Koperweg I Toelichting_ Bijlage 3 Landschapsontwerp

Landgoed Groot Grevengoed Landschapsontwerp

Landschapsontwerp Landgoed Groot Grevengoed

Colofon

Opdrachtgever: Hogebrink Vastgoed BV Middelaarsweg 9 3871KR Hoevelaken

Opdrachtnemer: Eelerwoude Onze vestigingen 088-1471100 info@eelerwoude.nl www.eelerwoude.nl

Projectgegevens: Projectnummer: 202512 Datum: 10 juni 2022 Projectleider: TR Status: Definitief Versie: 1 © 2022 Eelerwoude

Dit rapport is enkelzijdig opgemaakt.

Landschapsontwerp Landgoed Groot Grevengoed

Huidige situatie

Het plangebied bestaat uit twee delen aan weerskanten van de Koperweg. Het overgrote deel ligt ten zuiden van de Koperweg. Ten noorden ligt een klein deel waar de initiatiefnemer momenteel zijn eigen huis aan het bouwen is. De koperweg 6-8 is een voormalig agrarisch erf. Op het erf aan nummer 2-4 mag nu een groot landhuis gebouwd worden. Dat wordt door de initiatiefnemer te groot geacht. Daarom worden de nieuwe volumes kleiner en verdeeld over drie woningen De foto’s op deze en de volgende pagina’s geven een impressie van het plangebied en omgeving. Op deze pagina staat de Koperweg en het noordelijke deel van het plangebied.

1

2

3

4

6

7

Op het erf staan nog enkele volwassen hoogstam fruitbomen die behouden blijven. Het erf grenst aan twee kanten aan gronden van een natuurbeherende organisatie. Aan de noordkant wordt het plangebied gescheiden middels een sloot van open natuurlijk grasland en aan de westkant aan een moerasbos.

7

5

6

1 4

2

3

5

Projectnummer: 202512|

Datum: 16-05-2022 |

Eelerwoude |

Landschapsontwerp Landgoed Groot Grevengoed

Huidige situatie

Het zuidelijke deel van het plangebied bestaat uit een huidig erf en een voormalige erfplaats waar alleen nog wat verharding van resteert. Alle bebouwing wordt gesloopt en op het linker erf mag momenteel een groot landhuis worden gebouwd. In ruil hiervoor worden twee erven gerealiseerd met elk drie losse woningen. Wat met name opvalt is de vergezichten in dit voormalige coulissenlandschap. Daarnaast ligt aan de zuidwestkant, deels in het plangebied, een stuk moerasbos en zijn de overige gronden vrij laag gelegen. Het bos aan de zuidkant van het huidige erf is vrij monotoon qua leeftijd en soortensamenstelling. Tevens blokkeert het bos het zicht op en van het erf, wat nu vanwege de agrarische bebouwing gewenst is maar in de toekomst waarschijnlijk niet.

1

2

1

2

3

4

6

7

3

4

5

6 7

5

Projectnummer: 202512|

Datum: 16-05-2022 |

Eelerwoude |

Landschapsontwerp Landgoed Groot Grevengoed

Gebrek aan eenheid zorgt voor verrommeling Materialisatie

Gebrek aan eenheid in de materialisatie in het plangebied en de omgeving zorgt voor een rommelig karakter van de Koperweg en het omliggende landschap. Op deze pagina zijn een groot aantal hekwerken weergegeven, die alleen al ter hoogte van het plangebied voorkomen. Door hier duidelijke keuzes in te maken kan een grote kwaliteitsslag worden gemaakt in het plangebied, met uitstraling naar de omgeving.

Projectnummer: 202512|

Datum: 16-05-2022 |

Eelerwoude |

Landschapsontwerp Landgoed Groot Grevengoed

Analyse

Historische kaart omstreeks 1900, 1950 en 1975

De historische kaart van omstreeks 1900 geeft een beeld van een landschap met veel meer randbeplanting (stippellijnen) en woeste gronden (roze). In 1950 zijn de allerkleinste percelen (aan de westkant van de Peersteeg) samengevoegd en zijn enkel woeste gronden ingeplant met bos. Het lijkt ook alsof er meer beplanting in het landschap aanwezig is, echter komt dit door de tekenstijl en is er in werkelijkheid al aardig wat beplanting verdwenen en concentreert het zich nu alleen nog rond de bebouwing, die wel aardig is toegenomen. Wat op de kaart van 1900 nog duidelijk opvalt zijn de blauwe lijnen die een goede indicatie geven van de vochtigheid van het gebied. De kopersteeg liep destijds nog langs het noorden van het huidige plangebied. In 1975 is het voormalige linker erf nog volledig afgebeeld.

