B-3.4 Memo B&W over Uitvoeringsplan 2025-2027 Klimaatadaptatieplan Barneveld, d.d. 15 juli 2025
Tekst van het document
Aandachtsgebied: Leefomgeving Team Beleid Leefomgeving Behandelaar: E. Brukx Telefoonnummer: 0342-495938 Onderwerp:
Voorstelnr. XXX Barneveld, 30 juni 2025 Portefeuillehouder: B. Wijnne
Klimaatadaptatieplan Barneveld: Uitvoeringsplan 2025-2027 (BL-Bru)
Gevraagde beslissing: 1. Het Uitvoeringsplan 2025-2027 van het Klimaatadaptatieplan Barneveld vast te stellen; 2. Uitvoering te geven aan de motie 25-17; 3. Uitvoering te geven aan de motie 25-19; 4. Ter kennisname delen van het Uitvoeringsplan 2025 -2027 met de gemeenteraad via begeleidend raadsmemo.
1. Inleiding De gemeente Barneveld wil in 2050 klimaatadaptief zijn. Het Klimaatadaptatieplan Barneveld (maart 2025) geeft met opgestelde doelen, normen, een programma van eisen en leidende principes invulling aan dit begrip. Uit een toetsing van de normen aan de huidige inrichting van de openbare ruimte zijn prioriteitslocaties voor wateroverlast en hitte in beeld gebracht. In het Klimaatadaptatieplan is een tweesporenaanpak opgenomen om klimaatadaptief te worden. Het eerste spoor bevat concrete, fysieke maatregelen die nodig zijn in de buitenruimte om lokaal de doelen te bereiken. Dit omvat een breed scala aan locatiespecifieke maatregelen. Het tweede spoor betreft algemene maatregelen die zorgen voor structurele verbeteringen. Op basis van het Klimaatadaptatieplan is een Uitvoeringsplan voor de periode 2025-2027 opgesteld. Dit omvat een samenhangend pakket van (niet)-infrastructurele maatregelen met een omschrijving van de maatregel, het verantwoordelijke team en inzicht in de benodigde capaciteit, middelen en financiering. Bij de vaststelling van het Klimaatadaptatieplan heeft de raad 3 moties aangenomen: 1. Er naar te streven om in 2040 te voldoen aan de watergerelateerde normen en voor de overige normen waar dat mogelijk is conform het principe ‘werk met werk’. Motie 25-17. 2.
Landelijke campagnes om initiatieven van bewoners en bedrijven gericht op klimaatadaptatie te stimuleren/faciliteren te blijven monitoren en daadwerkelijk deel te nemen wanneer dat bijdraagt aan de realisatie van het klimaatadaptatieplan. Motie 25-19. 3. Ook tussen de kernen beschutte fietsroutes te realiseren en dit bijvoorbeeld op te nemen in het landschapsbeleidsplan of het bomenbeleidsplan. Motie 25-16. De afdoening van de moties 1 en 2 vindt via dit Uitvoeringsplan plaats. Motie 3 wordt in het kader van het Landschapsplan of Bomenbeleidsplan behandeld.
2. Beoogd effect Het Uitvoeringsplan 2025-2027 levert een bijdrage aan een klimaatadaptieve leefomgeving in lijn met het Klimaatadaptatieplan. In een klimaatadaptieve leefomgeving is wateroverlast bij hevige regenval beperkt, wordt hittestress tegengegaan en de droogte verminderd. Daarnaast hebben de maatregelen een positief effect op de gezondheid en de waterkwaliteit.
3. Argumenten 1.1 De gemeente Barneveld moet in 2050 waterrobuust en klimaatbestendig zijn. Het Deltaplan Ruimtelijke adaptatie bereidt Nederland voor op klimaatverandering. Het doel van het plan is het realiseren van een waterrobuust en klimaatbestendig Nederland in 2050. Het Klimaatadaptatieplan en het Uitvoeringsplan 2025-2027 zijn belangrijke (beleids)instrumenten in het proces om tot een klimaatadaptieve gemeente Barneveld te komen.
