oplegmemo raadsrapporteurs VGGM commissie BST begroting en beleidsplan juni '24

Memo

Datum: 14 juni 2024 Onderwerp: Ter attentie van: Afzender:

Oplegmemo terugkoppeling raadsrapporteurs VGGM de raadsleden De heren Van den Broek en De Kool Op de vergadering van de raad van 3 juli 2024 en de commissie Bestuur van 18 juni staan de Ontwerpbegroting 2025 VGGM en het beleidsplan VGGM 2025-2026.Deze zijn tijdens een raadsinformatiebijeenkomst van de VGGM op (o.a.) 10 juni aan raadsleden toegelicht. Ontwerp-begroting 2025, gewijzigde begroting 2024 en Jaarrekening 2023 Inleiding De ontwerpbegroting omvat ook de concept-jaarrekening 2023 en de gewijzigde begroting 2024. Overeenkomstig de Wet gemeenschappelijke regelingen en de Gemeenschappelijke regeling VGGM kan de raad voor 15 juli 2024 een zienswijze kenbaar maken ten aanzien van de ontwerpbegroting 2025 en de gewijzigde begroting 2024. De jaarrekening 2023 wordt ter kennisname aangeboden. Gewijzigde begroting 2024 In de gewijzigde begroting 2024 zijn geen mutaties in de regionale gemeentelijke bijdragen. Jaarrekening 2023 Het positieve resultaat bedraagt €1,73 miljoen (ruim 2% van de begroting 2023 VGGM). Het overschot wordt voornamelijk veroorzaakt binnen de programma’s crisisbeheersing en bedrijfsvoering. Voorgesteld wordt om dit gerealiseerde resultaat, ook dit jaar, terug te laten vloeien naar de gemeenten. Wij onderschrijven dit. Voor Barneveld gaat het dan om € 175.000.

Zienswijze kaderbrief In januari 2024 is door VGGM een kaderbrief opgesteld, waarin de kaders voor deze ontwerpbegroting zijn opgenomen. Hierop heeft de raad een zienswijze ingediend. Daarbij werd waardering uitgesproken voor het feit dat de kaderbrief een helder beeld geeft van de voorziene activiteiten in 2025 door de uitwerking van een eerste financiële, meerjarige doorkijk. Ook werd uitgesproken dat de VGGM belangrijke stappen zet in de bedrijfsvoering en de governance. Daarnaast werd gevraagd om – naast verdere concretisering van de financiële doorkijk - een verdere uitwerking van de beleidsmatige kaders. En om verder uit te werken welke consequenties mogelijke beleidsmatige keuzes en (nieuwe) activiteiten hebben voor de

opgedragen (kern)taken en activiteiten, zodat deze afgewogen kunnen worden. Zienswijzen kaderbrief (dit keer nog) niet in ontwerp-begroting verwerkt Op basis van de kaderbrief is de ontwerpbegroting 2025 opgesteld. De tijd tussen de bespreking van de kaderbrief in de gemeenteraden en (de wettelijke) termijnen voor het opstellen en consultatie van deze ontwerpbegroting was te krap om de wensen en bedenkingen op de kaderbrief op een zorgvuldige wijze te wegen. Wij hebben hier begrip voor. De kaderbrief zou immers eerst ter kennisname naar de raden komen. Op aandringen van de raadsrapporteurs is dit een ‘wensen en bedenkingen’ procedure geworden, waar in het proces geen rekening mee was gehouden. Met de invoering van de nieuwe Wet Gemeenschappelijke Regelingen en de aanpassing van de gemeenschappelijke regeling van VGGM is een ruimere tijdsperiode voorzien voor zowel de kaders als de begroting. De verwachting is dus dat volgend jaar de wensen en bedenkingen op de kaderbrief wel afgewogen en vertaald zijn in de ontwerpbegroting. Inhoud begroting: versterking en besparing Zoals in de kaderbrief 2025 al is aangegeven, is zowel landelijk als regionaal geconstateerd dat veiligheidsregio’s en GGD-en onvoldoende zijn voorbereid op nieuwe (gezondheids)crises en om die reden versterking nodig hebben.

Aanvullend is geconstateerd dat belangrijke risico’s bestaan in de continuïteit van dienstverlening, waaronder de jeugdgezondheidszorg. Om die reden zijn in deze begroting versterkingsvoorstellen opgenomen voor de GGD, de organisatie in zijn geheel en in het voorkomen van brand. De ontvangen reacties op de kaderbrief 2025 gaan onder andere in op de uitdagingen die gemeenten ondervinden met taakuitbreidingen zonder bijbehorende kostendekkende budgetten en een fors lagere uitkering uit het gemeentefonds vanaf 2026. Het bleek niet haalbaar om consequenties van een indicatieve besparing van tenminste 2% voor de ontwerpbegroting 2025 zorgvuldig uit te werken. Vooruitlopend op deze besparingsvoorstellen wordt de gemeentelijke bijdrage voor 2025 al wel 2% lager geraamd. Later dit jaar zullen besparingsvoorstellen inhoudelijk invulling gaan geven aan deze lagere raming en vervolgens een belangrijke bouwsteen vormen voor de kaderbrief 2026. Wij zijn positief over de op voorhand geraamde besparing van 2% en zien de besparingsvoorstellen tegemoet. Zienswijze ontwerp-begroting 2025 Het college stelt voor om een zienswijze kenbaar te maken om aandacht te vragen voor de versterkingsopgave en de toenemende kosten daarvan en mogelijke besparingen voor het jaar 2025 en verder. Het bedrijfsvoeren binnen de VGGM wordt de komende jaren versterkt.

