B-3.2 Besluit B&W rapportage kwaliteitsontwikkeling wegen 2024 d.d. 28-5-24

Organisatieonderdeel: Leefomgeving Behandelaar: B. de Jong Telefoonnummer: +31620037688

Voorstelnr. 3519 Barneveld, 22 mei 2024 Portefeuillehouder: M.H.J. Pluimers-Foeken

Ter kennisname naar de raad Nummer beleidsproduct: 327

Onderwerp:

Op overzicht Bestaand beleid (website)

Rapportage kwaliteitsontwikkeling wegen 2024

Gevraagde beslissing: 1. De Rapportage kwaliteitsontwikkeling wegen 2024 voor kennisgeving aan te nemen en te betrekken bij het beheer van de gemeentelijke wegen in de aankomende jaren. 2. De rapportage ter kennisname te brengen van de gemeenteraad (rubriek B).

1. Inleiding Het kwaliteitsniveau van de gemeentelijke wegen en andere verhardingen (zoals de fietspaden en trottoirs) wordt eens in de twee jaar gemeten. Op die manier is het mogelijk de kwaliteitsontwikkeling te monitoren. In dit voorstel de resultaten van de onlangs uitgevoerde kwaliteitsmeting en het vergelijk daarvan met de voorgaande meting uit 2022 De behaalde resultaten zijn verwerkt in de Rapportage kwaliteitsontwikkeling wegen 2024. De conclusies zijn als volgt: Asfaltverhardingen: • 87% voldoet aan kwaliteitsniveau Basis ten opzichte van 79% in 2022. • Dat is een verbetering van +8%. • 13% heeft een kwaliteitsniveau lager dan Basis. De richtlijn (en onze ambitie) is dat dit aandeel maximaal 10% mag zijn. Dat betekent dat er nog een verbetering van minimaal +3% nodig is. Elementenverhardingen: • 85% voldoet aan kwaliteitsniveau Basis ten opzichte van 83% in 2022. • Dat is een verbetering van +2%. • 15% heeft een kwaliteitsniveau lager dan Basis. De richtlijn (en onze ambitie) is dat dit aandeel maximaal 10% mag zijn. Dat betekent dat er nog een verbetering van minimaal +5% nodig is.

2. Beoogd effect a) Meetbaar effect Inzicht in de gemiddelde kwaliteit van de wegen met als doel om uiterlijk eind 2026 te voldoen aan de ondergrens voor verantwoord beheer van wegen Onze ambitie is om uiterlijk eind 2026 een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis te behalen voor 90% of meer van het wegareaal. Om het jaar meet een externe partij de behaalde resultaten. De resultaten van de onlangs uitgevoerde meting laten zien in welke mate de vastgestelde ambitie is behaald. In onderstaande tabel een weergave van de in 2024 en 2022 gemeten resultaten.

-2De meetresultaten laten zien dat er een stijgende lijn is ingezet. Dat laatste geldt vooral voor de asfaltverhardingen met een toename van 8% dat voldoet aan kwaliteitsniveau Basis. Voor de elementenverhardingen is deze toename 2%.

b) Maatschappelijk effect Zorgdragen voor veilig begaanbare wegen Een veilig wegennet is belangrijk voor de bereikbaarheid van gemeente Barneveld, haar dorpen en het buitengebied. Bewoners, bedrijven, bezoekers en recreanten hebben belang bij een goed functionerend en veilig wegennet. Het op orde brengen en houden van de gemeentelijke wegen, fietspaden, voetpaden en andere verhardingen draagt bij aan een goed maatschappelijk en economisch klimaat en stimuleert de groei en verdere ontwikkeling van de gemeente. Inzicht helpt de gemeente Barneveld om gericht keuzes te maken.

