Kerkstraat-Rembrandtstraat_Toelichting_Bijlage 15 Samen voor wonen, zorg en welzijn, update foto 2018.pdf

Samen voor wonen, zorg en welzijn Update foto 2018 Met doorkijk naar 2023 (en verder)

Barneveld, 11 januari 2019

Inhoudsopgave

1 Preambule 1.1 Aanleiding 1.2 Doelstelling 1.3 Leeswijzer

3 3 4 4

2 Prognoses Barneveld tot 2030 en verder 2.1 Inleiding 2.2 Ontwikkeling inwonertal en aantal huishoudens 2.3 Ontwikkeling behoefte aan intramurale en extramuraal woningaanbod

5 5 5 8

3 Ontwikkelingen in Wonen in Barneveld 3.1 Intramuraal wonen 3.2 Uitbreiding woningvoorraad met geschikte woningen

11 11 15

4 Ontwikkelingen in Care en Services 4.1 Care – extramurale (langdurige) zorg of ondersteuning 4.2 Services

18 18 19

1 Preambule

1.1

Aanleiding Gemeente Barneveld staat evenals de meeste andere gemeenten in Nederland, de komende decennia voor een grote (huisvestings-)opgave op het gebied van ouderen,- gehandicapten en geestelijke gezondheidszorg. Zowel binnen als buiten de muren van een zorginstelling, liggen er belangrijke opgaven in het verschiet. Kwetsbare groepen, waaronder ouderen, gehandicapten en cliënten in de geestelijke gezondheidszorg wonen in toenemende mate zelfstandig. Dit is de wens van veel mensen en wordt bovendien gestimuleerd door overheidsbeleid (waaronder extramuralisering van de zorg). Een omvangrijke groep mensen maakt niet langer aanspraak op intramuraal verblijf , maar blijft of wordt gehuisvest binnen de reguliere woningmarkt. Wanneer mensen met een verminderde zelfredzaamheid langer zelfstandig blijven (of gaan) wonen en daar verzorgd en/of ondersteund gaan worden, heeft dit gevolgen voor o.a. het zorgvastgoed. Er zal meer behoefte zijn aan verschillende vormen van begeleid wonen en zorg en ondersteuning aan huis. Een gedeelte van de zorg die nu intramuraal wordt gegeven, zal dus anders georganiseerd moeten gaan worden. Genoemde ontwikkelingen betekenen een verandering van hoe langdurige zorg en ondersteuning binnen een gemeente geregeld moet gaan worden. Er zal meer dan ooit moeten worden gekeken naar wat de echte zorgvraag is, met praktische ondersteuning op maat.

Gemeente, zorgaanbieders en andere maatschappelijke organisaties zullen zich in dit proces continu moeten (her)positioneren. In 2014 is er een eerste ‘nulfoto’ gemaakt van de huisvestingssituatie van ouderen, gehandicapten en mensen in de geestelijke gezondheidszorg binnen gemeente Barneveld. Daarbij is niet alleen gekeken naar het intramurale woningaanbod voor deze groepen maar ook spiegelbeeldig het ‘geschikte aanbod’ in de reguliere woningvoorraad. Verder is er een beeld geschetst wat er op het gebied van zorg (care), ondersteuning en vanuit services en welzijnsdiensten allemaal in Barneveld wordt geboden en welke partijen dit aanbieden en/of hier gebruik van maken. In 2015 is deze eerste foto opgevolgd door een visiedocument en zijn ontwikkelrichtingen en maatregelen benoemd om vraag en aanbod op het gebied van wonen, zorg en welzijn beter op elkaar te laten aansluiten: nu en op termijn. Inmiddels zijn we drie/vier jaar verder en is er het nodige gebeurd: beleidsmatig maar ook in de dagelijkse praktijk. Er zijn nieuwe (zorg)aanbieders bijgekomen, er zijn aanbieders verdwenen, er is nieuwbouw gerealiseerd, er zijn panden gesloten (en soms verkocht), er zijn nieuwe services en diensten aangeboden en andere diensten zijn weggevallen.

Kortom: alle aanleiding om opnieuw te bezien hoe wonen, zorg en welzijn voor volwassenen met een verminderde zelfredzaamheid zich in deze jaren heeft ontwikkeld en welke plannen er zijn voor de eerstkomende 5 jaar.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 3

1.2

Doelstelling Een goede samenwerking en inrichting van het woon- en leefklimaat voor mensen met een verminderde zelfredzaamheid is voor gemeente Barneveld alsook de verschillende betrokken partijen op het gebied van wonen, zorg en welzijn, een belangrijk aspect. Samen met de andere partners moet daarom steeds gezocht worden naar het optimale pakket aan wonen met zorg of ondersteuning en diensten; met een goede spreiding over de gemeente. Uitgangspunt voor dit project is het zo zelfstandig mogelijk (blijven) wonen voor volwassen inwoners van de gemeente Barneveld met een beperkte zelfredzaamheid. Hierbij wordt niet gedacht vanuit geografie/fysieke zones, maar vanuit beschikbaarheid en toegankelijkheid van ondersteunende voorzieningen. 1 2 3 De belangrijkste pijlers hierin zijn Wonen , Care en Services . In de update foto 2018 wordt opnieuw een beeld geschetst van vraag en aanbod voor genoemde drie pijlers. Dit tegen de achtergrond van demografische ontwikkelingen en veranderingen in het (rijks)beleid. Er wordt gekeken naar de plannen van partijen op het gebied van wonen tot 2023 en verder wordt een beeld geschetst van de ontwikkeling van de vraag richting 2030 en 2040. Daarmee wordt ook helder gemaakt welke opgaven er de komende jaren nog liggen en welke initiatieven reeds spelen om vraag en aanbod zo veel mogelijk met elkaar in harmonie te brengen: intramuraal en extramuraal.

1.3

Leeswijzer Na dit inleidende hoofdstuk wordt in hoofdstuk 2 ingegaan op de demografische ontwikkelingen in de gemeente Barneveld (gespiegeld aan de landelijke ontwikkeling) en de daaraan berekende behoefte aan vormen van intramuraal en extramuraal wonen voor ouderen, voor mensen met een lichamelijke en/of verstandelijke beperking en voor mensen in de geestelijke gezondheidszorg die een beroep willen doen op een beschermde woonvorm. Vervolgens wordt in hoofdstuk 3 ingegaan op het huidige aanbod en de plannen tot 2023 van de organisaties die nu reeds intramurale zorg en huisvesting bieden en wat dit betekent in relatie tot de behoefte aan andere woonvormen. Maar ook welke uitbreidingsruimte er voor de intramurale huisvesting resteert. Ook wordt ingegaan op het extramurale aanbod in gemeente Barneveld en de projecten die tot 2023 in het vizier zijn. Hoofdstuk vier gaat in op de bestaande samenwerkingsverbanden op het terrein van care en services.

1

Denk aan: woonzorgvoorzieningen, woningaanpassingen Denk aan: persoonlijke verzorging & verpleging, woonbegeleiding, tijdelijk verblijf/logeren 3 Denk aan: maaltijden, huishoudelijke hulp, ontspanning/vrije tijd, ontmoeten/sociale verbanden/voorkomen van isolement, klussendienst, hulp bij thuisadministratie, domotica, was- en strijkservice, vervoer 2

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 4

2 Prognoses Barneveld tot 2030 en verder

2.1

Inleiding In dit hoofdstuk gaan we in op de demografische ontwikkeling van het aantal inwoners en huishoudens in gemeente Barneveld en de betekenis hiervan voor de intramurale en extramurale woonvraag voor volwassen personen in de gemeente Barneveld met een verminderde zelfredzaamheid. Daarbij wordt gekeken naar de ontwikkelingen tot 2030 maar ten dele ook tot 2040. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de meest actuele prognosecijfers en rapporten die beschikbaar zijn.

