Memo B&W reactie over agenderingsverzoek moties vrouwveiligheid d.d. 24 februari 2026 [B-3.9 LIS 12 maart 2026]
Tekst van het document
Raadsmemo reactie agenderingsverzoek moties Vrouwveiligheid
Datum: Onderwerp: Ter attentie van: Afzender:
12 februari 2026 Agenderingsverzoek moties Vrouwveiligheid De Raad College van Burgemeester en Wethouders
Portefeuillehouder
J. van der Tak
Mail behandelaar
i.keppel@barneveld.nl Telefoonnummer 06-30895152
Samenvatting Dit memo bevat de reactie van het college op twee agenderingsverzoeken en moties van de fracties VVD en Pro’98 (en Burger Initiatief) over het vergroten van de veiligheid en het veiligheidsgevoel van vrouwen in de gemeente Barneveld, namelijk: • •
Inzicht in onveilige plekken voor vrouwen, het treffen van maatregelen en het expliciet meenemen van het vrouwelijke perspectief bij de inrichting van de openbare ruimte (motie 1). Een preventieve bewustwordingscampagne over respect, gelijkwaardigheid en grensoverschrijdend gedrag (motie 2).
Gender gerelateerd geweld is een urgent maatschappelijk probleem dat ook in Nederland voorkomt. In de gemeente Barneveld nemen we dit probleem serieus. Voor veiligheid van vrouwen zet het college B&W al in op: • Actieve opvolging van (politie)signalen over huiselijk geweld/femicide via o.a. signaleringsoverleg, signalen over specifieke locaties die een hoog risico met zich meebrengen (zoals extra verlichting bij de hockeyvelden en het Oosterbospad) en waar nodig opname van actuele thema’s in beleidsdoelen in het Uitvoeringsplan Veiligheid 2027. Meldingen over (on)veiligheid door inwoners kunnen naast melding bij de hulpdiensten ook via de gemeentelijke website worden doorgegeven; • Hanteren van integrale ontwerpprincipes voor de openbare ruimte waarin sociale veiligheid, verlichting en overzichtelijkheid voor alle doelgroepen zijn verankerd; • Burgemeester Van der Tak heeft een oproep voorafgaand aan de kabinetsformatie 2025 ondertekent. Het huidige coalitieakkoord
• •
‘Aan de slag’ geeft uitdrukking aan het feit dat femicide en huiselijk geweld moet worden aangepakt; Het uitvoeren van een uitgebreide veiligheidsenquête na de zomer 2026 waarin specifiek wordt meegenomen waar vrouwen zich onveilig voelen; Verwerken van de resultaten van de enquête in het Integraal Veiligheidsplan 2028–2032.
Aanvullend op deze aanpak kiest het college B&W dit jaar voor bewustwording, het doorbreken van taboes en het stimuleren van maatschappelijk gesprek door: • De inzet van een expositie en filmvertoning Femicide; • Het organiseren van een dialoogavond over sociale veiligheid voor inwoners. Het college B&W adviseert de agenderingsverzoeken en moties te bespreken als commissie-agendapunt, in samenhang met het Veiligheidsbeeld 2025. Doel Reactie college B&W op de agenderingsverzoeken van de motie ‘Het verhogen van het veiligheidsgevoel van vrouwen in onze gemeente’ (Motie 25-xx) en de motie “Preventiecampagne respect en gelijkwaardigheid’ (Motie 26-xx). De moties raken verschillende terreinen en worden daarmee integraal beantwoord. Inhoud memo Voor de commissie Samenleving van 25 februari 2026 is een agenderingsmemo ontvangen van de fracties VVD en Pro ’98, met de volgende toelichting: “De fracties van de Barneveldse VVD en Pro’98 willen graag de veiligheid én het veiligheidsgevoel van vrouwen in onze gemeente verbeteren en dienen daartoe een motie in. Reden en doel In 2025 hebben we schriftelijke vragen gesteld en naar aanleiding daarvan het onderwerp in de commissie van november 2025 besproken. We wilden graag weten of de veiligheid van vrouwen in onze gemeente goed in beeld is, en dat blijkt nog niet zo te zijn.