In de Jaarverslaggeving wordt verantwoord wat daarvoor is gedaan. Resultaat is onder andere dat de planning en controlcyclus is verbeterd. Ook in de ontwerpbegroting komt het versterken en verbeteren van de ondersteuning en samenwerking in de organisatie aan de orde. Er wordt inzichtelijk gemaakt welke domeinen op basis van het programma ‘Samen. Beter. Bedrijfsvoeren’ verder worden versterkt. Het inzichtelijk maken van de versterking van de bedrijfsvoering sluit aan op de toezegging die in de commissie van februari ’24 is gedaan om jaarlijks

2

aan te geven of de € 4 miljoen extra gelden leiden tot het meer in control komen t.a.v. de bedrijfsvoering processen. Naast de beleidsontwikkelingen zijn in deze begroting de opgedragen activiteiten, beoogde beleidsdoelstellingen en (financiële) risico’s opgenomen. De reactie op de kaderbrief 2025 wordt, naast de reactie op de ontwerpbegroting, meegenomen bij de bespreking van de begroting door het algemeen Bestuur in september. De raad wordt hierover geïnformeerd. Een zienswijze leidt niet automatisch tot aanpassing. Het bestuur van de VGGM stelt een nota op waarin zij de zienswijzen opnemen en aangeven wat zij hiermee doen. Bij de overwegingen wordt door het Algemeen Bestuur rekening gehouden met alle deelnemende gemeenten. Conclusie Wij onderschrijven de door het college voorgestelde zienswijze. Beleidsplan Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden 2025-2026 Inleiding In artikel 14 van de Wvr is bepaald dat het bestuur van de veiligheidsregio ten minste eenmaal in de vier jaar een beleidsplan vaststelt, waarin het beleid is vastgelegd ten aanzien van de taken van de veiligheidsregio. Met het overkoepelend beleidsplan VGGM wordt zowel recht gedaan aan VGGM als geheel, als aan de verschillende organisatieonderdelen binnen VGGM.

Na overleg door de burgemeester met de gemeenteraad zal het beleidsplan worden vastgesteld in het algemeen bestuur van VGGM op 11 september 2024. Dit betreft dus geen formele zienswijzeprocedure, zoals bij de ontwerpbegroting. Het ‘overleggen met de gemeenteraad’ wordt ingevuld door voor te stellen met het beleidsplan in te stemmen en geen voorwaarden of opmerkingen mee te geven aan de burgemeester. Het betreft nu de beleidsplannen op het gebied van veiligheid: crisisbeheersing en brandweer, met als onderdeel het dekkingsplan van de brandweer. De beleidsplannen op het gebied van gezondheid (GGD, ambulancezorg, Veilig Thuis) volgen in het najaar 2024 en worden dan ook door de burgemeester met de gemeenteraad overlegd. Beleidsplan 2025-2026 Om ervoor te zorgen dat het beleid van VGGM blijft aansluiten bij huidige en toekomstige ontwikkelingen, heeft het bestuur besloten om in 2024 een nieuw beleidsplan op te stellen met een kortere beleidsperiode van 2025 tot en met 2026. Ontwikkelingen tav huidig beleidsplan Wij signaleren een verschuiving van het bestrijden van veiligheidsrisico’s (repressie) naar het aan de voorkant kijken naar de gezondheidsrisico’s op de lange termijn (preventief).

Speerpunten beleidsplan In het beleidsplan VGGM zijn onder meer als speerpunten opgenomen: vinden en binden van brandweervrijwilligers, risicogerichtheid, natuurbrandbeheersing, veilige energietransitie, versterken van crisisbeheersing, voorbereiding op gezondheidsbedreigingen, GGD dichtbij, focus op de kwetsbare burger, werving/selectie/opleiding, beter bedrijfsvoeren, duurzaamheid.

3

Deze speerpunten sluiten aan op de hoofdpunten en ontwikkelingen zoals beschreven in de kaderbrief 2025 en vorige begrotingen. Dekkingsplan brandweer In het nieuwe dekkingsplan 2024 worden de objectgerichte opkomsttijden losgelaten en door een landelijk uniforme systematiek gebaseerd op gebiedsgerichte opkomsttijden. In het nieuwe dekkingsplan 2024 wordt de huidige dekking beschreven. Dit betekent dat alle tussentijdse bestuurlijke besluiten en maatschappelijke, organisatorische en technische ontwikkelingen, die van invloed zijn geweest op de brandweerdekking, in dit plan zijn verwerkt en beschreven. Het is daarmee een beleidsarm document, waarin geen voorstellen worden gedaan voor aanpassing. Om het niveau van de basisbrandweerzorg en het grootschalig optreden in onze regio te kunnen beoordelen, wordt gekeken naar vier factoren: snelheid, capaciteit, paraatheid en werkdruk. Het algemene dekkingsbeeld van de brandweer Gelderland-Midden is goed. Ook ingezoomd op de gemeente Barneveld is het niveau van brandweerzorg overwegend goed. Conclusie Wij stemmen in met het raadsvoorstel en zijn van mening dat aan de burgemeester geen voorwaarden of opmerkingen meegegeven hoeven te worden ten aanzien van dit beleidsplan.

4

5