worden dat niet toekenning zal leiden tot een structureel tekort voor VRZL vanaf 2024 en verder. Léon Houben Directeur Veiligheidsregio Zuid-Limburg en commandant Brandweer

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 3 /58

DEEL A – BELEIDSBEGROTING

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

1

PROGRAMMAPLAN

1.1 CONCERN 1.1.1 Wie zijn we? Wij zijn Veiligheidsregio Zuid-Limburg (VRZL), één van de 25 veiligheidsregio’s in Nederland. VRZL is een hands-on hulpverleningsorganisatie en een netwerkorganisatie in één. In de periode 2010-2024 hebben we ons ontwikkeld van een groot aantal samenwerkende (lokale) brandweerorganisaties naar één veiligheidsregio. Op basis van de gemeenschappelijke regeling is elke gemeente van de regio verplicht deelnemer en daarmee onderdeel van VRZL. De organisatiestructuur bestaat uit twee primaire programma’s: Crisisbeheersing & Rampenbestrijding en Brandweerzorg. Ondersteunend daaraan opereert het programma Bedrijfsvoering, waar ook een behoorlijke taak ligt, gezien de organisatie zo nauw verbonden is binnen het brede netwerk van burgers, bedrijven en instellingen. Binnen VRZL werken het programma Brandweerzorg en het programma Crisisbeheersing & Rampenbestrijding nauw samen.

Hoe organiseren we de brandweerzorg? Welke veiligheidsrisico’s zijn er op dit ogenblik en welke kunnen ontstaan in de nabije toekomst? Hoe maken we de kans op ongevallen en rampen zo klein mogelijk? En als er dan tóch een incident plaatsvindt: hoe treden we zo snel en vakkundig mogelijk op? Omvangrijk netwerk Wij werken samen met 16 gemeenten, de Politie Eenheid Limburg, de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR), het Openbaar Ministerie (OM), provincie Limburg, Veiligheidsregio Limburg-Noord (VRLN), Waterpartners Limburg (waterschap, zuiveringsschap, waterleidingmaatschappij), Defensie, de Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) en Chemelot (waaronder Sitech). Maar denk ook aan partijen als het Nederlandse Rode Kruis, Essent, Enexis, Brightlands, ProRail, de overige zuidelijke veiligheidsregio’s (Zuid-6) en natuurlijk de verschillende hulpverleningsorganisaties in het Euregionale grensgebied (EMRIC). Missie, visie en kernwaarden We maken en houden Zuid-Limburg zo veilig mogelijk. Dat is onze missie. Om deze missie te volbrengen moeten we de (toekomstige) risico’s in onze regio kennen en daarop voorbereid zijn. Paraat zijn en slagkracht leveren. Dat doen we samen met burgers, bedrijven en instellingen. ‘Samen veilig’ is dan ook onze pay-off. We kunnen onze missie en visie alleen waarmaken met een professionele, vitale en wendbare organisatie.

En met vakbekwame, initiatiefrijke teamplayers die lef tonen (onze kernwaarden). De afgelopen jaren is de rol van veiligheidsregio’s uitgebreid en hebben we als veiligheidsregio een regisserende en coördinerende rol gekregen in langdurige crises. Sprekende voorbeelden hiervan zijn de coronacrisis en de vluchtelingencrisis. De voorbereiding op toekomstige – en veelal ook langdurige crises – vraagt om een versterking van het fundament van de veiligheidsregio. Dit zowel op het gebied van crisisbeheersing als op het gebied van de informatiepositie. Dit jaar zijn bestuurlijke afspraken gemaakt om het fundament van de veiligheidsregio’s te versterken. Onderdeel daarvan is de trapsgewijze toevoeging van € 83 miljoen (structureel) in de brede doeluitkering rampenbestrijding (BDUR) vanaf 2023. Deze verhoging bouwt tot 2026 geleidelijk op tot het genoemde bedrag.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

In het Veiligheidsberaad is ingestemd om de extra middelen vanaf 2023 aan te wenden voor: 1. Het toekomstgericht – in lijn met de contourennota voor de wijziging van de Wet veiligheidsregio’s – verder professionaliseren van crisisbeheersing als vak binnen de veiligheidsregio. 2. A. De informatiepositie van de veiligheidsregio’s versterken en waarborgen door het inrichten van een goed werkend Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) per veiligheidsregio. Dit om een goed zicht op risico’s te verkrijgen en om te zorgen voor een goede informatiedeling met crisispartners; B. Een impuls voor de ontwikkeling en het beheer van informatiesystemen door de veiligheidsregio’s en het Rijk gezamenlijk; 2. Het instellen van een hoogwaardig en gegarandeerd informatie-, actie- en coördinatiepunt voor Rijk, regio’s en partners; het KCR2 (Knooppunt Coördinatie Rijk-Regio’s). Voor VRZL betekent de structurele verhoging van de BDUR dat we vanaf 2024 € 1,7 miljoen hebben gekregen voor de versterking van crisisbeheersing en onze informatiepositie. Dit bedrag zou in 2025 verder oplopen naar ca. € 2,1 miljoen. Dit is echter nog niet zeker aangezien in 2024 de verdeling tussen veiligheidsregio’s opnieuw bekeken wordt en er een mogelijke herijking plaats gaat vinden ten aanzien van de beschikbare middelen.

Wij willen de extra BDuR middelen inzetten voor het toekomstgericht – in lijn met de contourennota - verder professionaliseren van crisisbeheersing als vak door veiligheidsregio’s door te werken aan: preparatie op en waarborgen bij langdurige crises, (langdurig) bemensen en ondersteunen van crisisteams, interregionale en Rijk-regio samenwerking, risico- en crisiscommunicatie en voor de versteviging van de informatiepositie. Tevens voor het borgen en het verder ontwikkelen van informatie gestuurde veiligheid (gericht op o.a. risicomonitoring en –analyse; zicht op risico’s). Komende tijd maken we nadere plannen voor het versterken van onze crisisbeheersing en dus ook voor de besteding van de extra BDUR-middelen, die daaraan gekoppeld zijn. De extra BDUR-middelen voor de versteviging van de informatiepositie zullen in onze regio worden ingezet voor het borgen en het verder ontwikkelen van informatie gestuurde veiligheid (gericht op o.a. risicomonitoring en –analyse; zicht op risico’s). Ten behoeve van de versterking van onze crisisbeheersing stellen we de komende tijd nadere plannen op. In lijn met de landelijke ambities van het Rijk en het Veiligheidsberaad – en met het oog voor geconstateerde regionale behoeften – zal het accent op de volgende zaken liggen: 1. 2. 3.

Verstevigen van crisisbeheersing als vak (leren, ontwikkelen, kennisborging en kwaliteitszorg/’zicht op prestaties’). Verstevigen van de regiefunctie in het netwerk van crisispartners (gezamenlijke aanpak van risico’s en crises). Door de bovenstaande verstevigingen realiseert VRZL ook een robuustere crisisorganisatie, die zowel in staat is om acute incidenten te bestrijden (‘GRIP-opschalingen’) als om langdurige crises te bestrijden door de inzet van crisisregisseurs en informatiemanagers.

