Eerste Tussenrapportage 2025

Eerste Tussenrapportage 2025

Inhoudsopgave 1. Aanbieding

1

2. Uitgangspunten en leeswijzer

3

3. Algemeen beeld

4

4. Programma’s

7

Programma 1 – Participatie & Ondersteuning Programma 2 – Bedrijvigheid & Bereikbaarheid Programma 3 – Woon- en Leefomgeving Programma 4 – Samenwerken, dienstverlenen en besturen

5. Voortgang taakstellingen

21

Bijlage Meerjarenbegroting 2025-2028

23

Raadsbesluit Raadsbesluit

Aan de raad Barneveld, juni 2025 Aanbieding Eerste Tussenrapportage 2025 Wij bieden u de Eerste Tussenrapportage 2025 aan waarin we rapporteren over de eindprognose van 2025. Gedurende het lopende jaar zetten we ons actief in voor een uitvoering van het beleid en het bereiken van de afgesproken doelen binnen de budgetten zoals vastgesteld in de actuele Programmabegroting 2025. De actuele Programmabegroting 2025 heeft als peildatum 1 april 2025. In deze rapportage rapporteren we over beleidsmatige afwijkingen in de voortgang van de speerpunten. Daarnaast stellen wij, indien nodig, aanpassingen voor van budgetten. Dit zijn financiële afwijkingen. De ontwikkelingen die daaraan ten grondslag liggen, lichten we toe per beleidsproduct. Daarnaast geven we inzicht in de voortgang van de realisatie van de taakstellingen, zoals opgenomen in de Programmabegroting 2025. De Eerste Tussenrapportage 2025 heeft betrekking op het lopende jaar, de Kadernota 2026 op de komende jaren en de Jaarverslaggeving 2024 op het afgelopen jaar. Deze P&C producten zijn in de raad tegelijkertijd geagendeerd in juli 2025 zodat ze in samenhang kunnen worden behandeld. In 2025 behouden we een focus op realistisch begroten. Daaraan zijn verbonden: realistische doelen en actuele uitvoeringsplannen. Gedurende het jaar monitoren we de voortgang en sturen we actief en adequaat bij waar nodig.

Vooralsnog zitten we voor (het grootste gedeelte van) onze speerpunten daardoor goed op koers en zijn er geen beleidsmatige afwijkingen. Het uitgangspunt is dat we doelen, plannen en/of budgetten alleen bijstellen als er omstandigheden zijn die we niet in de hand hebben of krijgen. Via de Jaarverslaggeving 2024 kijken we ook kritisch terug naar 2024. De verschillenanalyse in de jaarverslaggeving was soms input voor het bijstellen van de begroting via deze tussenrapportage. Al constateren we dat de "lucht" inmiddels grotendeels uit de begroting is. Resultaat In de primitieve begroting (Programmabegroting 2025) werd voor 2025 een resultaat verwacht van € 456.000 euro voordelig. In de actuele begroting (met peildatum 1 april 2025) hebben we dit eerder bijgesteld naar een resultaat van € 330.000 euro voordelig. Het verwachte resultaat voor 2025 wordt door de huidige mutaties (€ 2.587.000 euro nadelig) in de Eerste Tussenrapportage 2025 nu bijgesteld naar: € 2.256.000 euro nadelig. We hebben in het bijzonder aandacht voor het zo vroeg mogelijk melden van voordelen. In deze tussenrapportage zetten we daarin weer een mooie stap vooruit. We verwerken nu een vrijval van kapitaallasten (€ 1,5 miljoen euro) omdat we eerder in het jaar inzicht hebben in de stand van zaken van investeringen.

In eerdere jaren rapporteerden we pas na afloop van het jaar over de stand van zaken via de jaarverslaggeving. In 2024 hebben we een stap gezet door in de tweede helft van het lopende jaar te rapporteren over de stand van zaken via de Tweede Tussenrapportage 2024. Dit had als gevolg dat er een meevaller op de kapitaallasten in 2024 (in het lopende jaar) kon worden verwerkt. In 2025 zetten we weer een mooie volgende stap. We verwerken nu via de Eerste Tussenrapportage 2025 een voordeel op de kapitaallasten. Deze mutatie is structureel van aard, maar het effect op 2026 en verder wordt verwerkt via het MIP (Meerjaren Investeringsplan) als onderdeel van de Kadernota 2026. De vrijval van de kapitaallasten is het gevolg van het later uitvoeren van investeringen dan gepland. Een volgende stap is daarom om op basis van de inzichten sneller en meer actief en adequaat bij te sturen op de uitvoering waar mogelijk. Daarnaast verwerken we een groot voordeel (€ 756.000 euro) omdat de CAO Gemeenten 2025-2027 lager is uitgevallen dan waar we rekening mee hielden. Een groot (incidenteel) nadeel dat we verwerken in 2025 komt doordat de specifieke uitkering voor de opvang Oekraïners lager uitvalt dan verwacht (€ 2,5 miljoen). Dit komt doordat het Rijk het normbedrag heeft verlaagd dat we ontvangen per bed. Hiermee verwachten wij zoals eerder ingeschat geen overschot, maar komen wij neutraal uit.

Daarnaast een nadeel van structurele aard door hogere lasten voor huishoudelijke ondersteuning (€ 448.000) en Wmo immateriële voorzieningen (€ 240.000). Voortgang Taakstellingen Voor het maatregelenpakket Basispakket plus - laaghangend fruit zijn in de Programmabegroting 2025 taakstellingen opgenomen voor: grip op arbeidskosten, verlengen afschrijvingstermijnen, kostendekkendheid leges en contractmanagement. Daarnaast werd vanuit het Aanvullend pakket een taakstelling opgenomen voor het verhogen van de gemeentelijke inkomsten en de Hervomingsagenda Jeugd. In de Eerste Tussenrapportage rapporteren we in het hoofdstuk Taakstellingen over de voortgang die tot nu toe is gemaakt. De inspanningen om invulling te geven aan de taakstellingen zijn volop gestart. Over de voortgang op de overige maatregelen (ombuigingen) vanuit het Aanvullend pakket wordt via een separaat traject gerapporteerd aan de raad. Het effect daarvan wordt verwerkt via de Kadernota 2026-2029.

1

Vaststelling Wij bieden u de Eerste Tussenrapportage 2025 aan en stellen voor om: 1. de aangepaste budgetten voor 2025 per programma te autoriseren, zoals vermeld in de Eerste Tussenrapportage 2025. 2. de mutaties in de stortingen en onttrekkingen in 2025 in reserves te autoriseren, zoals vermeld in de Eerste Tussenrapportage 2025. Burgemeester en wethouders van Barneveld, W. Wieringa Secretaris

J. van der Tak Burgemeester

2

Uitgangspunten De uitgangspunten voor de Eerste Tussenrapportage 2025 zijn: Peildatum: We rapporteren over verwachte afwijkingen in 2025 ten opzichte van de actuele Programmabegroting 2025. De actuele Programmabegroting 2025 heeft als peildatum 1 april 2025. Beleidsmatige afwijkingen: In de tussenrapportage worden geen (nieuwe) beleidsdoelstellingen voorgesteld. We rapporteren over beleidsmatige afwijkingen door per programma te kijken naar de voortgang van de speerpunten zoals opgenomen in de Programmabegroting 2025. Afwijkingen in de voortgang van een speerpunt op het gebied van inhoud, financiën, planning of risico's zijn toegelicht. Als er geen afwijking is in de voortgang van een speerpunt (volledig "groene" speerpunten) is er geen toelichting. We gebruiken een "stoplichtenmodel" met de volgende kleuren:

Financiële afwijkingen: Conform de financiële verordening ligt de autorisatie voor het aanpassen van budgetten op het niveau van het programma voor de raad. We rapporteren over financiële afwijkingen in 2024 op het niveau van het beleidsproduct. Afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan lasten of baten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct in de primitieve begroting worden toegelicht. Op deze manier geven we invulling aan het aangenomen amendement 12 bij de Programmabegroting 2024. De bedragen in de financiële tabellen zijn x €1.000 euro. De "I" staat voor incidenteel en de "S" staat voor structureel. In de Eerste Tussenrapportage 2025 worden aanpassingen van budgetten in 2025 tot en met 2028 verwerkt. De "V" staat voor voordeel en de "N" staat voor nadeel. Opbouw financiële tabellen: Begroting 2025 primitief: de Programmabegroting 2025 zoals vastgesteld in de raad in november 2024. Dit wordt ook wel de primaire begroting genoemd. Begroting 2025 actueel: de primitieve begroting 2025 inclusief alle aanpassingen tot en met 1 april 2025. Mutaties 1e tussenrapportage: de aanpassingen in de begroting die in deze rapportage worden voorgesteld voor 2025 tot en met 2028 op basis van de eindprognose van 2025. Begroting 2025 t/m 1e tussenrapportage: de begroting 2025 actueel inclusief de aanpassingen (mutaties) uit de Eerste Tussenrapportage 2025.

