B-3.2 Besluit B&W over Meerjarig Regionaal Uitvoeringsprogramma Omgevingswet d.d. 12-12-23

Organisatieonderdeel: Leefomgeving Behandelaar: S. Hoekstra Telefoonnummer: (06) 22438269 Ter kennisname naar de raad Nummer beleidsproduct:

Onderwerp:

Voorstelnr. 3165 Barneveld, 30 november 2023 Portefeuillehouder: W. Oosterwijk en B. Wijnne Op overzicht Bestaand beleid (website)

Meerjarig Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 (PBB-Hoe)

Gevraagde beslissing: 1. Het uitvoeringsplan en de financiële consequenties vast te stellen; 2. Het uitvoeringsplan ter kennisneming naar de raad te sturen; 3. De financiële consequenties via de eerste tussenrapportage 2024 te verwerken in de gemeentelijke begroting en ter autorisatie aan de raad voor te leggen.

1. Inleiding Op 30 oktober 2012 heeft u besloten om samen met Gedeputeerde Staten van de provincie Gelderland en de colleges van burgemeester en wethouders van de gemeenten Nijkerk, Ede, Scherpenzeel en Wageningen een gemeenschappelijke regeling aan te gaan voor het vormen van de Omgevingsdienst De Vallei (OddV). De OddV is primair een uitvoeringsdienst en voert voor de deelnemers de taken vergunningverlening, toezicht en handhaving uit.

2. Beoogd effect Voldoen aan de wettelijke verplichting om het handhavingsbeleid te operationaliseren en uit te werken in een uitvoeringsprogramma voor 2024.

3. Argumenten Het college van burgemeester en wethouders stelt jaarlijks een uitvoeringsplan voor de OddV vast, waarin de geraamde productie voor dat betreffende jaar is opgenomen, alsmede de daarmee gemoeide kosten. In het uitvoeringsplan wordt per kernproduct of -dienst een korte uitleg gegeven en wordt ingegaan op de hoeveelheid producten en diensten die geraamd zijn en worden de kosten hiervan inzichtelijk gemaakt. In het onderstaande financiële overzicht zijn de kosten per kernproduct weergegeven. Financieel overzicht Vergunningen BRIKS Vergunningen Milieu Toezicht BRIKS Toezicht Milieu Juridische advies Bodem Specialistische producten DVO Overige dienstverlening Projecten Out of pocket kosten Totaal

Kosten € 1.212.832 € 380.161 € 678.151 € 888.397 € 722.354 € 229.986 € 213.646 € 463.183 € 193.150 € 10.390 € 17.709 € 5.009.958

-2Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen Ten opzichte van voorgaande uitvoeringsplannen zijn enkele belangrijke wijzigingen opgetreden. Ten eerste zullen op 1 januari 2024 de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) inwerking treden. Deze ingrijpende stelselwijziging heeft ook effecten op het MUP en levert een diffuus beeld op van producten die wijzigen, producten die komen te vervallen en producten die nieuw zijn, terwijl procedures die gestart zijn in 2023 nog onder het huidige Wabo-regime moeten worden afgehandeld. Daarnaast treden onder de Omgevingswet verschuivingen op van het bevoegd gezag ten aanzien van een aantal inrichtingen in de regio; van provincie naar gemeente en vica versa. Verder worden per 1 januari 2024 de bodemtaken van de provincie overgeheveld naar de gemeenten. Deze ontwikkelingen zijn verwerkt in het uitvoeringsprogramma. Dit uitvoeringsprogramma is daarnaast een meerjarig regionaal uitvoeringsprogramma, waar voorheen het uitvoeringsprogramma per jaar, per gemeente werd vastgesteld. Met deze ontwikkeling wordt invulling gegeven aan één van de tien aanbeveling van de commissie Van Aartsen om te komen tot een meer effectief, slagvaardig en toekomstvast stelsel van omgevingsdiensten.