In 2022 is VRZL gestart met een leiderschapsprogramma. Alle leidinggevenden van directie tot en met het niveau van ploegchef nemen de komende jaren deel aan dit programma. Het helpt ons om onze organisatie nog professioneler, vitaler en wendbaarder te maken. Daarbij verwachten we van onze medewerkers dat ze lef en initiatief tonen en dat ze eendrachtig samenwerken binnen diezelfde organisatie.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 6 /58

1.1.2 Waar staan we voor? VRZL is ingericht om de zorg voor openbare veiligheid in de regio te organiseren. Burgers, bedrijven en instellingen verwachten dat wij er voor ze zijn met advies en hulp waar nodig. Samen met onze partners: • dragen we (pro)actief bij aan de veiligheid in de regio. We brengen risico's in kaart en treffen voorbereidingen op maat; • geven we adviezen om daar waar mogelijk onveiligheid te voorkomen en te beperken; • bestrijden we incidenten en crises als ze zich toch voordoen. We treden effectief op tijdens een ramp om schade te beperken; • beogen we leed en schade zo veel mogelijk te beperken en helpen we verstoringen van het openbare leven zo snel mogelijk te herstellen. We zetten in op slachtofferhulp, nazorg en herstel van materiële schade. 1.1.3 Ons werkgebied Het werkgebied van VRZL is een compact verstedelijkt gebied van circa 650 km2. Buiten de economisch bijzonder waardevolle clustering in onder meer chemie en health en unieke kansen voor versterking van de regio spelen er, door de geografische ligging van Zuid-Limburg, specifieke opgaven. Voor deze regio, die uiterst excentrisch ligt binnen Nederland (ruim 200 km grenslengte en op het smalste deel met 6 km verbonden aan de rest van Nederland), geldt dat in bijzondere mate. Met ongeveer 594.000 inwoners ligt Zuid-Limburg centraal in de Euregio Maas-Rijn.

Er zijn binnen VRZL grote industrieën met specifieke veiligheidsrisico’s, zoals chemische industrie en de luchthaven Maastricht-Aachen Airport en we monitoren overstromingsrisico’s door rivieren en het bekenstelstel. Met name in de zomermaanden ontvangen we daarnaast veel toeristen, die zowel in de stedelijke als de landelijke gebieden verblijven. Ook vinden in onze regio veel (grote) evenementen plaats, zoals de Amstel Gold Race, het WK en NK Wielrennen, Pinkpop, Oktoberfeesten, kerstmarkten, carnaval en de concerten van André Rieu.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 7 /58

1.1.4 Wat gaat het kosten?

Veiligheidsregio Zuid-Limburg (totaal)

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 2026 2027 2028

Totaal baten Totaal lasten

89.873 70.873

65.726 49.303

68.631 52.145

70.950 54.265

73.117 55.493

75.193 56.715

Overhead Onvoorzien Totaal

12.057 196 12.253

12.990 10 13.000

13.950 10 13.960

14.800 10 14.810

15.475 10 15.485

16.200 10 16.210

Mutatie voorzieningen Mutatie reserves

3.797 1.010

2.877 546

2.990 -464

3.089 -1.214

3.179 -1.040

3.273 -1.005

Resultaat

1.940

-

-

-

-

-

Toelichting De begroting 2025 is gebaseerd op de begroting 2024. De begroting 2024 heeft VRZL wel aangepast op de genomen AB besluiten die hebben plaats gevonden na het vaststellen van de begroting 2024 en deze vervolgens meegenomen in deze begroting voor 2025 en verder. Hier is o.a. in verwerkt de nota reserves en voorzieningen welke het AB heeft vastgesteld d.d. 14 oktober 2022. In de overige inkomsten binnen het programma Brandweerzorg is een incidentele baat verantwoord dekking van de kosten Oekraïne en noodopvang asielzoekers. Hiertegenover staat een verhoging bij de lasten onder de huisvestingskosten.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 8 /58

1.2 CRISISBEHEERSING EN RAMPENBESTRIJDING 1.2.1 Wie zijn we? Het programma crisisbeheersing & rampenbestrijding (C&R) omvat alle activiteiten die gericht zijn op de voorbereiding op mogelijke crises en rampen, en geeft waarmee invulling aan de wettelijke taken zoals gedefinieerd in de Wet veiligheidsregio’s. Het gaat om de beheersing van risico’s (voorkomen, beperken) en de gezamenlijke multidisciplinaire voorbereiding op mogelijke incidenten. Hierbij wordt het begrip “incident” breed opgevat. Het gaat niet alleen om het incident zelf maar ook om de dreiging ervan of de aankondiging van een gebeurtenis. Het kan ook gaan om incidenten of verstoringen die op zichzelf geen ramp of crisis zijn maar die (mogelijk) de openbare orde en veiligheid bedreigen zoals thema’s die grote maatschappelijke onrust tot gevolg kunnen hebben. Het programma omvat de volgende teams, met onderliggende processen • Informatiemanagement (IM) en Operationele Informatievoorziening (OIV); • Multidisciplinaire Operationele Voorbereiding (MOV) en Multidisciplinair Opleiden, Trainen en Oefenen (MOTO) en Bevolkingszorg (inclusief evenementen en multidisciplinaire risicobeheersing); • GHOR; • Kwaliteitszorg; • EMRIC. Wij zijn een betrouwbare partner die samen met (vitale)partners bijdraagt aan een omgeving waarin wij samen zorgen voor veiligheid.

Om dat te realiseren zetten wij in op de volgende punten: • Wij kennen en monitoren onze grootschalige risico’s; • Ons advies is essentieel in de voorbereiding op crises en rampen en bij het signaleren en oplossen van veiligheidsvraagstukken; • Wij leveren als onderdeel van de Veiligheidsregio Zuid-Limburg 24/7 een adequate hulpverlening, monodisciplinair en multidisciplinair; • Wij zijn wendbaar in een continu veranderende maatschappij. Wij staan voor een adequate voorbereiding op- en coördinatie van crisisbeheersing en rampenbestrijding binnen het gebied Zuid-Limburg en met betrekking tot bijstandsaanvragen van andere omliggende regio’s, ook in het buitenland (EMRIC). Dat houdt onder meer in de coördinatie, afstemming, facilitering, regievoering, en het stimuleren van multidisciplinaire samenwerking. Met een goede invulling van de voorbereiding en coördinatie kan de veiligheidsregio haar regie- en netwerkfunctie waarmaken. Daarbij wordt ook ingezet op participatie van burgers (zelfredzaamheid), ondernemers (veerkracht) en instellingen. Wij doen dat door uitvoering van onder meer de processen informatiemanagement, operationele informatievoorziening, risicoen crisiscommunicatie, operationele voorbereiding (planvorming), en opleiden, trainen en oefenen; een goed kwaliteitszorgsysteem monitort daarbij waar we ons constant kunnen verbeteren.

De Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) valt per 1 januari 2025 als team onder het programma C&R van de veiligheidsregio. De dagelijkse aansturing vindt dan plaats door de manager C&R. De GHOR, beleidsmatig aangestuurd door de directeur publieke gezondheid (DPG) als adviseur van het openbaar bestuur en van de voorzitter veiligheidsregio, vervult een onafhankelijke coördinatie-, aansturingsen regiefunctie voor de zorgorganisaties in het kader van de rampenbestrijding en crisisbeheersing en de voorbereiding daarop. De onafhankelijkheid gericht op het publieke belang van veiligheid en gezondheid is noodzakelijk omdat de geneeskundige keten hoofdzakelijk privaat georganiseerd en gefinancierd wordt; privaat-publieke vermenging dient voorkomen te worden. De GHOR geeft in de “witte” kolom invulling aan de volgende producten en clusters van activiteiten:

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

• • • • • • • • •

Strategie & Governance (o.a. beleidsontwikkeling); Risico- en crisisbeheersing (o.a. evenementenadvisering); Opleiden, Trainen en Oefenen; Informatiemanagement; Kwaliteitszorg; Ketencontinuïteit; Risico- en crisiscommunicatie; Evaluatie en maatregelen; Omgevingsveiligheid.

Vanaf 2025 zal de samenwerking met de andere teams binnen Crisisbeheersing en Rampenbestrijding intensiever vormgegeven worden met aandacht voor het behoud van de verbinding met de “witte kolom”. 1.2.2 Wat willen we bereiken? Algemeen Crisisbeheersing en rampenbestrijding is in de komende jaren volop in beweging. Enerzijds zijn er de meer traditionele risico’s in onze regio waar we op voorbereid moeten blijven en bij moeten acteren. Dat er steeds meer nieuwe risico’s bijkomen, waarbij ontwikkelingen elkaar snel opvolgen, zorgt voor een dynamische agenda. Anderzijds moeten wij ons voorbereiden op en acteren bij langdurige crises. Dit vraagt om een andere kijk op voorbereiden en een breed inzetbare crisisorganisatie, waar we de komende jaren mee aan de slag gaan. Langdurige crises De reguliere crisisstructuur (GRIP) is bedoeld voor flitsrampen. In de praktijk is gebleken dat deze structuur slechts beperkt te gebruiken is voor langdurige crises: de crisisfunctionarissen worden langdurig belast en hebben een lange hersteltijd nodig. Tevens worden onze reguliere werkzaamheden ernstig vertraagd. We willen als VRZL beter voorbereid zijn op langdurige crises, met behulp van een andere wijze van voorbereiden op en acteren bij langdurige crises. Dynamisch risicoprofiel De wereld om ons heen verandert continue en in een steeds sneller tempo. Hierdoor veranderen ook onze risico's sneller.

De Wet veiligheidsregio's schrijft veiligheidsregio's voor om een maal per 4 jaren een risicoprofiel op te stellen, waarin de risico's waar een veiligheidsregio mee te maken kan krijgen, zijn beschreven en afgewogen. De huidige wereld vraagt echter een snellere systematiek om deze risico's af te wegen en ons hier ook op voor te bereiden. Daarom gaan wij ons risicoprofiel door ontwikkelen naar een dynamisch risicoprofiel met een actueler risicobeeld. Netwerkmanagement Een van de vele inzichten die de COVID-19 pandemie, de Hoogwaterramp 2021 en de vluchtelingencrisis ons gebracht hebben, is dat het in crisissituaties belangrijk is om je collega’s te kennen. Met name de internationale component speelt daarbij een grote rol voor Zuid-Limburg (zie hierover ook de paragraaf EMRIC). Door intensief te investeren in netwerkmanagement zijn we tijdens een crisis sneller en beter in staat elkaar te vinden en effectief samen te werken. Dat geldt niet alleen voor de crises waar VRZL voor aan de lat staat, maar ook voor crises of situaties waar VRZL een coördinerende en verbindende rol heeft. Juist door een breed netwerk te hebben kunnen we ook beter op de hoogte zijn over nieuwe risico's vanuit de kennis en kunde van de partijen uit ons netwerk.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 10 /58

Burgerparticipatie Burgers en maatschappelijke groepen beschikken vaak over ervaring, gebiedskennis en expertise die relevant zijn voor de werkzaamheden van VRZL. Het is onze wens om deze, samen met de Zuid-Limburgse gemeenten, te benutten in de vorm van waardevolle burgerparticipatie. Bevolkingszorg en evenementen Sinds 1 maart 2022 zijn de 16 gemeenten en Bevolkingszorg met behulp van regionale en lokale crisisteams bezig met de noodopvang van vluchtelingen uit Oekraïne. Sinds juni 2022 is daar in opdracht van het Rijk ook de crisisnoodopvang van asielzoekers bij gekomen ter ondersteuning van het COA. Bevolkingszorg coördineert de crisisnoodopvang en ondersteunt gemeenten bij de tijdelijke opvang van asielzoekers. Sinds 1 februari 2024 is de spreidingswet van toepassing. Bij het opstellen van deze teksten was er nog geen zicht op de gevolgen daarvan voor de veiligheidsregio. De vorming van een nieuw kabinet kan nog van invloed zijn op de werking van deze wet. Het ligt in de lijn der verwachting dat de veiligheidsregio, en met name bevolkingszorg, ook in 2025 nog een deel van haar tijd zal besteden aan crisisnoodopvang en aan Oekraïense vluchtelingen. Informatiemanagement Het verzamelen, duiden en veredelen van informatie om adequate antwoorden op te leveren voor crisismanagement is onmisbaar.

Informatiemanagement is een belangrijk speerpunt binnen C&R en wordt steeds meer gezien als een primair proces van de veiligheidsregio (van strategisch belang). Het is de motor voor verandering en verbetering van denk- en werkwijzen in de organisatie. Informatiemanagement heeft zowel betrekking op onze 24/7-informatiepositie als op de snelle en correcte beeldvorming bij complexe incidenten. Binnen informatiemanagement moeten en willen we de lat hoger leggen: doorontwikkeling van de operationele informatievoorziening, doorontwikkeling van de verschillende informatierollen en hun samenspel binnen de crisisorganisatie en doorontwikkeling van het multidisciplinaire veiligheidsbeeld en proces van duiding en aanlevering van informatie. Multidisciplinaire Operationele Voorbereiding (MOV) en multidisciplinaire Opleiding, training en oefening (MOTO) In 2025 bieden wij wederom een complete oefenkalender aan opleidingen, trainingen en oefeningen aan. Dit doen we voor functionarissen binnen de crisisteams en binnen Bevolkingszorg. Naast de jaarlijkse oefendagen voor de verschillende crisisteams, besteden wij in de komende jaren extra aandacht aan de voorzitters van deze crisisteams. Zij hebben immers een belangrijke rol om een team te sturen. Ook blijven wij onze plannen, zoals rampbestrijdingsplannen en multidisciplinaire informatiekaarten regelmatig beoefenen.