Leeswijzer In de Eerste Tussenrapportage 2025 is opgenomen: Algemeen beeld: een korte analyse van de belangrijkste ontwikkelingen. Een rode draad in de beleidsmatige en financiële afwijkingen op de programma's. Rapportage per programma bestaat uit: 1. Voortgang speerpunten in lopende jaar (beleidsmatige afwijkingen) 2. Financiële afwijkingen per beleidsproduct 3. Overige ontwikkelingen Voortgang taakstellingen: rapportage over de realisatie en de prognose van de taakstellingen zoals opgenomen in de Programmabegroting 2025. Bijlage Meerjarenbegroting 2025-2028: overzicht van de saldo's per programma van de mutaties en de aangepaste Meerjarenbegroting 2025-2028.

3

Algemeen beeld in hoofdlijnen

In onderstaande infographic zijn de inkomsten en de uitgaven van de gemeente Barneveld voor 2025 (het lopende jaar) weergegeven. De actuele begroting is de raming inclusief alle raadsbesluiten tot en met 1 april 2025. De mutaties zijn de wijzigingen die worden voorgesteld in deze Eerste Tussenrapportage 2025.

4

Financiële hoofdlijnen

Resultaat In de primitieve begroting 2025 (Programmabegroting 2025) werd voor 2025 een resultaat verwacht van € 456.000 euro voordelig. In de actuele begroting (met peildatum 1 april 2025) is dit bijgesteld naar een resultaat van € 330.000 euro voordelig. Het verwachte resultaat voor 2025 wordt door de huidige mutaties (€ 2.587.000 euro nadelig) in de Eerste Tussenrapportage 2025 nu bijgesteld naar: € 2.256.000 euro nadelig. In 2025 behouden we een focus op realistisch begroten. Daaraan zijn verbonden realistische doelen en actuele uitvoeringsplannen. Gedurende het jaar monitoren we de voortgang en sturen we actief en adequaat bij waar nodig. Het uitgangspunt is dat we plannen en/of budgetten alleen bijstellen als er omstandigheden zijn die we niet in de hand hebben of krijgen. Een actuele begroting en actuele uitvoeringsplannen zijn gedurende het lopende jaar zo onze basis. Via de Jaarverslaggeving 2024 kijken we ook kritisch terug naar 2024. De verschillenanalyse in de jaarverslaggeving was soms input voor het bijstellen van de begroting via deze tussenrapportage. Al constateren we dat de "lucht" inmiddels grotendeels uit de begroting is. Naast het melden van nadelen hebben we in het bijzonder ook aandacht voor het zo vroeg mogelijk melden van voordelen. Zodat ook deze onderdeel zijn van een actuele begroting. In deze tussenrapportage zetten we daarin weer een stap vooruit.

Grote voordelen die we verwerken zijn: Vrijval van kapitaallasten (€ 1,5 miljoen euro) We krijgen steeds meer inzicht op de uitvoering van onze investeringen. In eerdere jaren rapporteerden we na afloop van het jaar over de stand van zaken via de jaarverslaggeving. In 2024 hebben we een stap gezet door in de tweede helft van het jaar te rapporteren over de stand van zaken via de Tweede Tussenrapportage 2024. Dit had als gevolg dat er een meevaller op de kapitaallasten in 2024 (het lopende jaar) kon worden verwerkt. In 2025 zetten we weer een volgende stap. We hebben nu vroeg in het jaar inzicht in de stand van zaken. We verwerken daarom nu via de Eerste Tussenrapportage 2025 een meevaller van € 1,5 miljoen euro op de kapitaallasten. Deze mutatie is structureel van aard, maar het effect op 2026 en verder wordt verwerkt via het MIP (Meerjaren Investeringsplan) als onderdeel van de Kadernota 2026. De vrijval van de kapitaallasten is het gevolg van het later uitvoeren van investeringen dan gepland. Een volgende stap is daarom om basis van de inzichten sneller en meer actief bij te sturen indien mogelijk. Onderhandelingen CAO (€ 756.000 euro) Op 17 april 2025 zijn de VNG en vakbonden tot een akkoord gekomen over de CAO Gemeenten 2025-2027. Het structurele effect van de afspraken over 2025 wordt meerjarig verwerkt via de Eerste Tussenrapportage 2025.

Dit is een meevaller van € 756.000 euro omdat we eerder rekening hielden met een hogere stijging in lijn met de CPI index. Het effect van de afspraken over 2026 en verder wordt verwerkt via de Kadernota 2026. Naast deze voordelen zijn er ook nadelen. Met name in Programma 1 Participatie en Ondersteuning verwerken we enkele grote nadelen. Onder andere doordat de specifieke uitkering voor de opvang Oekraïners lager uitvalt dan verwacht (€ 2,5 miljoen). Daarnaast een nadeel van structurele aard door hogere lasten voor huishoudelijke ondersteuning (€ 448.000) en Wmo immateriële voorzieningen (€ 240.000). Voortgang Taakstellingen Voor het maatregelenpakket Basispakket plus - laaghangend fruit zijn in de Programmabegroting 2025 taakstellingen opgenomen voor: grip op arbeidskosten, verlengen afschrijvingstermijnen, kostendekkendheid leges en contractmanagement. Daarnaast werd vanuit het Aanvullend pakket een taakstelling opgenomen voor het verhogen van de gemeenteljike inkomsten en de Hervomingsagenda Jeugd. In de Eerste Tussenrapportage rapporteren we in het hoofdstuk Taakstellingen over de voortgang die tot nu toe is gemaakt. De inspanningen om invulling te geven aan de taakstellingen zijn volop gestart.

5

bedragen x € 1.000 Huidige begroting Programma

Voorstel begroting Begroting 2025 t/m 1e tussenrapportage

Begroting 2025 Primitief

Begroting 2025 Actueel

Programma's 1. Participatie en ondersteuning 2. Bedrijvigheid en bereikbaarheid 3. Woon- en leefomgeving 4. Bestuur en interne dienstverlening

- 137.871 - 55.474 - 5.092 - 43.051 - 34.255

- 141.643 - 56.437 - 5.255 - 44.601 - 35.350

Incidenteel - 3.160 N - 3.121 N 192 V 244 V - 474 N

Structureel 1.422 V - 695 N 374 V 1.173 V 570 V

- 143.381 - 60.253 - 4.690 - 43.184 - 35.253

Algemene dekkingsmiddelen

136.118

136.598

10 V

- 996 N

135.612

Saldo van baten en lasten

- 1.753

- 5.045

- 3.150 N

426 V

- 7.769

Mutatie reserves

2.210

5.375

138 V

-

5.513

456

330

- 3.013 N

426 V

- 2.256

Waarvan incidenteel

- 4.141

- 4.261

- 3.013 N

Structureel resultaat

4.597

4.591

Resultaat

Mutaties 1e tussenrapportage

- 7.273 426 V

5.017

Mutaties Eerste Tussenrapportage 2025 De belangrijkste aanpassingen van de begroting zijn: Programma 1 Participatie en ondersteuning (€ 3.816.000 N) Een nadeel van incidentele aard in 2025 van € 2,5 miljoen doordat de specifieke uitkering voor de opvang Oekraïners lager uitvalt dan verwacht. Dit komt doordat het Rijk het normbedrag heeft verlaagd wat wij ontvangen per bed van 61 euro in 2024 naar 44 euro vanaf 2025. Hiermee verwachten wij zoals eerder ingeschat geen overschot, maar komen wij neutraal uit.Daarnaast een nadeel van structurele aard door hogere lasten voor huishoudelijke ondersteuning (€ 448.000) en Wmo immateriële voorzieningen (€ 240.000). Programma 2 Bedrijvigheid en bereikbaarheid (€ 566.000 V) Een voordeel van structurele aard op het beleidsproduct Verkeer van € 270.000 door het actualiseren van de kapitaallasten als gevolg van het later uitvoeren van meerdere projecten. Programma 3 Woon- en leefomgeving (€ 1.417.000 V) Een voordeel van structurele aard op Beleidsproducten 323 Begraven en Beleidsproduct 332 Huisvesting onderwijs van respectievelijk € 268.000 en € 364.000 door het actualiseren van de kapitaallasten als gevolg van het later uitvoeren van meerdere projecten. Programma 4 Samenwerken, dienstverlenen en besturen (€ 96.000 V) Een voordeel van structurele aard van € 762.000 doordat de CAO 2025/2026 lager uitvalt dan verwacht.