Uitvoering en handhaving Het uitvoeringsprogramma laat naast de effecten van de Omgevingswet ook zien dat Barneveld een groeigemeente is; de gemeente, ondernemers en inwoners van de gemeente Barneveld blijven veel bouw- en milieuvergunningplichtige activiteiten ontplooien. In het verlengde hiervan neemt ook het toezicht en eventuele handhaving hierop toe. Onder de streep draagt dit ook in 2024 bij aan een hogere bijdrage van Barneveld aan de OddV. Juridische handhaving In het uitvoeringsprogramma voor 2023 is structureel 1200 uur extra opgenomen voor de juridische handhaving. Dit is daarom ook in het uitvoeringsprogramma voor 2024 opgenomen. De kosten van het product ‘verweerschriften’, enkele jaren gelden noodzakelijkerwijs in het leven geroepen vanwege het instellen van een externe adviescommissie bezwaarschriften, bleek in 2023 te laag ingeschat te zijn qua hoeveelheid zaken en tijdbesteding. In het uitvoeringsprogramma zijn voor dit product daarom extra middelen opgenomen. Ondermijning Recent heeft uw college het Integraal Veiligheidsplan vastgesteld. De financiële dekking van dit plan voorziet echter niet in de inzet van de OddV met betrekking tot ondermijning. In 2024 wordt deze (structurele) inzet (€ 36.000) daarom bekostigd uit het budget voor de OddV. Vanaf 2025 zal deze dienstverlening uit het budget voor ondermijning gedekt worden.

Bekendmaking MUP2024-2027 Uw college dient op grond van artikel 7.3 van het Besluit omgevingsrecht handhavingsbeleid vast te stellen en dit handhavingsbeleid jaarlijks uit te werken in een uitvoeringsprogramma. Tevens dient u dit programma bekend te maken aan de gemeenteraad. Het MUP kan voorts ook aan de provincie worden verstrekt in haar rol als tweedelijns toezichthouder in het kader van het interbestuurlijk toezicht (IBT).

4. Kanttekeningen Het uitvoeringsprogramma is output gefinancierd. Dat betekent dat op basis van de Producten- en dienstencatalogus inzichtelijk is wat de kosten van een bepaald product zijn en dat betaald moet worden naar hetgeen aan producten en uren van de OddV wordt afgenomen. In beginsel dienen de taken binnen het budget van het uitvoeringsprogramma uitgevoerd te worden, maar de werkelijke kosten zijn uiteindelijk afhankelijk van de feitelijke productie. Gedurende het jaar kunnen wisselingen in vraag en aanbod optreden. Hiervoor geldt ook dat er gezamenlijk keuzes worden gemaakt, zodat de taken uitgevoerd worden tegen optimale kwaliteit en middelen. Doordat partijen elkaar periodiek en tijdig informeren kan geanticipeerd worden op ontwikkelingen en bestuurlijke prioriteiten. Een aantal extra kosten is nog niet opgenomen in het uitvoeringsprogramma, omdat deze kosten op dit moment nog onvoldoende bekend of inzichtelijk zijn. Hierbij valt te denken aan eventuele inzet van de OddV in verband met de uitvoering van de landelijke aanpak van piekbelasters. Indien noodzakelijk zullen in 2024 hierover nadere afspraken gemaakt worden met de OddV.

-3-

5. Financiën In de begroting voor 2024 is een gemeentelijke bijdrage van € 4.791.372 voor de OddV opgenomen, waarvan € 245.000 incidenteel. Het totaalbedrag van het uitvoeringsplan wijkt daar in 2024 € 219.000 nadelig van af. In bijlage 1 is inzichtelijk gemaakt wat de redenen zijn voor het verschil tussen de deelnemersbijdrage en het MUP. De onderstaande tabel geeft het meerjarig beeld van het budget voor de bijdrage aan de OddV in de programmabegroting 2024 ten opzichte van het uitvoeringsplan 2024.

structureel incidenteel Totaal Uitvoeringsplan 2024 structureel incidenteel Totaal Dekking EML en kernteam vakantieparken Saldo

