Bijlage 1 Nota Accommodatiebeleid Sport en Cultuur Barneveld.pdf

Nota Accommodatiebeleid Sport en Cultuur Gemeente Barneveld

Opgesteld door: Datum: Versie:

Carin Bakker en Thomas Nobel (TwynstraGudde) 20 januari 2022 8

1

Inhoudsopgave 1

Inleiding...........................................................................................................................................3 1.1

Introductie ................................................................................................................................3

1.2

Doelstelling ..............................................................................................................................4

1.3

Scope en definitie ...................................................................................................................5

1.4

Achtergrond .............................................................................................................................5

1.5

Leeswijzer ................................................................................................................................6

2.

Ambities ..........................................................................................................................................7

3.

Beleidsuitgangspunten ...............................................................................................................9 3.1

Maatschappelijke prioritering en differentiatie ....................................................................9

3.2

Fysieke spreiding ..................................................................................................................12

3.3

Financiële kaders..................................................................................................................13

3.4

Ruimtelijke kaders.................................................................................................................15

4.

Fundament eenduidig, transparant, navolgbaar advies ...................................................17

5.

Afwegingskader ..........................................................................................................................19

Bijlage I

Gegevensbehoefte bij aanvraag .............................................................................20

Bijlage II

Intern wegingsformulier............................................................................................21

Bijlage III

Format Advies .............................................................................................................23

2

1

Inleiding

1.1

Introductie

In haar strategische visie 2030 heeft de gemeente opgenomen dat ze streeft naar een sociaal en betaalbaar gevarieerd voorzieningenaanbod (onderwijs, sport, cultuur en hulp en ondersteuning) dat meebeweegt met de behoeften en mogelijkheden van de inwoners. Daarbij kan de specifieke situatie per dorp, wijk of buurt verschillen. Momenteel zijn sport- en cultuuractiviteiten ondergebracht in het sociaal domein. In het beleidsplan ‘Mensen Voorop’ wordt ingegaan op de meerwaarde van actieve participatie aan sport en cultuur voor de maatschappij. Deelname aan sport en cultuur activeert, verbindt, verrijkt en verwondert en levert daarbij een bijdrage aan ons collectief welbevinden. In het beleidsplan Sociaal Domein is met name aandacht voor cultuur en sport als middel om maatschappelijke doelen na te streven. Ambtelijk is begin 2021 gestart met het ontwikkelen van Accommodatiebeleid voor Sport en Cultuur. Ter voeding van dat ontwikkelproces heeft de Raad uitgangspunten meegegeven, waarop verder gebouwd is. In een participatiefase zijn vervolgens clubs, verenigingen en instellingen nadrukkelijk gevraagd om hun inbreng en zienswijzen mee te geven. Gekozen is dus om eerst de contouren van accommodatiebeleid op te stellen om daarna deze contouren ter bespreking en inspraak voor te leggen aan de gemeenschap.

Op 2 en 9 november 2021 is overleg gevoerd met tal van vertegenwoordigers van clubs, verenigingen en instellingen uit de gemeente. Daarbij is toelichting gegeven op de inhoudelijke thematiek, is het proces tot totstandkoming geschetst en was er gelegenheid tot het stellen van vragen. In de daarna gevormde groepjes voerden de aanwezigen gesprekken over onderwerpen zoals multifunctionaliteit, spreiding, prioritering van sport- en cultuuraanbod en financiële kaders. Daarna hebben de vertegenwoordigers hun tips en suggesties gegeven en vragen gesteld. Na de fysieke bijeenkomsten was er ook nog gelegenheid om te reageren via mail. Met de verkregen indrukken, geschreven opmerkingen én mondelinge toelichting tijdens de bijeenkomsten zijn we aan de slag gegaan. Vragen die in de participatiefase gesteld werden vanuit aanwezigen waren onder meer: o Bij het onderwerp ‘multifunctionaliteit’ was de vraag wat verstaan wordt onder samenwerking tussen gebruikers en hoe dit aan te tonen bij initiatieven die nog niet zijn gestart. o Bij het onderwerp ‘prioritering’ werd de vraag gesteld waar of bij wie het initiatief ligt om tot een gevarieerd aanbod te komen in accommodaties. En ook kwam de vraag voorbij hoe hoog het onderwijs in prioritering gerangschikt staat bij het beschikbaar stellen van buitensport accommodaties.

o Bij het onderwerp ‘spreiding’ was de vraag wat wordt bedoeld met Culturele knooppunten. o Bij de financiële kaders werden vragen gesteld over spelregels bij het toepassen van prognoses. Ook werd de suggestie gedaan om afspraken te maken over onderhoud van accommodaties. Tot slot was er een vraag over de wijze waarop verenigingen getoetst worden op financiële gezondheid. Bovenstaande vragen en opmerkingen zijn gebruikt als input en verwerkt in de accommodatiebeleidsnota. Overigens hebben niet alle opmerkingen en suggesties geleid tot aanvullingen of aanscherpingen van de beleidsuitgangspunten. Een voorbeeld hiervan is het verzoek of er extra budget beschikbaar gesteld wordt als er wordt samen gewerkt tussen gebruikers. Wel is in de

3

beleidsnota verwerkt dat verzoeken tot (gemeentelijke ondersteuning bij) huisvesting eerder gehonoreerd worden wanneer sprake is van intensieve samenwerking. Naast vragen, tips en suggesties die wij ontvingen, gaven aanwezigen tijdens de participatiebijeenkomsten ook aan inzicht te willen krijgen in welke behoeften er zijn naar onderdak voor maatschappelijke activiteiten en welke beschikbare ruimte er is. We onderzoeken de mogelijkheden om deze behoeften in de toekomst beter inzichtelijk te maken, ook voor betrokken organisaties. Na de interactieve fase is overgegaan tot het definitief opstellen van accommodatiebeleid voor sport en cultuur. Het accommodatiebeleid biedt handvatten voor de Gemeente bij het beoordelen van huisvestingsaanvragen en het bepalen van haar ondersteuningsrol daarbij. Het aanbod aan eigen gebouwen dat de gemeente hier onder meer voor inzet betreft een groot deel van de eigen vastgoedportefeuille. De nota Vastgoedbeleid ziet toe op dit laatste: de gemeentelijke gebouwenvoorraad. Ook deze beleidsnotitie krijgt op dit moment gestalte.

1.2

Doelstelling

Het doel van ‘Accommodatiebeleid Sport en Cultuur’ is het ontwikkelen van een set aan beleidsafspraken én het vormen van een transparant afwegingskader dat helpt in het maken van keuzes en te maken afspraken en voorwaarden. Aan de hand van de beleidsafspraken en met behulp van het afwegingskader kunnen in het vervolg tal van individuele en lokale accommodatievraagstukken beantwoord worden. Deze beleidsafspraken gaan enerzijds in op het slim en effectief accommoderen, oftewel het onderdak bieden, aan maatschappelijke activiteiten. De afspraken gaan echter ook inhoudelijk in op het beleidsveld sport dan wel cultuur en bieden daarmee richting en kaders voor besluitvorming. Het gaat dus niet alleen om kaders hoe of in welke vorm activiteiten onderdak wordt geboden door de gemeente, maar ook afwegingen wat gefaciliteerd wordt door de gemeente (welke sportactiviteit c.q. welk cultuuraanbod) en in welke mate. Accommodatiebeleid geeft zodoende handvatten voor het beantwoorden van de vraag welke fysieke maatschappelijke voorzieningen waar wenselijk zijn en welke rol de gemeente heeft in het organiseren van onderdak. Onderdak voor activiteiten die de gemeente belangrijk vindt voor haar bewoners en waar zij een actieve rol in wil vervullen.