Algemene dekkingsmiddelen (€ 986.000 N) Op basis van de huidige inzichten en de realisatie van afgelopen jaren is de doorbelasting van interne uren naar investeringen en grondexploitaties achtergebleven bij de ramingen. Dit zorgt voor een structureel nadeel van € 500.000.

Mutaties reserves Onttrekking reserve Opvang en ondersteuning nieuwkomers in brede zin (€ 138.000 V) Een incidenteel nadeel van € 78.000 door het verstrekken van een eenmalige bijdrage aan het Johannes Fontanus College voor een extra schakeljaar wordt gedekt vanuit de reserve. Daarnaast wordt een incidenteel nadeel van € 60.000 gedekt vanuit de reserve voor extra capaciteit voor het beleidsterrein nieuwkomers.

Belangrijke ontwikkelingen

Inkomsten vanuit het Rijk Op 17 april 2025 is de Voorjaarsnota van het Rijk gepubliceerd. Het (voordelig) effect op 2025 en verder is in een memo over de meicirculaire opgenomen. Deze wordt gelijktijdig met de Eerste Tussenrapportage 2025 en de Kadernota 2026-2029 in de raad behandeld. Het effect op 2025 wordt via de Tweede Tussenrapportage 2025 verwerkt. Het effect op 2026 en verder wordt via de Programmabegroting 2026 verwerkt.

6

Programma's Overzicht speerpunten Programma 1

113 Maatschappelijke zorg

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

1. Participatie & Ondersteuning 113 Maatschappelijke zorg Iedereen kan meedoen

Participatiewet Op het re-integratiebudget is sprake van een structurele overschrijding van €100k. Sinds 2024 zien we de kosten op dit onderdeel stijgen, vooral als gevolg van veranderingen in de samenstelling van het bijstandsbestand. Deze veranderingen hebben vooral te maken met stelselmatige wijzigingen (zoals beperkte toegang tot de Wajong). We blijven onze uitvoering van re-integratie tegen het licht houden van de ontwikkelingen in het bijstandsbestand. Het programma waarmee het Rijk maatregelen treft om de Participatiewet op het vlak van vertrouwen, menselijke maat en eenvoud aan te passen, is vertraagd. De eerste wetswijziging van Participatiewet in balans stond op de planning voor 1 januari 2025, maar dit is uitgesteld naar in ieder geval 1 januari 2026. Het programma Participatiewet in balans raakt de uitvoering van de Participatiewet, maar hoe precies en eventueel met welke financiële impact valt op dit moment nog niet te zeggen. Omdat het landelijke verdeelmodel BUIG grotendeels uitontwikkeld is, baseren we ons in de prognose op het BUIG-saldo voor 2025 op het resultaat over 2024. Het BUIG-saldo was over 2024 €340k negatief en daarmee minder nadelig dan de jaren daarvoor. Hierbij wel nadrukkelijk de opmerking dat een kleine aanpassing in het landelijke verdeelmodel direct zal leiden tot een ander financieel plaatje voor Barneveld.

We blijven dit proces nauwgezet monitoren bij de P&C-producten. Oekraïneopvang Op het moment van maken van de begroting 2025 waren de nieuwe normbedragen voor opvang van Oekraïense ontheemden voor 2025 nog niet bekend. Het Rijk heeft het normbedrag wat wij ontvangen per bed verlaagd van 61 euro in 2024 naar 44 euro vanaf 2025. Hiermee verwachten wij zoals eerder ingeschat geen overschot, maar komen wij neutraal uit; dit ook omdat wij bij het Rijk, i.p.v. uit te gaan van het normbedrag de werkelijke kosten die wij maken moeten onderbouwen en kunnen declareren.

122 Sociaal-cultureel werk

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

1. Participatie & Ondersteuning 122 Sociaal-cultureel werk Cultuur- en Sportstimulering

7

123 Volksgezondheid en preventie

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

1. Participatie & Ondersteuning 123 Volksgezondheid en preventie Veilig en gezond opgroeien en samenleven

132 Voorzieningen inwoners met een beperking

Omschrijving 1. Participatie & Ondersteuning 132 Voorzieningen inwoners met een beperking Samen oud worden

Huishoudelijke ondersteuning In 2025 is € 3,62 mln begroot voor huishoudelijke ondersteuning. In 2025 is de werkwijze resultaatgericht, wat inhoudt dat er een vast bedrag per cliënt per maand is van 340 euro. De inschatting van het gemiddeld aantal cliënten in 2025 is inmiddels 1000 en de verwachte kosten € 4,08 mln. Valleihopper Al enkele jaren groeit het aantal pashouders niet. Het aantal ritten en reiskilometers dus ook niet. Voor corona was het gebruik hoger/vaker. Mocht het gebruik van Valleihopper in 2025 e.v. stabiel blijven in vergelijking met 2023 en 2024 zullen de kosten toch jaarlijks toenemen als gevolg van stijgende tarieven voor callcenter, Beheerbureau en taxivervoerder. De eigen bijdrage van cliënten stijgt weliswaar ook, maar weegt daar niet tegenop. De begroting vanuit het Beheerbureau geeft aan dat de kosten in 2025 voor gemeente Barneveld € 450.000 euro zullen zijn. Er is op dit moment € 400.000 euro begroot.

Financieel Overzicht Programma 1 bedragen x € 1.000

1.1 Zelfredzame inwoners

Mutaties bij: 111 Lokaal onderwijsbeleid 112 Reïntegratie 113 Maatschappelijke zorg 1.2 Sociale en vitale samenleving

Mutaties bij: 121 Sportstimulering 122 Sociaal-cultureel werk 123 Volksgezondheid en preventie 1.3 Gemeentelijk vangnet

Mutaties bij: 131 Inkomensvoorziening 132 Voorzieningen inwoners met beperking Totaal baten Programma 1 Totaal lasten Programma 1

Begroting 2025 t/m 1e tussenrapportage

Begroting 2025 Primitief

Begroting 2025 Actueel

Mutaties 1e tussenrapportage

Mutaties 1e tussenrapportage

Baten Lasten Saldo

10.431 - 17.826 - 7.396

10.386 - 17.781 - 7.396

Incidenteel - 957 N - 1.484 N - 2.440 N

Structureel 159 V 159 V

9.429 - 19.105 - 9.676

Saldo Saldo Saldo

- 3.333 - 1.769 - 2.294

- 3.333 - 1.769 - 2.294

15 V - 2.455 N

142 V - 155 N 172 V

- 3.175 - 1.924 - 4.577

Baten Lasten Saldo

948 - 9.996 - 9.048

913 - 10.076 - 9.163

- 42 N - 42 N

-1N -1N

872 - 10.077 - 9.205

Saldo Saldo Saldo

195 - 2.005 - 7.239

133 - 2.057 - 7.239

- 609 N 408 V 160 V

144 V - 145 N

- 476 - 1.506 - 7.224

Baten Lasten Saldo

12.320 - 51.351 - 39.030

12.959 - 52.838 - 39.878

82 V - 721 N - 639 N

- 854 N - 854 N

13.041 - 54.413 - 41.372

Saldo Saldo

- 2.824 - 36.206

- 3.150 - 36.728

- 268 N - 372 N

- 29 N - 825 N

- 3.447 - 37.925

Baten Lasten

23.699 - 79.173

24.258 - 80.695

- 916 N - 2.205 N

- 695 N

23.342 - 83.595

1. Participatie en ondersteuning

8

Saldo van baten en lasten Programma 1

Saldo

- 55.474

- 56.437

- 3.121 N

- 695 N

- 60.253

Financiële toelichting

Op basis van de huidige verwachting is sprake van een nadeel van € 3.816.000 binnen programma 1. Dit saldo bestaat uit € 916.000 aan lagere baten en € 2.900.000 aan hogere lasten ten opzichte van de actuele begroting. De financiële afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan baten of lasten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct worden hieronder toegelicht. 111 Lokaal onderwijsbeleid (€ 157.000 V) Een structureel voordeel van € 75.000 komt doordat een deel van het gemeentelijke onderwijsachterstandenbudget kan vrijvallen. De lasten die hieruit werden gedekt, kunnen uit de specifieke uitkering Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) gedekt worden. Een eenmalig voordeel van € 67.000 op de structurele kapitaallasten als gevolg van enkele investeringen die langer doorlopen, waaronder De Bron en de Wheemschool. Een voordeel van € 15.000 komt door enkele kleine afwijkingen. 112 Re-integratie (€ 155.000 N) Een structureel nadeel van € 100.000 door gestegen lasten voor re-integratie. Naast een indexatie van regionaal geharmoniseerde instrumenten, heeft dit vooral te maken met meer en duurdere inzet als gevolg van de grotere afstand tot de arbeidsmarkt van het bijstandsbestand. Een structureel nadeel van € 55.000 door de lasten voor loonwaardemetingen (€ 35.000) en sociale recherche (€ 20.000).

