Raadsvoorstel 1303 Begroting 2022 VGGM.pdf

Afdeling: Bestuur en Dienstverlening Mail behandelaar: s.vandemaat@barneveld.nl Telefoonnummer: 929 Onderwerp:

Raadsvoorstel nr. 1303 Barneveld, 19 maart 2021 Portefeuillehouder: J.J. Luteijn

Begroting 2022 Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

Samenvatting raadsvoorstel Voorstel resultaat 2020: Voorgesteld wordt een deel van het gerealiseerde resultaat 2020 als volgt te bestemmen: a) Brandweer Ede € 1.200.000 b) Verdeelsleutels € 474.000 c) Uitgestelde werkzaamheden 2020 – brandweer en bedrijfsvoering € 350.000 Totale gemeentelijke bijdrage Barneveld a) Geactualiseerde begroting 2021 Voor Barneveld wordt de nieuwe bijdrage 2021: € 5.717.000 Dit is een verhoging van € 126.000 ten opzichte van de ontwerpbegroting 2021. b) Ontwerpbegroting 2022 Voor Barneveld wordt de nieuwe bijdrage 2022: € 5.799.000 Dit is een verhoging van € 82.000 ten opzichte van 2021.

Aan de raad,

Gevraagde beslissing: 1. Kennis te nemen van de door de Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden aangeleverde stukken; 2. Geen zienswijze uit te brengen op de voorgenomen resultaatbestemming 2020; 3. Geen zienswijze uit te brengen op de begroting 2022 die tevens de geactualiseerde begroting 2021 VGGM bevat.

1. Inleiding Jaarlijks biedt de Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden (VGGM) de jaarstukken aan over het afgelopen jaar en de begroting voor het komende jaar. Op grond van artikel 35 Wet Gemeenschappelijke Regelingen worden de raden van de deelnemende gemeenten uitgenodigd hun zienswijze over deze ontwerpbegroting naar voren brengen bij het dagelijks bestuur van Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden. Met deze begroting en kaders stuurt het bestuur van VGGM op zowel de inhoudelijke als de financiële kaders, taken en activiteiten voor het jaar 2022. De begroting en kaders worden normaliter in december t-2 opgesteld. Een vertraging van 2 maanden is het gevolg van de evaluatie verdeelsleutel, welke in januari 2021 zijn afgerond en waarvan de gevolgen in deze begroting en kaders zijn verwerkt. Dit geeft eveneens de mogelijkheid om in tegenstelling tot vorig jaar de geactualiseerde begroting 2021 nauwkeuriger op te stellen, doordat diverse bekostigingsgesprekken voor 2021 in december 2020 worden afgerond. Deze begroting en kaders bevatten niet de doelstellingen, taken en ontwikkelingen voor de Stichting Veilig Thuis, welke onder de bestuurlijke verantwoordelijkheid van VGGM valt. Met de bestuurlijke portefeuillehouders is afgesproken om voor de zomer van 2021 een separate begroting 2022 voor deze stichting op te stellen.

In die begroting kunnen dan de ontwikkelingen van Veilig Thuis over de eerste maanden van 2021 worden betrokken.

2

2. Door de raad gestelde kaders Programma 1 en 3 van de Programmabegroting en de nota verbonden partijen.

3. Effect/Meetbare doelstellingen Instandhouding van de Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden conform de Gemeenschappelijke Regeling.

4a. Argumenten  

Conform de Wet gemeenschappelijke regelingen kunnen de raden van de deelnemende gemeenten bij het dagelijks bestuur van de VGGM hun zienswijze over de ontwerpbegroting naar voren brengen. Conform de genomen besluiten in het Algemeen Bestuur zijn de volgende wijzigingen opgenomen in de begroting 2022: o Algemeen Bestuur heeft op 2 december 2020 een besluit genomen over een noodzakelijke wijziging in de brandweerorganisatie die per 1 januari 2021 is ingegaan. o Het Algemeen Bestuur heeft op 18 december 2019 besloten de verdeelsleutel brandweer te evalueren, waarbij de afspraak is gemaakt dat het effect hiervan in het begrotingsjaar 2022 gestalte zou krijgen.