3. Argumenten 1.1 Voldoen aan wettelijke verplichtingen De strategie in het Beheerplan wegen 2023-2027 leidt ertoe dat de gemeente voldoet aan haar wettelijke verplichtingen. Het jaarlijkse uitvoeringsplan geeft hieraan de operationele invulling. De belangrijkste wettelijke verplichting is vastgelegd in de Wegenwet. Deze eist dat iedere wegbeheerder (zo ook de gemeente Barneveld) verantwoordelijk is voor veilige en begaanbare wegen. De gemeente is aansprakelijk wanneer dit niet het geval is en hierdoor schade en/of letsel ontstaat. Dit rapport geeft de gemeente Barneveld handvatten om het uitvoeringsplan wegen (in samenhang met het Meerjaren Investeringsplan; MIP) invulling te geven. De te maken keuzes hiervoor worden integraal afgewogen op de daartoe geijkte momenten. 1.2 Voldoen aan vastgesteld kwaliteitsniveau conform landelijke richtlijn Een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis komt overeen met de landelijk geldende richtlijn van het CROW en geldt als ondergrens voor verantwoord wegbeheer. De CROW is het Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek. Daarnaast is dit ook de ambitie van de gemeente Barneveld zoals verwoord in het Beheerplan wegen 2023-2027. Dit rapport geeft handvatten om deze ambitie invulling te geven.

In de tabel een weergave van de verschillende kwaliteitsniveaus en de ambitie van de gemeente Barneveld die overeenkomt met die van het CROW.

1.3 Vasthouden aan beheerplan wegen 2023-2027 Om ervoor te zorgen dat een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis eind 2026 wordt behaald, is het belangrijk vast te houden aan de strategie zoals is opgenomen in het Beheerplan wegen 2023-2027. In hoofdlijnen houdt dit in dat; - Wordt geïnvesteerd in het vervangen van verouderede wegen die het einde van hun levensduur hebben bereikt; - Vervanging zoveel als mogelijk wordt gecombineerd met andere opgaven (zoals riolering, verkeerskundig, groeiplaatsverbetering bomen) oftewel een integrale aanpak wordt nagestreefd; - Grootschalig onderhoud of vervanging vooruitlopend plaatsvindt, wanneer integrale aanpak niet binnen afzienbare tijd mogelijk is. - De beschikbare financiële middelen voor onderhoud en investeringen in stand worden gehouden; - De beschikbare middelen op peil worden gehouden, door rekening te houden met areaaltoename en prijsindexatie. De behaalde resultaten, zoals weergeven in de bijgevoegde rapportage, geven geen aanleiding de strategie op basis van het beheerplan aan te passen, maar daar juist aan vast te houden.

-3-

4. Kanttekeningen 1.1 Tijdelijke onderhoudsmaatregelen leiden tot nuancering Wat opvalt is het behaalde resultaat op de asfaltverhardingen. Het aandeel dat voldoet aan kwaliteitsniveau Basis is met 8% toegenomen. Deze toename komt mede doordat er de afgelopen jaren zijn op diverse wegen plaatselijke reparaties aan het asfalt uitgevoerd. Deze reparaties zijn gedaan om de het groot onderhoud of de vervanging uit te kunnen stellen. Voor deze wegen geldt echter dat in de aankomende jaren groot onderhoud of vervanging noodzakelijk blijft. Wanneer dit niet gebeurt, daalt het kwaliteitsniveau opnieuw tot onder kwaliteitsniveau Basis. Een aantal concrete wegen waarvoor dit geldt, zijn: - In Voorthuizen: Hoofdstraat, Baron van Nagellstraat, Rembrandtstraat, Molenweg - In Barneveld: Dr. Willem Dreeslaan, diverse wegen op bedrijventerrein De Valk Ook in 2024 worden dergelijke maatregelen vooruitlopend op een integrale aanpak uitgevoerd op onder anderen de Thorbeckelaan in Barneveld en diverse wegen binnen Harselaar Oost.

5. Financiën Dit voorstel heeft geen financiële consequenties.

6. Participatie en communicatie a) Participatie Met betrekking tot dit voorstel is participatie niet aan de orde.

b) Communicatie Middels berichtgeving via de diverse communicatiekanalen.

7. Uitvoering Planning: De volgende kwaliteitsmeting en rapportage daarvan volgt in 2026. In 2025 volgt een tussentijdse prognose van de te verwachte kwaliteitsontwikkeling.

Evaluatie/controle Dit gebeurt in de vorm van een rapportage van de kwaliteitsontwikkeling en de tussentijdse prognoses. Bij het Uitvoeringsplan onderhoud wegen 2025 volgt een tussentijdse prognose om te bepalen of de verwachte kwaliteitsontwikkeling voldoende is om eind 2026 een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis te behalen.