2024 4.546.100 245.000 4.791.100

2025 4.546.100 59.000 4.605.100

2026 4.546.100

2027 4.546.100

2028 4.546.100

4.546.100

4.546.100

4.546.100

5.000.000 10.000 5.010.000 59.000

5.000.000

5.000.000

5.000.000

5.000.000

5.000.000 49.000

5.000.000 49.000

5.000.000 49.000

5.000.000 49.000

-159.900

-345.900

-404.900

-404.900

-404.900

In de gemeentelijke begroting is voor 2024 ten behoeve van de EML-controles € 49.000,- aan dekking aanwezig. Voor het project ‘Kernteam vakantieparken’ is € 10.000 opgenomen in de begroting. Het financiële effect van het uitvoeringsplan 2024 is dus € 159.900 nadelig in 2024 en vanaf 2026 is het structurele effect € 404.900,- nadelig. De structurele dekking van de kosten van EML, kernteam vakantieparken en ondermijning zal in de kadernota voor 2025 meegenomen worden. Het structurele nadeel neemt toe als gevolg van het bestuurlijk besluit van de OddV om werkzaamheden die gedurende drie of meer jaren worden uitgevoerd door de OddV als structurele taak te bestempelen. Hierdoor is een deel van het budget dat in de gemeentelijke begroting nog als incidenteel is bestempeld in het uitvoeringsplan reeds als structureel opgenomen. Voorgesteld wordt om de financiële consequenties van het MUP in 2024 via de eerste tussenrapportage 2024 te verwerken in de gemeentelijke begroting en ter autorisatie aan de raad voor te leggen. Tenslotte wordt nog opgemerkt dat een substantieel deel van de kosten van het uitvoeringsplan gedekt worden door de leges op omgevingsvergunningen. Door de onzekerheid als gevolg van de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024 zijn de legesbaten in de begroting 2024 voorzichtigheidshalve niet verhoogd.

Gedurende 2024 ontstaat naar verwachting een beeld van de ontwikkeling van de legesbaten en indien nodig worden de begrote baten hierop bijgesteld.

6. Participatie en communicatie a) Participatie Niet van toepassing.

b) Communicatief U dient het uitvoeringsprogramma bekend te maken aan de gemeenteraad. Verder zal het bestuur van de OddV op de hoogte worden gesteld van de vaststelling van het MUP2024-2027.

-4-

7. Uitvoering Planning: Op grond van het uitvoeringsprogramma voert de OddV in 2024 de VTH-taken uit.

Evaluatie/controle: Door middel van twee bestuursrapportages wordt gerapporteerd over de voortgang van de productie van de OddV (per 1 mei en 1 september). In 2025 zal het jaarverslag over 2024 door de OddV aan de partners aangeboden worden. Naast deze rapportages worden significante afwijkingen van het MUP gezamenlijk besproken om dergelijke afwijkingen vroegtijdig te signaleren, te bespreken en zo nodig daarop te sturen, zodat de kosten van de OddV zo veel als mogelijk binnen het budget blijven.

8. Bijlagen 1. 2.

Financieel overzicht uitvoeringsplan Barneveld 2024; Meerjarig regionaal uitvoeringsplan 2024-2027.

Financieel overzicht

Uitvoeringsplan Barneveld 2024

Bodem €229.986 2.435 uren

Licen ekosten €17.709 Projecten €10.390 110 uren

Vergunningen Milieu €380.161 4.025 uren

Vergunningen BRIKS €1.212.832 12.841 uren

Toezicht Milieu €888.397 9.406 uren

Specialis sch Advies €213.646 2.262 uren

DVO €463.183 4.904 uren

Toezicht BRIKS €678.151 7.180 uren

Juridisch Advies €722.354 7.648 uren

Uitvoeringsplan 2024 €5.009.958 52.856 uren Begro ng 2024 €4.791.372 50.865 uren

= Verschil (€218.586)

Overige dienstverlening €193.150 2.045 uren

Redenen toename deelnemersbijdrage Toename vergunningaanvragen (€93.000)

