Raadsvoorstel 1633C Regionale Ruimtelijke Verkenning raadsversie.docx

Afdeling: Ruimtelijke Ontwikkeling Mail behandelaar: a.gijlers@barneveld.nl Telefoonnummer: 0342 495607 Onderwerp:

Raadsvoorstel nr. 1633C Barneveld, 31 augustus 2021 Portefeuillehouder: B. Wijnne

Vaststelling Regionale Ruimtelijke Verkenning Foodvalley

Samenvatting raadsvoorstel De gemeenten van de Regio Foodvalley hebben ter voorbereiding op de inbreng in het Ontwikkelbeeld Amersfoort en de Verstedelijkingsstrategie Arnhem-Nijmegen-Foodvalley een regionale ruimtelijke verkenning geïnitieerd. Het traject vormt hiermee een eerste basis voor een samenwerking op ruimtelijke beleid. De verkenning naar de ruimtelijke opgaven heeft in de eerste fase inzicht gebracht in de omvang en impact van verschillende trends en ontwikkelingen in het ruimtelijke domein en de ruimtelijke implicaties van beleidskeuzes op rijks, provinciaal en gemeentelijk niveau. In de tweede fase zijn ruimtelijke opgaven geïdentificeerd en uitgangspunten opgesteld. Hierbij is nadrukkelijk gekeken naar kansen op regionaal niveau waarmee gemeenten door samenwerking beter tot oplossingen kunnen komen, zoals op het gebied van economie/ruimte voor werkgelegenheid. Aan de raad,

Gevraagde beslissing: 1. Kennis te nemen van de opbrengst van de regionale consultatieronde. 2. De Regionale Ruimtelijke Verkenning - Gedeelde waarden, vast te stellen als basis voor de verdere regionale samenwerking binnen Regio Foodvalley op het ruimtelijke domein. 3. De uitgangspunten (specifiek par. 3.3) van de Regionale Ruimtelijke Verkenning - Gedeelde waarden door te vertalen in het lokale omgevingsbeleid

1. Inleiding De impact van de verwachte woningbouwopgave in de regio Foodvalley, maar ook de wens om een sturing te geven aan gewenste economische ontwikkelingen en het begeleiden van de transitie in de landbouw gaven aanleiding tot een verkenning op strategisch niveau. Deze opgave is een schaalsprong ten opzichte van de huidige opgaven en vraagt samenwerking, gezamenlijk gewogen keuzes en afgestemde, gebundelde investeringen. Met het vaststellen van de ruimtelijke opgaven en te hanteren uitgangspunten wordt een basis gelegd voor een samenhangend en gedeeld ruimtelijke beeld. Dit samenhangend beeld, de Regionale Ruimtelijke Verkenning – Gedeelde waarden (zie bijlage), wordt voorgelegd voor besluitvorming. In de samenhang met de andere lopende ruimtelijke trajecten bent u met enige regelmaat geïnformeerd over de aanpak en de planning. In het voorjaar van 2021 is het rapport Ruimteclaims (fase 1) met u gedeeld. Het betrof de rapportage met beleids-, feiten- en prognoseanalyse. Op basis van deze inzichten is inbreng geleverd aan de beide Verstedelijkingsstrategieën. Waar nodig werd aanvullend onderzoek uitgevoerd om witte vlekken in te vullen. In de consultatieronde bij alle raden is vervolgens input opgehaald (zie bijlage) ter verbetering van de geconstateerde opgaven en uitgangspunten. In Barneveld heeft dit traject samen opgelopen met het traject van de Hoofdlijnennotitie.

2. Door de raad gestelde kaders Als kaders voor de Regionale Ruimtelijke Verkenning gelden de Strategische Visie Barneveld 2030 en in de juli vastgestelde Hoofdlijnennotitie Koers Barneveld 2040.

3. Effect/Meetbare doelstellingen a) Meetbaar effect: b) Maatschappelijk effect: Het uitvoeren van deze strategisch ruimtelijke trajecten maakt het mogelijk grote ruimtelijke opgaven (woningbouw, landschapsontwikkeling en recreatie, infrastructurele en mobiliteits-oplossingen en economische ontwikkeling) integraal en in nauwere samenwerking met andere partijen te realiseren.