2.2 

 



Ontwikkeling inwonertal en aantal huishoudens Ontwikkeling inwonertal: toename en veroudering van de bevolking De komende jaren zal het inwonertal van Barneveld duidelijk nog verder in omvang toenemen, van thans (eind 2018) circa 57.950 inwoners tot ruim 59.00 personen in 2020 en bijna 65.000 inwoners in 2030 om vervolgens in 2040 rond ruim 68.800 inwoners uit te komen. De groei van het aantal inwoners manifesteert zich met name in de periode tot 2030, daarna vlakt de groei wat af, maar blijft er nog steeds sprake van groei. Gemeente Barneveld blijft een gemeente waar ook de komende decennia nog sprake zal zijn van een behoorlijke aanwas van jonge mensen. Zo zal het aantal 0-20 jarigen de komende jaren nog oplopen van bijna 17.000 tot ruim 20.000 personen. Opvallend is de ontwikkeling van de groep 45-64 jarigen: deze groep blijft min of meer stabiel (rond 14.000 personen) en groeit de komende jaren niet in omvang. Figuur 2.1 Ontwikkeling inwonertal tot 2040 naar leeftijdsgroepen, gemeente Barneveld

Bron: PRIMOS bevolkingsprognose 2016, ABF

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 5



 

Het aantal ouderen (65-plus) zal de komende decennia substantieel toenemen en in belangrijke mate bijdragen aan de groei van het inwonertal. Ten opzichte van 2018 zal het aantal 75-plussers in 2030 met zo’n 55% gegroeid zijn en in 2040 (ten opzichte van 2018) meer dan verdubbeld zijn: van ruim 4.000 naar ruim 8.300 personen. Het aandeel 65-74 jarigen neemt in genoemde tijdvakken eveneens met resp. 27% en ruim 33% toe (van ruim 5.100 naar zo’n 6.800 personen). Tot 2025 komen er jaarlijks zo’n 278 personen van 65 jaar en ouder bij, waarvan er 202 personen in de leeftijd van 75 jaar en ouder zijn. Het aandeel 65-plussers binnen de totale bevolking van Barneveld neemt derhalve toe van 16% in 2018 naar 20% in 2030 en 22% in 2040. Figuur 2.2 Ontwikkeling groei inwonertal tot 2040 naar leeftijdsgroepen, gemeente Barneveld

Bron: PRIMOS bevolkingsprognose 2016, ABF

   

Ontwikkeling aantal huishoudens: groei vooral inde periode tot 2030 Belangrijker voor de woningvraag is de ontwikkeling van het aantal huishoudens. De komende jaren zal het aantal huishoudens in Barneveld nog verder toenemen, van circa 21.670 huishoudens in 2018 tot ruim 26.300 huishoudens in 2040. De leeftijdsgroepen tot 45 jaar en 45-64 jarigen blijven in tijd qua volume redelijk stabiel: beiden rond 8.000 huishoudens. Het zijn met name de huishoudens in de leeftijdsgroepen 65-74 jaar en 75 jaar en ouder die de komende jaren nog in aantal zullen toenemen. Zo zal de leeftijdsgroep 65-74 jarigen toenemen van ruim 3.100 huishoudens in 2018 naar ruim 4.200 huishoudens in 2040. Figuur 2.3 Ontwikkeling aantal huishoudens tot 2040 gemeente Barneveld, naar leeftijdsgroep

Bron: PRIMOS bevolkingsprognose 2016, ABF

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 6

 

Het aantal huishoudens van 75 jaar en ouderen neemt toe van thans circa 2.775 huishoudens tot circa 6.000 huishoudens in 2040! Dit betekent meer dan een verdubbeling van deze oudere huishoudensgroep. In de periode 2018-2025 neemt het aantal oudere huishoudens (65-plus) jaarlijks met gemiddeld 211 huishoudens toe (waarvan 148 huishoudens in de leeftijd van 75 jaar en ouder). Het is derhalve relevant om met de woonbehoeften van deze rekening te houden. Figuur 2.4 Ontwikkeling aantal huishoudens tot 2040 naar leeftijd en gezinssamenstelling

Bron: PRIMOS huishoudensprognose 2016, ABF

De ontwikkeling van de samenstelling van de huishoudens laat zien momenteel zo’n 37% van alle huishoudens in Barneveld gezinnen met kinderen betreft en dat dit aantal de komende jaren weliswaar in absolute omvang nog wat zal groeien maar in relatieve zin in betekenis afneemt. Het zijn met name de oudere kleinere 1-2 persoons huishoudens (vooral alleenstaanden) die de komende jaren aan betekenis winnen en nu al een substantiële groep in Barneveld vormt. Figuur 2.5 Ontwikkeling aantal huishoudens tot 2040 naar samenstelling huishouden en leeftijdsgroep

Bron: PRIMOS huishoudensprognose 2016, ABF

 

De combinatie van leeftijd van huishoudens en de gezinssamenstelling maakt nog explicieter dat: In de leeftijdsgroep tot 65 jaar vooral de groep gezinnen met kinderen groot is en als groep omvangrijk blijft (marktaandeel van 36% in 2018 en dit niveau is nog steeds aan de orde in 2040). In de leeftijd van 65 jaar en ouder vooral alleenstaande huishoudens bijkomen (ruim 2.600 huishoudens erbij in tijdvak 2018-2040) alsook tweepersoonshuishoudens (ruim 1.600 huishoudens erbij).

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 7



In de leeftijd van 75 jaar en ouder bestaat iets meer dan de helft uit alleenstaande huishoudens bestaat en zo’n 45% uit samenwonenden zonder kinderen en verder nog een klein percentrage met thuiswonende kinderen. Deze verhouding blijft de komende tijd zo ongeveer bestaan, maar dat de absolute en relatieve omvang van deze groep sterk zal toenemen. Uit voorgaande informatie wordt duidelijk dat er op verschillende beleidsterreinen rekening moet worden gehouden met de veroudering van de huishoudens in Barneveld.

2.3

Ontwikkeling behoefte aan intramurale en extramuraal woningaanbod Bureau ABF heeft in 2018 een nieuw verkennend onderzoek uitgevoerd naar wonen met zorg op basis van het 4 prognosemodel Fortuna voor de sectoren V&V, GHZ en GGZ ). Een belangrijk punt van aandacht zijn de definities voor de diverse vormen van wonen met zorg. De totale huisvesting voor ouderen wordt omschreven als geschikte huisvesting voor wonen met zorg. Deze valt uiteen in drie hoofdgroepen voor intramurale huisvesting V&V: 1. Beschut wonen omvat alle plaatsen in intramurale instellingen voor zover bewoond door personen met een ZZP1-4. Als gevolg van extramuralisering betreft dit met name de ZZP-4 groep. 2. Beschermd wonen betreft woon- en verblijfsvormen met 24-uurs nabije zorg en bescherming. Met 'nabij' wordt gedoeld op zorg die permanent aanwezig is. In het algemeen betreft het onzelfstandig wonen. Concreet betekent dit dat alle plaatsen in intramurale instellingen voor zover bewoond door personen met een ZZP5-8 tot het beschermd wonen worden gerekend. Hierbinnen wordt een nader onderscheid gemaakt naar personen met een ZZP5 of 7 (overwegend grondslag psychogeriatrisch) en personen met een ZZP 6 of 8 (overwegend grondslag somatiek). 3. Intramuraal overig omvat alle plaatsen in intramurale instellingen voor zover bewoond door personen met een ZZP9 of ZZP10.