Extra taak Energielabel C kantoren (€26.000)

Wegvallende taken (-€108.000)

Extra taak bodem explosieven (€19.000)

Aanpassing productprijs TH milieu (€14.000)

Extra taak verweerschri en (€17.000)

Licen ekosten NDFF, MUG, iBis, DSO-stam (€18.000)

Extra inzet ondermijning (€36.000)

Overige kleine verschillen (€9.500)

Extra uren juridische handhaving bouw/RO (€94.000)

Meerjarig Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet

2024-2027

0

Inhoudsopgave 1. Inleiding ............................................................................................................................................... 2 1.1 Ontwikkelingen.............................................................................................................................. 2 1.2 Financiering ................................................................................................................................... 6 1.3 Verantwoording............................................................................................................................. 6 1.4 Financieel....................................................................................................................................... 7 2. Doelen ................................................................................................................................................. 8 2.1 Algemeen....................................................................................................................................... 8 2.2 Milieu & Wet natuurbescherming................................................................................................. 8 2.3 Bodem ...........................................................................................................................................

9 2.4 Bouwen.......................................................................................................................................... 9 2.5 Ruimtelijke ordening ..................................................................................................................... 9 3. Regionale producten ......................................................................................................................... 10 3.1 Taakveld vergunningverlening milieu ......................................................................................... 10 3.2 Taakveld vergunningverlening BRIKS .......................................................................................... 12 3.3 Taakveld bodem .......................................................................................................................... 13 3.4 Taakveld toezicht milieu .............................................................................................................. 14 3.5 Taakveld toezicht BRIKS .............................................................................................................. 16 3.6 Taakveld juridisch advies .............................................................................................................

17 3.7 Taakveld specialistisch advies ..................................................................................................... 18 3.8 Taakveld overige dienstverlening ................................................................................................ 19 3.9 Out of pocket kosten ................................................................................................................... 21 4. Gemeentelijke en provinciale producten .......................................................................................... 22 4.1 Dienstverleningsovereenkomst ................................................................................................... 22 4.2 Projecten ..................................................................................................................................... 25 5. Financieel overzicht ........................................................................................................................... 26 5.1 UP 2024 ....................................................................................................................................... 26 5.2 UP 2024-2027 .............................................................................................................................. 27 Bijlage 1: normtijden van Wabo-producten.

......................................................................................... 28 Bijlage 2: verklaring verschil begrote deelnemersbijdrage en kosten uitvoeringsplan ........................ 29

1 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

1. Inleiding Omgevingsdienst de Vallei (OddV) is opgericht door de gemeenten Barneveld, Ede, Nijkerk, Scherpenzeel en Wageningen en de provincie Gelderland. In OddV werken deze partijen nauw samen op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving voor een gezonde, veilige en duurzame leefomgeving. Voor haar opdrachtgevers is OddV de VTH-expert op het gebied van bouw en milieu. OddV behandelt de aanvragen voor omgevingsvergunningen en meldingen in het valleigebied en houdt toezicht op de naleving van de milieu- en bouwregelgeving. Waar nodig wordt handhavend opgetreden. Dit kan zowel bestuursrechtelijk als strafrechtelijk. Daarnaast is OddV een kennispartner met betrekking tot de leefomgeving en wordt met de opdrachtgevers meegedacht over de uitvoeringseffecten van hun beleid op het gebied van bouw en milieu. Indien nodig wordt relevante data aangereikt. Naar burgers en bedrijven in het valleigebied stelt OddV zich dienstverlenend op. Hierbij zijn we klantgericht, duidelijk, gaan we de dialoog aan en leveren we maatwerk als dat nodig is. In dit uitvoeringsplan -de eerste sinds de inwerkingtreding van de Omgevingswet- is te lezen welke ontwikkelingen er zijn geweest of gaan komen (hoofdstuk 1), wat OddV wil bereiken met en voor haar opdrachtgevers (hoofdstuk 2), wat OddV daarvoor gaat doen (hoofdstuk 3 en 4) en welke kosten daarmee samenhangen (hoofdstuk 5).