Van deze lasten was in het verleden ook al sprake, maar deze werden destijds geboekt op een algemene post zonder dat hier budget tegenover stond. 113 Maatschappelijke zorg (€ 2.283.000 N) Een incidenteel nadeel van € 2.465.000 komt door opvang Oekraïners. Door de bijstelling van het normbedrag per dag per beschikbare opvangplek van € 61 naar € 44 daalt de te ontvangen specifieke uitkering. Dit betekent dat we hooguit de werkelijk gemaakte kosten in rekening kunnen brengen en er geen sprake meer zal zijn van een positief saldo m.b.t. opvang Oekraïners. Hierdoor vervalt het eerder begrote voordeel op dit onderdeel. Een structureel voordeel van € 120.000 komt door het budgetneutraal verschuiven van lasten naar Beleidsproduct 123 Volksgezondheid. Afhankelijk van de hulpvragen, kan de verdeling van de subsidie over deze beleidsterreinen net anders uitpakken dan oorspronkelijk begroot. Een incidenteel voordeel van € 98.000 komt door een budgetneutrale verschuiving van een deel van de Brede specifieke uitkering naar dit beleidsproduct. Zie ook Beleidsproduct 121 Sportstimulering. Een incidenteel nadeel van € 78.000 komt door het verstrekken van een eenmalige bijdrage aan het Johannes Fontanus College voor een extra schakeljaar. Deze bijdrage was in eerste instantie volledig op 2024 begroot, maar de helft van de bijdrage is in 2025 uitbetaald.

Dit wordt gedekt vanuit de reserve Opvang en ondersteuning nieuwkomers in brede zin. Een incidenteel nadeel van € 60.000 komt door extra capaciteit voor het beleidsterrein nieuwkomers. Deze lasten worden gedekt vanuit de reserve Opvang en ondersteuning nieuwkomers in brede zin. Een structureel voordeel van € 52.000 komt door het budgetneutraal verschuiven van lasten op het gebied van intervisie naar het Beleidsproduct 422 Organisatie ondersteuning. Een incidenteel voordeel van € 50.000 komt door een verwacht positief saldo m.b.t. de specifieke uitkering Gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagaffaire. Naast een vergoeding voor de werkelijke lasten, ontvangen we ook een vergoeding op onderdelen op basis van normbedragen waardoor sprake is van een positief saldo. 121 Sportstimulering (€ 609.000 N) Het nadeel van € 609.000 op dit beleidsproduct komt door een grotendeels budgetneutrale verschuiving van de baten van de Brede specifieke uitkering naar andere beleidsproducten. In zijn totaliteit (programma 1 en 3) is sprake van een incidentele stijging van de baten van de Brede specifieke uitkering van € 101.000, door indexatie. 122 Sociaal-cultureel werk (€ 552.000 V) Een incidenteel voordeel van € 408.000 komt door de budgetneutrale verschuiving van een deel van de Brede specifieke uitkering naar dit beleidsproduct. Zie ook Beleidsproduct 121 Sportstimulering.

Een structureel voordeel van € 102.000 komt doordat deze lasten budgetneutraal zijn verschoven naar Beleidsproduct 334 Kunst en cultuur. Een voordeel van € 42.000 komt door diverse kleine afwijkingen. 123 Volksgezondheid en preventie (€ 15.000 V) Een structureel nadeel van € 120.000 komt door het budgetneutraal verschuiven van subsidies van Beleidsproduct 113 Maatschappelijke Zorg naar dit beleidsproduct. Afhankelijk van de hulpvragen, kan de verdeling van de subsidie over deze beleidsterreinen net anders uitpakken dan oorspronkelijk begroot. Een incidenteel voordeel van € 160.000 komt door de grotendeels budgetneutrale verschuiving van een deel van de Brede specifieke uitkering naar dit beleidsproduct. Zie ook Beleidsproduct 121 Sportstimulering. Enkele kleine afwijkingen leiden tot een nadeel van € 25.000. 131 Inkomensvoorziening (€ 297.000 N)

9

Een incidenteel nadeel van € 160.000 komt door hogere lasten voor algemene bijstand door een stijging van het uitkeringsbestand en een aanpassing van de uitkeringsnormen voor de Participatiewet. Dit nadeel is als incidenteel opgenomen, omdat nog onduidelijkheid bestaat over de gevolgen op de langere termijn. Een incidenteel nadeel van € 108.000 komt door hogere lasten voor bijzondere bijstand, doordat het aantal verstrekkingen voor beschermingsbewind stijgt en ook de hoogte van de vergoedingen stijgt. Enkele kleine afwijkingen leiden tot een nadeel van € 29.000. 132 Voorzieningen inwoners met beperking (€ 1.197.000 N) Een structureel nadeel van € 460.000 door hogere lasten voor huishoudelijke ondersteuning. Dit komt enerzijds door stijgende uurtarieven en anderzijds door de vergrijzing, waardoor het totale cliëntenbestand stijgt. Een structureel nadeel van € 240.000 door hogere lasten voor Wmo immateriële voorzieningen. Dit komt door prijsstijgingen als gevolg van de nieuwe tarieven volgend uit de aanbesteding 2025 en door de OVAindex van 2025 (4,91%). Een incidenteel nadeel van € 256.000 door hogere lasten voor capaciteit op Jeugd. Op basis van de Business Case en het Perspectiefplan is extra capaciteit ter beschikking gesteld voor Jeugd. Dekking komt uit het flexibele capaciteitsbudget op Beleidsproduct 422 Organisatie ondersteuning, dit is per saldo budgetneutraal.

Een incidenteel nadeel van € 110.000 komt door hogere lasten voor de bedrijfsvoering van Jeugd Foodvalley, met name door incidentele projectkosten. Een incidenteel voordeel van € 82.000 doordat inkomsten vanuit de specifieke uitkering Domein Overstijgend Samenwerken (DOS) worden ingezet voor dekking van lasten die al begroot waren (net als in 2024). Een nadeel van € 75.000 komt door hogere advieskosten Wmo. Hiervan is € 45.000 incidenteel, voor het uitvoeren van het Beleidskader Sociaal Domein. De overige € 30.000 is structureel en betreft o.a. kosten voor aanbestedingen. Een structureel nadeel van € 50.000 komt door hogere lasten voor Valleihopper. Dit komt door stijgende tarieven voor callcenter, beheerbureau en taxivervoerder. Een incidenteel nadeel van € 50.000 komt door lasten voor het werkbudget bestaanszekerheid. Het budget hiervoor is afkomstig van Beleidsproduct 422 Organisatie ondersteuning, dit is per saldo budgetneutraal. Diverse kleinere afwijkingen leiden tot een incidenteel nadeel van € 38.000.

Overige ontwikkelingen

Er zijn geen overige ontwikkelingen.

10

Overzicht speerpunten Programma 2

211 Promotie economie

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 211 Promotie economie Dorpspromotie (en evenementenstimulering)

Evenementenfonds In het raadsbesluit 3768 uit december 2024 is opgenomen om een bedrag van €30.000 voor 2025 op te nemen voor het Evenementenfonds via de Eerste Tussenrapportage 2025. Een risico is dat de animo voor dit fonds dermate groot lijkt te zijn dat €30.000 niet toereikend is om aan alle aanvragen dit jaar te voldoen in 2025. Dit komt door: - Beter vinden van het evenementenfonds door initiatiefnemers; - Initiatieven die wegens bepaalde criteria niet voldoen aan de eisen van het sportfonds en cultuurfonds wel passen binnen de criteria van het evenementenfonds; Gekeken wordt of het fonds in samenspraak met het cultuurfonds en het sportfonds geherstructureerd kan worden en of er mogelijkheden zijn de criteria aan te scherpen zodat er een evenwichtige verdeling van subsidies uit het evenementenfonds aan de initatiefnemers verstrekt kan worden waarbij binnen budget gebleven wordt.