De ambitie is om met het accommodatiebeleidsstuk in de hand vervolgens gedegen en navolgbare besluiten te kunnen nemen over individuele accommodatievraagstukken. Uiteindelijk zullen aanvragen daarna altijd afgewogen moeten worden tegen de dan beschikbare middelen en beleidsvoornemens. Dit om te komen tot een eigentijds, duurzaam, betaalbaar en adequaat voorzieningenniveau. Accommodatiebeleid biedt het afwegingskader. Na bestuurlijke behandeling en vaststelling van de accommodatiebeleidsnota volgt implementatie. Deze implementatiefase wordt niet gezien als een eenmalige c.q. kortstondige uitvoering van plannen of projecten. Met implementatie wordt gedoeld op het toepassen van de vastgestelde kaders. Deze fase heeft feitelijk geen einddatum, maar betreft een continue proces. Twee jaar na vaststelling van deze accommodatiebeleidsnota is een evaluatie voorzien.

4

1.3

Scope en definitie

Voorliggende beleidsnota bestrijkt de beleidsvelden sport en cultuur. De reden voor specifiek deze twee beleidsvelden is ingegeven vanuit praktische overwegingen, vooral om het behapbaar te houden voor betrokkenen. Voorliggende nota is daarentegen wel een basis wat (deels) kan worden gebruikt voor de ontwikkeling van accommodatiebeleid voor andere beleidsvelden. Deze nota kan samengevat worden als een bundeling van ambities (het waarom), inhoudelijke beleidsuitgangspunten (het wat) en een afwegingskader (het hoe). Wat deze beleidsnota expliciet niet omvat is een (totaal)lijst met acties of besluiten op objectniveau. Deze beleidsnota heeft daarom niet de vorm van een uitvoeringsdocument of masterplan. In de context van het project tot ontwikkeling van Accommodatiebeleid voor Sport en Cultuur verstaan we onder accommodaties de fysieke plek waar activiteiten plaats vinden. Dit zijn vaak gebouwen, maar kunnen ook terreinen zijn waar een activiteit wordt geaccommodeerd of combinatie van een gebouw met omliggende faciliteiten (zoals kleedkamers en sportvelden). Ook de inrichting van het gebouw en aankleding van het terrein kunnen onder accommodatie vallen. Accommodatiebeleid voor Sport en Cultuur gaat over het fysiek faciliteren van een inhoudelijke activiteit of functie.

De toepassing van accommodatiebeleid op een vraagstuk kan leiden tot besluit over het bouwen van gemeentelijk vastgoed, maar kan ook leiden tot een financiële tegemoetkoming in de huisvestingslasten van een sportclub, culturele vereniging of instelling. Ook kan het betekenen dat de gemeente grond ter beschikking stelt of op een andere manier faciliteert bij een huisvestingsinitiatief. Ten grondslag aan het beleid ligt de maatschappelijke doelstelling die met deze accommodaties bereikt kan worden. Accommodaties zijn een middel die bijdragen aan een breder maatschappelijk doel.

1.4

Achtergrond

Accommodatiebeleid als beleidsinstrument staat niet op zichzelf binnen de gemeente. De beleidsnota gaat over het kaderen van en richting geven aan de wijze en mate waarin door de gemeente ondersteuning wordt geboden (middels onderdak) aan activiteiten. Het biedt middels beleidsuitgangspunten comfort bij het maken van integrale afwegingen over tal van individuele accommodatieopgaven in de toekomst. In 2021 is ook een project rondom de introductie en implementatie van de Omgevingsvisie gestart. De ontwikkeling van Accommodatiebeleid sluit zoveel als mogelijk aan op dit traject, waaronder op het vlak van participatie. We putten bij het opstellen van Accommodatiebeleid Sport en Cultuur onder meer uit: •

Strategische visie 2030

•

Programmabegroting

•

Bestaand beleid voor buitensportaccommodaties (masterplan 2018-2028)

•

Bestaand beleid voor onderwijshuisvesting (masterplan 2018-2032)

•

Beleidsplan Sociaal Domein ‘Mensen Voorop’

•

Beleidsregels Maatschappelijk Sport- en Cultuurfonds

•

Convenant Cultuureducatie gemeente Barneveld

•

Uitvoeringsagenda Cultuur d.d. 06-01-2020

Het opstellen en vaststellen van Accommodatiebeleid Sport en Cultuur betekent niet dat bovengenoemd vigerend beleid wordt vervangen of komt te vervallen. Accommodatiebeleid Sport en Cultuur is een aanvulling op bestaand beleid.

5

1.5

Leeswijzer

Na dit hoofdstuk volgt een hoofdstuk waarin de belangrijkste gemeentelijke ambities zijn uitgewerkt met betrekking tot het faciliteren van maatschappelijke activiteiten met onderdak. Hoofdstuk drie bevat beleidsuitgangspunten die houvast bieden bij het wegen van en oordelen over huisvestingsbehoeften. Bij elke ambitie en beleidsuitgangspunt is een toelichting opgenomen. De toelichting biedt verduidelijking én waar mogelijk en wenselijk expliciteert het de gemeentelijke voorkeuren, kaders en grenzen. Hoofdstuk vier gaat in op een aantal cruciale zaken om als gemeente te komen tot een eenduidig, transparant en navolgbaar afwegingsproces richting advies voor besluitvorming. Hoofdstuk vijf ten slotte betreft het afwegingskader dat zowel procesmatig als inhoudelijk houvast biedt bij het afwegen van aanvragen op wenselijkheid en passendheid. Het geeft de route weer die procesmatig wordt afgelegd om een accommodatiebehoefte (verwerkt in een aanvraag bij de gemeente) te kunnen beoordelen richting collegebesluit. In de bijlage is achtereenvolgens een overzicht toegevoegd waarin de gegevensbehoefte bij aanvragen staat opgesomd, een intern wegingsformulier en een format om als ambtelijke organisatie te komen tot een advies richting college.

6

2.

Ambities

In algemene zin stelt de gemeente een aantal ambities voor het faciliteren van sport en/of cultuur via het huisvesten van maatschappelijke activiteiten. •

Sport- en cultuurbeoefening als middel richting maatschappelijke doelstellingen Sport- en cultuurbeoefening speelt een grote rol in onze maatschappij. Het draagt bij aan ontmoeting, fysiek en mentaal welbevinden, algemene gezondheid en (talent)ontwikkeling van onze inwoners. Ook komt sport en cultuur ten goede aan leefbaarheid in buurten, wijken en dorpen. Daarnaast erkennen we de economische waarde die sport en cultuurbeoefening kan hebben voor Barneveld. Tot slot kan een sport- of cultuuractiviteit bijdragen aan de aantrekkelijkheid van de omgeving om er te wonen, te werken of te verblijven. Daarom waarderen we sport en cultuur niet alleen als doel op zich, maar vooral als middel ten behoeve van maatschappelijke doelstellingen. Toelichting: De gestelde ambitie benadrukt de benaderingswijze van de gemeente bij het oordelen over vraagstukken die te maken hebben met het faciliteren van sport- en/of cultuur activiteiten door middel van onderdak. De gemeente kijkt daarbij niet alleen naar de betreffende activiteit zelf, maar ook naar de maatschappelijke of sociale beweging die het in gang zet in de gemeenschap. Bijvoorbeeld de waarde van het ontmoeten bij het sporten of de effecten op langere termijn van het kunnen aanbieden van een cultureel aanbod voor basisschoolkinderen.

•

De fysieke accommodatie als middel en niet als doel De gemeente beschouwt sport / bewegen en cultuur als een maatschappelijke verantwoordelijkheid waarin zij een stimulerende en soms faciliterende rol heeft. Het draait bij die afwegingen om het dienen van de samenleving, niet om de accommodatie. Uitzondering hierop is de situatie waarin een accommodatie van zichzelf een artistieke waarde vervult, mits de gemeente hiervan ook de toegevoegde waarde voor de gemeenschap onderkent. Toelichting: Deze ambitie weerspiegelt het standpunt van de gemeente dat fysiek onderdak lang niet altijd hét middel is om de gemeenschap te ondersteunen bij tal van initiatieven. De gemeente erkent dat huisvesting vaak een kostbare faciliteit is en dat de gewenste maatschappelijke impact zelden direct volgt uit ‘stenen’, maar bijna altijd een gevolg is van de activiteiten die daarbinnen of eromheen plaats vinden. De genoemde uitzondering met betrekking tot artistieke waarde wordt gemaakt om te onderstrepen dat de gemeente erkent dat een accommodatie in enkele gevallen als gebouw een maatschappelijke en/of artistieke waarde vertegenwoordigt. Voorbeelden zijn een muziektent of beeldbepalende gevels die de identiteit van een vereniging, dorp of anderszins vertegenwoordigen. Zoals gesteld zal altijd de activiteit en de gebruiker de boventoon voeren bij afwegingen in plaats van de accommodatie.