1.1 Ontwikkelingen Omgevingswet en Wkb Op 1 januari 2024 treden de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen (Wkb) in werking. Dit heeft tot gevolg dat een aantal producten, zoals we die kenden onder de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), sterk zijn gewijzigd. Ook zijn er nieuwe producten bij gekomen. Het bestuur van OddV heeft een producten- en dienstencatalogus (PDC) vastgesteld. Hierin zijn alle primaire werkzaamheden beschreven die OddV verricht voor de deelnemende gemeenten. Producten die vanaf 1 januari 2024 worden gestart, worden afgehandeld volgens de PDC 2024. Voor de producten die onder het taakveld vergunningverlening milieu en vergunningverlening bouw vallen (en in het verlengde daarvan ook het bouwtoezicht en juridische procedures), geldt echter dat wanneer de zaak is gestart voor 1 januari 2024 de zaak moet worden afgehandeld conform oude Wabo-regelgeving. Deze specifieke Wabo-producten worden dan ook afgehandeld conform het PDC 2023. Zie voor de bijbehorende normen, bijlage 1. Met de invoering van de Wkb verschuift het toetsen van en toezichthouden op de bouwtechnische kwaliteit van bouwprojecten naar de markt. Deze verschuiving heeft gevolgen voor de taakuitvoering van OddV.

De OddV krijgt een nieuwe, meer administratieve rol bij eenvoudigere bouwprojecten, maar behoudt de bevoegdheid om handhavend op te treden tegen afwijkingen gedurende de realisatie van de bouwwerken. Er is nog veel onzekerheid over de werkelijke impact van de Wkb op het werk van OddV. Deze onzekerheid kennen alle uitvoeringsorganisaties als gevolg van het nieuwe stelsel. Zo is het nog onduidelijk wat de effecten zullen zijn op de handhaving en hoeveel tijd de uitvoering van nieuwe taken zal kosten. Veel zal uit de praktijk moeten blijken na invoering. Omdat er nog veel onduidelijkheid is over de werkelijke effecten wordt voor een periode van twee jaar na de invoering van de wet de financiering van de OddV voor (het Wkb-deel van) de bouwtaken gelijk gehouden tot er meer ervaringscijfers zijn. De inwerkingtreding van de Omgevingswet/Wkb kan twee effecten met zich meebrengen. Enerzijds 2 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

kan het eind 2023 leiden tot een piek in het aantal aanvragen voor bouwvergunningen, zodat aanvragers nog onder het Wabo-regime vallen en zichzelf de kosten van een private kwaliteitsborger uitsparen. Anderzijds zullen er aanvragers zijn die wachten met bouwen tot 1 januari, omdat zij dan geen bouwvergunning meer nodig hebben. In ieder geval is de verwachting dat er in 2024 nog geen afname is van het bouwtoezicht. Er is nog een voorraad van niet uitgewerkte Wabobouwvergunningen waarop toezicht gehouden moet worden. Verwacht wordt dat het grootste deel van de onder het oude regime verleende vergunningen binnen 12 tot 18 maanden zal zijn afgehandeld. Omdat nieuwe regelgeving altijd nieuwe vraagstukken met zich meebrengt, is de verwachting dat er meer juridische procedures gevoerd zullen worden om de nieuwe regelgeving (beter) uitgelegd te krijgen. Dit zal niet gelijk begin 2024 gaan spelen, nu juridische procedures pas ontstaan nadat een vergunningverleningstraject of toezichttraject is afgerond. Door de Wkb is een deel van het bouwtoezicht voor de zogeheten gevolgklasse 1, overgedragen aan private kwaliteitsborgers. De wetgever heeft het bevoegd gezag een aantal taken toebedeeld waaronder het beoordelen van het risicoprofiel, het gekozen toezichtinstrument en het beoordelen van het opleverdossier.