Naast het faciliteren van activiteiten gericht op het risicoprofiel van VRZL en de planvorming is er ook aandacht voor het ontwikkelen van generieke competenties, om ook de onbekende crises voldoende te kunnen managen. We gaan hierbij op zoek naar nieuwe of innovatieve manieren om de basis-skils van onze crisisteams te trainen. Dit zijn vaardigheden die zowel bij de klassieke rampen of crisis kunnen worden ingezet, maar ook bij een langdurige of een onbekend crisistype. Risico- en crisiscommunicatie Een risicoloze samenleving bestaat niet, maar we kunnen wel bewuster omgaan met risico’s. Dat betekent dat burgers, bezoekers, instellingen, bedrijven en overheid zich bewust moeten zijn van de aanwezige risico’s en weten wat zij kunnen doen rondom die risico’s.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 11 /58

Zij hebben immers samen invloed op de (fysieke) veiligheid in Zuid-Limburg. Dat bewustzijn start met kennis van de aanwezige risico’s. Ons risicobeeld zal de komende jaren evolueren, waarbij nieuwe dreigingen een belangrijkere rol zullen gaan spelen. Ieder zal vanuit de eigen verantwoordelijkheid moeten acteren en waar mogelijk slim op risico’s moeten interveniëren. Hierbij hebben burgers en bedrijven mede een eigen verantwoordelijkheid. VRZL ondersteunt daarbij door middel van communicatie over de risico’s en het bieden van een handelingsperspectief. Naast de risicocommunicatie informeert VRZL de bevolking over wat deze geacht wordt te doen in het geval van crises, en duidt zij incidenten in de regio en daarbuiten. Dat vraagt een samenhangende aanpak van risicocommunicatie, reguliere voorlichting en crisiscommunicatie. Het gaat erom de communicatie zo te organiseren dat VRZL vooruitdenkt en antwoord geeft op vragen die kunnen spelen en dat de communicatie klantgericht wordt uitgevoerd voor burgers, partners en media. Daarbij wordt gebruik gemaakt van moderne middelen en technieken om de verschillende doelgroepen te kunnen bereiken.

We willen adequaat kunnen blijven inspelen op de toegenomen vraag naar duidelijke communicatie in een zich snel veranderende wereld, waarbij crises elkaar steeds meer opvolgen en/of versterken en andersoortige maar ook langdurige crises zich steeds vaker voordoen. Kwaliteitszorg en professionaliteit De doorontwikkeling in crisisbeheersing stelt hoge eisen aan het functioneren van de veiligheidsregio. Daarom wordt met kwaliteitszorg gestuurd op het leer- en verbeterproces van de onderlinge samenwerking. VRZL staat landelijk bekend als een voorbeeld van best practice bij de evaluatie van GRIP-incidenten. Alle GRIPincidenten binnen de VRZL worden met input van alle betrokken disciplines en de betrokken externe partners geëvalueerd. Verbeterpunten worden verzameld, geanalyseerd en gedeeld met crisisfunctionarissen, partners en bestuur. De verbeterpunten worden vertaald naar implementatie en gemonitord op voortgang. Het systeem draagt bij aan het continu verbeteren van de crisisorganisatie, de mensen in de crisisorganisatie en de samenwerking met partners. Middels halfjaar- en jaarrapportages worden de geleverde inspanningen en de gerealiseerde verbeteringen inzichtelijk gemaakt en bestuurlijk onder de aandacht gebracht.

Een jaarlijkse trendanalyse geeft daarnaast zowel de eigen organisatie als de inspectie Justitie en Veiligheid een beeld van onze prestaties op het gebied van crisisbeheersing. Deze zaken worden uiteraard in 2025 gecontinueerd. Daarnaast willen we Kwaliteitszorg in deze beleidsperiode zowel binnen VRZL als veiligheidsregiooverstijgend verder ontwikkelen. De contourennota vermeldt dat de veiligheidsregio’s er tot nu toe niet in zijn geslaagd om samen een uniform kwaliteitszorgsysteem te ontwikkelen. Dit is een gezamenlijke uitdaging voor de veiligheidsregio’s, waar VRZL graag aan bijdraagt. We zijn aangesloten bij diverse landelijke netwerken en denken mee over de inrichting en agenda’s hiervan. Hiermee volgen we de ontwikkelingen nauwgezet en maken we optimaal gebruik van de gebundelde expertise. Euregio Maas-Rijn Incidentbestrijding en Crisisbeheersing (EMRIC) Voor de grensoverschrijdende samenwerking bij rampen en grote ongevallen hebben de verantwoordelijke ministeries in Nederland, Duitsland en België bilaterale overeenkomsten gesloten. In de projecten EMRIC en EMRIC+ is deze samenwerking doorontwikkeld naar complete EMRIC-samenwerkingsconcepten tussen de VRZL en de partners in Duitsland en België binnen het gebied van de Euregio Maas-Rijn.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 12 /58

Daarin staan de operationele grootschalige samenwerkingsmodellen beschreven voor brandweerzorg, technische en specialistische hulpverlening, spoedeisende medische hulpverlening, infectieziektebestrijding en informatie-uitwisseling tussen de diverse crisisorganisaties en tussen de meldkamers. Sinds 1 januari 2024 maakt Ambulancezorg Limburg onderdeel uit van EMRIC. Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) De GHOR is belast met de coördinatie, aansturing en regie van de geneeskundige hulpverlening bij grote crises en rampen en met de advisering daarover aan overheden en organisaties op dit gebied. Een belangrijke basis voor het werk van de GHOR is het provinciaal risicoprofiel, dat de beide Limburgse veiligheidsregio’s hebben opgesteld, en daar op aansluitend het Zorgrisicoprofiel, dat in gezamenlijkheid met de zorgpartners is opgesteld. De GHOR maakt organisatorisch vanaf 2025 onderdeel uit van VRZL en is ondergebracht bij het programma C&R. De cijfers uit de jaarverantwoording GHOR worden derhalve in de jaarrekening VRZL, programma C&R verwerkt. 1.2.3 Wat gaan we daarvoor doen? Algemeen Het risicoprofiel voor de VRZL is voor een periode van vier jaar herzien met de ons nu bekende risico’s. Hier bereiden we onze organisatie op voor, maar ook spelen we snel en adequaat in op veranderingen.

Veiligheidsregio’s worden in toenemende mate geconfronteerd met een stapeling van incidenten en crisis en langdurige crisis. Het Rijk kijkt meer en meer naar veiligheidsregio’s om crises te coördineren en de interpretatie van de taak van de veiligheidsregio staat ter discussie, waardoor deze mogelijk breder geïnterpreteerd zal worden. De COVID-crisis, de Hoogwaterramp 2021 en de vluchtelingencrisis hebben laten zien dat we binnen de VRZL in staat zijn in te spelen op deze veranderingen, maar ook dat het tijd is voor een stap voorwaarts, gezien de steeds bredere capaciteitsvraag die vanuit het Rijk, en daarmee vanuit de maatschappij, bij veiligheidsregio’s wordt neergelegd. Om die stap voorwaarts te realiseren zetten we de beschikbaar gestelde middelen (vanuit de gemeenschappelijk regeling en ophoging BDUR) gericht in. Wij richten ons de komende jaren op het beter beheersbaar maken van de onderstaande prioritaire risico’s: • Toenemende maatschappelijke onrust • Effecten klimaatverandering • Energietransitie Daarnaast zal er invulling worden gegeven aan de geformuleerde opdrachten bij de beschikbaarstelling van de extra BDUR middelen. Langdurige crises In 2024 is een brede projectgroep van start gegaan om een inrichting en voorbereiding op toekomstige langdurige crises te ontwikkelen.