Deze cliëntengroep verblijft relatief kortdurend in een intramurale omgeving. Ook de zogenaamde sectorvreemde ZZP-s zijn aan deze categorie toegedeeld. Dit betreft de in V&V-instellingen verblijvende personen met een ZZP in de GGZ of Gehandicaptensector. Ten aanzien van extramurale huisvesting worden als geschikte woningvoorraad eveneens 3 typen benoemd: 1. Nultredenwoningen: een woning die extern en intern toegankelijk en doorgankelijk is. Extern toegankelijk wil zeggen dat de woonkamer van de woning bereikbaar is zonder trappen te hoeven lopen. Intern toegankelijk: als de primaire vertrekken (keuken, toilet, douchegelegenheid en tenminste 1 slaapkamer) zonder traplopen bereikbaar zijn vanuit de woonkamer (kan ook door middel van een traplift). 2. Aangepaste woning: woning waarbij ten behoeve van personen met een handicap of lichamelijke beperking speciale voorzieningen zijn aangebracht of als de woning daarvoor bouwkundig is aangepast (zoals traplift) 3. Geclusterde ouderenwoning: woning die deel uitmaakt van een complex of groep woningen speciaal bestemd voor ouderen. Hiertoe behoren o.a. woon-zorgcomplexen, aanleunwoningen en serviceflats. De inzet van deze woonvormen wordt overigens steeds meer ‘hybride’. Zo kunnen bijvoorbeeld in aanleunwoningen ouderen wonen met een VPT met een zorgzwaarte die vergelijkbaar is met verpleeghuiszorg.

Landelijk beeld versus situatie Barneveld Nederland zal de komende jaren nog duidelijk groeien in inwonertal en aantal huishoudens. Het aantal huishoudens zal naar verwachting groeien van 7,7 miljoen huishoudens tot 8,4 miljoen huishoudens in 2030. Dan zal het aandeel 65-plusser zijn toegenomen van 27% tot 34% en het aandeel 75-plussers van 12% naar 18%. Het aantal huishoudens met een mobiliteitsbeperking ligt momenteel landelijk rond 1 miljoen huishoudens (ruim 13% van alle huishoudens in Nederland). Door de vergrijzing gaat het totaal aantal huishoudens met een mobiliteitsbeperking tot 2030 met ongeveer 270.000 huishoudens toenemen en kent ruim 15% in 2030 een mobiliteitsbeperking. Vooral het aantal 4

Verkenning wonen met zorg. Uitkomsten Fortuna 2017. Abf Research (mei 2018).

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 8

huishoudens met een zware mobiliteitsbeperking neemt naar verhouding sterk toe: dit betreft huishoudens die binnenshuis gebruik maken van een rolstoel of rollator. Tot 2030 gaat het om een groei van ruim 78.000 huishoudens. Hiervan betreft een groot deel alleenstaanden (zo’n 70%); zij zijn kwetsbaarder dan samenwonenden waar de partner eventueel mantelzorg kan bieden. Wanneer we deze cijfers afzetten tegen het beeld van gemeente Barneveld, dan blijkt dat niet alleen de huidige aandelen maar ook de groei van het aantal 65-plussers en 75-plussers vrijwel exact overeenkomt met dit landelijke beeld. Tabel 2.1 Ontwikkeling aantal 65+ huishoudens tot 2030 en 75+ met zware mobiliteitsbeperking, Nederland en Barneveld Nederland

Toename Gemeente Barneveld % t.o.v. 2018 Huishoudens % 21.670 13% 2.860 13% 27% 5.890 27% 12% 2.775 13% 16% 444 16% 700.000 24.800 15% 268.800 3.794 15% 34% 777.000 8.515 34% 18% 588.000 4.450 18% 15% 78.464 668 15%

Huishoudens Huishoudens Aantal huishoudens 2018 7.700.000 Aantal hh met mobilteitsbeperking 1.016.400 Aandeel 65-plus 2.079.000 Aandeel 75-plus 924.000 Aandeel 75-plus met zware mobiliteitsbeperking 151.536 Aantal huishoudens 2030 8.400.000 Aantal hh met mobilteitsbeperking 1.285.200 Aandeel 65-plus 2.856.000 Aandeel 75-plus 1.512.000 Aandeel 75-plus met zware mobiliteitsbeperking 230.000

Toename t.o.v. 2018

3.130 934 2.625 1.675 224

Bronnen: Abf (Fortuna 2017) en Primos 2016

In Barneveld wonen nu reeds ruim 2.860 huishoudens met een mobiliteitsbeperking. Het aantal 75-plussers met zware mobiliteitsbeperkingen zal tot 2030 naar verwachting toenemen met circa 220 huishoudens tot bijna 670 huishouden in 2030. Beeld ontwikkeling intramurale cliënten: Nederland versus Barneveld Onder invloed van de eerder geschetste sterke vergrijzing zal het aantal intramuraal verblijvende cliënten in Nederland tot 2040 met circa 96.000 personen flink toenemen. Deze toename betreft vrijwel uitsluitend de verpleging & verzorging (V&V) sector, met een groei van 73%. Als gevolg van het extramuraliseringsbeleid is de afgelopen jaren sprake geweest van een lichte achteruitgang van het aantal cliënten. In de V&V sector neemt echter na 2020 door toedoen van de vergrijzing het aantal intramurale personen weer toe. Vooral de sector Beschermd wonen neemt duidelijk in belangrijkheid toe (groei van ruim 78.800 personen). De omvang van de GHZ blijft de komende jaren per saldo stabiel op 71.000 personen. Wel is er sprake van een toename van het aantal verstandelijke gehandicapten met een matige of zware indicatie (groei van resp. 2.000 en 1.000 personen tot 2040) en verdwijnen de lichte categorieën (afname van 2.000 personen) uit de intramurale sector. Daarnaast is de verwachting dat het aantal VG verblijf met behandeling verder zal teruglopen (van 2.700 naar 2.300 personen).

Het aantal personen met GGZ-zorg via de Wlz is zeer gering (rond 6.000 personen) en zal de komende jaren naar verwachting licht stijgen (+1.000 personen tot 2040). Tabel 2.2 Beeld ontwikkeling intramurale cliënten tot 2040, Nederland en Barneveld Aantal personen Nederland V&V: verpleging & verzorging Beschut wonen (ZZP VV1-4) Beschermd wonen (ZZP VV5-8) Intramuraal overig (ZZP VV9-10) GHZ: gehandicaptenzorg GGZ-geestelijke gezondheidszorg: Wlz Totaal

2017 129.300 32.000 92.600 4.800 71.000 5.900 206.200

Relatieve toename 2040 tot 2040 224.000 44.700 171.400 7.800 71.300 6.900 302.200

73% 40% 85% 63% 0,4% 17% 47%

Ontwikkeling tot 2040 94.700 12.700 78.800 3.000 300 1.000 96.000

Aantal personen Barneveld

2017

Relatieve toename Ontwikkeling 2040 tot 2040 tot 2040

V&V: verpleging & verzorging Beschut wonen Beschermd wonen Intramuraal overig GHZ: gehandicaptenzorg GGZ-geestelijke gezondheidszorg:Wlz Totaal

411 111 285 15 220 85 716

712 155 528 24 221 99 1.049

73% 40% 85% 63% 0,4% 17% 47%

301 44 243 9 1 14 333

Bronnen: Abf (Fortuna 2017), CAK gegevens en CBS (personen in institutionele huishoudens)

