Raadsinformatiebrief opvang en asiel Q4 2026 (1)
Tekst van het document
Raadsinformatiebrief voortgang en ontwikkelingen opvang en asiel Q4 2026 Datum: 3 november 2026 Onderwerp: Voortgang en ontwikkelingen opvang en asiel Q4 2026 Ter attentie van: De Raad Afzender: College van Burgemeester en Wethouders Portefeuillehouder J. de Heer-Verheij / J. Top Mail behandelaar c.vanessen@barneveld.nl (Oek) p.valkier@barneveld.nl (azc) b.elshof@barneveld.nl (statushouders) Samenvatting Via deze raadsinformatiebrief brengen we u op de hoogte van de laatste ontwikkelingen op het gebied van asiel en opvang in de gemeente Barneveld. We informeren u met enige regelmaat op deze wijze. In deze raadsinformatiebrief wordt ingegaan op de volgende onderwerpen: 1) Regionaal plan asielopvang 2027-2028 2) Update bestuursopdracht huisvesting 3) Oekraïneopvang 4) Voortgang realisatie asielzoekerscentrum (azc) Barneveld 5) Huisvesting statushouders Doel Informeren over ontwikkelingen i.r.t. opvang en asiel in de gemeente Barneveld. Regionaal plan asielopvang 2027-2028 Via het collegebericht van 6 oktober bent u reeds geïnformeerd over de inbreng vanuit de gemeente Barneveld ten behoeve van het regionaal plan asielopvang 2027 -2028. Er zijn vanuit de gemeente Barneveld géén wijzigingen meer aangebracht. Het provinciaal verslag wordt op 1 december 2026 aangeboden aan de minister van Asiel en Migratie. De subregionale plannen worden opgenomen als bijlage.
De Minister van Asiel en Migratie neemt vervolgens voor 31 december 2026 een verdeelbesluit. In dit ver deelbesluit stelt de Minister voor iedere gemeente de wettelijke asielopgave vast voor de periode van 1 januari 2027 t/m 31 december 2028. Update bestuursopdracht huisvesting In haar vergadering van maandag 22 juni 2026 heeft het College een bestuursopdracht vastgesteld ten behoeve van het formeren van een tijdelijke werkgroep voor een snelle verkenning van potentiële huisvestingslocaties. In de raadsinformatiebrief van afgelopen zomer bent u hierover reeds geïnformeerd. Inmiddels zijn de eerste stappen gezet en zijn er locaties in kaart gebracht. Deze locaties worden op dit moment door de projectgroep beoordeeld op haalbaarheid en duurzame inzetbaarheid. De resultaten hiervan worden voor het einde van het jaar verwacht en voorgelegd aan het College. Oekraïneopvang Locatiescan opvanglocaties gemeente Barneveld In de zomer van 2026 is door BedMobile BV een locatiescan uitgevoerd op de bestaande Gemeentelijke Opvanglocaties voor Oekraïense ontheemden (GOO-locaties) in de gemeente Barneveld. Het resultaat is een adviesnotitie met een overzicht van contractuele afspraken, aandachtspunten bij de verschillende locaties en een advies t.a.v. de opvangportefeuille.
De adviesnotitie wordt voor de ontwikkeling van nieuwe locaties meegenomen in de bestuursopdracht huisvesting en voor het beh oud van de bestaande GOO-locaties als portefeuillebesluit voorgelegd aan de bestuurl ijk portefeuillehouder opvang en asiel. Voortgang realisatie asielzoekerscentrum (azc) te Barneveld Beroep Tam-plan Bij de Raad van State is één beroep ingediend tegen het TAM-plan. De Raad van State heeft nog steeds geen datum voor een ‘zitting’ vastgelegd ondanks meerdere malen het verzoek om inzicht te krijgen in de verwachte planning voor behandeling. Veiligheid In opdracht van de gemeente Barneveld heeft Breuer Intraval de afgelopen maanden een verkennend onderzoek uitgevoerd naar gemeentelijke veiligheidsplannen t.b.v. een AZC. De resultaten van dit onderzoek zijn opgeleverd aan het team Veiligheid, Vergunningen en Toezicht (VVT). In de tussentijd hebben omwonenden middels een brief aan de Raad zorgen geuit over de veiligheid rondom het toekomstige AZC . Op 10 november 2026 is daarom een avond georganiseerd met de klankbordgroep AZC , bestaande uit omwonenden, en de briefschrijvers over het veiligheidsplan en hoe zij daarin betrokken willen worden . Vervolgens zal onder regie van team VVT in 2027 een eigen lokaal veiligheidsplan opgesteld worden.
Voortgang realisatie asielzoekerscentrum (AZC) De gemeente heeft haar aandeel in de voorbereidende werkzaamheden voortvarend uitgevoerd. Medio oktober zijn deze werkzaamheden afgerond, waarmee de gronden gereed zijn gemaakt voor de volgende fase van het project. Op 1 juli 2026 heeft het COA de gemeente per brief geïnformeerd over een vertraging in de aanbestedingsprocedure. De inschrijving is medio augustus ontvangen, waarna de bestuurlijke besluitvorming op 13 oktober heeft plaatsgevonden. De opdracht is gegund aan WAM & Van Duren Bouwgroep. Een definitieve planning is nog niet vastgesteld. Op basis van de huidige inzichten wordt verwacht dat de werkzaamheden eind 2026 starten en dat de woningen in december 2027 worden opgeleverd. Visie en ambitie AZC Barneveld De stuurgroep opvang en asiel heeft voor de zo mer de opdracht gegeven om een sterke visie en lokale ambitie uit te werken voor de inbedding van het AZ C in Barneveld. Deze uitwerking vindt plaats in een multidisciplinaire werkgroep waarbij ook het COA is aangesloten. Aanvullend op de regu liere gemeentelijke en COA taken geven we de ambitie invulling aan de hand van vier samenhangende bouwstenen te weten: • (Vrijwilligers)werk • Bedrijfsleven • Ontmoeten • Sport, bewegen en cultuur Centraal in de ambitie staat het “meedoen vanaf dag één”, waarbij we vanaf de start inzetten op het toeleiden naar (vrijwilligers)werk.
