Memo toelichting wijziging Financiële Verordening

Memo wijziging financiële verordening

Datum: 8 januari 2026 Onderwerp: Ter attentie van: Afzender:

Toelichting op wijziging financiële verordening Raad M. Tillema/A. de Korte In de financiële verordening worden actuele kaders vastgelegd voor het financiële beleid en beheer van de gemeente, om te zorgen voor het waarborgen van rechtmatigheid, doelmatigheid en de verantwoording daarover. Begin 2024 is deze voor het laatst gewijzigd. Op dit moment zijn er ontwikkelingen die aanleiding geven voor een aantal (technische) wijzigingen: 1.

Vanaf verslagjaar 2025 gelden (landelijk) nieuwe regels voor de begroting, verantwoording en accountantscontrole bij gemeenten. De wijzigingen hebben vooral gevolgen voor de rechtmatigheidsverantwoording en de wijze waarop de accountant de jaarrekening beoordeelt. Aanleiding is de aanpassing van het Besluit Begroting Verantwoording (BBV) en het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado) in april 2025.

2.

In november 2025 heeft de raad de Nota activeren en waarderen vastgesteld. Deze nieuwe nota voor de gemeente Barneveld bevat bepalingen die eerder in de financiële verordening waren opgenomen. Door deze overname kunnen de betreffende artikelen uit de verordening worden geschrapt.

3.

De verordening is getoetst op actualiteit ten opzichte van het huidige gemeentelijke beleid van Barneveld, wat heeft geleid tot enkele technische aanpassingen.

In dit memo wordt per gewijzigd artikel uit de financiële verordening aangegeven wat er is aangepast en waarom (oude tekst versus nieuwe tekst). In de bijlage treft u de nieuwe financiële verordening in totaliteit aan. Artikel 1a. lid 3 OUD: In de rechtmatigheidsverantwoording bij de jaarrekening rapporteren burgemeester en wethouders aan de raad over afwijkingen met een verantwoordingsgrens van 1% van de totale lasten van de gemeente, inclusief de dotaties aan de reserves. NIEUW: 1

In de rechtmatigheidsverantwoording bij de jaarrekening rapporteren burgemeester en wethouders aan de raad over afwijkingen met een verantwoordingsgrens van 2% van de totale lasten van de gemeente, exclusief de dotaties aan de reserves. Toelichting: Het Besluit Begroting Verantwoording (BBV) en het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado) zijn in april 2025 aangepast waarbij de verantwoordingsgrens is gewijzigd naar 2% van de lasten exclusief dotaties aan reserves. De accountant adviseert om de verantwoordingsgrens hierop aan te laten sluiten. Dit versterkt de samenwerking tussen accountant en organisatie. Artikel 1a. lid 4 OUD: In de paragraaf bedrijfsvoering worden de geconstateerde afwijkingen (fouten of onduidelijkheden) die groter zijn dan de verantwoordingsgrens nader toegelicht. NIEUW: In de paragraaf bedrijfsvoering van de jaarstukken worden de geconstateerde afwijkingen (fouten of onduidelijkheden) die groter zijn dan € 100.000 (rapportagegrens) toegelicht. Toelichting: De huidige rapportagegrens is gelijkgesteld aan de verantwoordingsgrens. In de praktijk blijkt deze grens onvoldoende werkbaar, waardoor relevante informatie formeel gezien niet opgenomen hoeft te worden in de paragraaf bedrijfsvoering.