-21.2 De infrastructurele maatregelen zijn overgenomen uit het concept MIP Integraal Fysiek Domein 2026-2029 Voor de locatiespecifieke, infrastructurele maatregelen (water en groen) die in de periode 2025-2027 worden aangepakt, geldt dat deze in het concept MIP Integraal Fysiek Domein 2026-2029 zijn opgenomen. 2.1 Volledige uitvoering van de watergerelateerde maatregelen in 2040 is reëel. Kijkend naar de voortgang van de aanpak van de watergerelateerde probleemlocaties en uitgaande van eenzelfde prioritering, voortgang en financiering vanuit het GRP, is het reëel te stellen dat alle locaties voor 2040 uitgevoerd kunnen worden. Deze aanpak is geïntegreerd in de reguliere planning via het MIP. 2.2 Maximaal inzetten op werk met werk maken is het uitgangspunt. Het Klimaatadaptatieplan geeft aan dat groengerelateerde probleemlocaties met een hoge prioriteit zo snel mogelijk worden aangepakt. Voor locaties met een lage prioriteit zetten we in op werk met werk maken. 3.1 Het monitoren van de landelijke acties behoort tot de reguliere werkzaamheden Barneveld heeft haar eigen subsidieregeling, acties en (communicatie)kanalen om inwoners en bedrijven te stimuleren. We monitoren landelijke acties.
Indien er sprake is van een duidelijke meerwaarde ten opzichte van de Barneveldse activiteiten beoordelen we of we aan deze landelijke actie meedoen of de meerwaarde verwerken in onze eigen activiteiten.
4. Kanttekeningen De (niet)-infrastructurele maatregelen in de periode 2025-2027 zijn reëel gepland. Door onvoorziene omstandigheden kan de planning mogelijk niet worden gehaald. Dan schuiven de werkzaamheden door. Zonder de beleidstoevoeging Klimaatadaptatie 2026 kunnen een aantal maatregelen uit het uitvoeringsplan niet worden uitgevoerd. Indien de raad bij de Kadernota 2026 niet instemt met de Beleidstoevoeging Klimaatadaptatie 2026 (€ 50.000 werkbudget voor 2026) kunnen een aantal maatregelen voor 2026 niet worden uitgevoerd. In dat geval schuiven de werkzaamheden door en wordt bij de Kadernota 2027 opnieuw een budget aangevraagd. Hierover zal in de eerstvolgende voortgangsrapportage van het programma Duurzaamheid gerapporteerd worden.
5. Financiën Voor de locatiespecifieke, infrastructurele maatregelen (water en groen) die in de periode 2025-2027 worden aangepakt, geldt dat deze in het concept MIP Integraal Fysiek Domein 2026-2029 zijn opgenomen. Bij de Kadernota 2027 wordt een budget aangevraagd voor het realiseren van aanvullende groenmaatregelen. Meer dan de helft van de algemene maatregelen zijn een voortzetting of kleine wijziging van de huidige inspanningen. Enkele nieuwe maatregelen zijn een beperkte (eenmalige) aanvulling op reguliere werkzaamheden die in bestaande overlegstructuren plaatsvinden. Resteren enkele nieuwe maatregelen die meer inzet vragen en waar extra kosten mee samenhangen. Deze maatregelen worden gefinancierd uit het GRP, binnen bestaande budgetten bij andere disciplines of via de Beleidstoevoeging Klimaatadaptatie 2026 (€ 50.000 werkbudget) die bij de Kadernota 2026 is ingediend. Indien nodig wordt bij de Kadernota 2027 een aanvullend bedrag aangevraagd.
6. Participatie en communicatie a) Participatie Bij de voorbereiding en uitvoering van alle locatiespecifieke, infrastructurele maatregelen wordt vooraf bepaald welke participatietrede van toepassing is. Dit zal voor het overgrote deel van de werkzaamheden trede 1 of 2 zijn.
b) Communicatie
-3Een van de algemene maatregelen is het actualiseren en uitvoeren van het communicatieplan. Maar ook bij andere algemene maatregelen zal sprake zijn van specifieke communicatie naar belanghebbenden.
7. Vervolgstap Als uw college instemt met dit voorstel, wordt het ter kennisname aan de raad aangeboden. De infrastructurele maatregelen worden in het kader van het MIP voorbereid en uitgevoerd. De algemene maatregelen worden opgepakt door de betreffende teams. Voor sommige algemene maatregelen (hemelwaterverordening, uitbreiden stimuleringsregeling) is voor implementatie eerst besluitvorming door het college en raad nodig op basis van een uitgewerkt voorstel. In de interne werkgroep Klimaatadaptatie wordt de voortgang besproken. Het Klimaatadaptatieplan wordt gemonitord op gerealiseerde maatregelen en doelen. Dit gebeurt via de voortgangsrapportage van het Programma Duurzaamheid.