Ondergrond

In het rapport behorende bij de landschapsecologische systeemanalyse wordt de ondergrond uitgebreider behandeld. Hier wordt alleen ingegaan op het streven om de beplanting zo goed mogelijk af te stemmen op de bodem en waterhuishouding. Dit heeft niet alleen een meerwaarde voor de biodiversiteit maar ook voor de mens. Aangezien beplanting die op de juiste plek staat beter groeit, wordt sneller het gewenste eindbeeld behaald. Op deze plek past op de nattere gronden de natuurlijke bosgemeenschap van het: Gewoon Elzenbroek. Bomen die hierbij horen zijn: zwarte els, zachte berk en es. Struiken zijn: vuilboom, boswilg, grauwe wilg, geoorde wilg, Gelderse roos, zwarte bes en framboos. Op de drogere gronden past de natuurlijke bosgemeenschap van het: Droog Berken-zomereikenbos. Bomen die hierbij horen zijn: zomereik, ruwe berk, zachte berk en grove den. Struiken zijn: krent, kamperfoelie en jeneverbes.

Hoogteligging

De hoogtekaarten laten duidelijk zien dat het oosten hoger ligt dan het westen. Ook is een duidelijke grens te zien tussen de kavels van het plangebied. Zowel de bolle ligging als de scherpe overgang tussen de kavels is onnatuurlijk en aangebracht om beter te kunnen boeren. Op de hoogtekaart inclusief beplanting en bebouwing is nog te zien dat er her en der wat bomen resteren van de vroegere kavelgrensbeplanting en bomen langs de wegen en erven. De erven dienen opgehoogd te worden en kelders waterdicht uitgevoerd te worden (grondwateronafhankelijk bouwen) om te voorkomen dat er grondwater afgevoerd moet worden voor voldoende drooglegging, aangezien dit tegenstrijdig is met de natuurdoelen op het eigen terrein en die in de omgeving. De grond die vrijkomt bij het afgraven van de bouwvoor bij het zuidelijke perceel kan hier (deels) voor worden ingezet.

Historische kaart omstreeks 1900

Bodemkaart (oranje: pZn21-VI, donkergroen: ABv-II)

Hoogtekaart maaiveld

Historische kaart omstreeks 1950

Historische kaart omstreeks 1975

Hoogtekaart inclusief bebouwing en beplanting Projectnummer: 202512|

Datum: 16-05-2022 |

Eelerwoude |

Landschapsontwerp Landgoed Groot Grevengoed

Ontwerp

Principes achter het bestaande ontwerp

Herstel relatie met de ondergrond Het belangrijkste principe achter het ontwerp is dat de maximale natuurpotentie wordt benut. Hiertoe is een Landschapsecologische systeemanalyse uitgevoerd. Deze is als afzonderlijk document opgesteld. Een van de aspecten die hieruit naar voren komt is dat open water negatief werkt op zowel de natuur in de omgeving als dat het niet de volledige potentie benut. Daarom wordt op het zuidelijke perceel alleen de te voedselrijk bouwvoor afgegraven met de hoop hier de juiste condities mee te scheppen voor blauwgrasland.

Maaien en afvoeren Het overgrote deel van het landgebruik bestaat uit kruiden en faunarijk grasland (n12.02). Het kruidenrijk grasland wordt gemaaid en afgevoerd zodat de grond verder verschraalt. Het zuidelijkste perceel bestaat uit schraal grasland. Het doel is in het zuidelijke perceel de voedselrijke bouwvoor af te graven en een van nature aanwezige zaadbank bloot te leggen zodat hier vegetatie ontstaat die hier voor de ophoging en ingebruikname als íntensieve’ landbouwgrond aanwezig was.

InformerenGroot en verwonderen Landgoed Grevengoed

Herstel bijpassende landschapsstructuur Vanwege het karakter van het landgoed is de verwachting dat de doelgroep Landschapsontwerp Voor de inrichtingsprincipes wordt tevens aangesloten bij de tijd dat (toekomstige bewoners) oog hebben voor hun omgeving. Om hen hierin nog het landgebruik nog klopte bij de ondergrond, zo rond 1950. Destijds verder te faciliteren adviseren wij her en der informatie te verschaffen over wat werden perceelsgrenzen aangezet met rijen knotbomen waardoor een coulissenlandschap ontstond. Dit wordt aangegrepen om ook nu het landschap weer een stevig raamwerk mee te geven. Dit kunnen smalle structuren van wilgen en elzen zijn, die eens in de paar jaar op kniehoog worden afgezet. Op de drogere plekken passen ook houtwallen met bomen die niet geknot of afgezet worden en uit kunnen groeien tot volwassen boom. Zorg voor onregelmatigheid in plantafstand om een mechanisch uitziend landschap te voorkomen. Boomgaard De entree van het westelijke erf loopt door een hoogstam boomgaard die alle omwonenden in de herfst van vers fruit zal voorzien. Door voor veel verschillende soorten te kiezen, wordt een zo groot mogelijke spreiding gerealiseerd in de oogstperiode. Kern-mantel-zoomvegetatie Ten zuiden van het huidige erf (agrarisch bedrijf) staat nu een bosje met bomen met nagenoeg allemaal dezelfde leeftijd.