2

4a. Argumenten 1.1 het betreft de terugkoppeling van de regionale consultatieronde Hieruit blijkt een hoge mate van herkenning in de lokale en regionale ruimtelijke opgaven. Daarbij valt op dat hierbij veelal ook eenzelfde prioritering worden gegeven aan de opgaven. De eenduidigheid van consultatie sluit aan op de bestuurlijke eensgezindheid in de voorbereidende gesprekken. 2.1 de integrale opgave kan alleen samen worden uitgevoerd We willen een aantrekkelijke leefomgeving creëren door de randvoorwaarden te stellen voor het faciliteren van de groei voor wonen en werken. Daarbij hoort het maken van integrale keuzes. Een aantal opgaven overstijgt gemeentegrenzen. Andere opgaven krijgen alleen het juist gewicht door agenda’s te bundelen. Samenwerking met partners is daarom noodzakelijk voor een aantal opgaven, zowel ruimtelijk als financieel. Hiermee wordt de impact van deze ingrepen en investeringen vergroot. 2.2 dit versterkt de strategische samenwerking Door de Regionale Ruimtelijke Verkenning - Gedeelde waarden via de daarin opgenomen uitgangspunten vast te stellen ontstaat er een nieuw niveau van regionale samenwerking en afstemming binnen Regio Foodvalley op het ruimtelijk domein. De regio Foodvalley kent een hechte samenwerking op verschillende projectdossiers, daarnaast wordt geregeld samengewerkt in verschillende ruimtelijke processen.

De gesprekken over ruimtelijke opgaven heeft laten zien dat er boven de praktische samenwerking een meerwaarde zit in het bespreken van strategische ontwikkelingen. Mede door andere strategische trajecten zoals de Verstedelijkingsstrategieën en de RES is dit belang nog duidelijker geworden. 3.1 dit sluit aan op de uitgangspunten zoals opgenomen in Strategische Visie Barneveld 2030 en de Hoofdlijnennotitie Koers Barneveld 2040 Op 7 juli 2021 heeft u de Hooflijnennotitie vastgesteld, waarbij besloten is de zeven uitgangspunten van deze notitie leidend te laten zijn voor de inzet van Barneveld in de verstedelijkingsstrategie ArnhemNijmegen & Foodvalley en het Ontwikkelbeeld Amersfoort. De uitgangspunten uit de Regionale ruimtelijke verkenning verhouden zich op goede wijze met bovengenoemde uitgangspunten. 3.2 het lokale omgevingsbeleid is leidend Door het opnemen van de uitgangspunten in de eigen Omgevingsvisie en het doorwerken in de bestemmingsplannen/het omgevingsplan worden de regionale uitgangspunten in de lokale beleidsinstrumenten nader verankerd.

4b. Tegenargumenten/kanttekeningen 2.1 de integrale opgave maakt uitvoering niet eenvoudiger Toch willen we een aantrekkelijke leefomgeving creëren door de randvoorwaarden te stellen voor het faciliteren van de groei in wonen en werken en de aanpassingen die volgen uit enkele grote transities. Daarbij hoort het maken van integrale keuzes. 2.2 de doorwerking van uitgangspunten vereist extra inzet Verschillende uitgangspunten zijn al verwerkt in ander beleid. Hiervan is de doorwerking vanzelfsprekend. Nog niet duidelijk is welke onderwerpen en onderdelen niet zonder meer worden opgenomen in andere trajecten. Hiermee is de uitvoering nog niet verzekerd. In het najaar van 2021 wordt dit in beeld gebracht aangezien dan meer bekend is over de inzet op andere trajecten. 3.1 dit vereist mogelijk aanpassing van reeds vastgestelde kaders Door de vertaling naar het eigen omgevingsbeleid worden de uitgangspunten ook lokaal leidend. Doordat wij en met ons de meeste gemeenten actief zijn met het opstellen van hun nieuwe omgevingsbeleid (of actualisatie in de komende periode) is het echter goed mogelijk deze uitgangspunten te incorporeren en volgt een nadere afweging indien de situatie daartoe aanleiding geeft.