Wanneer we deze trend afzetten tegenover de feitelijke situatie in Barneveld (circa 715 personen in institutionele instellingen in 2017) dan is te verwachten dat ook in Barneveld vooral de capaciteit in de intramurale sector V&V de komende jaren zal moeten groeien (+ 300 personen tot de periode 2040) om

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 9

tegemoet te komen aan de vraag. Met name in de sfeer van Beschermd wonen voor ouderen is er een uitbreidingsbehoefte, met name voor ouderen met dementie of een psychogeriatrische aandoening. De gewenste uitbreiding van de intramurale capaciteit in de GHZ en GGZ is relatief bescheiden. Daarbij moet wel worden opgemerkt dat vanwege de specifieke signatuur van bepaalde organisaties (zoals Adullam en Tharah/Siloah) dat er sprake is van een bovenregionale functie van deze instellingen, waardoor de reikwijdte van het aanbod in Barneveld groter is dan alleen op basis van de lokale behoefte. Voor de periode 2018 tot 2025 betekent dit, mede gezien het verloop van de demografische groei, dat het intramurale aanbod met ongeveer 32% zou kunnen toenemen: ofwel ruim 100 plaatsen. Beeld ontwikkeling wonen met zorg extramuraal: groeiende vraag naar meer geschikte woningen Door de vergrijzing staat Nederland (alsook Barneveld) ook voor wat betreft de extramurale huisvesting eveneens voor een flinke opgave. Landelijk wordt aanbevolen om in de periode tot 2030 zo’n 300.000 van de totaal ruim 700.000 te bouwen voor oudere huishoudens en huishoudens met een beperking ofwel 42%.

Gezien de overeenkomstige aandelen ouderen in Barneveld en trend ten aanzien van de toename van het aantal oudere huishoudens zou dit voor Barneveld betekenen dat er tot 2030 minimaal ruim 1.300 geschikte woningen voor deze groepen bij moeten worden gebouwd. Daarbij zou (in lijn met landelijke trend) het moeten gaan om: - Nultredenwoningen (50%) ofwel circa 650 woningen - Aangepaste woningen (28%) ofwel circa 370 woningen - Geclusterde ouderenwoningen (23%) ofwel circa 300 woningen. De grootste toename van deze woningen zit in de koopsector. Met name nultredenwoningen en aangepaste woningen zijn vooral (>80%) in de koopsector gewenst. Geclusterde woningen (bijvoorbeeld onderdeel uitmakend van een woonzorgcomplex) zijn in belangrijke mate (>70%) in de huursector gewenst. Voor de periode 2018 tot 2025 betekent dit, mede gezien het verloop van de demografische groei, dat het extramurale aanbod in Barneveld met ruim 750 geschikte woningen zou moeten toenemen (ruim 107 per jaar): ofwel ruim 375 nultredenwoningen (circa 55 per jaar, accent op koopwoningen), 205 aangepaste woningen (circa 30 per jaar, accent op koopwoningen) en 170 geclusterde ouderenwoningen (circa 25 per jaar, met accent op huurwoningen).

Samenvattend ligt de belangrijkste opgave in relatie tot de demografische ontwikkelingen in Barneveld besloten in het faciliteren van vormen van verzorgd wonen (intramuraal) en het creëren van meer voor ouderen en voor mensen met een beperking geschikte reguliere woningen. Dit kan zowel middels nieuwbouw maar ook door veranderingen en aanpassingen in het bestaande zorg- en woonvastgoed.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 10

3 Ontwikkelingen in Wonen in Barneveld

3.1

Intramuraal wonen Naar aanleiding van de nulfoto uit 2014 en het visiedocument uit 2015 is in 2018 opnieuw door verschillende wonen met zorg aanbieders in de gemeente Barneveld een beeld geschetst met betrekking tot het huidige woonaanbod en hun toekomstplannen voor de komende jaren. In dit hoofdstuk wordt ingegaan, welke maatregelen de verschillende organisaties denken te nemen in relatie tot de verschillende ontwikkelingen, zoals de verdergaande extramuralisering en demografische ontwikkelingen, die aan de orde zijn. Het overall beeld dat in Barneveld is ontstaan is dat naar de nabije toekomst (richting 2025): het intramurale aanbod in de V&V, na geringe krimp weer zal groeien, vooral in zwaardere categorieën (ZZP 4 t/m 9) er in een aantal situaties ook sprake zal zijn van verdere verbreding en vermenging van doelgroepen. in de GHZ er sprake zal zijn van enige uitbreiding voor wat betreft intramurale zorg (sterker dan landelijke trend), waaronder voor cliënten met een ernstige meervoudige beperking (EMB ZZP8) in de GGZ voor wat betreft de intramurale huisvesting er sprake zal zijn van consolidatie en meer aandacht voor uitstroom beschermd wonen ambulante begeleiding en Eerste Lijns Verblijf (ELV) alsook respijtzorg door meerdere partijen wordt opgepakt.

3.1.1

Verpleging & Verzorging

Maatregelen wonen 2015 tot 2018 Met betrekking tot het woonvastgoed van de verschillende in Barneveld organisaties is er bij de meeste sprake partijen sprake van consolidatie. Zorgorganisatie Norschoten vormde hierop een uitzondering door zowel op de bestaande locatie Klaverweide een vernieuwing door te voeren en bovendien in Kootwijkerbroek met een nieuwe locatie met 32 verpleegplaatsen te starten (verplaatsing van een deel van de capaciteit uit de kern Barneveld). De totale omvang is ten opzichte van 2014 vrijwel hetzelfde gebleven (toen 537 plaatsen). Veruit het meeste aanbod bevindt zich in de kern Barneveld, gevolgd door het aanbod in Voorthuizen. Behalve het intramurale aanbod, bieden de meeste organisaties ook een aantal aanleunwoningen (zoals Neboplus en Zorggroep Ena of huisvesting in het kader van Eerste Lijns Verblijf, ELV (zoals bij Zorgorganisatie Norschoten, RST en Zorggroep Ena) of kort verblijf voor overbruggingszorg of respijt zorg (zoals bij Vellerveste en 3 ELV plaatsen bij Nieuw Avondrust). ELV-verblijf valt onder de basisverzekering van de ZvW (bedrag gaat van eigen risicodeel af). Verschillende organisaties geven aan zekere wachtlijsten te hebben, met name in de zwaardere verpleegzorg gaat het per organisatie om 5-10 cliënten, voor wonen en zorg en voor aanleunwoningen bestaan langere wachtlijsten.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 11

Tabel 3.1 Woningaanbod in Verpleging & Verzorging V&V (Verpleging en Verzorging) Kern Ba rnevel d

Organisatie Lel i e Zorggroep Zorggroep Ena

Naam gebouw Zorghuys Vel l erves te Rui mzi cht

Vorm Verpl eeghui s Verpl eeghui s

Zorgorga ni s a tie Nors choten Nors choten Kl a verwei de 1/tm 4

Verpl eeghui s : Ps ychogeri a tri e Verpl eeghui s : Soma tiek (tevens l oca tie met geri a tri s che reva l i da tie en el v)

28

16

38

Soma tiek pl us ps ychogeri a tri e Ps ychogeri a tri e en s oma tiek

1

Gerontopsychiatrie

32 48 7

Zorgorga ni s a tie Nors choten Nors choten Kweekweg 5 (w 10) Zorgorga ni s a tie Nors choten Nors choten Kweekweg 5 (w 11/12) Zorgorga ni s a tie Nors choten Nors choten Kweekweg 5