Deze projectgroep zal in 2025 verder werken aan implementatie van de gerealiseerde deelresultaten en aan verdere ontwikkeling en uitrol van de strategie mentale weerbaarheid. Deze mentale weerbaarheid is een belangrijk onderdeel om als organisatie en crisisteams een langdurige crisis aan te kunnen. Ook gaan we een ‘flexibele schil’ opstarten. Hierbij willen wij onze capaciteit binnen en buiten de organisatie breder inzetten bij een langdurige crisis. Denk hierbij aan het inzetten van ons brede personeelsbestand bij een langdurige crisis.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 13 /58

Dynamisch risicoprofiel In het kader van doorontwikkeling van ons risicoprofiel naar een dynamisch risicoprofiel gaan we aan de slag met een systematiek rondom data-analyse, creëren van kennisnetwerken en risicoanalyses. Netwerkmanagement We gaan nadrukkelijker deelnemen in relevante regionale en landelijke netwerken, met name netwerken die zich richten op de genoemde geprioriteerde risico’s. Ook zullen we een nadrukkelijkere rol op ons nemen in het bij elkaar brengen en faciliteren van thematische netwerken. Voor het intensiveren van de EMRIC-samenwerking: zie paragraaf EMRIC. Burgerparticipatie Het in VRZL vastgelegde beleid om te komen tot een waardevolle burgerparticipatie is uitgebreid gedeeld met gemeenten in de regio. In de huidige beleidsplanperiode worden de plannen per gemeente ingevoerd door de gemeenten. Om ook de gewenste doorontwikkeling van de crisisorganisaties binnen de gemeenten zelf te ondersteunen, verleent VRZL advies en delen we best practices tijdens netwerkoverleggen. Bevolkingszorg en evenementen Zoals vastgelegd in de contourennota adviseert de commissie op basis van de evaluatie Wet veiligheidsregio’s een aantal zaken met betrekking tot de inbedding van bevolkingszorg in de veiligheidsregio. Veel van deze aanbevelingen zijn in de VRZL reeds geïmplementeerd.

Concreet gaat dit over: • Het inrichten van een aantal uniforme bevolkingszorgfuncties zodat er duidelijkheid komt over de basisorganisatie van bevolkingszorg en de bovenregionale samenwerking kan worden versterkt; • Een voldoende niveau van vakbekwaamheid van de kernfuncties bevolkingszorg conform vastgestelde kwaliteitseisen en kwalificatiedossiers; • Verantwoording richting algemeen bestuur. Onderdeel hiervan is het monitoren van het gerealiseerde kwaliteitsniveau van bevolkingszorg en de invulling van landelijke kwaliteitscriteria die de branche vaststelt en beheert. De landelijke kwaliteitsnormen zelf worden niet in de wet opgenomen; • Het bevorderen van de samenwerking tussen alle organisaties die bevolkingszorgtaken uitvoeren én organisaties die aansluiten op bevolkingszorg. • Wettelijk verankeren regierol voor besturen van veiligheidsregio’s voor bevolkingszorg en risico en crisiscommunicatie. De verdere implementatie van deze aanbevelingen zal in de huidige beleidsperiode gerealiseerd worden. Informatiemanagement Informatiegestuurd werken We willen altijd weten wat er speelt in de (Eu)regio, dit geven we vorm door informatiegestuurd te werken onder de noemer van informatiegestuurde veiligheid.

Als VRZL en samen met de vijf andere zuidelijke veiligheidsregio’s in Zuid-6 verband, werken we ook in 2025 aan de doorontwikkeling van informatieproducten en werkwijzen voor de versterking van de 24/7-informatiepositie binnen crisisbeheersing. Het VIK (Veiligheids Informatie Knooppunt) Limburg, dat samen met Veiligheidsregio Limburg-Noord is opgezet, vormt een belangrijke basis voor onze informatiepositie die verder geborgd en versterkt moet worden. De visie voor VIK 2025 is dat dit binnen de veiligheidsregio als ontwikkelplatform zal worden gepositioneerd. Dit met als doel om centraal de organisatie te kunnen ondersteunen en mee te kunnen denken met collega’s en teams met een ontwikkelvraag.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 14 /58

De toenemende vraag voor (en opdracht om) aansluiting bij het Knooppunt Coördinatie Rijk-Regio (KCR2) leidt tot het zetten van stappen in de vormgeving en professionalisering van ons datamanagement en netwerkmanagement. Zodoende kunnen we als VRZL ook in de toekomst mee blijven gaan in de nieuwe ontwikkelingen. Verzamelen en duiden van informatie In 2025 zullen we verder werken aan het beschikbaar krijgen van informatie vanuit verschillende vakgebieden en partners, om die geduid verder te kunnen brengen naar de crisisorganisatie. Dit is een vakgebied dat de komende jaren nog volop (landelijke) ontwikkelingen zal kennen waarbij wij als VRZL aangesloten moeten blijven. Dat vraagt om investeringen en prioritering. Daarbij wordt dankbaar gebruik gemaakt van de extra BDUR-middelen. Operationele informatievoorziening Operationele Informatievoorziening richt zich op het voorzien in de informatiebehoefte van de primaire processen binnen het programma brandweerzorg: incidentbestrijding en risicobeheersing. Dit betekent dat alle onderdelen van de informatievoorziening (mensen, middelen, data, hard- en software) gericht zijn op het zo veilig en efficiënt mogelijk laten werken van de mensen in de primaire processen. Op dit gebied zal met name ingezet worden op rol- en incidentafhankelijke informatie.

We behalen een sterkere informatiepositie door nog meer de samenwerking op te zoeken op het gebied van informatiedeling en een intuïtief en innovatief applicatielandschap. Op de plekken waar data aan het werk gezet kunnen worden, organiseren we dit; bijvoorbeeld bij het dynamische brandweerrisicoprofiel, rapportages, en een slim navigatiesysteem voor de collega’s met een warme functie. Dit alles draagt bij om de juiste besluiten te nemen als de tijd schaars is. In het kader van de gemeenschappelijke meldkamer zullen we ook in 2025 samenwerken met Veiligheidsregio Limburg Noord, om ervoor te zorgen dat het informatiemanagementproces op de meldkamer voor beide veiligheidsregio’s dezelfde uitgangspositie heeft . MOV en MOTO Multidisciplinaire operationele voorbereiding (voor het grootste gedeelte crisis planvorming) zal geïntensiveerd worden met betrekking tot de eerdergenoemde geprioriteerde thema’s: toenemende maatschappelijke onrust, effecten klimaatverandering en de energietransitie. De collega’s van MOV en MOTO participeren actief in vele netwerken om tijdig nieuwe risico’s te signaleren en hierop in te kunnen spelen. Hiernaast zal de reguliere planvorming op basis van het risicoprofiel ten minste conform de wettelijke kaders (herzieningscyclus) geüpdatet worden.