Elk (oplever)dossier wordt administratief beoordeeld, gericht op de elementen die in het huidige beleid als belangrijk worden gezien: veiligheid (brandveiligheid en constructieve veiligheid), gezondheid (o.a. ventilatie) en duurzaamheid (energie prestatie). In het nieuw op te stellen Uitvoerings- & Handhavingsbeleid kunnen nadere keuzes worden gemaakt en kan zo nodig worden bijgestuurd op basis van de opgedane ervaring. Naast de controles voor bouwwerken die worden gebouwd onder de regels van de Omgevingswet, bestaat er ook nog een ‘oude’ voorraad met niet uitgewerkte bouwvergunningen die nog volgens het regime van de Wabo zijn afgegeven. Het toezicht daarop blijft uiteraard ook doorgaan. Het is niet mogelijk om tegen iedere illegale situatie handhavend op te treden. Bestuurlijke keuzes zijn daarom noodzakelijk. Handhaving tegen de ene overtreding kan prioriteit hebben boven handhaving tegen andere overtredingen. Situaties waarbij er ernstig gevaar is voor mens en omgeving hebben altijd een hoge prioriteit. Om tot een juiste afweging te komen, is zowel bij toezicht als bij handhaving prioritering noodzakelijk. De huidige prioriteiten uit het handhavingsbeleid houden we hiervoor aan. Hier komt wel een aantal nieuwe overtredingen bij, zoals het bouwen zonder kwaliteitsborger en het bouwen zonder een bouwmelding.

Overtreding Situaties waarbij de veiligheid in het geding is (voorbeeld: brandveiligheid, constructieve veiligheid) Situaties waarbij de gezondheid in het geding is (voorbeeld: ventilatie eisen) Situaties waarbij de duurzaamheid in het geding is (voorbeeld: energie prestatie) Start bouwwerkzaamheden woning of bedrijfsgebouw zonder kwaliteitsborger Start bouwwerkzaamheden woning of bedrijfsgebouw zonder bouwmelding bij meldingplicht Start bouwwerkzaamheden overig zonder kwaliteitsborger Start bouwwerkzaamheden overig zonder bouwmelding bij meldingplicht Situaties waarbij de veiligheid niet in het geding is Situaties waarbij de gezondheid niet in het geding is Situaties waarbij de duurzaamheid niet in het geding is

Prioriteit Hoog Hoog Hoog Hoog Hoog Midden Midden Laag Laag Laag

In lijn met het huidige beleid zal er in beginsel niet handhavend worden opgetreden tegen overtredingen van de bouwtechnische eisen die geen gevolgen hebben voor de veiligheid, 3 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

gezondheid en duurzaamheid, met uitzondering van excessen. Omdat de nieuwe wetgeving nog veel onzekerheden met zich meebrengt wordt de precieze taakinvulling na invoering in nauw contact tussen de gemeenten en de OddV vastgesteld en op basis van tussentijdse monitoring en ervaringen bijgesteld. Op basis van de monitoring zal de OddV twee keer per jaar inzicht geven in de taakuitvoering onder het nieuwe stelsel in het opdrachtgeversoverleg (OGO). Dit leidt tot een beter inzicht in de betekenis van de wijzigingen die zowel onder de Wkb als onder de Omgevingswet (en in onderlinge wisselwerking) voor de uitvoering plaatsvinden. Voor het genereren van het inzicht zullen we gaan monitoren op: • Aantal bouwwerken in gevolgklasse 1 en 2/3 • Aantal administratieve checks op kwaliteitsborger en toegelaten instrumenten en aantal niet in orde bevonden • Aantallen bouwmeldingen • Aantallen gereedmeldingen • Aantallen gereedmeldingen zonder verklaring kwaliteitsborger • Aantal klachten • Aantal handhavingsverzoeken (met overtreding) • Aantal handhavingszaken bouwtechnische kwaliteit (met soort overtreding) • Aantal niet (direct) vrijgegeven bouwwerken • Bestede uren per productsoort • Ureninzet nieuwe stelsel t.o.v.