Specifiek op vrouwveiligheid wordt er nog niet gemonitord, en specifieke punten m.b.t. vrouwveiligheid worden nog niet meegenomen in ontwerpkeuzes voor de openbare ruimte. Daar willen we verandering in brengen middels deze motie.” De motie ziet op: “We zien dat: a. De gemeente Barneveld nog weinig inzichtelijk heeft hoeveel incidenten van geweld tegen vrouwen en femicide er in de gemeente Barneveld zijn gemeld en hoe veilig vrouwen zich voelen in de gemeente; b. Er in de afgelopen periode landelijk diverse incidenten hebben plaatsgevonden die dit onveilige gevoel onder vrouwen hebben versterkt; We vinden dat: a. Vrouwen en meisjes zich in Barneveld veilig zouden moeten voelen in de openbare ruimte;
b. In het ontwerp van openbare ruimte in Nederland nog weinig specifiek rekening wordt gehouden met het veiligheidsgevoel van vrouwen (Bron: NOS.nl | 'Ontwerpers vergeten vaak het vrouwelijke perspectief') Het college gevraagd om: 1. Uiterlijk in Q3 van 2026 in kaart te brengen of en waar vrouwen zich in de gemeente onveilig voelen en de raad hierover te informeren; 2. Op basis van deze uitkomsten een voorstel aan de raad voor te leggen met maatregelen om op die locaties de veiligheid te verbeteren; 3. Bij nieuwe ontwerpen van de openbare ruimte veiligheid vanuit een vrouwelijk perspectief expliciet mee te nemen in de ontwerpkeuzes.” Reactie Voor het in kaart brengen van onveilige plekken wordt verwezen naar de beantwoording van de raadsvragen van de fracties VVD en Pro ’98 op 1 oktober 2025: “In 2026 gaan we een uitgebreide veiligheidsenquête uitzetten in onze gemeente ter voorbereiding op het nieuwe Integraal Veiligheidsplan 20282032. Hierin zullen we meenemen op welke locaties en/of routes inwoners en meer specifiek vrouwen zich onveilig voelen.” Aan de hand van de uitkomsten van de enquête, waarmee na de zomer 2026 wordt aangevangen, worden ambities opgesteld voor het Integraal Veiligheidsplan. Het Integraal Veiligheidsplan wordt aan uw Raad voorgelegd ter vaststelling.
In tussentijd zet het college in op het organiseren en voorstellen van een tentoonstelling over Femicide met een filmvertoning als opening en heeft het college een dialoogavond over sociale veiligheid georganiseerd (zie verder hieronder). Daarnaast is, zoals ook is vermeld in de beantwoording van de raadsvragen op 1 oktober 2025 “de politie alert op signalen over specifieke locaties die een hoog risico met zich meebrengen. Indien dit zich voordoet, staan de politie en gemeente in nauw contact met elkaar voor nadere afstemming/opvolging.” Zo is naar aanleiding van terugkerende signalen over de ervaren onveiligheid bij het donkere fiets- en voetpad langs de hockeyvelden en het Oosterbospad van en naar de wijk Bloemendal in Barneveld door het college besloten tot het realiseren van tijdelijk fellere/extra verlichting. Handelen op signalen zetten wij door in 2027 en nemen waar nodig actuele thema’s op in beleidsdoelen in het Uitvoeringsplan Veiligheid 2027. Voor de ontwerpkeuzes in de openbare ruimte wordt verwezen naar de beantwoording van de raadsvragen van de fracties VVD en Pro ’98 op 1 oktober 2025: “Bij nieuwe ontwerpen en herinrichtingen van de openbare ruimte hanteren wij ontwerpprincipes die expliciet rekening houden met veiligheid voor alle gebruikers.
Onderdeel hiervan zijn sociale veiligheid/sociale controle, het verlichtingsplan, overzichtelijkheid/zichtlijnen en het vermijden van afgelegen en geïsoleerde plekken. Wij houden in het ontwerp(proces) rekening met de wensen van verschillende doelgroepen. Dit betreft zowel het stedenbouwkundig ontwerp, ruimtelijke inrichting maar heeft ook betrekking op beheer. In diverse beleidsstukken en uitgangspunten wordt dit op al deze aspecten meegenomen. Omdat wij
integraal werken, waar bijvoorbeeld ook sociaal domein bij betrokken is, worden de wensen vanuit diverse doelgroepen gewaarborgd. Ons uitgangspunt is om met deze principes en werkwijze een openbare ruimtes te ontwikkelen waarin iedereen, en dus ook vrouwen en meisjes, zich veilig voelen.” Op 2 februari 2026 is een agenderingsmemo ontvangen van de fracties VVD en Pro ’98 (en Burger Initiatief), met de volgende toelichting: “De fracties van de Barneveldse VVD en Pro’98 willen graag de veiligheid én het veiligheidsgevoel van vrouwen in onze gemeente verbeteren en dienen daartoe een motie in die oproept een campagne te starten om de bewustwording van het probleem te bevorderen. Reden en doel In 2025 hebben we schriftelijke vragen gesteld en naar aanleiding daarvan het onderwerp in de commissie van november 2025 besproken. We wilden graag weten of de veiligheid van vrouwen in onze gemeente goed in beeld is, en dat blijkt nog niet zo te zijn. In de commissie in 2025 gaf de burgemeester aan dat er ook een grote rol is weggelegd voor het gedrag van mannen en jongens. Daarom roepen we het college op een campagne te starten om de bewustwording hiervan te bevorderen.” De motie ziet op: “We zien dat: a. De gemeente Barneveld nog niet inzichtelijk heeft hoe veilig vrouwen zich voelen in de openbare ruimte in de gemeente; b.