8. Bijlagen 1. 2.
Uitvoeringsplan 2025-2027 Klimaatadaptatie. Raadsmemo Uitvoeringsplan 2025-2027 Klimaatadaptatie
gemeente
Barneveld
Klimaatadaptatieplan Barneveld Uitvoeringsplan 2025 - 2027
Inhoud 1 Inleiding...........................................................................................................................................3 Klimaatadaptatie in Barneveld.................................................................................................................................................3 1.1 Klimaatadaptatieplan Barneveld ........................................................................................................................................3 1.2 Uitvoeringsplan 2025-2027 ..................................................................................................................................................3 1.3 Leeswijzer .....................................................................................................................................................................................3
2 Fysieke maatregelen ...................................................................................................................4 Uitvoeringsplan 2025-2027 ......................................................................................................................................................4 2.1 Watergerelateerde normen ..................................................................................................................................................4 2.2 Groengerelateerde normen ...................................................................................................................................................5
3 Algemene maatregelen ...............................................................................................................7 Uitvoeringsplan 2025-2027 ......................................................................................................................................................7 3.1 Maatregelenlijst Algemene maatregelen .........................................................................................................................7 3.2 Financiën en capaciteit .........................................................................................................................................................12
2 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
1 Inleiding Klimaatadaptatie in Barneveld Barneveld wordt steeds vaker geconfronteerd met weersextremen zoals extreme regenval of lange perioden van hitte en droogte. Straten en huizen kunnen onderlopen, mensen kunnen ernstige hittestress ervaren. Als we niets doen, loopt de schade op naar tientallen miljoenen euro's. Het is van belang dat we de bebouwde omgeving en ons gedrag aanpassen om deze negatieve effecten van extreem weer te beperken. Dit vraagt inzet van iedereen.
1.1 Klimaatadaptatieplan Barneveld De gemeente Barneveld wil in 2050 klimaatadaptief zijn. Het Klimaatadaptatieplan Barneveld geeft met opgestelde doelen, normen, een programma van eisen en leidende principes invulling aan dit begrip. Om klimaatadaptief te worden, ligt de focus in het plan op de volgende normen: • Water op hoofdwegen: bij een bui van 70 mm in een uur mag niet meer dan 15 cm water op hoofdwegen komen te staan. • Water in panden: bij een bui van 70 mm in een uur mag niet meer dan 15 cm water tegen de gevel komen te staan. • Percentage groen: elke wijk heeft minimaal 30% groen. Voor centra van kernen hanteren we 20% en voor bedrijventerreinen 10%. Voor nieuwe bedrijventerreinen geldt 30%. • Afstand tot koelte: elke woning heeft een koelteplek binnen 300 meter lopen. Uit een toetsing van deze doelen aan de huidige inrichting van de openbare ruimte is duidelijk geworden dat het merendeel van de (openbare) ruimte al voldoet. Die locaties waar dat niet het geval is, zijn in beeld gebracht. Daar gaan we in de periode tot aan 2050 mee aan de slag. In het Klimaatadaptatieplan is een tweesporenaanpak opgenomen om klimaatadaptief te worden. Het eerste spoor bevat concrete, fysieke maatregelen die nodig zijn in de buitenruimte om lokaal de doelen te bereiken. Dit omvat een breed scala aan locatiespecifieke maatregelen.
Het tweede spoor betreft algemene maatregelen die zorgen voor structurele verbeteringen. We gaan monitoren om te bepalen in hoeverre we op weg zijn om de gestelde doelen te bereiken. In lijn met het Nationaal Klimaatadaptatieplan wordt in 2027 een nieuw Klimaatadaptatieplan opgesteld. Op 19 maart 2025 heeft de raad het Klimaatadaptatieplan Barneveld vastgesteld. Daarbij heeft de raad 3 moties aangenomen.
1.2 Uitvoeringsplan 2025-2027 Op basis van het Klimaatadaptatieplan Barneveld is een Uitvoeringsplan voor de periode 2025-2027 opgesteld. Dit omvat een samenhangend pakket van (niet)-infrastructurele maatregelen met een omschrijving van de maatregel, het verantwoordelijke team en inzicht in de benodigde capaciteit, middelen en financiering.
1.3 Leeswijzer Dit Uitvoeringsplan 2025-2027 volgt de verdeling in fysieke maatregelen (hoofdstuk 2) en algemene maatregelen (hoofdstuk 3).
3 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
2 Fysieke maatregelen Uitvoeringsplan 2025-2027 In het Klimaatadaptatieplan staat per norm een lijst van locaties die aangepakt moeten worden (hoofdstuk 7, pag. 23 t/m 26). In dit Uitvoeringsplan geven we een overzicht van de locaties die in de planperiode 2025-2027 worden aangepakt. Hierbij maken we een onderscheid in water- en groengerelateerde locaties.