Meervoudi g compl ex geha ndi ca pt Soma tiek jongeren tot 60 jr Hos pi ce

5 12 4

SVZRO/SVRO

Verpl . & verz.hui s

96

SVRO

Zorgcentrum El i m Zorgcentrum El i m verhuur a a n Nors choten

Verpl eeghui s : Ps ychogeri a tri e

16

Nebopl us

Nebopl us

Woonzorgcompl ex*]

Zorgorga ni s a tie Nors choten Nors choten Kl a verwei de 5/6 Nors choten Kl a verwei de Zorgorga ni s a tie Nors choten 1B/Dros tendi jk Zorgorga ni s a tie Nors choten Nors choten Kweekweg 5 (w 1 t/m 8) Nors choten Kweekweg 5 (w 9)

Subtotaal

Barneveld

Voorthui zen Subtotaal

Zorggroep Ena Voorthuizen

Ga rderen

Zorgorga ni s a tie Nors choten Krui mel s taete

Ni euw Avondrus t

Kootwi jkerbroek Zorgorga ni s a tie Nors choten Nors choten Subtotaal

2018 2018 Capaciteit Capaciteit intramuraal extramuraal*) 14 49 34

Woonzorgc- en verpl eeghui s : s oma tiek pl us ps chychoger. 8x Ps ychogeri a tri e Ps ychogeri a tri e (24) en s oma tiek (8)

86

54

413

127

88 88

46 46

8

1

32

Overige kernen

40

Totaal gemeente Barneveld

541

173

Bron: info van organisaties

Ontwikkelingen tot 2023 Tot 2023 is er sprake van een uitbreiding van het intramurale aanbod met 36 plaatsen, door de ontwikkeling van een nieuw woonzorg complex in Voorthuizen met 36 zorgappartementen voor ouderen met een zwaardere indicatie. Tabel 3.2 Wooncapaciteit V&V in 2023 V&V (Verpleging en Verzorging)

Beeld 2023

Kern Ba rnevel d

Organisatie Lel i e Zorggroep Zorggroep Ena

Voorthui zen

Naam gebouw Zorghuys Vel l erves te Rui mzi cht Nors choten Kl a verwei de /Dros tendi jk

2023

Vorm Verpl eeghui s Verpl eeghui s

Zorgorga ni s a tie Nors choten Verpl eeghui s

2023

Capaciteit Capaciteit intramuraal extramuraal *) Trend tov 2018 14 Stabi el 49 34 Stabi el 76

38

Stabi el

Nors choten Kweekweg Zorgorga ni s a tie Nors choten Verpl eeghui s Zorgcentrum El i m SVRO Verpl . & verz.hui s Zorgcentrum El i m SVZRO/SVRO Verpl . verhuur a a n Nors choten Nebopl us Joh. De Wi ttl n Nebopl us Woonzorgcompl ex

76 96 16 86

1

54

Stabi el Stabi el Stabi el Stabi el

Ni euw Avondrus t Nebopl us Hol zenbos ch

88 36

54 26

Li chte groei Ni euw:groei

Zorggroep Ena Nebopl us

Woonzorg en verpl eeghui s Woonzorgcompl ex

Kootwi jkerbroek Nors choten

Zorgorga ni s a tie Nors choten Verpl eeghui s

32

Ga rderen Krui mel s taete Totaa l gemeente Ba rnevel d

Zorgorga ni s a tie Nors choten Ged. Verpl eeghui s

8 577

Stabi el 1 208

Stabiel

Bron: info van organisaties

Behalve deze intramurale uitbreiding is er dus ook sprake van meer extramuraal aanbod bij deze instellingen, waaronder 26 huurappartementen bij Neboplus in Holzenbosch (Voorthuizen). Verder worden er (behalve deze 3 eerder genoemde ELV plaatsen) in Nieuw Avondrust in Voorthuizen nog 8 nieuwe ELV plaatsen gecreëerd door de ombouw van kantoorruimte tot appartementen/studio’s. Naast genoemde ontwikkelingen zijn er meerder initiatieven in voorbereiding. Deze plannen hebben echter nog geen formele status. Intramuraal gaat het aanvullend indicatief om circa 100 plaatsen.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 12

3.1.2

Gehandicaptenzorg (GHZ)

Maatregelen wonen 2015 tot 2018 Het aanbod in de gehandicaptenzorg is de afgelopen drie jaar enigszins gewijzigd. Zo is afscheid genomen van de locatie van Tharah/Siloah in Voorthuizen en een locatie in Barneveld en zijn er 31 cliënten overgeplaatst naar het gebouw Elim in Barneveld. Bij deze locatie is recent ook een nieuw gebouw gerealiseerd met huisvesting voor 24 (zwaardere VG-groepen) cliënten en in gebruik genomen. De locatie van ‘s Heerenloo in Kootwijkerbroek is komen te vervallen (Paltrokstraat) waardoor deze organisatie geen huisvesting meer in gemeente Barneveld aanbiedt. Het aanbod in de kleinere kernen is behoudens het aanbod in Zwartebroek, verdwenen. Per saldo is het aanbod door al deze mutaties nauwelijks toegenomen ten opzichte van 2015 (toen 228 plaatsen) maar concentreert het aanbod zich in toenemende mate in de kernen Voorthuizen en Barneveld. Bij sommige instellingen is er ook sprake van een beperkte logeercapaciteit. Tabel 3.3 Woningaanbod in de Gehandicaptenzorg (GHZ) Gehandicaptenzorg (GHZ) Kern Organisatie Ba rnevel d De Rozel a a r De Rozel a a r De Rozel a a r St. Zorg Adul l a m Phi l a del phi a Tha ra h/Si l oa h Tha ra h/Si l oa h Tha ra h/Si l oa h Voorthui zen

Naam gebouw Iri s Het Ga s thui s De Vl i nder Woonvoorzi eni ng Ba rnevel d Col umbus s tra a t El i m El i m De Bi jeberg

Adres Iri s hof 2 Ga s thui s s tr 12 La kenvel derl n 6 Ds . E Fra ns enl a a n Col umbus s tra a t 86 Vl i egers vel dl a a n Vl i egers vel dl a a n De Heus pl ei n

Subtotaal De Rozel a a r Phi l a del phi a Phi l a del phi a JP va n den Bents tichting

Barneveld De Rozenhof GH Roeterdi nk*) Ni euwe Bri nk t Werel thui s

Hoornbl oem 73 GH Roeterdi nks tr 2 Pa ul us Potters tr 1 GH Roeterdi nks tr 38 40

Subtotaal

Voorthuizen

Zwa rtebroek St. Zorg onder de Vl eugel s Onder de Vl eugel s Totaal gemeente Barneveld