•

Stimulering van inclusiviteit via sport- en cultuurbeoefening We vinden inclusiviteit bij sport en cultuur belangrijk. Iedereen in de gemeente Barneveld zou een leven lang plezier aan sport en cultuur mogen beleven. Daarom stimuleren we sport- en cultuurbeoefening voor inwoners voor wie dat minder vanzelfsprekend is. Toelichting: Met deze ambitie toont de gemeente niet alleen haar streven om aandacht te hebben voor behoeften van inwoners voor wie sport- en cultuurbeoefening minder vanzelfsprekend is. De ambitie impliceert ook een prioriteitsstelling. De gemeente zal bij het faciliteren van sport- en cultuuractiviteiten met onderdak nadrukkelijk sturen op

7

beschikbaarstelling, bereikbaarheid en toegankelijkheid voor diegene waarvoor dit om wat voor reden dan ook geen vanzelfsprekendheid is. •

Stimulering van sport- en cultuurbeoefening op jonge leeftijd We stimuleren sport- en cultuurparticipatie op jonge leeftijd, zodat men vroeg in aanraking komt met de positieve effecten van sport en cultuur, wat de kans vergroot op voortzetting van sporten cultuurparticipatie op latere leeftijd. We zetten daarom in op een kwalitatief en divers sporten cultuuraanbod in het onderwijs. Toelichting: Met deze ambitie onderstreept de gemeente het belang om sport- en/of cultuuraanbod waar mogelijk programmatisch te schakelen aan de onderwijsaanbieders in de gemeente. Bij overwegingen over het onderdak bieden aan sport- en/of cultuuractiviteiten wordt actief gezocht naar verbinding met onderwijspartners.

•

Bijdrage gemeenschap randvoorwaardelijk We gaan binnen het principe ‘zelf-samen-gemeente' uit van eigen verantwoordelijkheid en samenredzaamheid van onze inwoners. Het aanbieden en organiseren van activiteiten in gemeentelijke accommodaties is in beginsel geen taak van de gemeente. Uitgangspunt is dat de gemeente reactief is als het gaat om het faciliteren met huisvesting. De gemeente acteert op basis van behoefte uit de gemeenschap. Bij behoeften aan onderdak wordt eerst gekeken naar wat de gemeenschap zelf kan om daarna af te wegen of en wat de gemeente kan bijdragen. Die rol kan dus variëren per opgave. In dit verband wordt het uitdaagrecht ‘Right to Challenge’ gezien als een passende samenwerkingsvorm tussen gemeente en gemeenschap. Draagvlak vanuit de wijk of buurt voor een voorgenomen accommodatie initiatief is erg belangrijk. Toelichting: Deze ambitie onderstreept dat de gemeente niet eigenstandig met accommodatievoorstellen komt, maar dat zij in principe altijd reageert op basis van initiatieven vanuit de gemeenschap en oordeelt op basis van aanvragen. Deze ambitie weerspiegelt ook de voorkeur van de gemeente om alleen te faciliteren met onderdak in geval ook vanuit de gemeenschap een substantiële bijdrage wordt geleverd om inhoudelijke doelen waar te maken. De genoemde substantiële bijdrage kan door de gemeenschap op meerdere manieren vorm krijgen.

Zo is cofinanciering in de investering denkbaar, maar ook een substantiële structurele bijdrage in de exploitatie of een combinatie. Ook een meer inhoudelijke / programmatische bijdrage is voorstelbaar. Het is aan de aanvrager om deze bijdrage duidelijk en aannemelijk te maken. Bij aanvragen waarvoor het uitdaagrecht Right to Challenge van toepassing is, gelden aparte voorwaarden die elders in deze beleidsnotitie uiteen worden gezet.

•

Beoordeling individuele huisvestingsverzoeken ook afhankelijk van externe factoren Uiteindelijk zullen aanvragen altijd afgewogen moeten worden tegen de beschikbare middelen, beschikbare fysieke ruimte en beleidsvoornemens van de gemeente. Toelichting: Deze ambitie wijst op het feit dat – los van de inhoudelijke passendheid of aantrekkelijkheid van een aanvraag – de begrotingsruimte sterk bepalend is voor te nemen keuzes. De begrotingsruimte bepaalt niet alleen principiële uitspraken over het wel of niet willen en kunnen faciliteren met onderdak, maar ook de wijze waarop de rol van de gemeente ingevuld wordt. Bijvoorbeeld een beperkte rol via cofinanciering. Naast begrotingsruimte zijn ook andere externe factoren denkbaar die invloed kunnen hebben op de beoordeling van een aanvraag. Een voorbeeld is de behoefte aan uitbreiding van een trainingsfaciliteit door een sportvereniging, terwijl door de gemeente op het bewuste kavel ook andere functies of bestemmingen worden beoogd.

8

3.

Beleidsuitgangspunten

De in hoofdstuk twee geïntroduceerde ambities zijn vertaald naar beleidsuitgangspunten. Die uitgangspunten zijn opgedeeld in vier hoofdpijlers; •

Maatschappelijke prioritering en differentiatie

•

Fysieke spreiding

•

Financiële kaders

• Ruimtelijke kaders De uitgangspunten per hoofdpijlers staan hieronder uiteen gezet, waarbij onder elk uitgangspunt een nadere toelichting is opgenomen.

3.1

Maatschappelijke prioritering en differentiatie

1. Diversiteit in sport- en cultuuraanbod in de gemeente wordt gestimuleerd. Bij accommodaties is een gevarieerd activiteitenaanbod wenselijk. In geval van een niet gevarieerd activiteitenaanbod is de gemeente minder snel geneigd tot ondersteuning. Toelichting: De gemeente is voor diversiteit in sport- en cultuur activiteitenaanbod, omdat zij een gemeente is voor alle inwoners en streeft naar een aantrekkelijk voorzieningenniveau voor iedereen die dat wenst binnen haar gemeentegrenzen. De gemeente streeft er dan ook naar om de beschikbare middelen voor accommodaties te besteden aan een zo divers mogelijk palet aan activiteiten. 2. Het aanbod aan activiteiten in sport- en cultuuraccommodaties is zoveel als mogelijk afgestemd op de behoeften die leven in de gemeenschap. De gemeente staat ook open voor nieuwe initiatieven. Vooraf aan besluitvorming is deze behoefte aangetoond en als realistisch, wenselijk en langjarig standhoudend bestempeld. Toelichting: De gemeente erkent dat er sprake kan zijn van plots opkomende trends, daardoor snel groeiende sporten en dito behoeften aan onderdak. Ook zijn er in de cultuursector voortdurend nieuwe ontwikkelingen. De gemeente wil hierop ook anticiperen, mits in voldoende mate van een structurele behoefte sprake is.

Als bestempeling van ‘langjarig standhoudend’ wordt als richtinggevend kader meegegeven dat er sprake moet zijn van minimaal vijf aaneen volgende kalenderjaren waarin het initiatief (de betreffende sport of cultuurvorm) binnen de gemeente actief is of aantoonbaar behoefte aan is. De aanvrager dient de verwachte (sport)deelname zo veel als mogelijk aan te tonen door middel van cijfermatig onderzoek. 3. Bij verzoeken tot het (ondersteunen bij) onderdak aan sportinitiatieven hecht de gemeente veel waarde aan sporten die bijdragen aan de gemeentelijke doelstellingen van fysieke inspanning, ontmoeting en voorkomen van eenzaamheid. Huisvestingsverzoeken voor sporten die niet of in mindere mate tot fysieke inspanning leiden, worden door de gemeente minder snel gehonoreerd. Huisvestingsverzoeken voor overwegend solitaire sportuitoefening heeft ook minder de voorkeur dan sporten die leiden tot sociale ontmoeting en inclusie. Huisvestingsverzoeken waardoor ouderen elkaar kunnen ontmoeten en mede daardoor een stevige bijdrage geleverd kan worden aan het voorkomen van eenzaamheid onder ouderen worden sneller gehonoreerd. Toelichting: De gemeente vindt het belangrijk dat inwoners voldoende bewegen en stimuleert sociale contacten onderling. Via betrokkenheid bij maatschappelijke accommodaties wenst de gemeente deze beleidsdoelen actief te ondersteunen.