Het visie- en amb itiedocument zal in december 2026 ter vaststelling voorgelegd worden aan de stuurgroep zodat op basis daarvan in 2027 koers gehouden kan worden in de voorbereidingen op de opening van het AZC. Onderwijs Kinderen op het toekomstige AZC in Barneveld hebben recht op onderwijs, zo snel mogelijk en uiterlijk binnen twee maanden na aankomst in Nederland. Ons uitgangspunt is dat zij zoveel mogelijk buiten het AZC onderwijs volgen, midden in de samenleving, met ruimte voor ontmoeting met andere kinderen en ondersteuning die aansluit bij hun onderwijsbehoeften. De gemeente waarborgt de toegang tot onderwijs en is verantwoordelijk voor het toezicht op de leerplicht en de onderwijshuisvesting. Schoolbesturen organiseren het onderwijs. Het COA verstrekt informatie over leerlingaantallen, stemt onderwijsvoorzieningen af en vergoedt onder voorwaarden huisvesting voor het basisonderwijs en diverse schoolkosten. Het Rijk bekostigt het onderwijs, met specifieke middelen voor nieuwkomers. LOWAN, PO-Raad en VO-raad ondersteunen en adviseren. De gemeente overlegt regelmatig met Nieuwkomersschool de Springplank (onderdeel van OBS de Lijster, onderdeel van STEV) en Internationale Schakelklas Barneveld (onderdeel van het Johannes Fontanus College) over voldoende en passend onderwijs, onderwijshuisvesting en mogelijkheden voor beweegonderwijs.
Voorlopig rekenen we op 30 leerlingen in het primair onderwijs en 35 leerlingen in het voortgezet onderwijs. Deze schatting is gebaseerd op de populatie van een gemiddeld AZC; de daadwerkelijke aantallen zijn pas bij opening bekend. Passende onderwijshuisvesting vinden is lastig: zowel de ISK op het JFC als de Springplank heeft op de huidige locatie geen of nauwelijks ruimte voor extra leerlingen vanuit het AZC. Daarom verkennen we de komende maanden verschillende mogelijkheden voor toekomstige huisvesting. Met aandacht voor; onderwijskundige ontwikkeling, ruimte en integratie. Huisvesting statushouders Voor de eerste helft van 2026 bedroeg de taakstelling voor de gemeente Barneveld 52 personen. Inclusief de bestaande achterstand per 1 januari 2026 kwam de totale opgave uit op 88 personen. In de eerste helft van 2026 zijn 26 statushouders gehuisvest. Hier door is de achterstand toegenomen van 36 naar 59 personen per 1 juli 2026. Voor de tweede helft van 2026 bedraagt de taakstelling 57 personen. Daarmee komt de totale opgave voor de tweede helft van 2026 uit op 116 personen. De provincie Gelderland heeft vastgesteld dat de bestaande achterstand op de huisvesting van statushouders niet is ingelopen en dat in de eerste helft van 2026 een aanvullende achterstand is ontstaan.
Met de provincie wordt gesproken over de oorzaken hiervan en de maatregelen die nodig zijn om de achterstand terug te dringen. Onderdeel daarvan is het informeren van de gemeenteraad over de actuele stand van zaken. Sinds 1 juli 2026 zijn 42 statushouders gehuisvest. Daarmee is een deel van de achterstand ingelopen. Per 1 november 2026 resteert nog een opgave van 74 personen. De resterende opgave bestaat uit de taakstelling voor de tweede helft van 2026 en de opgelope n achterstand uit eerdere taakstellingsperioden. De achterstand wordt voornamelijk veroorzaakt door de beperkte beschikbaarheid van passende woningen binnen de sociale huurvoorraad. Daarnaast sluit het beschikbare woningaanbod niet altijd aan op de samenstelling van de huishoudens waarvoor huisvesting mo et worden gerealiseerd. Hierdoor kunnen beschikbare woningen niet altijd direct worden ingezet voor het invullen van de taakstelling. Om de achterstand terug te dringen , werkt de gemeente aan verschillende maatregelen. Zo ontwikkelen we een doorstroomlocatie met hybride woningen voor meerdere doelgroepen, met ruimte voor circa 30 statushouders. Daarnaast bereiden we een uitbreiding van het concept woningdeling voor . Deze is gericht op alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’ers) die na hun achttiende verjaardag uitstromen uit een woongroep in onze gemeente waar zij nu ook al samen wonen .
Ook verkennen we binnen de bestuursopdracht huisvesting mogelijke locaties voor verschillende doelgroepen, waaronder statushouders. Daarbij onderzoeken we zowel tijdelijke als structurele oplossingen en wegen we de haalbaarheid, maatschappelijke impact en ruimtelijke inpassing in samenhang af. De opgave beperkt zich niet tot 2026. Voor de eerste helft van 2027 bedraagt de taakstelling voor de gemeente Barneveld 43 personen. Een eventuele resterende achterstand per 1 januari 2027 wordt aan deze nieuwe taakstelling toegevoegd. Daarmee blijft ook i n 2027 sprake van een omvangrijke huisvestingsopgave. Het college blijft zich inzetten om invulling te geven aan de wettelijke taakstelling voor de huisvesting van statushouders. Daarbij wordt zowel ingezet op het optimaal benutten van de bestaande woningvoorraad als op het realiseren van aanvullende huisvestingsmogelijkheden.