Capaciteit

Opm. 11 17 23 47 12 31 verpl a a ts i ng 24 ni euwbouw 5 170 18 1 18 10 47

Ds. W.L. Mulderstraat 41

12 229

Bron: info organisaties Organisaties als Adullam en Tharah/Siloah hanteren op basis van hun signatuur/identiteit een strikt toelatingsbeleid en hebben daardoor een bovenregionale functie. Bij De Rozelaar is er sprake van een wachtlijst van circa 50 personen. Deze cliënten wonen nu deels in andere instellingen of staan ook bij andere organisaties ingeschreven. Ontwikkelingen tot 2023 In de periode tot 2023 is er sprake van een uitbreiding van het intramurale aanbod met 49 plaatsen, door de ontwikkeling van een aantal nieuwe woongebouwen, waaronder aan de Schoutenstraat (Philadelphia), de Amersfoortsestraat (De Rozelaar) en Holzenbosch (JP van den Bent) in Voorthuizen. Het gaat daarbij gedeeltelijk ook om verplaatsing van bewoners naar deze nieuwe locaties. Oude locaties worden grotendeels afgestoten. Deze groei met bijna 50 plaatsen is niet in de landelijke trend (zie hoofdstuk 2) terug te zien, maar mede te verklaren door de sterke identiteit van bepaalde instellingen, waardoor er sprake is van een bovenregionale functie van deze instellingen. Wel is duidelijk dat de zorgzwaarte van bewoners toeneemt, bijvoorbeeld op de nieuwe locatie bij Elim. In het voormalige Werelthuis in Voorthuizen biedt Ruiter Actief vanaf 2020 aan 10 jongvolwassenen met een verstandelijke beperking een gezinshuis.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 13

Tabel 3.4 Wooncapaciteit GHZ in 2023 Gehandicaptenzorg (GHZ) Kern Gebouw Ba rnevel d Iri s Iri s Het Ga s thui s De Vl i nder Woonvoorzi eni ng Ba rnevel d Schoutens tra a t Bi jeberg El i m El i m Subtotaa l Voorthui zen De Rozenhof GH Roeterdi nk*) Ni euwe Bri nk Voorma l i g Werel thui s Hol zenbos ch / 't Werel thui s Subtotaa l Zwa rtebroek Onder de Vl eugel s Totaa l gemeente Ba rnevel d

Organisatie Rozel a a r Rozel a a r Rozel a a r Rozel a a r Adul l a m Phi l a del phi a Tha ra h/Si l oa h Tha ra h/Si l oa h Tha ra h/Si l oa h

Adres Iri s hof 2 Amers foorts es tra a t Ga s thui s s tr 12 La kenvel derl n 6 Ds . E Fra ns enl a a n 9 Schoutens tra a t De Heus pl ei n Vl i egers vel dl a a n Vl i egers vel dl a a n

Rozel a a r Phi l a del phi a Phi l a del phi a Rui ter Actief JP va n den Bent s tichting

Hoornbl oem 73 GH Roeterdi nks tr 2 Pa ul us Potters tr 1 GH Roeterdi nks tr 38 40 Ka ters ka mp 1 t/m 39

St. Zorg onder de Vl eugel s Ds. W.L. Mulderstraat 41

2023 Capaciteit Trend tov 2018 11 Stabi el 27 Ni euw: ui tbrei di ng/verpl a a ts i ng 0 Afbouw 23 Stabi el 47 Stabi el 30 Ni euw: ui tbrei di ng/verpl a a ts i ng 5 Stabi el 31 Stabi el 24 Stabi el 198 27 Ui tbrei di ng (+9) 1 Stabi el 18 Stabi el 10 Ni euw gezi ns hui s 12 Ni euw: kl ei ne ui tbrei di ng/verpl . 68 12 Stabi el 278

Bron: info organisaties

Met deze uitbreiding zullen bestaande wachtlijsten naar verwachting weer korter worden. Het aanbod blijft geconcentreerd in de kernen Voorthuizen en Barneveld.

3.1.3

Geestelijke gezondheidszorg

Maatregelen wonen 2015 tot 2018 GGZ Centraal was tot voor enkele jaren geleden de enige partij in Barneveld die specifiek voor de GGZdoelgroep aanbod in de gemeente Barneveld had. Stichting Breder is daar bij gekomen. Stichting Breder biedt huisvesting aan diverse personen, een mix van geestelijke gezondheidszorg, personen met een lichamelijke of verstandelijke beperking en Jeugdwet. Dit in de vorm van Beschermd Wonen (Wmo) of via de Wlz. Mede hierdoor is het totale aanbod uitgebreid van zo’n 57 plaatsen naar inmiddels ruim 109 plaatsen: een toename met 42 plaatsen die echter niet helemaal aan de GGZ-doelgroep toekomt. Tabel 3.5 Woningaanbod in de Gehandicaptenzorg (GGZ) GGZ Kern Ba rnevel d

Orga ni s a ti e GGZ Centra a l

Gebouw Adres Pa s t. Gowthorpes tr 12 e.v./Ds Mens i nga pa d De Ha ven De Vondel hove Lors weg 5 e.v. Korenbl oems tra a t Korenbl oems tr 16 Sti chti ng Breder Benti nckl a a n Benti nckl a a n Henri Duna ntl a a n Henri Duna ntl a a n 65 Ui l eba a rdl a a n Ui l eba a rdl a a n 35/37 Bra hma l a a n Bra hma l a a n 43/45 Sta ti ons weg Sta ti ons weg 51 Wya ndottel a a n Wya ndottel a a n Tota a l gemeente Ba rnevel d

2018 Vorm Capaciteit Bes chermd wonen 38 Kl ei ns cha l i ge woonvorm 16 Tra i ni ngs woni ng 3 Wooncoa chi ng en GGZ a rra ng. 15 18-pl us , tra i ni ngs woni ng 5 Jeugd, Wl z en BW 12 Jeugd, Wl z en BW 8 BW 8 Wooncoa chi ng 4 109

Bron: info GGZ Centraal en Stichting Breder

Gedeeltelijk zijn dit al extramurale woonvormen, zoals de trainingswoningen aan de Korenbloemstraat en de Henri Dunantlaan. Verder zet GGZ Centraal VPT (Volledig Pakket Thuis) in bij de verdergaande extramuralisering. Het aanbod bevindt zich met name in de kern Barneveld. Ontwikkelingen tot 2023 Vooralsnog staat er geen verdere uitbreiding gepland. GGZ-Centraal wil de komende jaren het aanbod op de locaties Vondelhove en De Haven continueren. Een groei van intramurale zorg wordt niet gezien, maar wel het anders organiseren van de zorgvraag. Ook Stichting Breder gaat verder met de inmiddels 6 verschillende locaties in de kern Barneveld.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 14

Verder zien we dat meerdere organisaties kleinschalige huisvesting bieden, zoals bijvoorbeeld in De Wijde Mantel in De Glind (meervoudig beperkte jongvolwassenen). Tabel 3.6 Wooncapaciteit GGZ in 2023 GGZ Kern Ba rnevel d

Orga ni s a ti e GGZ Centra a l

Gebouw De Ha ven De Vondel hove Korenbl oems tra a t

Adres Pa s t. Gowthorpes tr 12 e.v./Ds Mens i nga pa d Lors weg 5 e.v. Korenbl oems tr 16

Sti chti ng Breder

Benti nckl a a n

Benti nckl a a n

2023 Vorm Capaciteit Bes chermd wonen 38 Kl ei ns cha l i ge woonvorm 16 Tra i ni ngs woni ng 3 Wooncoa chi ng en GGZ a rra ng. 15

Henri Duna ntl a a n Ui l eba a rdl a a n Bra hma l a a n Sta ti ons weg Wya ndottel a a n

Henri Duna ntl a a n 65 Ui l eba a rdl a a n 35/37 Bra hma l a a n 43/45 Sta ti ons weg 51 Wya ndottel a a n

18-pl us , tra i ni ngs woni ng Jeugd, Wl z en BW Jeugd, Wl z en BW BW Wooncoa chi ng