2.1 Watergerelateerde normen In de gemeente Barneveld wordt op 31 locaties niet voldaan aan de norm voor Water op hoofdwegen en op 9 locaties wordt niet voldaan aan de norm Water in panden. Dat betekent dat er in totaal op 40 locaties fysieke maatregelen nodig zijn. Dit vraagt om maatwerk per locatie. In onderstaande tabel staan de watergerelateerde locaties die in de periode 2025-2027 worden aangepakt. De voorbereiding, uitvoering en financiering van deze infrastructurele maatregelen staan in het concept MIP Integraal Fysiek Domein 2026-2029 opgenomen. Per locatie staan de maatregelen kort beschreven.
202 5 Water op hoofdwegen Rooseveltstraat
202 6
202 7
X
Wolweg, Stroeërweg en Ericaweg
X
Hoevelakenseweg
X
Molenweg
X
Nijkerkerweg (tunnel)
X
Harselaarseweg
X
Hanzeweg-Zuid
X
Heideparkweg
X
Valkseweg
X
202 5
202 6
4 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
202 7
Toelichting Uitvoering najaar 2025. Gedeeltelijk vergroten hemelwaterriool en afvoer naar watergang BarneveldZuid. Hemelwatersystemen koppelen voor meer afvoermogelijkheden. Uitvoering start medio 2025. Aanleg infiltratieriool en afkoppelen particuliere percelen. De maatregelen Wolweg hebben ook afdoende effect op de hoeveelheid water op straat in de Stroeërweg en Ericaweg. Uitvoering start medio 2025. Aanleg hemelwater-riool en afkoppelmaatregelen op particulier terrein. Aanleg hemelwaterriool en afkoppelmaatregelen op particulier terrein in de Molenweg en nabijgelegen wegen. Het verbreden van de sloot ten zuiden van de A1 en het verhogen van de berm tussen sloot en Nijkerkerweg vermindert water in de tunnel. Water op straat wordt beperkt door een verbeterde waterafvoer via de sloot langs de A1 en richting de waterbergingszones en de Esvelderbeek. Uitvoering najaar 2025. Vergroten duiker in wadisysteem voorkomt water op Hanzeweg. In uitvoering. Waterafvoer weg aangepast. Terugslagklep in rioolput geplaatst. Aanleg hemelwaterriool en afkoppelmaatregelen in de Valkseweg en nabijgelegen wegen beperken de hoeveelheid water op straat én tegen de panden in de wijk De Valk.
Toelichting
Water op hoofdwegen Dorpsstraat en Oud Milligenseweg * Plantagelaan Water in panden Wolweg
X
Eind 2024 is grootschalig afgekoppeld in de “Bomenbuurt”. De maatregelen hebben ook afdoende effect op de hoeveelheid water op straat in de Dorpsstraat en de Oud Milligenseweg. Aanbrengen hemelwaterriool en deze verbinden met waterpartij Oldenbarneveld.
X
Uitvoering start medio 2025. Maatregelen beperken de hoeveelheid water op straat én tegen panden. De Valk X Maatregelen in de Valkseweg en nabijgelegen wegen beperken de hoeveelheid water op straat én tegen de panden in de wijk De Valk. Dorpsstraat * Eind 2024 is grootschalig afgekoppeld in de “Bomenbuurt”. Dit beperkt de hoeveelheid water op straat én tegen panden in een groter deel van het dorp. Harselaar-West X Maatregelen in Harselaar-West beperken de hoeveelheid water op straat én tegen de panden. Gerard Doustraat en X X Aanleg hemelwaterriool in Roelenengweg en Gerard Hoofdstraat Doustraat met aansluiting op riolering Hoofdstraat en Smidsplein. Dit beperkt de hoeveelheid water tegen de panden. * Een doorrekening van het rioolstelsel in Garderen met een te actualiseren rioolmodel moet bevestigen of met de genomen maatregelen aan de norm wordt voldaan. In de planperiode 2025-2027 worden 14 van de 31 locaties waar niet wordt voldaan aan de norm voor Water op hoofdwegen aangepakt. Ook worden 6 van de 9 locaties aangepakt waar niet wordt voldaan aan de norm voor Water in panden. Na realisatie van de maatregelen wordt op deze locaties aan de normen voldaan.
2.2 Groengerelateerde normen Voor de norm Percentage groen in de wijk zijn er 5 wijken in de gemeente Barneveld met een hoge prioriteit en 14 wijken met een lage prioriteit. Bij de norm Afstand tot koelte zijn er 3 wijken met een hoge prioriteit en 22 met een lage prioriteit. Hieronder een overzicht van aan te pakken locaties in de periode 2025-2027 voor de groengerelateerde normen. De voorbereiding, uitvoering en financiering van deze groenmaatregelen staan in het concept MIP Integraal Fysiek Domein 2026-2029 opgenomen. Wanneer mogelijk nemen we groenmaatregelen mee bij groot onderhoud wegen, verkeersplannen of rioleringsplannen door werk met werk te maken. Deze kansen staan eveneens in het overzicht vermeld.