In combinatie met het verhogen van de verantwoordingsgrens (zie hiervoor) van 1% naar 2% wordt voorgesteld om de rapportagegrens te verlagen, zodat de raad meer inzicht krijgt in de fouten of onduidelijkheden die zijn geconstateerd. Door de rapportagegrens te verlagen, wordt de informatieverstrekking via de paragraaf Bedrijfsvoering (onderdeel rechtmatigheid) versterkt. Artikel 1b. lid 2 OUD: Burgemeester en wethouders bieden de raad jaarlijks uiterlijk op 1 maart ter vaststelling een normenkader rechtmatigheid aan. NIEUW: Burgemeester en wethouders bieden de raad jaarlijks uiterlijk op 31 maart ter vaststelling een normenkader rechtmatigheid aan. Toelichting: In de praktijk blijkt dat het normenkader later opgeleverd kan worden dan 1 maart. Voorgesteld wordt om de termijn met 1 maand te verruimen. Artikel 2. lid 3 OUD: Bij de begroting wordt een overzicht gegeven van de raming van de beleidsproducten per programma en bij de jaarverslaggeving wordt een overzicht gegeven van de realisatie van de beleidsproducten. NIEUW: Bij de begroting wordt een verdere uitsplitsing gegeven van de raming per programma en bij de jaarverslaggeving wordt een verdere uitsplitsing gegeven van de realisatie per programma. Toelichting: Er wordt in 2026 gewerkt aan een nieuwe programma-indeling van de begroting. De term ‘beleidsproduct’ is dan waarschijnlijk niet meer van toepassing.

Over het jaar 2026 zal nog volgens de huidige lijn op beleidsproducten worden gerapporteerd. Vanaf 2027 werken we vanuit een nieuwe programmastructuur met kleinere programma’s waarbij ook per programma nog een nadere detaillering van baten en lasten zal worden opgenomen. Artikel 4. NIEUW:

2

Toevoegen van lid b. Voor afwijkingen van de begroting als gevolg van overschrijdingen en/of onderschrijdingen van lasten, investeringen en baten die ontstaan na de laatste tussentijdse rapportage en 31 december kan het melden en verantwoorden in de financiële eindprognose en/of jaarrekening als tijdig worden geduid. Toelichting: Op advies van de accountant beter definiëren van tijdigheid bij het melden van onrechtmatige overschrijdingen. Artikel 6 OUD: Artikel 6 Waardering en afschrijving vaste activa 1. De materiële vaste activa worden afgeschreven overeenkomstig de bij deze verordening behorende tabel met afschrijvingstermijnen. Afwijking van deze tabel is slechts mogelijk bij raadsbesluit. Activa met een verkrijgingprijs van minder dan € 5.000 worden niet geactiveerd, uitgezonderd gronden en terreinen, tenzij zij behoren tot een groep van activa. 2. Kosten voor onderzoek en ontwikkeling worden niet geactiveerd tenzij deze binnen afzienbare tijd gevolgd worden door een investering in materiële vaste activa. De kosten komen in dat geval ten laste van de investering en worden in maximaal vijf jaar lineair afgeschreven. In de andere gevallen worden de kosten in het betreffend jaar in één keer afgeboekt. 3. Kosten voor het afsluiten van geldleningen worden direct ten laste van de exploitatie gebracht. 4.

Bij investeringen wordt begonnen met afschrijven in het jaar na ingebruikname van het activum. NIEUW: Artikel 6 Nota activeren en waarderen 1. De nota activeren en waarderen gaat in op de wijze waarop de gemeente investeert, en hoe zij investeringen activeert, waardeert en afschrijft. Deze bevat ook een tabel afschrijvingstermijnen waardering en afschrijving vaste activa. 2. Burgemeester en wethouders beoordelen tenminste eenmaal per vier jaar de nota activeren en waarderen op actualiteit en informeert de raad over de uitkomst. Toelichting: Vanaf 2026 is er een nieuwe nota Activeren en waarderen. De regels die voorheen in de financiële verordening waren opgenomen met betrekking tot activeren worden voortaan in deze nota activeren en waarderen opgenomen. In de financiële verordening wordt het artikel vervangen door een algemeen artikel voor het bestaan en doel van deze nota. Artikel 21. Lid 1 en 2 OUD: 1. In het najaar voert de accountant een interim-controle uit. Na het uitvoeren van de interim-controle brengt de accountant een managementletter uit. 2. De managementletter en de reactie daarop van burgemeester en wethouders worden in de auditcommissie besproken. NIEUW: 1. In het najaar voert de accountant een interim-controle uit. Na het uitvoeren van de interim-controle brengt de accountant een rapportage interim bevindingen uit. 2.