Tota a l gemeente Ba rnevel d

5 12 8 8 4 109

Bron: info GGZ Centraal en Stichting Breder

Uitstroom Beschermd Wonen De VNG-commissie Toekomst Beschermd Wonen heeft eind 2015 aangegeven dat van de ruim 26.000 mensen die begin 2015 in beschermd wonnen verbleven één tot tweederde onder bepaalde voorwaarden kan uitstromen naar een zelfstandige woning in de wijk. Dit levert een extra vraag naar reguliere woningen, alsook doordat in de toekomst mensen niet meer kunnen instromen in beschermd wonen vanuit de klinische GGZ. Uit onderzoek (bureau Companen, 2017) blijkt dat voor Barneveld een jaarlijkse uitstroom van 10 tot 15 cliënten wordt verondersteld. Deze cliënten zijn vooral op zoek naar betaalbare, kleine woonruimten, waaronder tweekamerwoningen met eigen voorzieningen (sanitair en keuken). Maar wel met de mogelijkheid om ‘samen iets te doen’. Woonruimte waar volledige huurtoeslag mogelijk is. Er is ook een groep die niet alleen wil wonen, maar juist wel met één of meerdere huisgenoten, om elkaar tot steun te zijn. Geclusterde voorzieningen moeten kleinschalig van aard zijn. Een veilige, rustige, prikkelarme omgeving heeft de voorkeur. Vanwege de behoefte aan begeleiding verdient een locatie niet al te ver van de BW-woonvorm de voorkeur. Inzet van ondersteuning/coaching is wenselijk, maar moet flexibel zijn, met mogelijkheid tot af- of opschalen. Genoemde trainingswoningen van GGZ-centraal en Stichting Breder zijn voorbeelden van uitstroomwoningen.

Prestatieafspraken met Woningstichting Barneveld Woningstichting Barneveld heeft ten aanzien het toewijzen van het woonruimteverdelingsbeleid de ruimte om een aantal woningen rechtstreeks te bemiddelen. In de prestatieafspraken 2019-2023 is opnieuw overeengekomen dat 25% van alle mutaties voor huisvesting van bijzondere doelgroepen wordt gereserveerd, waaronder gemiddeld zo’n 35 woningen ten behoeve van de uitstroom van beschermd wonen en huishoudens met lokale urgentie.

3.2

Uitbreiding woningvoorraad met geschikte woningen Het WoON 2015 (woningbehoefte) onderzoek komt tot de constatering dat bijna 25% van de totale woningvoorraad in Barneveld als levensloopbestendig / geschikte woningen aan te merken zou zijn. Dit zijn woningen en leefomgevingen die de voorzieningen hebben om bewoners erin te laten blijven wonen als hun persoonlijke levensomstandigheden over langere periodes veranderen. Denk hierbij met name aan ouderdom, ziekte of een handicap. Nultredenwoningen Dit percentage wordt op basis van gemeentelijke vastgoedinformatie (zoals het WOZ-bestand) niet helemaal herkend en wordt eerder op 15 tot 20% geraamd. Het aandeel ‘geschikte/levensloopbestendige’ aanbod van Woningstichting Barneveld bestaat uit ruim 20% . Gezien de vergrijzing er de komende jaren nog wel een opgave ligt om dit percentage verder te doen stijgen, door: gerichte nieuwbouw van levensloopbestendige woningen en andere specifieke woonvormen (zoals geclusterd wonen)

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 15

-

middels advisering en voorlichting eigenaren en huurders van woningen bewust te maken van de mogelijkheden van het opplussen van de woning om langer prettig en veilig thuis te kunnen blijven wonen.

In de eind 2016 vastgestelde woonvisie van gemeente Barneveld ‘Samen werken aan Wonen’; Woonvisie 20172021 met doorkijk tot 2025 en verder, is dan ook duidelijk aandacht voor verduurzaming van onze woningvoorraad, mede door middel van de bouw van levensloopbestendige woningen. Als ambities is in de vastgestelde woonvisie opgenomen om in de periode 2017-2021 het volgende opgenomen: 

   



We streven ernaar om in de periode 2017-2021 zo’n 100 tot 120 nultredenwoningen per jaar toe te voegen (ofwel 25 tot 30% van de jaarlijkse nieuwbouw), idealiter evenredig verspreid over de dorpen (en wijken) door middel van nieuwbouw in de vorm van appartementen en grondgebonden woningen. Het heeft onze voorkeur de bouw van nultredenwoningen op inbreidinglocaties nabij voorzieningen te realiseren. Bij nieuwbouw maken we het middels de bestemmingsplanregels mogelijk dat woningen eenvoudig in een later stadium aanpasbaar en ombouwbaar zijn. Bijvoorbeeld voor een andere doelgroep. We stellen de verschillende zorgpartijen in staat circa 100 extra ‘verzorgd of beschermd wonen’ woningen (nabij bestaande en nieuwe zorginstellingen) te realiseren in de periode 2017-2021. De gemeente en WsB nemen nu al samen de verantwoordelijkheid voor voldoende geschikte (huur)woningen voor inwoners met een functionele beperking. We actualiseren de bestaande afspraken. We faciliteren vormen van verzorgd wonen en het creëren van meer voor ouderen en voor mensen met een beperking geschikte woningen. We vergroten de bekendheid van de aanwezige voorzieningen en het optimaliseren van de (onderlinge) samenwerking tussen organisaties op het gebied van wonen, zorg en welzijn. We stimuleren de ontwikkeling van (nieuwe) vormen van comfortabel wonen voor kapitaalkrachtige senioren.

Indicatief zo’n 5% van het jaarlijkse nieuwbouwprogramma.

In hoofdstuk 2 is geconstateerd dat voor de periode 2018 tot 2025, mede gezien het verloop van de demografische groei, het extramurale aanbod in Barneveld met tenminste ruim 750 geschikte woningen zou moeten toenemen (ruim 107 per jaar): ofwel ruim 375 nultredenwoningen (circa 55 per jaar, vooral koop), 205 aangepaste woningen (circa 30 per jaar, vooral koop) en 170 geclusterde ouderenwoningen (circa 25 per jaar, vooral huur). Dit komt overeen met de ambitie in de in 2016 vastgestelde woonvisie. Wanneer we dit afzetten tegen de feitelijke nieuwbouwprestaties in 2017 en 2018 en de voorgenomen bouwprojecten tot 2023, dan blijkt dat ruimschoots aan de doelstelling om jaarlijks ruim 100 geschikte woningen aan de woningvoorraad toe te voegen, zal worden voldaan. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de bouw van 22 seniorenappartementen nabij Nieuw Avondrust (Voorthuizen) in opdracht van Woningstichting Barneveld, alsook de 8 grondgebonden seniorenwoningen nabij Kruimelstaete (Garderen) van deze organisatie. Maar ook aan appartementenontwikkelingen als aan de Schoutenstraat en Thorbeckelaan in Barneveld en de Puntlocatie in Voorthuizen.