Percentage groen Veller Oldenbarneveld De Burgt De Valk Rootselaar-Oost, Haarkamp, De Steenkamp,
202 5
202 6
X X X
X X
202 7
X X
5 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
Toelichting 62 bomen planten op locatie langs de Leghornlaan Ontstenen en uitbreiden plantvakken Aanplant bomen in beekzone Barneveldse beek Groen realiseren in het kader van de reconstructie Valkseweg en nabijgelegen straten (werk met werk) In het kader van het project Groen voor iedereen (Biodiversiteitsplan) worden 1.400 bomen beschikbaar gesteld aan inwoners uit deze wijken.
KootwijkerbroekWest en Blankenhoef 202 5 Afstand tot koelte Rootselaar-West
202 6
202 7
X
De Valk
X
Toelichting Koelteplek realiseren in kader reconstructie Rooseveltstraat (werk met werk) Onderzoek naar mogelijkheden realisatie koelteplek in het kader van de reconstructie Valkseweg en nabijgelegen straten (werk met werk)
In de planperiode 2025-2027 worden 10 locaties waar niet wordt voldaan aan de norm voor Percentage groen aangepakt. Ook worden 2 locaties aangepakt waar niet wordt voldaan aan de norm Afstand tot koelte. Met de uitvoering van de maatregelen dragen we bij aan het bereiken van de normen in de wijken. Uit monitoring moet blijken of later nog aanvullende maatregelen in de wijken nodig zijn om aan de normen voor percentage groen en afstand tot koelte voldoen. Bij de Kadernota 2027 wordt een budget aangevraagd voor het realiseren van aanvullende groenmaatregelen.
6 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
3 Algemene maatregelen Uitvoeringsplan 2025-2027 In het Klimaatadaptatieplan is een lijst van algemene maatregelen opgenomen voor de periode 2025-2027 (hoofdstuk 7, pag. 28 t/m 31). De maatregelen zijn in de vier overheidsrollen (realiserend, regulerend, samenwerkend en stimulerend) verdeeld. In dit hoofdstuk geven we een nadere uitwerking van de algemene maatregelen.
3.1 Maatregelenlijst Algemene maatregelen De maatregelenlijst uit het Klimaatadaptatieplan is in onderstaand overzicht overgenomen en voorzien van een uitvoeringjaar, toelichting op de maatregel, welk team hiervoor primair verantwoordelijk is en info over financiën of capaciteit.
7 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
Huidig
2025
2026
2027
X
X
X
X
X
X
X X
Realiserende overheid Systeemanalyse stedelijk water voor kleine kernen opstellen. Inzetten afwegingskader Duurzaamheid. Toepassen groencatalogus. Onderzoek haalbaarheid “zicht op 3 bomen” in Bomenbeleidsplan. Definiëren noodzakelijke verharding. Normen en probleemgebieden in uitvoeringsprogramma Bomenbeleidsplan. Nulmeting schaduw op loopen fietsroutes en toetsen aan norm.
Toelichting
Financiën en capaciteit
X
Met een rioleringsmodel wordt wateroverlast op wegen en tegen panden inzichtelijk gemaakt.
X
X
Afwegingskader aanpassen aan normen Kap. Kijken naar bredere invulling. Inzetten bij fysieke projecten.
Reguliere uren. Budget in GRP 2021-2026. Continueren in nieuw GRP. Reguliere uren.
X X
X
Actualiseren en implementeren. Deze maatregel komt in het uitvoeringsplan van het Bomenbeleidsplan (oktober 2025). Uitvoering in 2026.
X
Een leidend principe bij reconstructies is: alleen noodzakelijke verharding terugbrengen. Wat is dit? Wordt in uitvoeringsprogramma opgenomen.
X
Huidig Regulerende overheid Onderzoek verplicht afkoppelen (hemelwaterverordening) en groen dak.
8 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
X
X
2025
2026
X
2027
Reguliere uren. Reguliere uren. Indien onderzoekskosten Kadernota 2026 (beleidstoevoeging klimaatadaptatie). Reguliere uren. Reguliere uren.
Recent bij actualisatie van landelijke Klimaateffectatlas uitgevoerd. In 2026 toetsen aan norm en bepalen prioriteitslocaties.