Na vaststellen van adequate operationele voorbereiding zullen deze thema’s middels opleidingen, trainingen en oefeningen ingebed worden onder crisisfunctionarissen. Hierin werken de collega’s vanuit MOV en MOTO intensief samen. Risico- en Crisiscommunicatie Op het gebied van risico- en crisiscommunicatie participeren we ook in 2025 in verschillende ontwikkeltrajecten en projecten. We zetten in op het continu verbeteren van de risicocommunicatie en daarmee meer risicobewustzijn bij de bevolking creëren. Ook investeren we in het kwalitatief verbeteren van de crisiscommunicatie op basis van belevingsonderzoeken en veiligheidsvisies en in het intensiveren van de samenwerking met Chemelot (en andere partners) om sneller de juiste informatie te kunnen delen in crisissituaties. We investeren continu in het versterken van de communicatie en het opleiden en trainen van de functionarissen die daaraan bijdragen.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 15 /58

Kwaliteitszorg In de beleidsperiode 2024-2027 zijn ambities van C&R op het gebied van kwaliteitszorg en lerend vermogen: • Continuering van onze best practice op het gebied van GRIP-evaluaties. • Doorontwikkeling GRIP-evaluatiesystematiek, mede door nog intensiever samen te werken met partners (zoals nu al is gerealiseerd voor Chemelot). • Kennisregie: ontwikkeling en ondersteuning van het proces om ook externe evaluaties en onderzoeken intern te vertalen en op te volgen. Kwaliteitszorg wordt in deze beleidsperiode ook breder uitgerold in de organisatie, zie hiervoor het onderdeel bedrijfsvoering. EMRIC Het samenwerkingsverband, ondersteund door het EMRIC-bureau, voert het EMRIC Meerjarenplan 20242028 uit. EMRIC geeft invulling aan het verder versterken van de (eu)regionale samenwerking en heeft daarbij de volgende ambities: • Benoeming in elke organisatie van twee warme liaisons die tijdens een incident met grensoverschrijdende effecten voor elkaar bereikbaar zijn. Bij gezamenlijke inzetten functioneren ze ter plekke als vooruitgeschoven commandopost om de hulpverlening al in een vroeg stadium zo goed mogelijk te laten verlopen. • Handhaving bestaande overleggroepen om de netwerkcontacten te verstevigen en een inhoudelijke bijdrage te leveren aan de planvorming voor grensoverschrijdende inzetten. • Bevordering van stages, uitwisselingen en publiekscommunicatie.

• Verbeteren van afspraken door e-learning- en opleidingsprogramma’s en euregionale oefeningen. • Up to date houden van bestuurlijke verdragen en operationele samenwerkingsplannen. • Versterking van de risico- en crisiscommunicatie. • Ontwikkeling van instrumenten die deze communicatie en de aanvraag van bijstand vergemakkelijken in Euregio Maas-Rijn. • Innovatie en kwaliteitsverbetering mogelijk maken via de uitwisseling van best practices. • Onderzoek (laten) doen naar nieuwe dreigingen zoals de gevolgen van cybercrime en klimaatverandering. • Monitoring van de samenwerkingskwaliteit en de concretisering van afspraken. Geneeskundige hulpverlening (GHOR) De GHOR heeft net als de andere onderdelen binnen C&R te maken met langdurige crises en veranderde crisistypen. De coronacrisis heeft het belang van zorgcontinuïteit en ketencontinuïteit van zorg duidelijk zichtbaar gemaakt. Alle individuele zorginstellingen dienen in voorbereiding op een ramp of crisis de zorgcontinuïteit op orde te hebben. Daarnaast is het essentieel dat de ketencontinuïteit van zorg binnen de verschillende sectoren, maar ook tussen de verschillende sectoren te allen tijde goed geborgd is. Dit geldt niet alleen voor de sectoren binnen de acute zorg (ziekenhuizen, RAV, huisartsen(posten), GGD, etc.) maar ook voor de sectoren binnen de langdurige zorg (VVT, GHZ, GGZ, etc.).

De onafhankelijke rol van de Directeur Publieke Gezondheid (DPG), optredend vanuit het publiek belang en met de verbindende rol tussen zorg, veiligheidspartners en het openbaar bestuur is hierbij van groot belang. Dit is gebleken tijdens de coronacrisis, maar geldt ook voor andere crisistypen en flitsrampen. Van belang is dat de zorgcontinuïteit van zorginstellingen georganiseerd en geborgd wordt en dat de ketencontinuïteit van zorg binnen en tussen de verschillende sectoren voor, tijdens en na een ramp of crisis gemonitord wordt en geborgd blijft. De GHOR werkt nauw samen met de zorgpartners in Zuid-Limburg om gezamenlijk voorbereid te zijn. Dit gebeurt onder andere door het gezamenlijk opstellen van een Zorgrisicoprofiel en het flexibeler maken van de crisisorganisatie.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 16 /58

Er wordt meer geïnvesteerd in landelijke en (Eu)regionale samenwerking en in informatieduiding en -deling om makkelijker en sneller een crisis gezamenlijk aan te pakken. De GHOR is daarnaast nauw betrokken bij de vergunningverlening rondom grote evenementen en heeft daarbij vooral aandacht voor de veiligheid en gezondheid van deelnemers en bezoekers. Om het groeiend aantal evenementen van de juiste advisering te voorzien wordt er ingestoken op meer onderzoek en productontwikkeling van evementenadvisering. Dit gebeurt zowel via eigen regionaal onderzoek als via landelijk onderzoek (Anaphem). 1.2.4 Wat gaat het kosten?

Programma Crisisbeheersing en Rampenbestrijding (incl. GHOR) Baten Baten Baten Lasten Personeel Opleiding, vorming en training Kantoor Automatisering Huisvesting Voertuigen Materialen Kapitaallasten Lasten Overhead Onvoorzien Totaal

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 2026 2027 2028

305 305

600 600

600 600

700 700

700 700

800 800

3.627 238 343 451 103 59 330 5.151

4.017 333 960 673 150 166 110 6.409

4.200 350 750 750 155 150 115 6.470

4.350 375 800 800 160 175 120 6.780

4.500 400 850 850 165 200 125 7.090

4.650 425 900 900 170 225 130 7.400

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

Dotatie voorzieningen Onttrekking voorzieningen Mutatie voorzieningen

8

-

Dotatie reserves Onttrekking reserves Mutatie reserves

25 -25

-

-

-

-

-

-4.829

-5.809

-5.870

-6.080

-6.390

-6.600

Resultaat

8

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 17 /58

1.3 BRANDWEERZORG 1.3.1 Wie zijn we? Het programma brandweerzorg bestaat uit een vijftal teams, te weten: • Risicobeheersing • Vakbekwaamheid • Kaderstelling • Meldkamer • Incidentbestrijding We verhogen de veiligheid in Zuid-Limburg door ons inzicht in risico’s verder te verbeteren, door voorlichting en communicatie en door snelle en ter zake doende interventies daar waar het toch mis is gegaan. 1.3.2 Wat willen we bereiken? We willen de risico’s op branden en incidenten (van klein tot grote ramp/crisis) in de regio verkleinen mede door kennis te delen en het lerend vermogen van onze organisatie te vergroten. We bestrijden brand- en andere incidenten, dragen zorg voor de redding van mens en dier en we verkleinen de fysieke, sociale, economische en ecologische gevolgen van brand en andere ongevallen. Daarvoor moeten we de risico’s in onze regio goed kennen en analyseren. En is samenwerking met publieke partners zoals politie, ambulancedienst, de provinciale- en rijksoverheid, Duitse en Belgische autoriteiten en hulpdiensten, Rijks Waterstaat, het Waterschap Limburg en de Water Maatschappij Limburg belangrijk. Maar ook met private partners zoals de energieleveranciers, telefonie- en internetproviders. Zo kunnen we risico’s snel signaleren en daarover gezaghebbend adviseren en adequaat optreden.