Het is randvoorwaardelijkheid dat in een betreffende accommodatie activiteiten plaats vinden die zowel ‘bewegen’ als ‘ontmoeten’ actief faciliteren.

9

4. Bij verzoeken tot het (ondersteunen bij) onderdak aan cultuurinitiatieven hecht de gemeente veel waarde aan cultuur dat bijdraagt aan de gemeentelijke doelstellingen van cultuurparticipatie en cultuureducatie. Huisvestingsverzoeken waardoor ouderen elkaar kunnen ontmoeten en mede daardoor een stevige bijdrage geleverd kan worden aan het voorkomen van eenzaamheid onder ouderen worden sneller gehonoreerd. Bovendien heeft de gemeente oog voor de mogelijke economische toegevoegde waarde van culturele accommodaties. Toelichting: Cultuur activeert, verbindt en brengt samen en dat heeft een positieve invloed op welzijn van inwoners en op de samenhang in de buurten, wijken en dorpen. Iedereen moet mee kunnen doen aan cultuur. Daarom bevorderen wij zowel actieve als passieve cultuurparticipatie in de gemeente en zetten wij in op het bereikbaar en laagdrempelig maken en houden van cultuur voor wie dat minder vanzelfsprekend is. Bovendien draagt cultuureducatie vanaf jonge leeftijd bij aan het ontwikkelen van zogenaamde ‘21st century skills’ zoals creatief denken, samenwerken, problemen oplossen, communiceren en zelfregulering. Deze vaardigheden zijn meer en meer van belang om te kunnen participeren in de samenleving en op de arbeidsmarkt. Huisvestingsverzoeken die bijdragen aan laagdrempelige en inclusieve cultuurparticipatie en educatie worden sneller gehonoreerd.

Kunst en cultuur is bovendien van waarde voor een gunstig vestigingsklimaat. Goede en goed bereikbare cultuurvoorzieningen (loop- en fietsafstand) trekken jonge gezinnen naar de gemeente (als tegenhanger tegen vergrijzing). Kunst en cultuur heeft economisch toegevoegde waarde. Het vergroot de aantrekkelijkheid van het centrum. Het biedt een kwalitatief hoogwaardige vrijetijdsbesteding. Goede culturele voorzieningen trekken dagjesmensen. Huisvestingsverzoeken van culturele initiatieven die positieve reuring brengen en bijdragen aan de aantrekkelijkheid van een gebied, worden sneller gehonoreerd. 5. De gemeente spreekt haar voorkeur uit naar maatschappelijke activiteitenaanbieders en gebruikers van accommodaties. In geval van gym- / sportzalen ligt de prioriteitsstelling bij het faciliteren van bewegingsonderwijs en daarna sportverenigingen en maatschappelijke organisaties. In geval van culturele accommodaties, overige binnensport- en buitensportaccommodaties ligt de prioriteit bij sport- en cultuurverenigingen en maatschappelijke organisaties. Bij beschikbaarheid kan het onderwijs er terecht. Toelichting: Prioriteit ligt bij het faciliteren van (bewegings)onderwijs met binnensportaccommodaties (gym/sportzalen). Dit is een wettelijke taak.

Het faciliteren van onderwijs met buitensport-accommodatie kan een keuze zijn, maar het hoeft niet een faciliteit te zijn die exclusief toebehoort aan een onderwijsinstelling Sport- en cultuurverenigingen en andere maatschappelijke activiteitenaanbieders buiten het onderwijs worden in prioriteitsstelling gelijk getrokken. Voor commerciële partijen geldt dat zij gebruik mogen maken van de accommodaties in geval onderwijs- en/of andere maatschappelijke partners dat betreffende tijdslot geen gebruik maakt. 6. Directe of indirecte ondersteuning richt zich in de eerste plaats op verzoeken van verenigingen en maatschappelijke ondernemers, die activiteiten uitvoeren die niet marktconform of kostendekkend kunnen worden gerealiseerd. Toelichting: In geen geval mag verhuur aan een commerciële activiteitenaanbieder verkozen worden boven niet-commerciële verhuur. Eventuele commerciële verhuur is alleen denkbaar in geval een betreffend tijdslot in een accommodatie ongebruikt wordt. Belangrijk aandachtspunt bij de beoordeling is het voorkomen van Staatssteun.

10

7. Uitgangspunt is dat accommodaties een multifunctioneel en flexibel karakter hebben, omdat dat een positief effect heeft op de maatschappelijke impact op de gemeenschap en bedrijfsmatige gezondheid van de accommodatie. Voorkeur ligt bij clustering van gebruikers uit meerdere gemeentelijke domeinen. Toelichting: Multifunctionaliteit wordt enerzijds nagestreefd vanwege de maatschappelijke impact. Het bijeen brengen van activiteitenaanbod betekent het concentreren van meerdere gebruikersgroepen en daardoor meer geplande én ongeplande ontmoeting. Ook leidt meer reuring op één plek tot vergroting van het sociale veiligheidsgevoel en draagt het bij aan de motivatie van inwoners om sociaal nog actiever deel te nemen aan de gemeenschap. De tweede reden is van bedrijfsmatige aard. In de regel stijgt de bezetting en benutting van accommodaties door multifunctioneel gebruik. Multifunctionaliteit is een must in geval de verwachte bezetting lager is dan 40 uur per week (inclusief weekendbezetting). Bij minder dan 40 klokuren structurele bezetting dient het gebruik een multifunctioneel karakter te hebben. Naarmate de (verwachte) bezetting hoger is, is multifunctionaliteit nog steeds waardevol, maar minder randvoorwaardelijk. Een rooster van een (voorgenomen) weekprogramma kan erg verhelderend werken voor de gemeente bij haar beoordeling. Het is aan de aanvrager om dit aan te reiken.

Onder multifunctionele karakter wordt verstaan het daadwerkelijk plaats (gaan) vinden van minstens drie verschillende sporten of cultureel aanbod, een combinatie van beide en/of een combinatie met activiteiten uit andere domeinen zoals gezondheid, participatie, welzijn of onderwijs. Hetzelfde sport- of cultuuraanbod voor meerdere doelgroepen (bijvoorbeeld jeugd én volwassenen) wordt gezien als één activiteit. Met een ‘flexibel karakter’ van een accommodatie wordt bedoeld een fysieke plek (gebouw of terrein) dat door zijn ligging, structuur en inrichting flexibel inzetbaar is. Voorbeeld hiervan is het creëren van voldoende bergruimtes, zodat diverse verenigingen een ruimte kunnen deelgebruiken, maar wel hun eigen afsluitbare berging hebben. 8. Het streven naar multifunctionaliteit in accommodaties kent haar grenzen. Voorkeur heeft het fysiek clusteren van activiteiten die onderling maatschappelijke synergievoordelen opleveren. Toelichting: Drijfveer van de gemeente om multifunctionaliteit niet oneindig door te willen voeren is het risico van verlies van eigenheid van de accommodatie en het verlies van verantwoordelijkheidsgevoel bij een te groot multifunctioneel karakter. Een ander onderkend risico van het fysiek clusteren van teveel activiteiten op één locatie is dat door deze concentratie in andere delen van de gemeente het aanbod verschraalt.

In de beoordeling van aanvragen is er ook erkenning voor het fenomeen dat in kleine kernen de mogelijkheden tot clusteren van activiteiten met inhoudelijke synergievoordelen beperkter kunnen zijn, bijvoorbeeld omdat het (potentiële) aanbod aan aanbieders minder ruim is. Met maatschappelijke synergievoordelen wordt bedoeld dat de ene activiteit door de fysieke aanwezigheid van de andere activiteit interessanter wordt voor een breder publiek of functioneler voor dezelfde doelgroep.