Reguliere uren. Indien kosten voor toetsen norm en bepalen locaties Kadernota 2026 (beleidstoevoeging klimaatadaptatie).
Toelichting
Financiën en capaciteit Reguliere uren.
Indien nodig, uitvoeren verplicht afkoppelen (hemelwaterverordening) en groen dak. Klimaatadaptieve maatregelen vastleggen in KRO en Omgevingsplan. Klimaatadaptatie opnemen in omgevingsvisie en -plan.
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
Onderzoek mogelijkheid klimaatadaptatietoets in besluitvormingstraject. Onderzoek verordening minimaal % groen in tuin.
X X
Onderzoek kansen hergebruik hemelwater nieuwbouw.
X
X
X
X
Huidig
2025
2026
2027
X
X
X
Samenwerkende overheid Prestatie-afspraken over klimaatadaptatie met WSB maken.
9 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
Reguliere uren.
Wordt al toegepast in KRO, het Omgevingsplan is een alternatief. Kijken naar bredere invulling van klimaatadaptieve maatregelen. Klimaatadaptatie is opgenomen in ontwerp omgevingsvisie. Later meenemen bij opstellen omgevingsplan. Bijvoorbeeld in de vorm van een klimaatadaptatie- of duurzaamheidsparagraaf in voorstellen.
Reguliere uren.
In het Beeldkwaliteitsplan van Bloemendal staat een % als richting voor bewoners genoemd. Formaliseren in gemeentebrede verordening? Of bewoners stimuleren en inspireren? Barneveld neemt deel aan Bouwtafel Waterzuinige Woonwijken.
Reguliere uren. Indien kosten Kadernota 2027 (beleidstoevoeging klimaatadaptatie). Reguliere uren. Indien kosten Kadernota 2026 (beleidstoevoeging klimaatadaptatie).
Toelichting
Financiën en capaciteit
Gesprek opgestart. Kijken naar brede invulling.
Reguliere uren.
Reguliere uren. Reguliere uren.
Overleg waterschap over waterkwaliteit en -overlast. Overzicht uitrukroutes actueel houden. Overleg ontwikkelaars over klimaatadaptatie. Kap inbrengen bij nieuwe beleidsplannen. Overleg Liander over hitteen waterbestendigheid van spanningskasten. Resultaten GGDgezondheidsmonitor gebruiken voor klimaatadaptatie.
Stimulerende overheid Actualiseren en uitvoeren communicatieplan. Verruimen subsidieregeling klimaatmaatregelen.
X
X
X
X
Meenemen in regulier overleg met waterschap.
Reguliere uren.
X
X
X
X
Jaarlijks uitvragen bij hulpdiensten.
Reguliere uren. Reguliere uren.
X
Agenderen in overleg projecten en KRO/AOK-overleg. Afspraken vastleggen in Omgevingsplan. Vanaf voorbereidingen Kap wordt dit toegepast.
X
Spanningskasten zijn van vitaal belang. Uitval door weersextremen voorkomen.
Reguliere uren.
X
Monitor wordt gefaseerd in 2e helft 2025 opgeleverd. Data over kwetsbare groepen/wijken en verbeterpunten meenemen bij bepalen (locaties van) klimaatadaptieve maatregelen.
Reguliere uren.
Toelichting
Financiën en capaciteit
Bijvoorbeeld artikelen, folders, Klimaatkeet, Groene Markt, etc. Aanvullende water- en groenmaatregelen bepalen Aanpassen verordening. Vaststellen door college en mogelijk raad.
Reguliere uren. Budget in GRP.
X X
X
X
Huidig
2025
2026
2027
X
X
X
X
X
X
10 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
Reguliere uren.
Reguliere uren. Huidig budget in GRP. Extra budget via Kadernota 2026
Ondersteuning bieden (gevel)tuinen en vergroenen centra en dorpen (en schoolpleinen).
X
X
Overzicht klimaatadaptieve maatregelen bij kleine, particuliere ruimtelijke initiatieven uitbreiden. Inzetten hovenier bij (her)inrichten tuinen.
X
X
Onderzoek inzetten fonds voor bewonersinitiatieven groenere straten/buurten. Onderzoek maatregelen drinkwaterbesparing en stimuleren inwoners.
X
X
11 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
X
X
Wordt inmiddels toegepast. Kijken naar bredere invulling. X
X
Projectplan Biodiversiteit en Landschap 2025-2028 (Dorpen in het groen, Heggen, hagen en houtwallen (tbv GBDA), Groen voor iedereen (bomen en struiken uitdelen) en Groen vrijwilligersnetwerk).