huidige stelsel op gevolgklasse 1 bouwwerken Een risicogerichte benadering waarbij op basis van een risico analyse dossiers wel of niet worden beoordeeld lijkt een mogelijkheid voor de toekomst. Om dit te kunnen implementeren is echter meer ervaring met de nieuwe werkwijze nodig. We gaan, vooruitlopend op en in het verlengde van het nog vast te stellen Uitvoerings- en Handhavingsbeleid, in het eerste kwartaal van 2024 met Ede een werk-prioritering opstellen voor met name toezicht- en handhaving van bouw- en ro-activiteiten. Dit kan leiden tot een herijking van het budget zoals opgenomen in dit uitvoeringsplan. Commissie van Aartsen Met het interbestuurlijk programma versterking VTH-stelsel (IBP VTH) wordt opvolging gegeven aan de aanbevelingen van de Commissie van Aartsen. In pijler 5 wordt ingezet op het opstellen van één uitvoerings- en handhavingsplan per regio. Voor het level playing field tussen bedrijven is het noodzakelijk dat de toegestane activiteiten en normen voor activiteiten worden afgestemd of zelfs regionaal eensluidend worden vastgelegd1. Koers OddV 2023-2026 Op 6 juli 2023 is de Koers 2023-2026 vastgesteld door het bestuur. In de koers is de ambitie vastgesteld om de leefomgeving integraal te benaderen (milieu, bouw en RO).

Om de VTHdienstverlening op een goed niveau uit te voeren, vliegen we de opgaven regionaal aan met een vergelijkbaar VTH-beleid binnen het valleigebied. Dit creëert een gelijk speelveld voor burgers en bedrijven. Bij de programmering van het werk (uitvoeringsplannen) is het belangrijk de beweging in te zetten naar meer programmeren op effect in plaats van aantallen. Een meerjarig regionaal uitvoeringsprogramma maakt de inzet van OddV effectiever. Verder kiest OddV voor het versterken van de robuustheid van OddV langs de inhoudelijke lijn. 1

Rapport ‘Om de leefomgeving’ van de Commissie van Aartsen d.d. 4 maart 2021, p. 42.

4 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

Meerjarig uitvoeringsprogramma Gelet op de uitwerking van de aanbevelingen van de commissie Van Aartsen binnen het IBP VTH en de vastgestelde koers van de OddV, wordt nu ingezet op een meerjarig uitvoeringsprogramma. Uren per taakveld De Omgevingswet heeft grote invloed op de bedrijfsvoering van OddV. Producten zijn gewijzigd of vervallen en ook zijn er nieuwe producten bijgekomen. We zullen eerst ervaring op moeten doen met het afhandelen van de producten onder de Omgevingswet om duidelijk te krijgen wat dit vraagt van de capaciteit van onze organisatie. Het uitgangspunt is dan ook om de eerste twee jaar budgetneutraal over te gaan op de Omgevingswet. Hiervoor is gekeken naar het aantal uren per taakveld in het UP2023. We willen het bij het opstellen van de uitvoeringsplannen minder hebben over de prognose per product, maar juist meer stil staan bij de manier waarop wij onze partners het beste kunnen bijstaan in het realiseren van hun doelen en waar de leefomgeving en samenleving het beste mee gediend is. De uren per taakveld zijn daarom -afwijkend van eerdere jaren- niet meer verder gedifferentieerd in aantallen per product.