Onze sterke verbondenheid met de maatschappij maakt dat we de samenwerking actief op kunnen en moeten zoeken. 1.3.3 Wat gaan we daarvoor doen? Onderstaand wordt per onderdeel binnen het programma Brandweerzorg aangegeven met welke zaken zij bezig zijn en/of aan de slag gaan in 2025: Risicobeheersing VRZL werkt in een complexe en dynamische samenleving. Voortdurend wordt de samenleving beïnvloed door maatschappelijke en technologische ontwikkelingen, wijzigingen in wet- en regelgeving, nieuwe optredende risico’s en andere verwachtingspatronen van burgers en (keten)partners. Het wordt complexer en leidt tot meer en andere risico’s. Het effect en de impact hiervan noodzaken tot een nog intensievere integrale samenwerking binnen de veiligheidsketen. Als verbindend thema hierin ligt de nadruk op risicobeheersing vanuit een risicogerichte benadering. De nadruk komt steeds meer te liggen op het voorkomen en beheersbaar maken van incidenten. Dat vergt niet alleen het toepassen van regels, maar ook het scherp in beeld brengen en afwegen van risico’s, zoeken naar maatregelen die de veiligheid bevorderen, motiveren van anderen die het verschil kunnen maken en het beïnvloeden van risicovol gedrag. In 2025 richten zij ons op de volgende twee speerpunten: 1.

Implementatie Visie op inrichting risicobeheersing: De “Visie op inrichting Risicobeheersing” is opgenomen in het Meerjarenbeleidsplan 2024-2027 van VRZL. In 2025 zal deze visie verder geïmplementeerd worden.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

Speerpunten van de deze visie zijn: a. Een omslag van regelgericht naar risicogericht werken, en van toetsen aan wettelijke regels naar (brand)veiligheidsadvies. b. Proactief inspelen op trends en ontwikkelingen. c. Met de beschikbare capaciteit een zo hoog mogelijke veiligheidswinst behalen aandacht te besteden aan de belangrijkste risico’s, waarbij het brandweerrisicoprofiel het fundament vormt. d. Verbinding maken tussen het brandweerrisicoprofiel en lokaal veiligheidsbeleid, waarbij de Output van de gesprekken met de gemeenten de input vormt voor de speerpunten in het gemeentelijk integraal veiligheidsplan en de daaraan verbonden jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s. e. Met het dynamisch brandweerrisicoprofiel is een basis gelegd voor het verder realiseren van een verbinding tussen het brandweerrisicoprofiel en het lokale veiligheidsbeleid. Output van gesprekken hierover vormen terugkerend input voor de speerpunten in het gemeentelijk integraal veiligheidsplan en de daaraan verbonden jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s. Daarmee scherpen we de schaarse inzet van mensen en middelen op die risico’s die er toe doen. 2.

Implementatie van de Omgevingswet: Op 1 januari 2024 is de nieuwe omgevingswet van kracht geworden. Het team risicobeheersing blijft verder werken aan de implementatie van de omgevingswet binnen de veiligheidsregio. Hierbij zijn de volgende punten van belang. a. Adequate verankering van fysieke veiligheid in het instrumentarium van de Omgevingswet. b. Het ‘Omgevingswetproof’ maken van de organisatie en het leveren van meer integraal advies. c. Een integrale afweging bewerkstelligen door het bevoegd gezag, waarbij restrisico’s bewust worden geaccepteerd. En waarbij actief en transparant wordt gecommuniceerd over deze risico’s, zodat burgers daarmee bekend zijn en op basis daarvan weten hoe te handelen. d. In 2025 hebben we een jaar ervaring opgedaan met de omgevingswet en hebben we met gemeenten en provincie doorleefd in hoeverre we hier klaar voor waren. De opgedane leerervaringen worden opgepakt en verwerkt.

Incidentbestrijding Het bewaken en borgen van de continuïteit in paraatheid en slagkracht van onze repressieve organisatie is ons primaire product. Daarnaast zullen we in 2025 verder gaan met het implementeren van de ambitie incidentbestrijding zoals vastgesteld in het Meerjarenbeleidsplan 2024-2027 van de VRZL. Speerpunten hierbij zijn Gebiedsgerichte Opkomsttijden, het landelijk Kader Uitruk op Maat met een minimale bezetting van 4 mensen (waaronder een bevelvoerder) en het behoud van vrijwilligheid en onze backbone van beroepskazernes. Belangrijke thema’s in 2025 zijn: − Het verder uitwerken en implementeren van een programma behoud vrijwilligheid, diversiteit en flexibiliteit staan hierbij centraal. − Het behouden/creëren van een goede uitgangspositie op de krappe arbeidsmarkt. − We zijn een lerende organisatie die zich wil verbeteren daartoe zal gewerkt worden aan een verdere verbetering en implementatie van de evaluatiesystematiek voor het mono optreden van de brandweer bij incidenten.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 19 /58

− − −

Heroriëntatie op de inrichting van Incident Bestrijding. Het inrichten van een toekomstbestendige piketorganisatie. Het afronden van het wervingstraject voor vrijwilligers voor de dagopleiding manschap rekening houdend met hun inzet geschiktheid voor de Service Centra op de beroepskazernes.

Meldkamer Het doel van de MKB is het verzorgen van meldingen en alarmeringen voor operationele (brandweer)functionarissen voor VRZL en VRLN. Calamiteitencoördinatoren maken ook deel uit van de meldkamer. Ze verzorgen in de warme fase de eenhoofdige leiding op de meldkamer. Op basis van deze doelstelling en voorzienbare ontwikkelingen richt de MKB zich in de periode 2024 t/m 2027 op drie thema’s: 1. De veranderende rol van de meldkamer qua informatievoorziening voor (brandweer)eenheden en functionarissen. In 2025 wordt verder gewerkt aan het borgen van actuele informatie. 2. De ontwikkeling van de meldkamer naar een bewaker die dag en nacht informatie duidt, waardoor crisisrespons sneller en effectiever start of zelfs voorkomen kan worden door extra snel op te treden. Dit is in 2025 onderdeel van het opleidingsprogramma. 3. De standaardisatie van werkwijzen, gezamenlijke (standaarden voor) informatiesystemen en beheersbare en veilige ICT. In 2025 wordt samen met Kaderstelling onder andere gewerkt aan de voltooiing van de afstemming van de meldkamerprocedures van VRLN en VRZL. Een goede kwantitatieve bezettingsgraad van vakbekwame medewerkers is een randvoorwaarde om deze thema’s vorm te geven. Vakbekwaamheid Er zal in het begrotingsjaar uitvoering gegeven worden aan ons regulier werk. Dit betreft o.a.