5. Alternatieve scenario's De ruimtelijke samenwerking in Foodvalley geeft meer eenheid in beleid en het richt de gezamenlijke ruimtelijke agenda. Het vaststellen van een regionaal ruimtelijke perspectief is geen verplichting. Gemeenten zijn over het algemeen voldoende in staat om hun eigen ruimtelijke beleid te voeren. Vanuit onze gezamenlijk strategische agenda en de gemeenschappelijke kenmerken en waarden blijken de regiogemeenten echter veel inzichten te delen en vergelijkbare risico’s te voorzien. Door deze opgaven gezamenlijk te benaderen is de inzet efficiënter, beschikken we samen over meer expertise en slagkracht en zijn er meer oplossingsmogelijkheden voorhanden, bijvoorbeeld door regionaal opgaven uit te wisselen

3

6. Proces Vervolg/besluitvormingsproces (inclusief participatie): Na vaststelling in de betrokken raden wordt de Regionale Ruimtelijke Verkenning redactioneel nog bijgesteld en eventueel aangevuld met de uitkomsten van besluitvorming. De uitgangspunten en ruimtelijke opgaven worden onderdeel van lokaal beleid en komen op lokaal niveau in beeld bij locatiekeuzes en nadere uitwerking. Daarbij is inwonersparticipatie wel van toepassing

Vervolgstappen/planning/uitvoering: In het najaar is meer duidelijk over de verdere invulling van verstedelijkingsstrategieën, het vervolg op de RES en de nieuwe woonagenda, ook wordt dan gewerkt aan gebiedsuitwerkingen in het kader van de Verstedelijkingsstrategie. Daarmee wordt duidelijk welke onderdelen wel en niet zijn belegd. Op dat moment wordt dus de stand opgemaakt welke logische vervolgstappen kunnen worden gezet. Voor wat betreft het uitgangspunt om afspraken te maken over voorzieningen op regioniveau, geldt dat deze verkenning samen met betrokken sectoren wordt opgepakt. In de tussentijd wordt gewerkt aan een gezamenlijk Landbouwperspectief voor Foodvalley. Ten aanzien van het Ontwikkelbeeld Amersfoort geldt dat de samenhang geborgd wordt in de gebiedsuitwerking Foodvalley Noord, waarin de Verstedelijkingsstrategie Arnhem-Nijmegen & Foodvalley, Ontwikkelbeeld Amersfoort en Regionale Ruimtelijke Verkenning moeten samen komen.

Communicatie In de afgelopen periode is uw raad nadrukkelijk betrokken geweest bij de ontwikkeling van de regionale ruimtelijke verkenning. Vanaf de contourennotitie is met regelmaat informatie gedeeld over de te doorlopen stappen en de samenhang met andere trajecten. Met de consultatie van 18 mei jongstleden heeft uw raad nadrukkelijk de lokale context meegegeven. Gezien het ondersteunende inhoudelijke karakter is er geen extra communicatie op de uitkomsten.

Evaluatie/controle: In de reguliere P&C-cyclus wordt de raad geïnformeerd over de voortgang van eventuele trajecten die voortkomen uit de regionale ruimtelijke verkenning.

7. Financiële gevolgen De kosten van het traject worden gedragen door alle regiogemeenten.

8. Risico's Dit vereist nauwe samenwerking met buurgemeenten en bestuurlijke bereidheid om samen oplossingen te zoeken. Omdat voortgebouwd wordt op een intensieve bestuurlijke samenwerking en gedeelde waarden lijkt dit echter kansrijk

Burgemeester en wethouders van Barneveld, de secretaris, de burgemeester, W. Wieringa J.J. Luteijn

Bijlagen: - Regionale Ruimtelijke Verkenning Foodvalley - Overzicht opbrengst consultatieronde ruimtelijke trajecten