De rapportage interim bevindingen en de reactie daarop van burgemeester en wethouders worden in de auditcommissie besproken. Toelichting: de term ‘managementletter’ (of boardletter) wordt niet altijd gebruikt door accountants in dit verband, daarom kiezen we in de verordening voor een meer algemene benaming. Artikel 22. lid 5 3

OUD: Als basis voor het normenkader en controleprotocol gelden deze verordening, het bestek van de aanbesteding van de accountant en het totale actuele beleid (inclusief verordeningen) van de gemeente Barneveld. NIEUW: Als basis voor het normenkader en interne controleplan gelden deze verordening, het bestek van de aanbesteding van de accountant en het totale actuele beleid (inclusief verordeningen) van de gemeente Barneveld. Toelichting: bij de gemeente Barneveld bestaat er geen controleprotocol (meer). Vandaar vervangen door interne controleplan. Artikel 24. Lid c OUD: vaststellen controleprotocol. NIEUW: Lid c vervalt volledig. Toelichting: bij de gemeente Barneveld bestaat er geen controleprotocol (meer). Artikel 24. Lid d. OUD: bespreking met de accountant van het bestuurlijk deel van het verslag van bevindingen naar aanleiding van de interim-controle. NIEUW: bespreking met de accountant van het bestuurlijk deel van de rapportage interim bevindingen naar aanleiding van de interim-controle Toelichting: omdat niet elke accountant dezelfde term gebruikt wijzigen we de oude omschrijving naar een wat meer algemene benaming. Artikel 25. Lid 3. OUD: De concerncontroller is secretaris van de auditcommissie. NIEUW: De secretaris van de auditcommissie is een raadsadviseur werkzaam bij de griffie. Artikel 26. NIEUW: Lid 4.

De concerncontroller is een vaste adviseur van de auditcommissie. Artikel 28 Inwerkingtreding OUD: Deze verordening treedt in werking op 12 februari 2020 en werkt terug tot en met 1 januari 2020, onder gelijktijdige intrekking van de Financiële verordening gemeente Barneveld, vastgesteld bij raadsbesluit van 10 juni 2015 en laatstelijk gewijzigd bij raadsbesluit van 26 april 2017. NIEUW: Deze verordening treedt in werking, met terugwerkende kracht, op 1 januari 2026 en werkt voor Artikel 1a terug tot en met 1 januari 2025, onder gelijktijdige intrekking van de Financiële verordening gemeente Barneveld, laatstelijk gewijzigd bij raadsbesluit van 14 maart 2024. Toelichting: de wijzigingen met betrekking tot de aanpassing van de verantwoordingsgrens zijn bij het Besluit Begroting Verantwoording (BBV) en het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado) in april 2025 aangepast en gelden vanaf het verantwoordingsjaar 2025.

4

Bijlage behorende bij de Financiële verordening gemeente Barneveld Tabel afschrijvingstermijnen als bedoeld in artikel 6, eerste lid (Waardering en afschrijving vaste activa) OUD: Tabel afschrijvingstermijnen als bedoeld in artikel 6, eerste lid (Waardering en afschrijving vaste activa)

Afschrijvingstermijn in jaren Bedrijfseconomisch nut Grondkosten Gebouwen Centrale verwarmingsinstallaties Overige installaties Noodvoorzieningen onderwijs 1e Inrichting onderwijs Apparatuur betaald parkeren Rioleringen Renovatie riolering Pompen riolering Vervoermiddelen (exclusief elektrisch) Vervoermiddelen elektrisch Tractiebatterijen Automatisering (hardware) Automatisering (software) Inventaris/ meubelen Vloerbedekking Grasmaaiers en overige aanbouwapparatuur Maatschappelijk nut Civieltechnische werken Speelgelegenheden Kunstgrasvelden Plantsoenaanleg Verkeersregelinstallaties Lichtmasten Armaturen Verlichting op sportcomplexen Abri’s Begraafplaatsen Minicontainers Straatmeubilair Zonnepanelen

niet afschrijven 40 15 20 15 20 15 50 25 15 8 12 6 3 5 10 15 8

20 10 15 15 15 30 30 15 20 30 15 15 20

NIEUW: De tabel vervalt.

5

6