11

9. Multifunctionele accommodaties huisvesten activiteiten die tegemoet komen aan een zo breed mogelijk publiek uit onze eigen gemeente. Toelichting: De gemeente juicht toe als een programma-aanbod wordt voorzien in een accommodatie dat meerdere doelgroepen inwoners uit met name de eigen gemeente aanspreekt. Sterke voorkeur gaat uit naar huisvestingsaanvragen, waarbij vooraf uiteen is gezet welk activiteiten aanbod wordt voorzien, voor welke doelgroepen en door welke organisatie(s) aangeboden. Ook ‘openstelling van activiteiten voor de wijk’ is wenselijk en kan bijdragen aan een positiever gemeentelijk oordeel. 10. Er wordt waarde gehecht aan samenwerking tussen gebruikers onderling (clubs, verenigingen, overige (maatschappelijke) instellingen). Verzoeken tot (gemeentelijke ondersteuning bij) huisvesting worden eerder gehonoreerd als deze samenwerking reeds heeft geleid tot aantoonbare verbetering van het activiteitenaanbod en/of vergroting van de impact op de gemeenschap op beleidsterreinen die de gemeente wenst te ondersteunen. Toelichting: Bij samenwerking tussen gebruikers onderling wordt gedacht aan het gezamenlijk organiseren van activiteiten, het intensief medegebruiken van voorzieningen en/of het met meerdere organisaties gezamenlijk benaderen van specifieke doelgroepen.

Bij nieuwe initiatieven is er vanzelfsprekend nog geen sprake van aantoonbare verbetering van het activiteitenaanbod. Desalniettemin juicht de gemeente het toe als bij een huisvestingsaanvraag door betrokkenen hier planvorming op is gemaakt en de voornemens met de gemeente worden gedeeld (bijvoorbeeld door middel van een plan of het vastleggen van afspraken tussen partijen). 11. Accommodaties zijn niet alleen fysiek goed toegankelijk, maar ook vanuit sociaal perspectief laagdrempelig van aard en verwelkomen uiteenlopende doelgroepen. Toelichting: De gemeente vindt het van groot belang dat accommodaties die bedoeld zijn voor een breed publiek, ook als zodanig worden ervaren door dat brede publiek.

3.2

Fysieke spreiding

1. Spreiding en nabijheid zijn belangrijke sturende principes. Bij clustering van activiteiten worden de belangen voor lokale binding en eigenheid meegewogen. Ook denken in hoofd- en nevenvestigingen kan bijdragen aan het behoud van fysieke spreiding. Culturele knooppunten worden toegejuicht. Toelichting: De gemeente wenst een aantrekkelijk voorzieningenniveau voor alle inwoners van de gemeente die hier behoefte aan heeft. De gemeente is zich bewust dat de mogelijkheden en bereidheid van mensen om te reizen naar accommodaties soms beperkingen kent. Vandaar dat zij het belangrijk vindt om te sturen op nabijheid van aanbod. De gemeente pleit voor multifunctionaliteit van accommodaties en daarmee fysieke clustering van activiteiten, maar dit mag niet ten koste gaan van de eigenheid en binding die inwoners ervaren met de betreffende accommodatie. Bij elk accommodatievraagstuk wordt overwogen of de fysieke clustering leidt tot onwenselijke verschraling van aanbod elders. Voor cultuur streven we naar een culturele infrastructuur, waarbij aanbod aan activiteiten en spreiding van accommodaties elkaar versterken, uitgaande van sterke culturele knooppunten. Onder een cultureel knooppunt verstaan we een (culturele) instelling die als belangrijke speler / drager van de culturele infrastructuur kan worden aangemerkt en die samenwerkingslijnen

12

heeft met andere culturele voorzieningen. Voorbeelden van culturele knooppunten zijn de Muziekschool, het Schaffelaartheater, het Museum Nairac en de Bibliotheek. Als knooppunt kunnen instellingen als deze een samenwerkingsverband en doorverwijsfunctie hebben naar kleinere culturele voorzieningen in de kernen. 2. De vastgestelde kaders vanuit het Masterplan Buitensportaccommodaties 2018-2028 en Masterplan Onderwijshuisvesting blijven vigerend. Specifiek voor het eerstgenoemde beleidsdocument geldt dat we de NOC*NSF planningsnormen voor buitensportaccommodaties niet meer als uitgangspunt van beleid nemen, maar richtinggevend. Toelichting: De beweegreden hiervan is dat we graag de ruimte houden om maatwerk te leveren. 3. In het kader van fysieke spreiding geldt dat bij beoordeling van huisvestingsverzoeken we sport- of cultuurinitiatieven voor jeugd hoger waarderen dan voor andere doelgroepen. Dit vanuit de gedachte dat volwassenen eenvoudiger fysieke afstanden kunnen overbruggen en de nabijheid van fysiek aanbod in de buurt voor jeugd belangrijker is. Toelichting: De gemeente waardeert nabijheid van sport- en cultuuraanbod voor jeugd hoog. Zij erkent ook de noodzaak om keuzes te moeten maken en prioriteert daarom de fysieke nabijheid voor jeugd hoger dan nabij activiteitenaanbod voor volwassenen. 4.

Er wordt altijd eerst afgetast in hoeverre huisvesting van betreffend initiatief mogelijk en wenselijk is in bestaande accommodaties, tijdelijke accommodaties, gemeentelijk of niet gemeentelijk. De gemeente streeft naar een hoge benutting van haar accommodaties. Toelichting: Deze ambitie raakt de kerntaak van de gemeente inzake doelmatigheid van bestedingen en het voorkomen van overbodige investeringen. De gemeente beperkt zich nadrukkelijk niet tot het toetsen op eventuele beschikbaarheid in accommodaties in gemeentelijk eigendom, maar heeft ook oog voor mogelijkheden van het onderbrengen van maatschappelijke activiteiten in vastgoed dat niet in eigendom is van de gemeente. 5. De gemeente juicht sporten, bewegen en cultuurparticipatie in de openbare ruimte toe. Voor kinderen, jeugd en jongeren tot 18 jaar wordt verwezen naar het speelruimtebeleidsplan. Toelichting: De voorkeur voor de openbare ruimte wordt gevoed door de ambitie om voor alle inwoners van de gemeente in een passend activiteitenaanbod te voorzien. Sport- en of cultuuraanbod in de openbare ruimte kan daarbij in algemene zin op de voorkeur rekenen van de gemeente.

3.3

Financiële kaders

1. Er dient een gezonde balans te zijn tussen maatschappelijke impact van de activiteiten in de betreffende accommodatie en de vereiste financiële ondersteuning vanuit de gemeente. Van financiële gezondheid van een accommodatie is sprake als er meerjarig (5 jaar) dekking is voor de exploitatielasten van het gebouw en haar activiteiten. Waarbij de dekking kan bestaan uit zowel (externe) verhuurinkomsten als ook toegezegde subsidies c.q. langjarige verplichtingen vanuit de gemeente over gemeentelijke ondersteuning. Naast toetsing van de dekking van een fysiek initiatief zelf, wordt ook in ogenschouw genomen in hoeverre de partijen die de dekking verzorgen een solide financiële positie hebben en verwachten te houden. Toelichting: Toetsing van de financiële gezondheid van een accommodatie wordt gedaan op basis van analyse van het bedrijfsplan, exploitatieplan of vergelijkbaar van de betreffende aanvrager. Bij de aanvraag dient hiervoor informatie aangedragen te worden.

13

De mate waarin de betreffende partij een solide financiële positie bezit, wordt door de gemeente beoordeeld aan de hand van toetsing van de jaarrekening van de afgelopen drie jaren én toetsing van de begroting van de betreffende organisatie van de komende 5 jaren. Bij nieuwe initiatieven volgt dit oordeel uit toetsing van het plan met een vooruitzicht in de komende 5 jaren. De gemeente heeft de beschikking over een verenigingsmonitor die cyclisch wordt geactualiseerd en als toetssteen kan dienen. Rekening wordt gehouden met eventuele bestaande subsidierelaties tussen gemeenten en de aanvrager. We wegen ook mee hoeveel een aanvrager zelf bij kan dragen aan de investering. Bijvoorbeeld door zelfwerkzaamheid of bijdragen van derden voor inrichting. 2. Naast de financiële gezondheid van de exploitatie, wordt betaalbaarheid ook herleid uit het (verwachte) aantal leden, gebruikers, bezoekers dat de accommodatie in de toekomst zal bezoeken. Prognoses dienen onderbouwd te zijn. Toelichting: De maatschappelijke impact groeit over het algemeen wanneer het aantal leden, gebruikers of bezoekers van een accommodatie toeneemt. De gemeente juicht initiatieven toe, waarbij veel aandacht uitgaat naar het actief promoten van de sport- en/of cultuuractiviteit bij haar inwoners.