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 211 Promotie economie Innovatiebevordering en human capital

Omschrijving 2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 211 Promotie economie Recreatie en toerisme

11

222 Grondexploitatie bedrijventerreinen

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 222 Grondexploitatie bedrijventerreinen Bedrijventerreinen

231 Verkeer

Omschrijving 2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 231 Verkeer Interne bereikbaarheid

Omschrijving 2. Bedrijvigheid & Bereikbaarheid 231 Verkeer Externe bereikbaarheid

Financieel overzicht Programma 2 bedragen x € 1.000 Begroting 2025 t/m 1e tussenrapportage

Begroting 2025 Primitief

Begroting 2025 Actueel

Mutaties 1e tussenrapportage

Mutaties 1e tussenrapportage

Baten Lasten Saldo

- 1.759 - 1.759

- 1.718 - 1.718

Incidenteel 145 V 145 V

Structureel 3V 3V

- 1.570 - 1.570

Saldo

- 1.759

- 1.718

145 V

3V

- 1.570

Baten Lasten Saldo

50 - 126 - 76

50 - 310 - 260

-

-

50 - 310 - 260

Saldo Saldo

- 76 -

- 76 - 184

-

-

- 76 - 184

Baten Lasten Saldo

885 - 4.141 - 3.257

885 - 4.162 - 3.278

47 V 47 V

100 V 271 V 371 V

1.031 - 3.891 - 2.860

Saldo Saldo

- 3.541 284

- 3.560 282

47 V

270 V 101 V

- 3.290 430

Totaal baten Programma 2 Totaal lasten Programma 2

Baten Lasten

935 - 6.026

935 - 6.190

47 V 145 V

100 V 274 V

1.081 - 5.771

Saldo van baten en lasten Programma 2

Saldo

- 5.092

- 5.255

192 V

374 V

- 4.690

2. Bedrijvigheid en bereikbaarheid

2.1 Aantrekkelijk ondernemingsklimaat

Mutaties bij: 211 Promotie economie 2.2 Uitbreidings- en vestigingsmogelijkheden

Mutaties bij: 221 Economisch structuurbeleid 222 Grondexploitatie bedrijventerreinen 2.3 Bereikbaarheid

Mutaties bij: 231 Verkeer 232 Parkeren

12

Financiële toelichting

Op basis van de huidige verwachting is er sprake van een voordeel van € 566.000 binnen programma 2. Dit saldo bestaat uit € 147.000 aan hogere baten en € 419.000 aan lagere lasten van ten opzichte van de actuele begroting. De financiële afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan baten of lasten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct worden hieronder toegelicht.

211 Promotie economische bedrijvigheid (€ 148.000 V) Een incidenteel voordeel van € 165.000 voor programma 2 door een budgetneutrale verschuiving van lasten naar programma 4. Dit wordt ingezet om invulling te geven aan de intensivering van lobby activiteiten. Zie ook de toelichting bij Beleidsproduct 422 Ondersteuning organisatie. Een incidenteel nadeel van € 20.000 door een bijdrage aan Calf Expertise Centre. Dit is conform collegebesluit 3670. Een incidenteel nadeel van € 30.000 door een bijdrage aan het evenementenfonds. Dit is conform raadsbesluit 3768. Een structureel voordeel van € 70.000 aan kapitaallasten, doordat het voorbereidingskrediet Harselaaroost nog niet is afgesloten. Een structureel nadeel van € 37.000 doordat extra formatie nodig is voor economische zaken. Dit een technische correctie voor de opvang van taken die eerder ook werden gedaan maar waar per abuis het budget voor de formatie was vervallen. Zie ook Beleidsproduct 422 Ondersteuning organisatie. 231 Verkeer (€ 270.000 V) Een structureel voordeel van € 80.000 door het actualiseren van de dekking op het GVVPmaatregelenpakket. Een structureel voordeel van € 182.000 als gevolg van lagere kapitaallasten, door het later uitvoeren van meerdere projecten, waaronder de Apeldoornsestraat, Hoevelakenseweg en Infra Barneveld Noord. Een structureel voordeel uit overige afwijkingen van € 8.000.

232 Parkeren (€ 148.000 V) Een structureel voordeel van € 100.000 door hogere inkomsten vanuit parkeren. Een incidenteel voordeel van € 48.000 doordat sprake is van extra inkomsten uit parkeerboetes.

Overige ontwikkelingen

Er zijn geen overige ontwikkelingen.

13

Overzicht speerpunten Programma 3

311 Volkshuisvesting

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

3. Woon- en Leefomgeving 311 Volkshuisvesting Visie op en groei van Barneveld

326 Milieu & ruimtelijke ordening

Omschrijving 3. Woon- en Leefomgeving 326 Milieu & ruimtelijke ordening Klimaat en energietransitie

Toekomst van het buitengebied

Omschrijving 3. Woon- en Leefomgeving 326 Milieu & ruimtelijke ordening Toekomst van het buitengebied

Omschrijving 3. Woon- en Leefomgeving 326 Milieu & ruimtelijke ordening Toekomst van het buitengebied

14

336 Overige accommodaties

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

3. Woon- en Leefomgeving 336 Overige accommodaties Leefbare dorpen en Wijken

Financieel overzicht Programma 3 bedragen x € 1.000 Begroting 2025 t/m 1e tussenrapportage

Begroting 2025 Primitief

Begroting 2025 Actueel

Mutaties 1e tussenrapportage

Mutaties 1e tussenrapportage

Baten Lasten Saldo

- 2.365 - 2.365

- 2.680 - 2.680

Incidenteel 112 V - 275 N - 163 N

Structureel 20 V - 85 N - 65 N

132 - 3.040 - 2.907

Saldo Saldo

- 2.365 -

- 2.680 -

- 163 N -

- 60 N -5N

- 2.902 -5

Baten Lasten Saldo

21.276 - 43.941 - 22.666

21.952 - 44.631 - 22.679

113 V - 258 N - 145 N

755 V 755 V

22.065 - 44.134 - 22.069

Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo

- 7.008 - 5.605 - 617 2.563 1.872 - 6.456 - 6.282 - 1.133

- 7.008 - 4.898 - 624 2.440 1.741 - 6.895 - 6.301 - 1.135

- 90 N -2N - 234 N - 156 N 336 V -

- 17 N 68 V 268 V 234 V 156 V -1N 120 V - 72 N

- 7.115 - 4.832 - 356 2.440 1.741 - 6.559 - 6.181 - 1.207

Baten Lasten Saldo

5.765 - 23.786 - 18.021

5.845 - 25.087 - 19.242

45 V 506 V 551 V

- 81 N 564 V 483 V

5.809 - 24.017 - 18.208

Mutaties bij: 331 Publiekszaken 332 Huisvesting onderwijs 333 Bibliotheek 334 Kunst en cultuur 335 Sportaccommodaties 336 Overige accomodaties 337 Speelvoorzieningen

Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo

- 599 - 6.881 - 1.121 - 2.929 - 4.875 - 1.274 - 344

- 599 - 6.881 - 1.305 - 3.381 - 5.974 - 757 - 345

651 V - 84 N - 15 N

- 55 N 364 V - 12 N - 88 N 257 V 15 V 2V

- 653 - 6.517 - 1.317 - 2.819 - 5.717 - 826 - 358

Totaal baten Programma 3 Totaal lasten Programma 3

Baten Lasten

27.041 - 70.092

27.797 - 72.398

270 V - 26 N

- 61 N 1.234 V

28.006 - 71.190

Saldo van baten en lasten Programma 3

Saldo

- 43.051

- 44.601

244 V

1.173 V

- 43.184

3. Woon- en leefomgeving

3.1 Woningen (kwantitatief en kwalitatief)

Mutaties bij: 311 Volkshuisvesting 312 Grondexploitatie woningen 3.2 Aantrekkelijke leefomgeving

Mutaties bij: 321 Veiligheid 322 Groen 323 Begraven 324 Afvalinzameling en -verwerking 325 Riolering & water 326 Milieu & ruimtelijke ordening 327 Wegen 328 Reiniging en vuilbeheersing 3.3 Adequate voorzieningen

Financiële toelichting

Op basis van de huidige verwachting is er sprake van een voordeel van € 1.417.000 binnen programma 3. Dit saldo bestaat uit € 209.000 aan hogere baten en € 1.208.000 aan lagere lasten van ten opzichte van de actuele begroting. De financiële afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan baten of lasten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct worden hieronder toegelicht.