8. Bijlagen -

Rapportage kwaliteitsontwikkeling wegen 2024

Beheer en onderhoud wegen

Rapportage kwaliteitsontwikkeling wegen 2024

Datum : mei 2024 Status : definitief

Inhoud Inleiding, waarom deze rapportage?

2

1

Wat is er gedaan om het kwaliteitsniveau te verbeteren?

3

1.1 1.2

Gerealiseerd onderhoud Gerealiseerde investeringen

3 3

2

Wat heeft dit gedaan met de kwaliteit?

4

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6

Monitoren kwaliteitsontwikkeling Doelstelling: behalen gemiddeld kwaliteitsniveau Basis Resultaten meting 2024 Kwaliteitsontwikkeling: vergelijk met resultaten uit 2022 Tijdelijke onderhoudsmaatregelen leiden tot nuancering Conclusies

4 4 4 5 5 5

3

Wat is er nodig voor het behalen van het afgesproken kwaliteitsniveau?

7

3.1

Vasthouden aan beheerplan wegen 2023-2027

7

Inleiding, waarom deze rapportage? Een veilig wegennet is belangrijk voor de bereikbaarheid van gemeente Barneveld, haar dorpen en het buitengebied. Bewoners, agrarische en andere bedrijven, bezoekers en recreanten hebben belang bij een goed functionerend en veilig wegennet. Het op orde brengen en houden van de gemeentelijke wegen, fietspaden, voetpaden en andere verhardingen draagt bij aan een goed maatschappelijk en economisch klimaat en stimuleert de groei en verdere ontwikkeling van de gemeente. Monitoren kwaliteitsontwikkeling Om de kwaliteitsontwikkeling van de gemeentelijke wegen te monitoren, vindt om het jaar een kwaliteitsmeting plaats. Tijdens deze meting worden alle wegen en andere verhardingen geïnspecteerd door een externe hierin gespecialiseerde partij. Tijdens de inspectie worden de aanwezige schades qua type, ernst en omvang vastgelegd volgens de landelijk geldende richtlijn van het CROW. De inspectiegegevens worden vervolgens vertaald naar het kwaliteitsniveau per geïnspecteerd weggedeelte. Door de resultaat hiervan te vergelijken met het resultaat van de voorgaande inspectie ontstaat een goed beeld van de kwaliteitsontwikkeling van het gemeentelijke wegenareaal. Hieruit wordt duidelijk of en in welke mate de vastgestelde ambities worden behaald dan wel haalbaar zijn. Doel en ambitie beheer wegen In 2016 is de beleidsvisie beheer wegen opgesteld.

De uitwerking van het beleid is verder uitgewerkt in het beheerplan wegen 2023-2027. Het beheerplan is in november 2022 vastgesteld door de raad. De ambitie van de gemeente Barneveld is het, uiterlijk eind 2026, bereiken van een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis. Dit houdt in dat dat tenminste 90% van ons wegenareaal minimaal een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis heeft. De gemeente Barneveld volgt met deze ambitie de richtlijn die geldt als ondergrens voor verantwoord beheer van wegen. Deze richtlijn is bepaald door het CROW. Het CROW is het kennisinstituut dat zorgt voor de landelijke gebruikte richtlijnen voor de inrichting en het beheer van de openbare ruimte. In de tabel een weergave van de verschillende kwaliteitsniveaus en de ambitie van de gemeente Barneveld die overeenkomt met die van het CROW. kwaliteitsniveau

Zeer hoog (A+)

Hoog (A)

Basis (B)

ambitie Barneveld en richtlijn CROW > 90%

2

Laag (C)

Zeer laag (D)

ambitie Barneveld en richtlijn CROW < 10%

1 Wat is er gedaan om het kwaliteitsniveau te verbeteren? 1.1

Gerealiseerd onderhoud

In de periode tussen de voorgaande kwaliteitsmeting en de huidige meting is uitvoering gegeven aan het onderhoud via de uitvoeringsplannen 2022 en 2023. In beide plannen is een overzicht met de uitgevoerde onderhoudslocaties opgenomen. In onderstaande tabel is dit vertaald naar de hoeveelheden aan uitgevoerd grootschalig onderhoud. Asfaltonderhoud

circa 110.000 m2

Asfalt conserveren (aanbrengen slijtlaag)

circa 40.000 m2

Elementenonderhoud (klinkers, tegels e.d.)