De aan te leveren prognose dient minimaal 10 jaar vooruit te kijken, met daarbij een schriftelijke onderbouwing van de redenatie of berekening waarop de prognose is gebaseerd. 3. Vooraf wordt per accommodatievraagstuk zorgvuldig afgewogen welk beheermodel het meest passend, gedragen en houdbaar is. En of, en zo ja, welke rol de gemeente daarin heeft. Afspraken hierover moeten afdoende geborgd worden. We juichen zelfwerkzaamheid door de betreffende gebruiker van de accommodatie van harte toe. Toelichting: Voorafgaande aan besluitvorming over eventuele ondersteuning bij het onderdak bieden aan maatschappelijke activiteiten wordt integraal overwogen welke demarcatie van onderhoud en beheerafspraken in dit betreffende project het meest wenselijk en toekomstbestendig zijn. De vastgestelde demarcatielijsten ten behoeve van onderhoudswerkzaamheden voor maatschappelijk vastgoed zijn daarbij het uitgangspunt. Aandacht is er onder meer voor de mate waarin betrokken partijen hierin een rol kunnen en willen vervullen en in hoeverre dat ook op de langere termijn een bestendige rol- en taakverdeling is. De gemeente doet een appél aan de gemeenschap voor zelfredzaamheid. Het is aan de aanvrager om duidelijk en aannemelijk te maken hoe en welke bijdrage zij (en/of andere partijen) hebben in het kader van de aanvraag.

Beheerafspraken (vastlegging van taken, rollen en verantwoordelijkheden) worden formeel geborgd. Dergelijke afspraken zijn namelijk van wezenlijk belang om van een maatschappelijke accommodatie uiteindelijk ook een maatschappelijk succes te maken met veel bezetting en benutting door meerdere Barneveldse doelgroepen. Met zelfwerkzaamheid wordt bedoeld dat de gemeente in zijn algemeenheid niet graag een prominente rol wil bij de exploitatie van maatschappelijke accommodaties. Sterker nog, het is helemaal niet vanzelfsprekend dat de gemeente een actieve rol inneemt bij het beheer of exploitatie. Vandaar dat de gemeente eerder geneigd is om medewerking te verlenen (in welke vorm dan ook) bij initiatieven waarbij de gebruiker/vereniging zelf een grote rol heeft bij het beheer en exploitatie van de betreffende accommodatie.

14

4. De sportvereniging is zelf verantwoordelijk voor de investering en exploitatie van clubruimte. Toelichting: De gemeente wenst geen verantwoordelijkheid te dragen bij het investeren en/of exploiteren van een clubruimte van een sportaccommodatie. Hiermee wordt bedoeld dat de gemeente niet wenst (mee) te betalen aan de initiële investering (de bouw), maar ook niet ondersteund (bijvoorbeeld met subsidie) bij het beheer of onderhoud van dit gebouwdeel. Met een clubruimte wordt bedoeld de fysieke ruimte binnen een gebouw die niet direct vereist is voor de betreffende sport. Dit zijn (maar niet uitsluitend) het voorportaal van een kantine, de kantine, de berging van de kantine, keuken met opslagruimte, de vergader- of bestuurskamer, de VIP-ruimte, de koeling en het aanpalende buitenterras). Dit beleidsuitgangspunt geldt alleen voor sport en bewegen. Bij cultuur-initiatieven is de ‘clubruimte’ vaak dezelfde ruimte als waar de daadwerkelijke culturele activiteit wordt beoefend. De gemeente is terughoudend bij het ondersteunen van clubruimten. Soms staat een horecavoorziening binnen deze ruimte echter in dienst van de culturele activiteit. Bijvoorbeeld bij koffieconcerten. De gemeente is eerder genegen om aanvragen positief te beoordelen, als in de ‘clubruimte’ ook de culturele activiteit daadwerkelijk plaatsvindt.

Hierbij heeft het faciliteren van horecavoorzieningen binnen deze ruimte door de gemeente niet de voorkeur. 5. Bij initiatieven waar sprake is van het uitdaagrecht Right to Challenge zijn een aantal kaders en voorwaarden van toepassing. Toelichting: Hierin worden de kaders vanuit het gemeentelijk vastgoedbeleid aangehouden, tenzij er voldoende onderbouwd kan worden waarom hiervan wordt afgeweken.

3.4

Ruimtelijke kaders

1. Bij toepassing van beleidsregels uit het Accommodatiebeleid zal ook rekening gehouden worden met uitgangspunten bij Vastgoedbeleid van de gemeente. Voorbeelden zijn toegankelijkheid voor mensen met een beperking en integratie van duurzaamheid (duurzaam, natuur inclusief, circulair, klimaat adaptief bouwen) in het huisvestingsinitiatief. Toelichting: Genoemde doelstellingen gelden ook voor projecten of initiatieven die worden gerealiseerd via het uitdaagrecht ‘Right to Challenge’. 2. Bij uitbreiding of nieuwbouw van sport- en cultuuraccommodaties is de zorg voor de plaatselijke verkeersveiligheid, bereikbaarheid per fiets en beschikbaarheid over voldoende parkeergelegenheid een randvoorwaardelijk kader. Toelichting: Dit uitgangspunt staat voor de randvoorwaardelijkheid dat genoemde aspecten met voldoende aandacht en zorgvuldigheid worden bekeken bij het beoordelen van aanvragen en er zo nodig aanvullende maatregelen worden getroffen. Als het gaat om de verkeersveiligheid en parkeergelegenheid ligt de aandacht niet zozeer bij het kavel zelf, maar ook op de situatie in de directe omgeving. Zo kan parkeren opgelost worden op het kavel zelf maar ook in de omgeving. 3. Bij verzoeken tot het (ondersteunen bij) onderdak aan sportinitiatieven hecht de gemeente veel waarde aan de directe en indirecte gevolgen voor de leefomgeving.

Sporten en initiatieven die bijvoorbeeld leiden tot veel geluidsoverlast of die milieuvervuilend zijn, worden minder snel gehonoreerd.

15

Toelichting: Aanvragen worden beoordeeld op de (te verwachten) schade en/of overlast voor de omgeving. Hierbij zijn twee aspecten bepalend: o Hoeveel mensen raakt het in structurele zin negatief in de kwaliteit van hun leefomgeving? o Met welke intensiteit wordt de kwaliteit van hun leefomgeving geschaad? Hoewel genoemde aspecten slechts beperkt kunnen worden geobjectiveerd, wenst de gemeente de eventuele effecten van de betreffende mogelijk te ondersteunen maatschappelijke activiteit toch mee te nemen in haar overwegingen. Afstemming of participatie met de omgeving heeft de voorkeur.

16

4.

Fundament eenduidig, transparant, navolgbaar advies

Een aantal zaken zijn cruciaal om als gemeente te komen tot een eenduidig, transparant en navolgbaar afwegingsproces richting advies voor besluitvorming. Hieronder een uiteenzetting van die cruciale zaken. Sturing op volwaardigheid van aanvraag De gemeente stelt een vragenlijst beschikbaar voor partijen die het voornemen hebben om een accommodatieverzoek te doen bij de gemeente. De gemeente beoogt hiermee om de compleetheid van de aanvraag te vergroten en daardoor genuanceerder en sneller tot beoordeling te komen. Tevens biedt het de aanvrager de kans om zijn/haar initiatief of verzoek uiteen te zetten en te onderbouwen hoe en waarom de aanvraag in aanmerking zou moeten komen voor gemeentelijke ondersteuning. Met andere woorden; waarom de aanvraag inhoudelijk past bij de ambities én binnen de uitgangspunten gesteld in voorliggend Accommodatiebeleid Sport en Cultuur. Bijlage I bevat een formulier die de aanvrager kan helpen bij haar aanvraag. Altijd in gesprek met aanvrager Uitgangspunt is dat naar aanleiding van elke aanvraag (groot of klein, gedetailleerd uiteen gezet of slechts in hoofdlijnen opgetekend) de gemeente ambtelijk een gesprek initieert met de aanvragende partij. Strekking van dit gesprek is het verduidelijken van de aanvraag en eventueel op basis van eerste screening het toelichten van het besluit om de aanvraag niet verder in behandeling te nemen.