het verzorgen van reguliere opleidingen voor manschappen, bevelvoerders en specialismen. Op het gebied van oefenen en bijscholen betreft het de organisatie van de beroepsoefendagen, de afstemming van een regionaal oefenrooster en het verzorgen van bijscholingen voor onze medewerkers. Dit gebeurt binnen het “Kader blijvende vakbekwaamheid”. Ook zal er ingezet worden op een verdere doorontwikkeling en optimalisering van de elektronische en virtuele leeromgeving, digitale simulaties en verdere stabilisatie van het instructeursbestand. In 2025 wordt verder het realistisch oefenen van de landelijke werkwijze hulpverlening (van THV naar HV) voor het repressieve personeel afgerond en zal de voorbereiding voor de volgende periode van realistisch oefenen worden voorbereid en vormgegeven. Hierbij zal optimaal gebruik gemaakt worden van de mogelijkheden van digitale leeromgeving en -hulpmiddelen. Daarbij zal in 2025 een nieuwe audit van het opleidingscentrum plaatsvinden. Naar aanleiding van deze audit en haar resultaten, gericht op het lerend vermogen van het opleidingsinstituut, zullen de ontwikkelpunten “omarmd” worden. Deze zullen vervolgens ook vertaald worden in nieuwe actiepunten die we meenemen in de herziening van het brandweeronderwijs, een landelijk thema voor de komende jaren.

Dit doen wij door middel van certificering van ons gerenommeerd opleidingscentrum zodat we invulling kunnen geven aan het “de lerende organisatie”.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 20 /58

Kaderstelling In het team wordt de inhoudelijke beleidsvoorbereiding voor brandweerzorg geconcentreerd. Daarnaast wordt Kaderstelling ingezet bij ad hoc vraagstukken op tactisch niveau. Kaderstellend betekent dat het team binnen de diverse thema’s coördineert, faciliteert en de (brandweer)organisatie continu verbetert. De doelstelling van kaderstelling is dat repressieve medewerkers elk moment van het jaar en op elk tijdstip veilig en efficiënt kunnen werken. Naast lopende zaken zal 2025 op basis van het Meerjarenbeleidsplan en Meerjareninvesteringsplan in het teken staan van het voltooien van de afstemming van de meldkamerprocedures van VRLN en VRZL, de daadwerkelijke implementatie van een systeem met betrekking tot mono-evaluaties, de verkenning op behoud van vrijwilligheid, de implementatie van het zogenaamde concept Uitruk op Maat en deelname aan (aanbesteding- en investerings-) projecten. De volgende thema’s komen daarbij aan bod: Thema: lerende organisatie: Ingezet wordt op de implementatie van mono-evaluaties en de daarbij behorende kennisregie, een management of change procedure binnen Brandweerzorg en het opstellen en implementeren van operationele- en bedrijfsvoering technische (dat wil zeggen aan de service centra gelieerde) procedures. En het borgen van de PDCA cyclus (bij werkzaamheden, beleid en projecten). Met name de check en act fase worden beter uitgevoerd.

Thema: werken op basis van data: Ingezet wordt op “data gedreven” werken. Daarmee wordt enerzijds bedoeld het vergaren van data voor beleidsontwikkeling en beleidsevaluatie (kengetallen, trend ontwikkeling, prestatieverantwoording) en anderzijds operationele data vergaring zoals realtime dekkingsplan, telemetrie data digitale verkenning en open source intelligence (OSINT) ter ondersteuning van de operaties op straat. Thema: verbinding in- en extern: Wil Kaderstelling in haar kracht staan dan is het van belang dat Kaderstelling binnen VRZL weet wat er speelt zowel formeel als informeel in de organisatie. Daarom zijn medewerkers van Kaderstelling regelmatig aanwezig op de kazernes en bij andere teams binnen VRZL. Gezien de vele landelijke ontwikkelingen is het verder belangrijk dat Kaderstelling vertegenwoordigd is in landelijke netwerken van Brandweer Nederland. Net zo belangrijk is echter dat Kaderstelling de samenwerking opzoekt met andere veiligheidsregio’s, private partijen, andere netwerkpartners en de brandweerorganisaties in België en Duitsland. Thema: robuust en duurzaam: Kijkend naar alle ontwikkelingen wordt de komende periode bij alles wat we doen ingezet op een duurzame en robuuste organisatie van de brandweerzorg. Alleen zo draagt Kaderstelling bij aan een professionele, wendbare en vitale organisatie.

Thema: (on)voorzienbare projecten: Voorzienbare projecten in de periode 2025 zijn onder andere de implementatie van de ambitie van Incidentbestrijding, de implementatie van de landelijke visie meldkamer 2025 en de gesprekken met de gemeente op basis van het brandweerrisicoprofiel. Daarnaast worden uiteraard projecten op basis van het Meerjareninvesteringsplan opgepakt. Het gaat dan onder meer om het vernieuwen of nieuwbouw van een aantal kazernes, aanschaf van nieuwe tankautospuiten en vervanging en verduurzaming van het kleine wagenpark (naar hybride/elektrisch waar mogelijk). Ook vanuit innovatie worden projecten opgepakt. Een voorbeeld daarvan is de verkenning op de aanschaf van een blusrobot en een team digitale verkenning.

Veiligheidsregio Zuid-Limburg - Begroting 2025 VRZL

pagina 21 /58

Medewerkers van Kaderstelling kunnen binnen projecten verschillende rollen vervullen (onder andere projectleider, deelnemer, of procesbegeleider). Maar er zullen onvermijdelijk nog meer ontwikkelingen en daarmee projecten op ons afkomen, die we nu nog niet kunnen voorzien. Ook deze worden uiteraard opgepakt. Persoonlijk leiderschap binnen het programma Brandweerzorg Alle ontwikkelingen om de ambities Brandweerzorg te realiseren maken dat qua veranderbereidheid en onzekerheid, veel van alle medewerkers en leidinggevenden binnen VRZL wordt gevraagd. Vooral van de leidinggevenden wordt daarbij een voorbeeldrol gevraagd om vernieuwend en persoonlijk leiderschap te tonen. Dit type leiderschap is gebaseerd op meer gedeelde verantwoordelijkheid, eigenaarschap en vertrouwen waarbij besluitvorming lager in de organisatie wordt belegd. Medewerkers krijgen meer ruimte om zelf proactief oplossingen aan te dragen. Leidinggevenden faciliteren hun teams, tonen waar nodig leiderschap, dragen de organisatie brede missie, visie en de afdelingsambitie van IB uit en coachen collega’s ten behoeve van hun ontwikkeling en daarmee die van de organisatie. Alleen zo kunnen we als professionele, vitale en wendbare organisatie de ontwikkelingen die op ons af komen, het hoofd bieden. 1.3.4 Wat gaat het kosten? Programma Brandweerzorg