circa 50.000 m2

Naast grootschalig onderhoud zijn op diverse locaties wijkgericht en plaatselijk onderhoud uitgevoerd om de kwaliteit te verbeteren. De daadwerkelijke omvang aan uitgevoerd onderhoud is daardoor groter dan de bovengenoemde hoeveelheden. Dit geldt met name voor het elementenonderhoud dat grotendeels wordt uitgevoerd als wijkgericht onderhoud.

1.2

Gerealiseerde investeringen

Naast onderhoud hebben er investeringen in wegen plaatsgevonden. Dit via een eenmalig investeringskrediet in 2022 (vooruitlopende op het eerste MIP) en het uitvoeringsplan MIP 2023. In onderstaande tabel de hoeveelheden aan gerealiseerde investeringen. Vervanging asfalt, elementen, beton

circa 20.000 m2

Levensduurverlengend Onderhoud (LVO)

circa 114.000 m2

Bermbeton nieuwe aanleg

circa 51 km

Omvormen asfalt naar elementen

circa 9.000 m2

Omvormen asfalt naar beton

circa 4.000 m2

3

2 Wat heeft dit gedaan met de kwaliteit? 2.1

Monitoren kwaliteitsontwikkeling

Een belangrijk onderdeel van het beheer is het monitoren van het effect van de uitgevoerde en geplande werkzaamheden aan onze wegen. Door dit te doen wordt inzichtelijk of en in welke mate het kwaliteitsniveau toeneemt (of juist afneemt) en de beleidsdoelstelling wordt bereikt binnen de daarvoor gestelde termijn. Om het jaar gebeurt dit middels een prognose dan wel een rapportage op basis van een volledige kwaliteitsmeting middels een weginspectie. Dit conform hetgeen afgesproken in het beheerplan. In 2023 is de kwaliteitsontwikkeling geprognotiseerd op basis van de uit te voeren werkzaamheden. Deze prognose was een toename van het kwaliteitsniveau van asfaltverhardingen met 6% en voor de elementenverhardingen een toename met 2%. Inmiddels is er een volledige kwaliteitsmeting gedaan middels een weginspectie. In dit hoofdstuk de rapportage de resultaten hiervan en een vergelijk met de resultaten uit de voorgaande metingen (monitoring). Deze cyclus herhaalt zich ieder twee jaar.

2.2

Doelstelling: behalen gemiddeld kwaliteitsniveau Basis

Zoals in de inleiding aangeven is de landelijke richtlijn voor de ondergrens van verantwoord wegbeheer een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis. Om dit te bereiken is het nodig dat tenminste 90% een kwaliteitsniveau Basis of hoger hebben. De doelstelling oftewel onze (beleids)ambitie komt hiermee overeen. De termijn die hiervoor staat is in 2023 vastgesteld op 4 jaar. Dit betekent dat we onze doelstelling uiterlijk eind 2026 willen behalen. Doelstelling: een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis uiterlijk eind 2026

2.3

Resultaten meting 2024

In de afgelopen maanden is een de weginspectie uitgevoerd door een externe partij. Deze partij werkt met gediplomeerde weginspecteurs. De inspectie vindt plaats volgend de daarvoor landelijk geldende richtlijn van het CROW. In onderstaande tabel de resultaten van de afgelopen weginspectie. kwaliteitsniveau asfalt elementen

Zeer hoog (A+)

Hoog (A)

Basis (B)

Laag (C)

Zeer laag (D)

87%

13%

85% ambitie Barneveld en richtlijn CROW > 90%

15% ambitie Barneveld en richtlijn CROW < 10%

4

2.4

Kwaliteitsontwikkeling: vergelijk met resultaten uit 2022

In onderstaande tabel het vergelijk met de resultaten van de meting uit rapportage van 2022. kwaliteitsniveau Zeer hoog (A+) Hoog (A) Basis (B) Laag (C) Zeer laag (D)