In geval de aanvraag in verdere behandeling wordt genomen, volgt een tweede gesprek na een inhoudelijke weging van de aanvraag op passendheid bij gemeentelijke beleidsuitgangspunten. Op basis van de verdere behandeling van de aanvraag zijn meerdere overleggen denkbaar. Genuanceerd standpunt in plaats van optelsom Het beoordelen van een aanvraag is geen rekenkundige exercitie. Het vraagt van de ambtelijke organisatie een inhoudelijke en kwalitatieve weging van voors en tegens, waarbij elke aanvraag op z’n merites bekeken dient te worden. Als hulpmiddel is een intern wegingsformulier opgesteld die helpt bij het genuanceerd en onderbouwd duiden van de passendheid en wenselijkheid van een aanvraag voor de gemeente. Naast een uitspraak over de passendheid van de aanvraag op vele specifieke beleidsuitgangspunten biedt het intern wegingsformulier ook de mogelijkheid om aspecten aan te wijzen die zwaarwegend zijn in de beoordeling van de betreffende aanvraag. Bijlage II bevat dit formulier. Afweging bij kadernota en begroting Bij het oordelen van een aanvraag wordt bekeken in welke mate het aansluit bij ambities en beleidsuitgangspunten. Maar ook een belangrijke rol speelt in hoeverre de betreffende aanvraag zich verhoudt tot andere recente verzoeken. Bij de beoordeling wordt een vergelijk gemaakt met aanvragen uit dezelfde periode. Aanvragen worden onderling vergeleken.

Daaruit volgt een samenhangend advies over prioriteitsstelling. Eventuele beleidstoevoegingen – volgend uit het advies over individuele aanvragen én hun onderlinge verhouding – kunnen jaarlijks worden meegewogen bij de Kadernota en begroting. Format advies Om eenduidig, transparant en navolgbaar te besluiten als gemeente wordt een format geïntroduceerd van een advies. Dit format advies geeft houvast voor de ambtelijke organisatie ter voorbereiding van

17

het collegebesluit én biedt het college structuur om de opbouw en structuur van het advies te volgen. In bijlage III is dit format advies opgenomen. Duidelijk oordeel of aanleiding voor nadere oriëntatie In de analyse van de aanvraag door de gemeente wordt getoetst of er elementen aanwezig zijn die aanleiding zijn om principieel geen ondersteuning te verlenen, in welke vorm dan ook. Op basis van de beoordeling volgt een uitspraak die in drie soorten te clusteren is:

1 De aanvraag kan niet op ondersteuning rekenen van de gemeente, omdat: •

Het indruist tegen de ambities of haaks staat op een specifiek beleidsuitgangspunt.

•

Het onvoldoende potentie heeft voor de gemeente om verdiepend te zoeken naar optimalisatie of versterking van het initiatief.

2 De aanvraag heeft veel potentie, waar de gemeente zich in grote lijnen en/of op onderdelen achter schaart. De gemeente kan of wil echter nog geen toezegging doen of instemmen met een eventuele financiële bijdrage, prominente taak of anderszins. Het verzoek vergt namelijk nader uitzoekwerk én afstemming met de aanvrager om een daadwerkelijk besluit over (financiële) inbreng c.q. instemming te nemen.

3 De aanvraag sluit aan bij de ambities en beleidsuitgangspunten. De gemeente wenst graag een rol te pakken. Deze rol ziet er als volgt uit: Nader in te vullen per specifiek geval. Het advies is om dit mee te nemen in de afweging bij de kadernota.

Prioriteitstelling aanvragen Omschrijving: Rol gemeente: 1 Aanvraag …. Cofinanciering in investering € 100.000 2 Aanvraag …. Volledige verantwoordelijkheid in bouw en exploitatie 3 Aanvraag …. Beschikbaarstelling perceel tegen pachtsom € ….. 4…

Prioriteit: 2 1 3

De meerwaarde van bovenstaande driedeling is met name gelegen in het verschil tussen 1 en 2. Het is zowel voor de gemeente als de aanvrager wenselijk om duidelijkheid te geven over de kansrijkheid van een aanvraag, ook als deze niet direct op expliciete toezeggingen over bijdragen kan rekenen van de gemeente.

18

5.

Afwegingskader

Het hierboven geïntroduceerde fundament is vervat in een afwegingskader wat onderstaand is weergegeven. Dit is een kader dat zowel procesmatig als inhoudelijk houvast biedt bij het afwegen van aanvragen op wenselijkheid en passendheid. Het geeft de route weer die procesmatig wordt afgelegd om een accommodatiebehoefte (verwerkt in een aanvraag bij de gemeente) te kunnen beoordelen richting collegebesluit.

19

Bijlage I Gegevensbehoefte bij aanvraag Heeft u het voornemen om een ondersteuningsverzoek te doen bij de gemeente voor onderdak van een maatschappelijke activiteit? Dit kan gaan om bijvoorbeeld behoefte aan een extra sportveld, uitbreiding van een bestaande accommodatie of het vinden van een ruimte om als club/vereniging of culturele instelling te oefenen of trainen. De gemeente beoogt met voorliggend formulier om de compleetheid van uw aanvraag te vergroten en daardoor genuanceerder en sneller tot beoordeling te komen. Tevens bieden wij u de kans om uw initiatief of verzoek uiteen te zetten en te onderbouwen hoe en waarom uw aanvraag in aanmerking zou moeten komen voor gemeentelijke ondersteuning. Met andere woorden; waarom de aanvraag inhoudelijk past bij de ambities én binnen de uitgangspunten gesteld in de beleidsnota ‘Accommodatiebeleid Sport en Cultuur’. Het staat u vrij om zelf de vorm en mate van uitwerking te kiezen bij het indienen van uw verzoek bij de gemeente. Onderstaande zaken bieden houvast bij het onderbouwen van uw behoeften. •

Licht toe wie de aanvrager is en/of met welke andere organisaties u een verzoek doet

•

Geef aan wat uw verzoek is. Ga daarbij onder meer in op: o Aanleiding van uw verzoek; o Welke activiteitenaanbod hiermee wordt gefacilieerd; o Welke doelgroepen u met uw activiteiten bedient of wilt bedienen; o Waarom u de gemeente nodig heeft. o Wat uw verzoek aan de gemeente expliciet ruimtelijk inhoudt (kan ook vertaald zijn naar tijdssloten in een accommodatie).

•

Zet uiteen hoe u het gebruik, de bezetting en/of de behoefte ziet in de komende 10 jaar. Bijvoorbeeld door hierbij een prognose te presenteren en die zo mogelijk te onderbouwen met recente resultaten.

•

Geef aan welke rol u voor u zelf ziet bij de investering en/of totstandkoming van het onderdak én uw rol, taak en verantwoordelijkheid in de exploitatiefase.

•

Werk zo expliciet mogelijk uit wat de financiële consequenties zijn van uw voornemen. Biedt daarbij inzicht in investerings- en exploitatiegevolgen. Presenteer een voorstel hoe u de dekking van genoemde investeringskosten en/of exploitatielasten wenst. Expliciteer daarin niet alleen de door u gevraagde (financiële) bijdrage vanuit de gemeente, maar ook uw eigen financiële bijdrage en eventuele (financiële) bijdragen van derden.

•

Geef aan waarom de benoemde behoefte niet opgevangen kan worden in bestaande accommodatieaanbod in de gemeente.