4b. Tegenargumenten/kanttekeningen In de begroting zijn verschillende risico’s opgenomen, die kunnen leiden tot extra kosten. Deze kosten zijn nog niet in de begroting gekwantificeerd.

5. Proces Vervolg/besluitvormingsproces: Deze kaders en begroting worden aan de colleges van B&W en gemeenteraden van de deelnemende gemeenten aangeboden en de gemeenteraden worden in gelegenheid gesteld een zienswijze uit te brengen bij het Dagelijks Bestuur (DB) van VGGM. Met de opbrengst van deze consultatie kan op 23 juni a.s. vervolgens besluitvorming rondom de begroting 2022 in het Algemeen Bestuur (AB) plaatsvinden.

Communicatie: VGGM heeft in maart een reeks van webinars voor raadsleden en collegeleden gegeven om een toelichting te geven op belangrijke ontwikkelingen. Voor de begroting 2022 is er voor gekozen om op 11 en 16 maart (19.00-20.30 uur) twee webinars te organiseren: • Op 11 maart is een toelichting gegeven op de verdeelsleutel brandweer en op de noodzakelijke aanpassing van de brandweerorganisatie die heeft geleid tot de vorming van een 24/7 beroeps brandweerpost in EdeStad per 1 januari 2021. • Op 16 maart is een toelichting gegeven op enkele andere beleidsontwikkelingen, financieel-technische aspecten van de begroting, de (financiële) risico’s en een toelichting op de gerealiseerde resultaten over 2020.

6. Financiële gevolgen Voorstel bestemming resultaat over 2020: Over 2020 zijn fors meer kosten gemaakt ten behoeve van de COVID19 bestrijding. Deze kosten zijn voornamelijk gemaakt binnen het programma GGD. Het Ministerie van VWS vergoed de kosten voor zover deze niet vanuit de inwonerbijdrage kunnen worden gedekt. Het programma brandweerzorg heeft een (fors) positief resultaat. Als gevolg van de COVID19 maatregelen zijn minder kosten gemaakt voor opleidingen en oefeningen en is vertraging ontstaan in de vervanging van spullen en automatisering. a) 24uurs bezetting Ede-Stad Het Algemeen Bestuur heeft besloten op 1 januari 2021 in Ede-Centrum te starten met een gekazerneerde 24/7 beroepsorganisatie. Het organiseren van 24/7 kazernering heeft gevolgen voor het dekkingsplan. b) Reservering verdeelsleutel In de overgangsregeling van de verdeelsleutel ontstaat in 2022 een overschot en voor 2023 en 2024 een tekort. Het voorstel is om een bestemmingsreserve te vormen, zodat de afgesproken overgangsafspraak kan worden uitgevoerd. c) In te halen activiteiten

3 Voorstel is een bestemmingsreserve te vormen voor het inhalen van activiteiten die niet uitgevoerd konden worden als gevolg van COVID-19. Deze reserve zal gebruikt worden voor opleidingen en de implementatie van ICT-systemen door achterstand in de planning. Voorgesteld wordt een deel van het gerealiseerde resultaat 2020 als volgt te bestemmen: a) Brandweer Ede

€ 1.200.000

b) Verdeelsleutels

€ 474.000

c) Uitgestelde werkzaamheden 2020 – brandweer en bedrijfsvoering

€ 350.000

Het bedrag dat over blijft uit het gerealiseerde resultaat dat uitgekeerd wordt aan de gemeenten wordt later gepresenteerd in het jaarverslag 2020. Dat resterende bedrag wordt conform verdeelsleutel 2020 uitgekeerd aan Barneveld.