X
Vanuit het project Bloemendal is een pilot uitgevoerd voor nog in te richten tuinen. Kijken naar bredere invulling. Bijvoorbeeld in combinatie met inspiratiegids. X
Behoefte peilen. Bepalen werkwijze, voorwaarden en financiering.
X
Barneveld neemt deel aan Bouwtafel Waterzuinige Woonwijken. Stimuleren inwoners via communicatieplan en subsidieregeling.
(beleidstoevoeging Klimaatadaptatie) Reguliere uren. Financiering uit Projectplan biodiversiteit en landschap 2025-2028 en algemeen biodiversiteitsbudget. Reguliere uren.
Reguliere uren. Inzet op vrijwillige basis hoveniers. Overige kosten uit project of algemeen biodiversiteitsbudget. Reguliere uren. Kadernota 2027 (indien kosten en geen bestaand budget). Reguliere uren. Indien kosten Kadernota 2026 (beleidstoevoeging klimaatadaptatie).
3.2 Financiën en capaciteit Meer dan de helft van de algemene maatregelen zijn een voortzetting of kleine wijziging van de huidige inspanningen op het gebied van klimaatadaptatie door het betreffende team. De werkzaamheden vallen onder de reguliere uren. Deze maatregelen staan in de kolom Huidig aangegeven. Hier zijn geen extra kosten mee gemoeid. Enkele nieuwe maatregelen zijn een beperkte (eenmalige) aanvulling op reguliere werkzaamheden die in bestaande overlegstructuren plaatsvinden. Voorbeelden: prestatie-afspraken met WSB, overleg ontwikkelaars over klimaatadaptatie en overleg Liander. Dit brengt geen extra kosten met zich mee. Resteren enkele nieuwe maatregelen die meer inzet vragen en waar (mogelijk) extra kosten mee samenhangen. Deze maatregelen worden gefinancierd uit het GRP, binnen bestaande budgetten bij andere disciplines of via de Beleidstoevoeging Klimaatadaptatie 2026 (€ 50.000 uit het budget Duurzaamheid breed) die bij de Kadernota 2026 is ingediend. Indien nodig wordt bij de Kadernota 2027 een aanvullend bedrag aangevraagd.
12 | Klimaatadaptatieplan Barneveld
Raadsmemo Klimaatadaptatie
Datum:
Onderwerp:
Ter attentie van:
Afzender:
8 juli 2025
Klimaatadaptatie Uitvoeringsplan 2025-2027 De Raad College van Burgemeester en Wethouders
Portefeuillehouder
B. Wijnne
Mail behandelaar
E.brukx@barneveld.nl Telefoonnummer
0342-495938
Samenvatting Op 19 maart 2025 heeft de gemeenteraad het Klimaatadaptatieplan vastgesteld. Conform afspraak heeft het college daarop het Uitvoeringsplan 2025–2027 uitgewerkt en vastgesteld. Dit raadsmemo geeft een toelichting op het uitvoeringsplan en informeert over de afdoening van de bijbehorende moties. Doel Het doel van dit memo is om de raad te informeren over het Uitvoeringsplan 2025-2027 en de wijze waarop hiermee uitvoering wordt gegeven aan eerder aangenomen moties. Het plan draagt bij aan de ambitie om in 2050 een klimaatadaptieve gemeente te zijn. Toelichting op uitvoeringsplan Klimaatadaptatie De gemeente Barneveld wil in 2050 klimaatadaptief zijn. Het Klimaatadaptatieplan Barneveld (maart 2025) geeft met opgestelde doelen, normen, een programma van eisen en leidende principes invulling aan dit begrip. Uit een toetsing van de normen aan de huidige inrichting van de openbare ruimte zijn prioriteitslocaties voor wateroverlast en hitte in beeld gebracht. In het Klimaatadaptatieplan is een tweesporenaanpak opgenomen om klimaatadaptief te worden. Het eerste spoor bevat concrete, fysieke maatregelen die nodig zijn in de buitenruimte om lokaal de doelen te bereiken. Dit omvat een breed scala aan locatiespecifieke maatregelen. Het tweede spoor betreft algemene maatregelen die zorgen voor structurele verbeteringen.