•

Geef aan of / in welke mate uw organisatie inhoudelijk samenwerkt met andere partijen en hoe/waarom dat leidt tot synergievoordelen die ten gunste komen aan de kwaliteit of kwantiteit van het aanbod aan inwoners van de gemeente Barneveld.

•

Geef aan wat de maatschappelijke meerwaarde is van uw voornemen en waarom uw voornemen in lijn is met gemeentelijke ambities. Dit kunt u toelichten aan de hand van bijvoorbeeld thema’s als diversiteit, inclusie, aanbod voor jeugd, bewegen en ontmoeting. eenzaamheid van ouderen, etc.

•

Ter versterking van uw aanvraag kan het relevant zijn om als bijlage beschikbaar te stellen aan de gemeente: o Jaarrekening(en) o Overzichten ledenaantallen en prognoses o Langetermijn plannen + begrotingen o Alle overige informatie die de beoordeling van uw aanvraag door de gemeente kan helpen.

20

Bijlage II Intern wegingsformulier Onderstaande formulier geeft houvast bij het genuanceerd wegen van de voors en tegens van een aanvraag aan de hand van de ambities en beleidsuitgangspunten uit het Accommodatiebeleidsplan Sport en Cultuur. Allereerst zijn er een beperkt aantal aspecten die randvoorwaardelijk zijn bij het überhaupt instemmen met eventuele betrokkenheid bij een huisvestingsinitiatief. Op vele thema’s wordt vervolgens de aanvraag beoordeeld, waarbij gescoord kan worden op: ++ : erg passend bij gemeentelijke doelstelling(en) + : redelijk passend bij gemeentelijke doelstelling(en) 0 : geen uitgesproken aansluiting bij of controverse met gemeentelijke beleidsdoelstelling(en) - : niet echt passend bij gemeentelijke doelstelling(en) -- : totaal niet passend bij gemeentelijke doelstelling(en) Naast een weging van de mate van passendheid biedt het formulier ook de mogelijkheid om één of meerdere aspecten aan te stippen als ‘zwaarwegend’ element in de beoordeling. Deze uitspraak kan bij elke aanvraag weer anders zijn. Bijvoorbeeld omdat de aanvraag op één specifiek aspect heel goed aansluit bij gemeentelijke doelen of juist totaal niet wenselijk is vanuit gemeentelijk perspectief. Tot slot zijn specifieke wegingsonderdelen niet van toepassing op elke aanvraag, vandaar dat dit ook expliciet aangegeven kan worden op het formulier.

21

Intern wegingsformulier Uitsluitingsgrond: Voldoet ja / nee

1. Het dient een sportieve en/of culturele doelstelling van de gemeente! 2. De sport- en cultuurbeoefening draagt bij aan ontmoeting en inclusiviteit! 3. Er is sprake van een (financiële) bijdrage van de aanvrager! Wegingsonderdelen: Niet van toepassing

Weging ++ + 0 - --

Zwaar wegend

Multifunctionaliteit en differentiatie: 1. Dient het de diversiteit van het sport- en cultuuraanbod? 2. Sluit het aan bij behoeften die leven in de gemeenschap? 3. Draagt het bij aan bewegen en ontmoeting? Ontmoeting ouderen? 4. Draagt het bij aan cultuurparticipatie of –educatie? Ontmoeting ouderen? 5. Is de (beoogde) activiteitenaanbieder maatschappelijk georiënteerd? 6. Is het een maatschappelijke activiteit en niet marktconform te realiseren? 7. Is er sprake van multifunctionaliteit van de fysieke voorziening? 8. Leidt de beoogde multifunctionaliteit ook tot inhoudelijke synergievoordelen? 9. Is de fysieke voorziening geschikt voor een breed publiek uit eigen gemeente? 10. Is er sprake van inhoudelijke samenwerking dat leidt tot aanbodversterking? 11. Is de beoogde fysieke voorziening laagdrempelig voor meerdere doelgroepen? Fysieke spreiding: 1. Leidt de clustering van activiteiten niet tot té grote concentratie en verlies van eigenheid? Is het een Cultureel knooppunt? 2. Sluit de sportbehoefte aan bij NOC*NSF planningsnormen? 3. Is de aanvraag geënt op fysieke nabijheid activiteitenaanbod voor jeugd? 4. Is de behoefte aan extra onderdak reëel (of is er bestaand accommodatie aanbod?) 5. Is de aanvraag te vertalen naar aanbod in de openbare ruimte? Ruimtelijke kaders: 1. Voldoet de aanvraag aan de gestelde kaders in gemeentelijk vastgoedbeleid? 2.

Leidt de aanvraag niet tot verkeerskundige, bereikbaarheids- en/of parkeerproblemen? 3. Leidt de aanvraag niet tot schade aan de leefomgeving? Financiële toetsing: 1. Is er wenselijke balans tussen maatschappelijke impact en financiële gemeentelijke consequenties? 2. Is er sprake van groeipotentie in aantal leden, gebruikers en/of bezoekers? 3. Leidt toekenning van een (financiële) gemeentelijke bijdrage niet tot ondersteuning clubruimte? 4. Is onderhoud en beheer goed geregeld? Sprake van zelfwerkzaamheid? 5. Voldoet de aanvraag aan de voorwaarden van Right to Challenge?

22

Het invullen van bovenstaand formulier is een interne aangelegenheid en biedt enkel een hulpmiddel om vervolgens een genuanceerd totaal oordeel te vellen.

23

Bijlage III

Format Advies

Onderstaand de inhoudsopgave van een advies op basis van een ingediende aanvraag 1. Gevraagd besluit Bondige samenvatting van de behoeften aan gemeentelijke betrokkenheid bij het faciliteren met onderdak van een maatschappelijke activiteit. 2. Introductie behoefte(n) Korte toelichting op de aanvraag, ingaande op onder meer aanleiding, omschrijving activiteit, doelgroep(en) en explicitering van behoefte(n). 3. Achtergrond en context Toelichting van eventuele historische achtergrond, beleidsmatig relevante zaken of actualiteiten die een oordeel over de aanvraag (kunnen) beïnvloeden. 4. Inhoudelijke weging a. Maatschappelijk (In hoeverre heeft het eventueel ondersteunen van de aanvraag effect op de Barneveldse gemeenschap en welke directe en indirecte gevolgen heeft het voor thema’s zoals leefbaarheid, sociale cohesie, fysieke en mentale gezondheid, tegengaan van eenzaamheid en/of andere maatschappelijke doelstellingen? Welke ambities worden met de aanvraag voor ogen gehouden?) b. Fysiek / spreiding (In welke mate biedt de aanvraag beschikbaarheid c.q. nabijheid van sport/cultuur voor jeugd? In hoeverre is er eventueel sprake van een verwijsmogelijkheid van de aanvrager naar een bestaande accommodatie?) c.

Financieel (Wat zijn de financiële gevolgen van deze aanvraag voor de gemeente? welke financiële rol heeft de aanvrager zelf en/of andere actoren? Welke verwachtingen zijn er over de financiële consequenties op (middel)lange termijn en welk risico is van toepassing?) d. Ruimtelijk (Welke (negatieve) gevolgen heeft het eventueel instemmen met de aanvraag voor thema’s als verkeersveiligheid, bereikbaarheid en parkeren? In hoeverre past de aanvraag binnen de gestelde kaders van Vastgoedbeleid, gevolgen voor de leefomgeving zoals milieuvervuiling en geluidsoverlast?) 5. Rollen taken en verantwoordelijkheden Uiteenzetting van demarcatie van taken en verantwoordelijkheden zoals die voor betreffende aanvraag meest voor de hand liggend is. 6. Inbreng actoren bij afweging (wie is waarvoor en wanneer betrokken en hoe was invloed) Korte uiteenzetting van het beoordelingsproces. Toelichting op de mate/wijze waarop de aanvragende partij is betrokken bij de overweging richting besluit. 7. Overwegingen richting advies Samenvatting van de meest doorslaggevende aspecten van de aanvraag en een integrale weging van die voors en tegens met tot slot een redenatie waarom wel of niet voor instemming met de aanvraag geadviseerd wordt. Dit is inclusief argumenten en kanttekeningen. 8.