Nieuwbouw Boomgaard met 8 gerealiseerde grondgebonden seniorenwoningen in Garderen

Verder zijn in projecten als Jonkershof, Vlasbekje en projecten in Wikselaarse Eng, Veller en Holzenbosch levensloopbestendige woningen (grondgebonden en gestapeld) opgenomen. Voor de woningbouwlocatie Bloemendal (met ruim 1.500 woningen) in de kern Barneveld is in het Masterplan expliciet opgenomen dat indicatief minimaal 40% in de vorm van nultredenwoningen en/of makkelijk

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 16

ombouwbare woningen moet worden gerealiseerd. Gezien de karakteristieken van het plangebied zou circa 30% in een gestapelde vorm gerealiseerd kunnen worden, solitair en in geclusterde vorm in verschillende eigendomsverhoudingen en prijsklassen. Daarnaast kan worden gedacht aan grondgebonden seniorenwoningen en andere levensloopbestendige woonvormen. Ook wordt hier een aantal tiny houses gerealiseerd. Dit gebied zal vanaf 2020 gerealiseerd worden. Gezien de gewenste doorstroming (en uitstroom) bij bepaalde woonvoorzieningen (zoals bij GGZ) en de vervolghuisvesting van bijvoorbeeld de uitstroom uit gezinshuizen is het wenselijk dat er meer aandacht komt voor de verschillende treden op de woonladder om zo een bepaalde woon carrière te kunnen doorlopen. Dit kan door bijvoorbeeld door de inzet van specifieke huisvesting, waaronder tiny houses, studio’s, kleine zelfstandige en onzelfstandige woonruimten, om zo vanuit een meer beschermde situatie tijdig te kunnen doorstromen naar regulier wonen. Dit kan soms met de inzet van tijdelijke huurcontracten. Nog niet alle woningbouwplannen zijn tot in detail uitgewerkt. In 2019 komen de nieuwe resultaten van het woningbehoefteonderzoek WoOn2019 beschikbaar. Deze uitkomsten zullen worden gedeeld in het bestuurlijk overleg Wonen, Zorg en Welzijn voor wat betreft de behoefte aan geschikte woningen voor ouderen en mensen met een beperking.

Gemeente Barneveld zal deze uitkomsten meenemen in de verdere uitwerking van het woningbouwbeleid en woningbouwprogrammering en de wens om te komen tot voldoende doorstroming en kansen op het doorlopen van een woon carrière binnen de gemeente Barneveld en/of regio Foodvalley. Faciliteren van mantelzorgwoningen in de bebouwde kom en het buitengebied Om langer zelfredzaam te zijn is het belangrijk dat familie, vrienden en buren meer naar elkaar omkijken en mensen elkaar meer ondersteuning geven. De positie van de mantelzorger wordt in de nieuwe Wmo versterkt. Daarnaast zijn met de wijzigingen in de wet- en regelgeving (Bor) sinds 2014 de mogelijkheden voor het realiseren van mantelzorgwoningen sterk verruimd. Mantelzorgwoningen kunnen nu onder voorwaarden vergunningvrij bij een woning worden gebouwd onder dezelfde ruimtelijke voorwaarden die gelden voor andere bijbehorende bouwwerken (zoals een garage of schuur) waarvoor geen vergunning hoeft te worden aangevraagd. Ook kunnen bijbehorende bouwwerken (zoals een garage) gebruikt worden ten behoeve van mantelzorg. Ten aanzien van de bestaande woningvoorraad zullen onder andere via het project Woonbewust verschillende woonadviseurs huisbezoeken blijven afleggen bij ouderen of bij gezinnen met verminderde zelfredzaamheid. Voorlichting blijft op dit vlak nodig.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 17

4 Ontwikkelingen in Care en Services

4.1

Care – extramurale (langdurige) zorg of ondersteuning Voor de verschillende vormen van care, is een aantal organisaties actief. Soms is dit één partij per type zorg/ondersteuning, maar soms zijn dit meerdere partijen die aan één of meerdere doelgroepen (ouderen, gehandicapten, geestelijke gezondheidszorg) zorg verlenen. Extramurale zorg/ondersteuning Dagbehandeling Tijdelijk verblijf/logeeropvang Thuiszorg (verpleging&verzorging) Dagverzorging

Thuisbegeleiding Dagactiviteiten/ dagbesteding

Woonbegeleiding

Aanbieder Zorgorganisatie Norschoten (Barneveld, Garderen) Zorgorganisatie Norschoten (Barneveld) Zorggroep Ena (Voorthuizen) Icare, HdS Zorg, RST, Buurtzorg vanuit/rondom intramurale V&Vvoorzieningen RST (Barneveld) Zorgorganisatie Norschoten Neboplus (Barneveld) Zorggroep Ena (B’veld, Voorthuizen, Garderen) Welzijn Barneveld (Kootwijkerbroek) Rumah Kita (Barneveld) Elim ‘t Paradijs Icare, Elan Zorgorganisatie Norschoten Ons Bedrijf (Barneveld) Zorgboerderijen (buitengebied) De Rozelaar RuiterActief (Barneveld, Stroe) Boerderij ’t Paradijs Stichting Boogh Philadelphia ’s Heerenloo Stichting Breder Eleos, GGZ Centraal De Rozelaar JP van den Bentstichting Ons Bedrijf

Bron: inventarisatie gemeente Barneveld

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 18

Op het gebied van care verandert er (ogenschijnlijk) niet zo veel. De bestaande samenwerkingsverbanden met organisaties als Icare, HdS Zorg, RST en Buurtzorg zullen worden gecontinueerd en mogelijk worden verstevigd. Uiteraard met in achtneming van het zoveel mogelijk organiseren en een efficiënte bedrijfsvoering. Meer organisaties willen op het gebied van ambulante begeleiding en/of thuisbegeleiding meer betekenen.

4.2

Services Mensen met een verminderde zelfredzaamheid hebben vooral behoefte aan ontmoeting, contact en relatie en bepaalde activiteiten, los van de eventuele zorg- of ondersteuningsvraag. In Barneveld zijn verschillende instanties actief die het nodige hebben te bieden, waaronder Welzijn Barneveld. Binnen de gemeentegrenzen bevinden zich tal van voorzieningen, publieke voorzieningen maar ook commerciële voorzieningen. Ten aanzien van services en welzijnsdiensten willen de organisaties die nu al een functie voor de wijk hadden dit continueren (en eventueel verder uitbouwen) en bijvoorbeeld steunpunten voor ontmoeting inrichten. Activiteiten in (en rond) gemeente Barneveld Buurthuis Bronveld en See Joe activiteiten van kerken (zoals de woensdagmiddaginloop in Gereformeerde kerk Voorthuizen) De Klup, ASRO Alzheimersalon Barneveld Parkinsoncafé NAH-café Stichting Present activiteiten van De Zonnebloem HdS Zorg, RST, TSN, Buurtdiensten inzake hulp bij het huishouden diverse ouderenbonden: informatieve bijeenkomsten, recreatieve en culturele activiteiten. Welzijn Barneveld: ontmoetings- en bewegingsactiviteiten voor senioren Cursussen digitale vaardigheden. Maaltijden Zorggroep Ena in Nieuw-Avondrust en Ruimzicht Norschoten in Klaverweide/Kweekweg diverse commerciële aanbieders Stichting Maaltijd aan Huis (Welzijn Barneveld & Hervormde Diakonie Barneveld).

Vervoer Valleihopper Automaatje. Overig: Aanbod van ledenverenigingen van bepaalde thuiszorginstanties Maatjesproject Steunpunt Mantelzorg Meldpunt vrijwillige hulp Boodschappenservices van diverse supermarkten Vrijwillige hulp bij thuisadministratie (Diaconaal Netwerk) 75+ huisbezoek.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 19

Ten aanzien van care en services kan geconcludeerd worden dat in gemeente Barneveld voldoende voorzieningen aanwezig zijn en activiteiten georganiseerd worden, maar dat er soms meer bekendheid aan de aanwezigheid van bepaalde voorzieningen/activiteiten mag worden gegeven en dat daarnaast samenwerking tussen organisaties op het gebied van wonen, zorg en welzijn onderling nog verder geoptimaliseerd kan worden door beter van elkaar te weten wie wat doet.

Samen voor wonen, zorg en welzijn Barneveld: Update foto 2018 met doorkijk tot 2030 (en verder) 20