2.5

2024

asfalt 2022

resultaat

2024

elementen 2022

resultaat

87%

79%

+ 8%

85%

83%

+ 2%

13%

21%

15%

17%

Tijdelijke onderhoudsmaatregelen leiden tot nuancering

Wat opvalt is het behaalde resultaat op de asfaltverhardingen. Het aandeel dat voldoet aan kwaliteitsniveau Basis is met 8% toegenomen. Deze toename komt mede doordat er n de afgelopen jaren zijn op diverse wegen plaatselijke reparaties aan het asfalt uitgevoerd. Deze reparaties zijn gedaan om de het groot onderhoud of de vervanging uit te kunnen stellen. Voor deze wegen geldt echter dat in de aankomende jaren groot onderhoud of vervanging noodzakelijk blijft. Wanneer dit niet gebeurt, daalt het kwaliteitsniveau opnieuw tot onder kwaliteitsniveau Basis. Een aantal concrete wegen waarvoor dit geldt, zijn: - In Voorthuizen: Hoofdstraat, Baron van Nagellstraat, Rembrandtstraat, Molenweg - In Barneveld: Dr. Willem Dreeslaan, diverse wegen op bedrijventerrein De Valk Ook in 2024 worden dergelijke maatregelen vooruitlopend op een integrale aanpak uitgevoerd op onder anderen de Thorbeckelaan in Barneveld en diverse wegen binnen Harselaar Oost.

2.6

Conclusies

De meetresultaten laten zien dat er een stijgende lijn is ingezet. Dat laatste geldt vooral voor de asfaltverhardingen met een toename van 8% dat voldoet aan kwaliteitsniveau Basis. Voor de elementenverhardingen is deze toename 2%. De conclusies zijn als volgt: Asfaltverhardingen: • 87% voldoet aan kwaliteitsniveau Basis ten opzichte van 79% in 2022. • Dat is een verbetering van +8%. • 13% heeft een kwaliteitsniveau lager dan Basis. De richtlijn (en onze ambitie) is dat dit aandeel maximaal 10% mag zijn. Dat betekent dat er nog een verbetering van minimaal +3% nodig is. Belangrijk aandachtspunt is de, onder sub paragraaf 2.5 genoemde, tijdelijke kwaliteitstoename door plaatselijk herstel vooruitlopend op een grootschalige aanpak.

5

Elementenverhardingen: • 85% voldoet aan kwaliteitsniveau Basis ten opzichte van 83% in 2022. • Dat is een verbetering van +2%. • 15% heeft een kwaliteitsniveau lager dan Basis. De richtlijn (en onze ambitie) is dat dit aandeel maximaal 10% mag zijn. Dat betekent dat er nog een verbetering van minimaal +5% nodig is.

6

3 Wat is er nodig voor het behalen van het afgesproken kwaliteitsniveau? 3.1

Vasthouden aan beheerplan wegen 2023-2027

Om ervoor te zorgen dat een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis wordt behaald, is het noodzakelijk vast te houden aan de strategie zoals is opgenomen in het Beheerplan wegen 2023-2027. In hoofdlijnen houdt dit in dat; - Wordt geïnvesteerd in het vervangen van verouderede wegen die het einde van hun levensduur hebben bereikt; - Vervanging zoveel als mogelijk wordt gecombineerd met andere opgaven (zoals riolering, verkeerskundig, groeiplaatsverbetering bomen) oftewel een integrale aanpak wordt nagestreefd; - Grootschalig onderhoud of vervanging vooruitlopend plaatsvindt, wanneer integrale aanpak niet binnen afzienbare tijd mogelijk is. - De beschikbare financiële middelen voor onderhoud en investeringen in stand worden gehouden; - De beschikbare middelen op peil worden gehouden, door rekening te houden met areaaltoename en prijsindexatie. De behaalde resultaten geven geen aanleiding de strategie op basis van het beheerplan aan te passen, maar daar juist aan vast te houden. Bij het Uitvoeringsplan onderhoud wegen 2025 volgt een tussentijdse prognose om te bepalen of we voldoende op koers liggen om eind 2026 een gemiddeld kwaliteitsniveau Basis te behalen.

7

8