311 Volkshuisvesting (€ 223.000 N) Een incidenteel nadeel van € 20.000. Voor een onderzoek naar de sanering van verkeerslawaai voor ca. 200 woningen in de woonkernen binnen de gemeente Barneveld wordt een specifieke uitkering ontvangen van € 112.000. De incidentele uitgaven bedragen € 132.000, zodat per saldo € 20.000 uit eigen middelen moeten inzetten. Een nadeel van € 73.000 door een budgetneutrale verschuiving vanuit verschillende beleidsproducten (322, 326, 422 en 436) naar dit beleidsproduct. Een incidenteel nadeel van € 50.000. Voor het opstellen van de omgevingsvisie is meer inzet nodig geweest voor het participatietraject. Daarnaast is meer inzet nodig geweest om de resultaten van de

15

participatie te vertalen naar de ontwerp omgevingsvisie. Een structurele bijstelling van kosten en opbrengsten van € 20.000 in verband met de structurele kosten en opbrengsten voor een 2-tal woningen die worden ingezet voor de huisvesting statushouders. Een incidentele tegenvaller van € 20.000 omdat de kosten voor de huisvesting statushouders 2024 ten laste van het boekjaar 2025 zijn gekomen. Een eenmalig nadeel € 60.000 op de structurele kapitaallasten. 321 Veiligheid (€ 107.000 N) Een incidenteel nadeel van € 90.000 betreft extra kosten voor natuurbrandpreventie, meer specifiek voor het slaan van bronpompputten en voor de werkgroep in dit kader. Bij de Decembercirculaire 2024 zijn hiervoor extra middelen ontvangen en deze zijn in 2024 aan de algemene middelen toegevoegd. Een structureel nadeel € 20.000 komt door de verhoging van de inwonersbijdrage voor hetZorg- en Veiligheidshuis. Dit is het gevolg van de aangepaste doorbelasting van de dienstverleningskosten door de gemeente Ede en de aangepaste indexering. Een kleine afwijking door een voordeel van € 3.000 euro. 322 Groen (€ 66.000 V) Een eenmalig voordeel van € 78.000 op de structurele kapitaallasten wegens het later opleveren van investeringen dan begroot, waaronder de Churchillstraat en het pastoriebos. Een nadeel van €12.000 door diverse kleine afwijkingen.

323 Begraven (€ 268.000 V) Incidenteel voordeel van € 283.000 wegens het later uitvoeren van investeringen dan begroot en lager geschatte uitgaven voor Diepenbosch, en de Plantage. Een nadeel van €15.000 door diverse kleine afwijkingen. 324 Afvalinzameling en -verwerking (€ 237.000 V) Door een succesvolle nieuwe aanbesteding vallen de jaarlijkse kosten lager uit dan begroot. Dit effect is in 2025 al grotendeels voelbaar met € 230.000, maar volgend jaar groter (volledig jaar effect) en zodoende circa € 300.000. De vervanging van minicontainers en ondergrondse containers werd tot op heden geactiveerd. Vanaf heden gaat de vervanging via de exploitatie met als gevolg een daling van kapitaallasten en stijging van exploitatielasten. Dit leidt in 2025 e.v. tot een nadeel van € 108.000. Een eenmalig voordeel van € 112.000 wegens het later uitvoeren van enkele investeringen dan begroot en zodoende vrijval van de kapitaallasten. Een voordeel van € 3.000 door diverse kleine afwijkingen. Bovenstaande afwijkingen leiden op het product afval tot een voordeel in 2025 van € 237.000 en vanaf 2026 van € 192.000. Het resultaat 2025 wordt verrekend met de voorziening en vanaf 2026 met de opbrengsten van de leges. Zodoende heeft het resultaat op afval geen directe impact op het begrotingsresultaat.

De begrote onttrekking uit de voorziening van € 81.000 komt te vervallen en we verwachten in 2025 een storting van € 156.000 te gaan doen (€ 81.000 + 156.000 = € 237.000). 325 Riolering & water (€ 194.000 N) In het GRP staat beschreven dat Barneveld de planmatig gaan reinigen en inspecteren. Hier wordt door capaciteitstekort pas in 2025 mee gestart, en hier vloeien extra kosten uit voort die nog niet zijn begroot, circa € 300.000. Gemiddeld zal er circa 21 kilometer per jaar geïnspecteerd gaan worden. Er is in 2025 en 2026 een tekort van € 50.000 door jaarlijks terugkerende kosten voor rioolonderhoud. Ook deze kosten worden vanaf 2027 meegenomen in het nieuw op te stellen gemeentelijk rioleringsplan. Een eenmalig voordeel van € 156.000 op de structurele kapitaallasten wegens het later uitvoeren van enkele investeringen dan begroot, waaronder de rioolvervanging Zwartebroek en de vervanging van een kolkenzuiger. Bovenstaande baten en lasten leiden op het product riool tot een nadeel in 2025 van € 194.000 en in 2026 van € 350.000. Het resultaat 2025 en 2026 verrekenen we met de voorziening. Zodoende heeft het resultaat op afval geen directe impact op het begrotingsresultaat. De eventuele structurele kosten vanaf 2027 worden meegenomen in het nieuw op te stellen gemeentelijk rioleringsplan. De aanvullende onttrekking in de voorziening voor 2025 is per saldo € 194.000.

Met de al begrote onttrekking van € 8.000, wordt de totale onttrekking in 2025 daarmee € 202.000. 326 Milieu & ruimtelijke ordening (€ 335.000 V) Een incidenteel voordeel in 2025 van € 291.000. Het college heeft o.b.v. het plan van aanpak omgevingsplan Barneveld (nr. 3885) ingestemd met een herschikking van de middelen van 2025 naar de jaren 2026 (€ 33.500) en 2027 (€ 257.500). Een incidenteel nadeel van € 41.000 i.v.m. een hogere gemeentelijke bijdrage voor deOddV opgenomen. Deze bijstelling wordt gedekt via een budgetmutatie vanuit beleidsproduct (311 volkshuisvesting). Een incidenteel voordeel van € 86.000 door een administratief technische en per saldo budgetneutrale herschikking van budgetten voor het programma Waardevol Landelijk gebied. Een structureel voordeel van € 40.000. In de begroting was nog een stelpost voor nieuwe beleid ongediertebestrijding opgenomen. Op dit moment zijn er geen concrete uitwerkingen voor nieuw beleid voorzien, de stelpost kan daarom vervallen. Een incidenteel nadeel € 41.000 op de structurele kapitaallasten wegens het later uitvoeren van enkele investeringen dan begroot. 327 Wegen (€ 120.000 V)

16

Een eenmalig voordeel van € 111.000 op de structurele kapitaallasten wegens het later uitvoeren van enkele investeringen dan begroot, waaronder de vervanging van Bruggen Lunterseweg en Stoutenburgerweg. Enkele kleine afwijkingen leiden tot een voordeel van € 9.000. 328 Reiniging en vuilbeheersing (€ 72.000 N) De begrote kosten voor onkruidbeheersing zijn in 2025 naar schatting ontoereikend door areaaluitbreiding, indexaties van leveranciers en een structureel tekort in eerdere jaren dat gerepareerd moet worden met € 72.000 structureel. 331 Publiekszaken (€ 55.000 N) Een structureel nadeel van € 55.000 betreft formatie voor de organisatie van verkiezingen. Hiervoor is structureel te weinig budget opgenomen, terwijl in de meeste jaren verkiezingen worden georganiseerd en in de tussenliggende jaren ook uren worden gemaakt voor de voorbereiding. 332 Huisvesting onderwijs (€ 364.000 V) Een eenmalig voordeel van € 374.000 op de structurele kapitaallasten wegens het later uitvoeren van enkele investeringen dan begroot, waaronder de Zaaier/Anker, De Bron, de Vlindertuin en Donnerschool. Enkele kleine afwijkingen leiden tot een nadeel van € 10.000 334 Kunst en Cultuur (€ 563.000) Een incidenteel voordeel van € 656.000 komt door de afsplitsing van het budget voorDIV (Beleidsproduct 422) vanuit het Gemeentearchief-budget (Beleidsproduct 334), dit betreft een budgetneutrale verschuiving.

Een structureel nadeel van € 88.000 komt door een interne overheveling van budgetten voor cultuur (afkomstig van beleidsproduct 122 Sociaal-cultureel werk), dit betreft een budgetneutrale verschuiving. Enkele kleine afwijkingen leiden tot een incidenteel nadeel van € 5.000. 335 Sportaccommodaties (€ 257.000 V) Een eenmalig voordeel van € 257.000 op de structurele kapitaallasten wegens het later uitvoeren van enkele investeringen dan begroot, waaronder de uitbreiding Sportpark Norschoten en het kunstgrasveld SDVB. 336 Overige accommodaties (€ 69.000 N) Een incidenteel nadeel van € 57.000 voor de noodzakelijke renovatie van het dak van buurthuis de Belleman. Een incidenteel nadeel van € 25.000 voor het continueren van de exploitatieovereenkomst in 2025 met de Stichting de Wardborg. De overige bijstellingen leiden per saldo tot een structureel voordeel € 12.000. 337 Speelvoorzieningen (€ 13.000 N) Een eenmalig voordeel van € 2.000 op de structurele kapitaallasten wegens het later uitvoeren van enkele investeringen dan begroot. Er moeten speeltoestellen worden vervangen wegens vandalisme, zodoende € 15.000 incidenteel nadeel.