Zowel qua soorten als wat betreft leeftijd is er weinig diversiteit. Door het grootste deel hiervan te kappen en hier, in natuurlijke vormen, andere bomen en met name bloeiende en besdragende struiken voor terug te planten kan op deze zuidkant een fraaie kern-mantelzoom vegetatie ontstaan die ideaal is voor veel vogels en insecten zoals bijen en vlinders. Behoud landelijke en natuurlijke uitstraling door eenheid in materiaalgebruik Zoals uit de inventarisatie en analyse is gebleken leidt een grote diversiteit aan verschillende hekwerken tot verrommeling. Aangezien hier meerdere woningen op één ‘erf’ worden gesitueerd adviseren wij hier één duidelijke lijn in te kiezen. Dit voorkomt dat men de bekende tuincentrumschuttingen en coniferenhagen gaat toepassen wat grote afbreuk zou doen aan het gewenste landelijke en natuurlijke karakter van het landgoed. Door dit te faciliteren middels de aanleg van een kastanjehouten hekwerk, met glad draad langs de weilanden en met Frans hekwerk op de erven, wordt een hoog kwalitatieve uitstraling gegarandeerd en gaat de aandacht naar natuur en landschap.

er zich in het gebied afspeelt en wat er zoal groeit en bloeit. Bijvoorbeeld met eenvoudige bordjes met een qr-code of A4-tjes met informatie over planten of dieren die nieuw zijn verschenen in het gebied. Hierdoor krijgen de bewoners meer kennis van hun omgeving wat hen hopelijk doet verwonderen en over het algemeen leidt tot meer waardering en nog meer begrip en respect voor de directe woonomgeving. Verlichting met bewegingssensoren Vanwege de natuurlijke omgeving is het niet gewenst overdadige verlichting toe te passen. Dit om twee redenen. Allereerst omdat het de insecten, vogels en zoogdieren verstoort en ten tweede omdat het insecten naar deDatum: mensen 17-05-2022 toetrekt, die hier vervolgens zelf last van krijgen. Daarom is het advies om spaarzaam met buitenverlichting om te gaan en deze in ieder geval achter een bewegingssensor te zetten.

Aanbrengen mantel-zoomvegetatie Hoogstam fruitgaard

Kruiden- en faunarijk grasland Struinpad voor eigen gebruik

Ophogen erven

Herstel coulissenlandschap op nieuwe grenzen Herstel knotwilgen (niet in vast ritme)

Omvormen naar Schraalgrasland (blauwgrasland)

Behoud bestaande dam voor onderhoud

Dempen watergang

Verontdiepen watergang

Projectnummer: 202512|

Datum: 16-05-2022 |

Eelerwoude |

Projectnu

Landschapsontwerp Landgoed Groot Grevengoed

Referentiebeelden Referentiebeelden

Op deze pagina staan diverse referentiebeelden, passend bij de toelichting op het ontwerp op de vorige pagina.

Blauw grasland

Blauwe knoop (met atalanta)

Elzenhakhout (op de natste gronden)

Gevarieerde singel met veel bloeiende en besdragende struiken

Hoogstam boomgaard

Overgang rietland naar moerasbos

Kastanjehouten hekwerk als scheiding tussen de erven (eventueel met beplanting) Beschikbaar in diverse hoogtes.

Kastanjehouten palen met glad draad op overige perceelscheidingen Projectnummer: 202512|

Datum: 16-05-2022 |

Eelerwoude |

Landgoed Groot Grevengoed

Landschapsontwerp Landgoed Groot Grevengoed

Datum: 17-05-2022

Landschapsontwerp

Ontwerp

Baplantingsplan In onnderstaande tabel zijn de soorten, afmetingen, plantsafstanden en hoeveelheden vermeld van de beplanting zoals deze op nevenstaande afbeeldfing zijn aangeduid. Aanbrengen mantel-zoomvegetatie Toerit kavelgrensbeplanting noordelijke erf kavelgrensbeplanting zuidelijke erf

Hoogstam fruitgaard

Deelgebied

Werkzaamheden

Plantafstand Maat

Laanbomen (bijv. linde, kastanje, noot) B. Boomgaard Hoogstam frruitbomen, diverse soorten voor spreiding in type fruit, tijdstip en betere bestuiving C. Kavelgrensbeplanting noordelijke erf (droge gronden)

Bosplantsoen bestaande uit een gelijke menigng van de volgende soorten: - zwarte els, - zachte berk - es - vuilboom - boswilg - grauwe wilg - geoorde wilg - Gelderse roos - zwarte bes - framboos E. Mantel - zoomvegetatie Bosplantsoen bestaande uit een gelijke menigng van de volgende soorten - vuilboom - boswilg - geoorde wilg - Gelderse roos - zwarte bes - framboos E. Knotwilgen Knotwilgen

Eenheid Herstel knotwilgen (niet in vast ritme)

A. Toerit

Bosplantsoen bestaande uit een gelijke menigng van de volgende soorten: - zomereik - ruwe berk - zachte berk - grove den - krent - kamperfoelie - jeneverbes D. Kavelgrensbeplanting zuidelijke erf (vochtige gronden)

Aantal

6 18-20

9 stuks

Hoogstam

13 stuks

1m1

100-120

450 stuks

1m1

100-120

1020 stuks

1m1

100-120

1340 stuks

~

Staak

5 stuks

Projectnummer: 202512|

Datum: 16-05-2022 |

Eelerwoude |

Projectnum