Er in de afgelopen periode landelijk diverse incidenten hebben plaatsgevonden die dit onveilige gevoel onder vrouwen hebben versterkt; c. Onderzoek uitwijst dat geweld tegen vrouwen steeds meer getolereerd worden onder jonge mannen, maar ook dat mannen vaak wel wíllen ingrijpen bij ongepast gedrag naar vrouwen, maar dit meestal niet doen. Zie: https://www.ipsospubliek.nl/actueel/mannen-willen-ingrijpen-bij-ongepast-gedragnaar-vrouwen-maar-zwijgen-toch/ https://www.rcgog.nl/actueel/nieuws/2025/11/04/7-op-de-10mannen-vinden-dat-zij-elkaar-vaker-moeten-aanspreken-opseksueel-grensoverschrijdend-gedrag-naar-vrouwen https://pointer.kro-ncrv.nl/jonge-mannen-steeds-toleranter-overgeweld-tegen-vrouwen We vinden dat: a. Vrouwen en meisjes zich in de gemeente Barneveld veilig zouden moeten voelen in de openbare ruimte; b. Het gedrag van mannen en jongens richting vrouwen en meisjes verbetering nodig heeft, zo ook bevestigd door de burgemeester in de commissievergadering van 25 november 2025. Het college gevraagd om:
1.
Hier actiever mee aan de slag te gaan door middel van een positieve normstellende preventiecampagne die inzet op respect, gelijkwaardigheid en herkennen van grenzen in omgang met elkaar.
2. En dit samen met sportverenigingen, onderwijs, jongerenwerk en maatschappelijke organisaties vorm te geven.”
Reactie Het college B&W werkt momenteel aan een voorstel voor de tentoonstelling Femicide van Stichting Open Mind en een opening met een film in een vrachtwagen. De tentoonstelling bestaat uit grote portretten en verhalen van slachtoffers en nabestaanden. De film toont verdiepende informatie over femicide en intieme terreur. Door de expositie Femicide en de film, creëert het college een krachtige impuls voor bewustwording in de samenleving. Deze activiteiten doorbreken het taboe rondom huiselijk geweld, intieme terreur en femicide en zetten inwoners, professionals en vrijwilligers aan tot gesprek en reflectie. Bij de opening nodigen wij maatschappelijke partners uit, ook om met bezoekers het gesprek aan te gaan. Daarnaast organiseert het college op 3 maart 2026 een dialoogavond voor inwoners over sociale veiligheid. Binnen verschillende “tafels” wil het college het gesprek faciliteren over veilig voelen en wat daarvoor nodig is (in gedrag van anderen, in de omgeving of in beleid). Advies Advies agenderingsverzoek: bespreken als commissie-agendapunt in samenhang met de raadsmemo Veiligheidsbeeld 2025. Advies moties: 1. Uiterlijk in Q3 van 2026 in kaart te brengen of en waar vrouwen zich in de gemeente onveilig voelen en de raad hierover te informeren.
Gedeeltelijk overnemen, aanpassing: aanvankelijk stond de start in Q4 2026 gepland, maar dit wordt naar voren gehaald: er zal gestart worden met de enquête na de zomer van 2026. 2.
Op basis van deze uitkomsten een voorstel aan de raad voor te leggen met maatregelen om op die locaties de veiligheid te verbeteren. Positief bij verwerking in het Integraal Veiligheidsplan 2028-2032.
3. Bij nieuwe ontwerpen van de openbare ruimte veiligheid vanuit een vrouwelijk perspectief expliciet mee te nemen in de ontwerpkeuzes. De motie is overbodig, dit is bestaand beleid. 4. Een positieve normstellende preventiecampagne die inzet op respect, gelijkwaardigheid en herkennen van grenzen in omgang met elkaar. De motie is overbodig, dit is al in gang gezet.