Overige ontwikkelingen

Er zijn geen overige ontwikkelingen.

17

Overzicht speerpunten Programma 4

411 Raad

Omschrijving

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

Inhoud

Financiën Planning Risico's

4. Samenwerken, dienstverlenen en besturen 411 Raad Samenwerken in netwerken

Omschrijving 4. Samenwerken, dienstverlenen en besturen 411 Raad Versterken positie gemeente Barneveld binnen en buiten de de regio

Omschrijving 4. Samenwerken, dienstverlenen en besturen 411 Raad Dienstverlening en communicatie

422 Ondersteuning organisatie

Omschrijving 4. Samenwerken, dienstverlenen en besturen 422 Ondersteuning organisatie Versterken realisatiekracht middels Barneveld Groeit

18

Financieel overzicht Programma 4 bedragen x € 1.000 Begroting 2025 t/m 1e tussenrapportage

Begroting 2025 Primitief

Begroting 2025 Actueel

Mutaties 1e tussenrapportage

Mutaties 1e tussenrapportage

Baten Lasten Saldo

288 - 3.652 - 3.364

288 - 3.652 - 3.364

Incidenteel -

Structureel - 60 N - 60 N

288 - 3.712 - 3.424

Saldo Saldo Saldo

- 1.546 - 1.162 - 656

- 1.546 - 1.162 - 656

-

- 60 N -

- 1.606 - 1.162 - 656

Baten Lasten Saldo

1.657 - 32.547 - 30.891

1.657 - 33.642 - 31.986

855 V - 1.329 N - 474 N

- 149 N 779 V 630 V

2.362 - 34.192 - 31.829

Saldo Saldo

- 1.451 - 29.440

- 1.567 - 30.419

122 V - 595 N

- 40 N 670 V

- 1.486 - 30.344

Baten Lasten Saldo

135.493 626 136.118

136.056 542 136.598

10 V 10 V

30 V - 1.026 N - 996 N

136.086 - 474 135.612

Mutaties bij: 431 Treasury 432 Belastingen 433 Algemene uitkering 434 Overige baten en lasten 436 Werken voor derden

Saldo Saldo Saldo Saldo Saldo

1.258 18.930 113.419 200 2.311

1.258 18.930 113.982 200 2.227

10 V

- 538 N 30 V - 487 N

720 18.930 114.012 200 1.749

Totaal baten Programma 4 Totaal lasten Programma 4

Baten Lasten

137.437 - 35.574

138.000 - 36.753

855 V - 1.319 N

- 119 N - 306 N

138.736 - 38.378

Saldo van baten en lasten Programma 4

Saldo

101.864

101.248

- 464 N

- 425 N

100.358

4. Bestuur en interne dienstverlening

4.1 Bestuur

Mutaties bij: 411 Raad 412 B&W 413 Bestuurlijke samenwerking 4.2 Interne dienstverlening

Mutaties bij: 421 Beheer overige eigen gebouwen en gronden 422 Ondersteuning organisatie 4.3 Algemene dekkingsmiddelen

Financiële toelichting

Op basis van de huidige verwachting is er sprake van een nadeel van € 889.000 binnen programma 4. Dit saldo ontstaat door € 736.000 aan hogere baten en € 1.625.000 aan hogere lasten ten opzichte van de bijgestelde begroting. De financiële afwijkingen met een minimum van € 50.000 aan lasten of baten én meer dan 2% van het budget op het beleidsproduct worden hieronder toegelicht. 411 Bestuur (€ 60.000 N) De jaarlijkse indexatie van de raadsvergoeding en presentiegelden conform Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers leidt tot een structureel nadeel van € 60.000. 421 Beheer overige eigen gebouwen en gronden (€ 82.000 V) De verkoop van een actief leidt tot een incidenteel voordeel van € 164.000. Een incidenteel nadeel van € 50.000 heeft betrekking op een onderzoek naar de volledigheid van de vastgoedobjecten. Lagere structurele baten door afkoop van drie erfpachtcontracten zorgen voor een structureel nadeel van € 147.000. Een eenmalig voordeel van € 132.000 op de structurele kapitaallasten wegens het later uitvoeren van enkele investeringen dan begroot. De overige afwijkingen zijn relatief gering en zorgen voor een nadeel van € 17.000. 422 Ondersteuning organisatie (€ 75.000 V) Een structureel voordeel van € 762.000 door een lagere gemeente CAO 2025/2026 dan in de begroting was voorzien.

Dit bedrag wordt via de tweede tussenrapportage verdeeld over de programma's en beleidsproducten. Een structureel nadeel van € 655.000 door een budgetneutrale verschuiving van lasten vanuit programma 3. Dit betreft het budget voor Digitale Informatie Voorziening (DIV) dat administratief afgesplitst wordt van het Gemeentearchief. Zie ook de toelichting bij Beleidsproduct 334 Kunst en Cultuur. Een incidenteel voordeel van € 256.000 door een budgetneutrale verschuiving van lasten naar beleidsproduct 132 Voorzieningen inwoners met beperking. Dit betreft het inzetten van het flexibele capaciteitsbudget als dekking voor tijdelijke extra formatie voor jeugd. Een incidenteel nadeel van € 165.000 door een budgetneutrale verschuiving van lasten vanuit programma 2. Dit wordt ingezet om invulling te geven aan de intensivering van lobby activiteiten. Een structureel nadeel van € 82.000 doordat extra formatie nodig is voor economische zaken. Dit betreft een technische correctie voor de opvang van taken die eerder ook werden gedaan maar waar per abuis het budget voor de formatie was vervallen. Zie ook Beleidsproduct 211 Promotie economie. Een incidenteel nadeel van € 80.000 heeft betrekking op wettelijke en noodzakelijke aanpassingen aan de

19

gemeentewerf. Een structureel nadeel van € 52.000 door een budgetneutrale verschuiving van lasten vanuit beleidsproduct 113 Maatschappelijke zorg. Dit betreft budget voor intervisie van de medewerkers binnen het Sociaal Domein. Een structureel nadeel van € 47.000 door het corrigeren van een negatief inhuurbudget. Dit betreft een restpost die ten onrechte in de begroting is blijven staan na de verzelfstandiging van Be Active & Creative. Een structureel nadeel van € 30.000 door een nieuw contract met de verzuimcoach/arbo arts, dit is met name door indexatie. Een eenmalig voordeel van € 119.000 op de structurele kapitaallasten wegens het herberekenen van investeringen. De overige afwijkingen zijn relatief gering en zorgen voor een incidenteel voordeel van € 49.000. 431 Treasury (€ 538.000 N) Door de actualisatie van onderhanden werk bij de investeringen zien we een eenmalig voordeel op structurele kapitaallasten op verschillende beleidsproducten. De kapitaallasten bestaan uit afschrijvingen en rente. Het rentevoordeel bij de beleidsproducten wordt veroorzaakt door een lagere rentetoerekening. Dit leidt bij het beleidsproduct Treasury tot een nadeel (budgettair neutraal met de beleidsproducten) van € 538.000. 433 Algemene uitkering (€ 30.000 V) We ontvangen via de Decembercirculaire 2024 iets meer dan verwacht (€ 30.000 euro).

Het effect op 2026 en verder verwerkt via de Kadernota 2026. 436 Werken voor derden (€ 477.000 N) Op basis van de huidige inzichten en de realisatie van afgelopen jaren is de doorbelasting van interne uren naar investeringen en grondexploitaties achtergebleven bij de ramingen. Dit zorgt voor een structureel nadeel van € 500.000. De overige afwijkingen zijn relatief gering en zorgen voor een incidenteel voordeel van € 23.000.

Overige ontwikkelingen

Op 17 april 2025 is de Voorjaarsnota van het Rijk gepubliceerd. Het effect hiervan op 2025 en verder is in een memo over de meicirculaire opgenomen die gelijktijdig met de Eerste Tussenrapportage 2025 en de Kadernota 2026-2029 in de raad wordt behandeld. Het effect op 2025 wordt via de Tweede Tussenrapportage 2025 verwerkt.