Ontwerpbegroting 2022, bevat tevens de geactualiseerde begroting 2021 Geactualiseerde begroting 2021 In het kader van de begrotingsrechtmatigheid wordt bij het vaststellen van de begroting 2022 ook de eerste actualisatie van de begroting 2021 voorgelegd. Eventueel vindt naar aanleiding van de halfjaarrapportage over 2021 een tweede actualisatie plaats. In de geactualiseerde begroting 2021 zijn de navolgende aanpassingen opgenomen: a) Reserves De totale mutatie op de reserves is € 2,1 mln. Dit bedrag komt voort uit het voorstel bestemming resultaat over 2020 en wordt in 2021 gebruikt voor 24uurs bezetting Ede-Stad, overgangsregeling verdeelsleutel en in te halen activiteiten. b) Gemeentelijke bijdragen De totale gemeentelijke bijdragen 2021 muteren doordat:  de gemeente Ede extra € 500.000 voor de nieuwe beroepsbrandweer financiert in 2021;  de voormalige subsidie voor externe veiligheid per 1-1-2021 is overgeheveld naar het gemeentefonds;  de brandweerkazerne Dieren en de kazerne Harskamp aan de gemeenten zijn verkocht;  er sprake is van loon- en prijscompensatie;  er een correctie heeft plaatsgevonden op het aantal inwoners voor de bijdrage GGD;  bij vaststelling van de begroting 2021 het bestuur besloten heeft om in 2021 en 2022 geen incidentele voordelen te realiseren als gevolg van COVID-19.

In 2020, 2021 en mogelijk 2022 worden mogelijk extra inspanningen verricht welke leiden tot extra lasten. Deze extra kosten worden bij het Rijk gedeclareerd voor zover deze de reguliere inwonerbijdrage te boven komen. Daarnaast heeft de organisatie achterstanden in haar reguliere taakuitvoering opgebouwd en deze zullen voor een groot deel op een later moment worden uitgevoerd. Ontwerpbegroting 2022 Budgettair kader gemeentelijke bijdrage Veiligheid a) 24/7 bezetting Ede-Stad Een organisatiemodel van 24/7 kazernering leidt tot structureel € 1,5 mln. kostenuitzetting. Besloten is de extra kosten vanaf begrotingsjaar 2022 op basis van de nieuwe verdeelsleutel te verrekenen. b) Impuls Externe Veiligheid De Veiligheidsregio’s hebben momenteel de structurele adviestaken inzake de Besluiten Externe Veiligheid Inrichtingen, Externe Veiligheid Buisleidingen en Externe Veiligheid Transport. VGGM ontving jaarlijks circa € 135.000 voor deze taken van het Rijk. Vanaf 2021 worden de gelden overgeheveld naar de reguliere fondsen. Aan het gemeentefonds voor de 15 gemeenten binnen Gelderland Midden wordt € 134.000 toegevoegd. Dit bedrag heeft betrekking op de volledige taakuitvoering van externe veiligheid/ omgevingsveiligheid. Het is de bedoeling dat de taakuitvoering van zowel de omgevingsdiensten (60%) als veiligheidsregio’s (40%) met deze middelen gefinancierd worden.

Op basis van dit uitgangspunt wordt met ingang van 2021 in de begroting rekening gehouden met een verhoging van de gezamenlijke gemeentelijke bijdrage van € 53.600.

4 c) Mutatie verdeelsleutel In het verleden heeft het Algemeen Bestuur de financieringsstructuur van de brandweer vastgesteld. De basis hiervan vormt het oorspronkelijk ingebrachte budget. In 2019 heeft het Algemeen Bestuur gevraagd om de verdeelsleutel brandweer te evalueren. Deze evaluatie heeft in 2020 en 2021 plaatsgevonden. Het algemeen bestuur heeft gekozen voor de verdeelsleutel GF-OOV-sub cluster brandweer als gezamenlijke oplossingsrichting gekozen. Hierbij is een overgangsmodel gekozen waarin 12 van de 15 gemeenten in drie jaar toegroeien naar de nieuwe bijdrage. d) Overgangsbepaling Bij invoering van een andere verdeelsleutel zal de huidige en toekomstige bijdrage van een gemeente aan de brandweerzorg soms fors verschillen. Gerealiseerd wordt dat gemeenten die meer gaan betalen die stap moeilijk in een keer kunnen maken. Tegelijkertijd is het niet uitlegbaar dat gemeenten die jarenlang meer hebben betaald daar nog lang mee zouden moeten doorgaan. Daarom is een overgangsregeling uitgewerkt waarin 12 van de 15 gemeenten in drie jaar toegroeien naar de nieuwe bijdrage door aftopping van de overgang op 5, 25 en 30% van de oorspronkelijke gemeentelijk bijdrage. Het Algemeen Bestuur vindt het uitlegbaar dat 3 gemeenten in vier in plaats van drie jaar naar het nieuwe bedrag toegroeien.