Op basis van het Klimaatadaptatieplan is een Uitvoeringsplan voor de periode 2025-2027 opgesteld. Dit omvat een samenhangend pakket van (niet)infrastructurele maatregelen met een omschrijving van de maatregel, het verantwoordelijke team en inzicht in de benodigde capaciteit, middelen en financiering. Moties Klimaatadaptatie Bij de vaststelling van het Klimaatadaptatieplan heeft de raad drie moties aangenomen. In het Uitvoeringsplan 2025-2027 wordt uitvoering gegeven aan motie 25-17 en 25-19. Motie 25-16 wordt opgepakt in het kader van andere beleidsplannen. Motie 25-17. Er naar te streven om in 2040 te voldoen aan de watergerelateerde normen en voor de overige normen waar dat mogelijk is conform het principe ‘werk met werk’. In de periode 2025–2027 worden 19 locaties aangepakt (14 hoofdwegen en 5 panden). In het concept MIP 2026–2029 zijn nog 4 prioriteitslocaties opgenomen. Daarmee zijn 23 van de 40 probleemlocaties geadresseerd in de periode tot en met 2029. De resterende 17 locaties kunnen, uitgaande van eenzelfde tempo en financiering, realistisch vóór 2040 worden uitgevoerd. Voor groengerelateerde probleemlocaties geldt dat locaties met hoge prioriteit zo snel mogelijk worden aangepakt. Voor locaties met lage prioriteit wordt ingezet op het combineren van werkzaamheden met andere projecten (‘werk met werk’).
Hoewel nog niet exact te zeggen is welke wijken of straten tot 2040 op de uitvoeringsagenda komen, sluit de huidige werkwijze en planning aan bij de intentie van de motie. Motie 25-19. Landelijke campagnes om initiatieven van bewoners en bedrijven gericht op klimaatadaptatie te stimuleren/faciliteren te blijven monitoren en daadwerkelijk deel te nemen wanneer dat bijdraagt aan de realisatie van het klimaatadaptatieplan. De gemeente Barneveld beschikt over een eigen subsidieregeling, acties en communicatiekanalen om inwoners en bedrijven te stimuleren. Deze zijn deels geïnspireerd op landelijke campagnes. Eerdere overwegingen om aan te sluiten bij Operatie Steenbreek zijn niet doorgezet vanwege een gebrek aan toegevoegde waarde. In plaats daarvan is een eigen variant van het tegelwippen uitgevoerd tijdens de Groene Markt. Het monitoren van landelijke initiatieven is onderdeel van de reguliere werkzaamheden. Bij duidelijke meerwaarde wordt overwogen om aan te sluiten of elementen te integreren in het lokale beleid. De huidige aanpak voldoet daarmee aan de motie. Motie 25-16. Ook tussen de kernen beschutte fietsroutes te realiseren en dit bijvoorbeeld op te nemen in het landschapsbeleidsplan of het bomenbeleidsplan. Omdat het Klimaatadaptatieplan zich richt op de dorpskernen, wordt deze motie opgepakt in het kader van het Landschapsplan of het Bomenbeleidsplan.
De uitvoering valt daarmee buiten de scope van het huidige Uitvoeringsplan. Financiering van het uitvoeringsplan Voor de locatiespecifieke, infrastructurele maatregelen (water en groen) die in de periode 2025-2027 worden aangepakt, geldt dat deze in het concept MIP Integraal Fysiek Domein 2026-2029 zijn opgenomen. Bij de Kadernota 2027 wordt een budget aangevraagd voor het realiseren van aanvullende groenmaatregelen. Meer dan de helft van de algemene maatregelen zijn een voortzetting of kleine wijziging van de huidige inspanningen. Enkele nieuwe maatregelen zijn een
beperkte (eenmalige) aanvulling op reguliere werkzaamheden die in bestaande overlegstructuren plaatsvinden. Resteren enkele nieuwe maatregelen die meer inzet vragen en waar extra kosten mee samenhangen. Deze maatregelen worden gefinancierd uit het GRP, binnen bestaande budgetten of via de Beleidstoevoeging Klimaatadaptatie 2026 (€ 50.000 werkbudget) die bij de Kadernota 2026 is ingediend. Indien nodig wordt bij de Kadernota 2027 een aanvullend bedrag aangevraagd. Vervolg De infrastructurele maatregelen worden voorbereid en uitgevoerd in het kader van het MIP. De algemene maatregelen worden opgepakt door de betrokken teams. Voor sommige maatregelen (zoals de hemelwaterverordening en uitbreiding van de stimuleringsregeling) is eerst besluitvorming door college en raad nodig op basis van een uitgewerkt voorstel. De voortgang van het Klimaatadaptatieplan wordt gemonitord op gerealiseerde maatregelen en doelen. Dit gebeurt via de voortgangsrapportage van het Programma Duurzaamheid, die de gemeenteraad jaarlijks aan het begin van het kalenderjaar ter informatie ontvangt. Bijlage Uitvoeringsplan 2025-2027 Klimaatadaptatie.