20

Voortgang Taakstellingen

In de Kadernota 2025-2028 werden drie maatregelenpakketten aangekondigd: Basispakket, Basispakket plus laaghangend fruit en Aanvullend pakket. Het eerste maatregelenpakket (Basispakket) werd reeds ingevuld in de Programmabegroting 2025. Voor het Basispakket plus - laaghangend fruit zijn in de Programmabegroting 2025 taakstellingen opgenomen voor: grip op arbeidskosten, verlengen afschrijvingstermijnen, kostendekkendheid leges en contractmanagement. Daarnaast werd vanuit het Aanvullend pakket een taakstelling opgenomen voor het verhogen van de gemeenteljike inkomsten en de Hervomingsagenda Jeugd. In dit hoofdstuk rapporteren we over de voortgang die tot nu toe is gemaakt op deze taakstellingen. Over de voortgang op de overige maatregelen (ombuigingen) vanuit het Aanvullend pakket wordt via een separaat traject gerapporteerd aan de raad. Het effect daarvan wordt verwerkt via de Kadernota 2026-2029.

Basispakket Plus

A. Grip op arbeidskosten

Realisatie en prognose 2025 Structurele doorwerking Overige informatie

De realisatie van de taakstelling wordt voorzien door het beperken van inhuur. Om meer grip te krijgen op onze inhuur wordt op dit moment een gerichte aanpak ontwikkeld. Onderdeel van deze aanpak is de inzet op het aantrekken van meer vaste medewerkers en het afbouwen van inhuur. Met de huidige arbeidsmarkt en de tekorten die er zijn in specifieke vakgebieden blijft dit een uitdaging. Inhuur blijft in belangrijke mate nodig om onze taken te kunnen realiseren; wel zetten we dit instrument zo effectief mogelijk in. De taakstelling loopt verder op in 2026. Door gerichter en bewuster te sturen op inhuur is de verwachting dat met een nieuwe werkwijze en aanpak wordt voorzien in realisatie van de taakstelling. Geen overige informatie beschikbaar.

B. Afschrijvingstermijnen verlengen

Realisatie en prognose 2025

Structurele doorwerking Overige informatie

De taakstelling in de Programmabegroting 2025 bedroeg minimaal € 50.000. Het maximale bedrag kon nog niet bepaald worden omdat eerst een realistisch beeld gevormd moet worden. Om de afschrijvingstermijnen aan te kunnen passen wordt er eerst een realistisch beeld gevormd. Hierin worden de huidige afschrijvingstermijnen (conform de financiële verordening of separate besluitvorming) afgewogen tegen de daadwerkelijke (uit de praktijk blijkende) afschrijvingstermijnen en verwachte gebruiksduren in de toekomst. De discrepantie tussen de huidige vastgestelde termijnen en dat wat uit de praktijk blijkt en in de toekomst verwacht wordt, zal leiden tot een voorstel voor aanpassing/uitbreiding van de huidige vastgestelde termijnen. Hier zal de financiële verordening op moeten worden aangepast via een raadsbesluit. Als er afschrijvingstermijnen verlengd kunnen worden, betekent dit dat de resterende boekwaarde over de verlengde termijn verdeeld gaan worden. Dit betekent een lagere afschrijvingslast per jaar, maar ook tot een uitstel van vrijval van afschrijvingen en mogelijk tot een hogere rentelast. Wat dit betekent voor de structurele begroting, nemen we mee bij het hiervoor genoemde raadsvoorstel. In de Kadernota 2026 stellen we de taakstelling bij op basis van het daarin voorgestelde MIP 2026.

C. Kostendekkendheid leges Om de kostendekkendheid te optimaliseren is samenwerking gezocht met een externe partner. In samenwerking met deze partner zijn de eerste stappen gezet. Toe te wijzen lasten en baten aan Realisatie en prognose 2025 belastingen (specifiek: leges & heffingen) zijn grotendeels in beeld gebracht. In de Programmabegroting 2026 volgt een voorstel. Het gewenste percentage van kostendekkendheid bepaalt de financiële structurele doorwerking. Per belastingmaatregel kan dit percentage verschillen. Zo kan er voor gekozen worden om de kosten voor afvalinzameling 100% kosten dekkend te maken maar de kosten voor begraven voor minder dan Structurele doorwerking 100% kosten dekkend te laten zijn. Een voorstel voor het percentage per maatregel en het daarbij behorende financiële resultaat volgt tevens in de Programmabegroting 2026. Geen overige informatie beschikbaar. Overige informatie

D. Contractmanagement

Realisatie en prognose 2025 Structurele doorwerking Overige informatie

De organisatie is nog bezig met het optimaliseren van hetcontract-en beheermanagement. Dit traject heeft vertraging opgelopen. Geen nieuwe informatie bekend. Geen overige informatie beschikbaar.

21

Aanvullend pakket - verhogen gemeentelijke belastingen

Realisatie en prognose 2025

Structurele doorwerking Overige informatie

De taakstelling heeft betrekking op de opbrengst van de onroerende-zaabelastingen (OZB), de toeristen- en de forensenbelasting. De OZB-aanslagen zijn voor het merendeel eind februari opgelegd. Het restant zal uiterlijk eind juni zijn opgelegd. De taakstelling zal zeker worden gehaald en bij de tweede tussenrapportage kan hier meer inzicht worden gegeven. Voor de toeristen- en forensenbelasting kan nog geen inzicht worden aangegeven. De belastingaanslagen voor de forensenbelasting zullen na de zomervakantie worden samengesteld. De aanslagen voor de toeristenbelasting worden aan het einde van het jaar samengesteld. Vooralsnog uitgaan van de eerder genoemde cijfers. Geen overige informatie beschikbaar.

Hervormingsagenda Jeugd

Realisatie en prognose 2025 Structurele doorwerking Overige informatie

In maart 2025 is het Lokaal Plan Hervormingsagenda Jeugd 2025-2028 in de raad besproken en akkoord bevonden. De uitvoering is daarna gestart. Het is deels gelukt (€ 313.000 van het totaal van € 1.000.000) om de taakstelling in de begroting voor 2025 te verwerken.Het is te vroeg om iets te zeggen over realisering van de taakstelling. De taakstelling is bijna volledig verwerkt in de meerjarenbegroting. In 2026 resteert nog een taakstelling van € 444.000 en in 2027 e.v. nog een taakstelling van € 56.500. Er is afgesproken dat de raad twee keer per jaar (maart en september) middels een raadsmemo geïnformeerd wordt over de inhoudelijke en financiële voortgang. In 2025 zal de eerste raadsmemo hierover in september aan de raad gestuurd worden.

22

Bijlage Meerjarenbegroting 2025-2028 Mutaties bedragen x € 1.000 Programma Programma's 1. Participatie en ondersteuning 2. Bedrijvigheid en bereikbaarheid 3. Woon- en leefomgeving 4. Bestuur en interne dienstverlening Algemene dekkingsmiddelen

Mutaties 2025 - 1.738 N - 3.816 N 566 V 1.416 V 96 V

Mutaties meerjarenraming Mutaties Mutaties 2026 2027 - 1.329 N - 1.439 N - 1.249 N - 1.218 N 152 V 152 V - 558 N - 695 N 326 V 323 V

Mutaties 2028 - 1.182 N - 1.218 N 152 V - 437 N 323 V

- 986 N

- 371 N

- 67 N

93 V

- 2.724 N

- 1.700 N

- 1.507 N

- 1.089 N

138 V

-

-

-

Resultaat

- 2.586 N

- 1.700 N

- 1.507 N

- 1.089 N

Waarvan incidenteel

- 3.013 N

- 80 N

- 339 N

- 81 N

Structureel resultaat

426 V

- 1.620 N

- 1.168 N

- 1.008 N

Saldo van baten en lasten Mutatie reserves

Gewijzigde meerjarenbegroting 2025-2028 bedragen x € 1.000 Voorstel meerjarenraming Programma

Begroting 2025

2026

2027

2028

Programma's 1. Participatie en ondersteuning 2. Bedrijvigheid en bereikbaarheid 3. Woon- en leefomgeving 4. Bestuur en interne dienstverlening

- 143.381 - 60.253 - 4.690 - 43.184 - 35.253

- 135.483 - 56.770 - 4.351 - 42.320 - 32.042

- 133.457 - 56.783 - 4.256 - 41.129 - 31.289

- 134.142 - 56.745 - 4.417 - 42.036 - 30.945

Algemene dekkingsmiddelen

135.612

131.959

133.136

135.121

Saldo van baten en lasten

- 7.769

- 3.524

- 321

979

Mutatie reserves

5.513

724

- 259

- 1.136

Resultaat

- 2.256

- 2.801

- 580

- 157

Waarvan incidenteel

- 7.273

- 2.946

- 1.798

- 2.149

Structureel resultaat

5.017

145

1.218

1.992

23