Voor Barneveld betekenen deze ontwikkelingen de volgende gemeentelijke bijdrage Veiligheid: Kader VGGM 2021 Loon- prijs compensatie 24/7 bezetting Ede-Stad Impuls Externe veiligheid Mutatie verdeelsleutel

3.748.000 60.000 138.000 5.000 -154000

Kader 2022 Overgangsbepaling

3.797.000 -

Bijdrage 2022

3.797.000

De gemeentelijke bijdragen voor Bevolkingszorg, GGD, JGZ en RVP muteren door stijging van het aantal inwoners en de loon- en prijs compensatie. Totale gemeentelijke bijdrage voor Barneveld voor Veiligheid, Bevolkingszorg, GGD, JGZ en RVP c) Geactualiseerde begroting 2021 Voor Barneveld wordt de nieuwe bijdrage 2021: € 5.717.000 Dit is een verhoging van € 126.000 ten opzichte van de ontwerpbegroting 2021. d) Ontwerpbegroting 2022 Voor Barneveld wordt de nieuwe bijdrage 2022: € 5.799.000 Dit is een verhoging van € 82.000 ten opzichte van 2021. 2021

Veiligheid

Geactualiseerd Verschil 2021 geactualiseerd 2021 tov 2021

2022

Verschil 2022 tov geactualiseerd 2021

3.698.000

3.748.000

50.000

3.797.000

49.000

Bevolkingszorg

53.000

55.000

2.000

56.000

1.000

GGD

838.000

853.000

15.000

874.000

21.000

JGZ

861.000

917.000

56.000

927.000

10.000

RVP

141.000

144.000

3.000

145.000

1.000

5.591.000

5.717.000

126.000

5.799.000

82.000

Eindtotaal

5

7. Risico's De belangrijkste risico’s voor VGGM hebben betrekking op: 









De meerjarige effecten van het COVID19 virus op de reguliere dienstverlening. Op dit moment worden onderkend preventie ten aanzien van kwetsbare groepen, advisering van hygiënemaatregelen, versterking infectieziektebestrijding, terug op niveau van reguliere diensten voor derden zoals reizigersvaccinaties en binden van medewerkers en vrijwilligers aan de organisatie. Naar aanleiding van de implementatie van de Wet Normalisering Rechtspositie Ambtenaren (WNRA) is een complexiteit met betrekking tot de positie van de vrijwilligers ontstaan. Op basis van de huidige wet- en regelgeving is het onderscheid tussen een brandweervrijwilliger en een brandweermedewerker nauwelijks te maken. Hiermee heeft de invoering van WNRA een groot financieel risico op de betaalbaarheid van het huidige brandweermodel. Landelijk heeft een Denktank een oplossing voor deze ontstane situatie bedacht in de vorm van taakdifferentiatie. De financiële consequenties van de taakdifferentiatie worden nog nader geanalyseerd. Arbeidsontwikkelingen, waaronder functiewaardering van verpleegkundigen. Vergelijkbare organisaties hebben verpleegkundigen hoger ingeschaald. Een aanpassing van de functiewaardering heeft grote consequenties op het budget of op de dienstverlening van de Jeugdgezondheidszorg en Algemene gezondheidszorg.

Sterk toenemende ICT-lasten als gevolg van verdere digitalisering en plaats onafhankelijk werken. Meerdere (verouderde) systemen dienen op korte termijn bij te tijd te worden gebracht en toenemende gebruikerswensen gebaseerd op maatschappelijke ontwikkelingen zijn niet passend binnen de huidige ICT-budgetten. Door grote druk op (gemeentelijke) financiën en bij andere opdrachtgevers leidt tot continuïteitsrisico’s van niet door gemeentelijke bijdrage gefinancierde activiteiten. Burgemeester en wethouders van Barneveld, de secretaris, de burgemeester, W. Wieringa J.J. Luteijn

Bijlagen: 1. Aanbiedingsbrief begroting 2022 aan colleges en raden 2. Begroting en Kaders 2022: ontwerpbegroting 2022, bevat tevens de geactualiseerde begroting 2021 3. Jaaroverzicht VGGM 2020 via www.vggm-jaaroverzicht.nl