De toegevoegde waarde van een prognose per product is ook beperkt, omdat een groot deel van onze producten vraaggestuurd is (vergunningverlening), op uurbasis wordt afgerekend (juridische handhaving bouw/RO), op basis van een dynamisch algoritme wordt bepaald (toezicht milieu) of afhankelijk is van een onzekere toekomstige gebeurtenis (toezicht bouw). Wel leggen we sterker de nadruk op de verantwoording aan onze partners wat wij hebben gedaan voor de beschikbaar gestelde uren per taakveld. Planning & controlcyclus Op 6 juli 2023 heeft het Algemeen Bestuur van OddV de notitie over de stroomlijning van de Planning en Controlcyclus aangenomen. Het gevolg hiervan is dat er naar wordt gestreefd de uitvoeringsplannen jaarlijks in september definitief vast te stellen, zodat de informatie uit de uitvoeringsplannen in de kaderbrief T-2 van OddV kan worden gebruikt. Daardoor kan in de gemeentelijke kadernota’s rekening gehouden worden met de inhoud van de kaderbrief van OddV zodat de verschillen tussen kadernota en programmabegroting verklaarbaar en voorzienbaar zijn. Milieuleges Al onze partners hebben besloten om bij de aanvraag van milieuvergunningen leges te gaan heffen. Omdat de eerstelijns controle (oplevercontrole) meegenomen mag worden in de legesberekening, zal OddV deze controles apart gaan registreren.

Verwachtingen uitvoeringsprogramma 2024 Vanwege de stikstofproblematiek loopt het aantal afgeronde agrarische vergunningen terug. Veel vergunningsprocedures staan on hold in afwachting van meer duidelijkheid op dit thema. Onder de Omgevingswet hebben agrarische bedrijven sneller een volwaardige milieuvergunning nodig dan onder de Wabo. Wijzigingen in dieraantallen, diersoort en/of stalsysteem zal er in de toekomst toe leiden dat er een nieuwe milieuvergunning aangevraagd moet worden, waar nu nog volstaan kan worden met een melding en een omgevingsvergunning beperkte milieutoets. Mogelijk dat hierdoor het aantal volwaardige vergunningsprocedures gaat toenemen. Met de landelijke aanpak piekbelasting wil het kabinet de stikstofneerslag in de kwetsbare natuurgebieden snel terugdringen. De aanpak is vrijwillig en richt zich op ongeveer 3000 bedrijven die de meeste stikstofneerslag veroorzaken op overbelaste stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden. Dit zijn veelal agrarische bedrijven en enkele industriële bedrijven. Deze bedrijven hebben verschillende mogelijkheden om de stikstofneerslag te verminderen. Agrarisch ondernemers kunnen bijvoorbeeld kiezen voor extensiveren, omschakelen, innoveren, verplaatsen of stoppen. 5 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

De landelijke aanpak piekbelasting is aanvullend op de bestaande stikstofaanpak. Agrariërs kunnen gebruik gaan maken van de Landelijke beëindigingsregeling veehouderijlocaties (met piekbelasting). Ondernemers die zich hiervoor aanmelden zullen ook met de RO-medewerkers van de gemeente in gesprek moeten gaan over de toekomst van hun locatie. Gaan ze omschakelen naar een andere bedrijfstak of zal er sprake zijn van een functiewisseling op het perceel? Een en ander kan tot gevolg hebben dat er een groter beroep wordt gedaan op onze collega’s als het gaat om de (milieu)advisering in de procedure of wanneer een milieuvergunning moet worden ingetrokken. Vergunningverlening aan en het toezicht houden op gemeentelijke complexe inrichtingen gaat OddV zelf doen. Hierbij zitten ook bedrijven die eerder onder provinciaal bevoegd gezag stonden, maar door de inwerkingtreding van de Omgevingswet onder gemeentelijk bevoegd gezag komen te staan. De verwachting is dat vergunningverlening aan deze bedrijven tijdsintensiever is, vanwege de complexiteit. In de uitvoeringsprogramma’s is hier rekening mee gehouden door meer uren te ramen voor het taakveld vergunningverlening milieu. Omdat op deze bedrijven ook toezicht gehouden moet worden, is ook het taakveld toezicht milieu uitgebreid met extra uren. (Door)ontwikkeling datamodellen Het risicomodel milieutoezicht zal worden doorontwikkeld.

Hierbij zal worden bekeken of nieuwe data aan het model kan worden toegevoegd. In het bijzonder wordt hierbij gekeken naar data van het RVO, waaronder de actuele dieraantallen bij agrarische bedrijven. Daarnaast zet OddV in op een risicomodel voor inventariserende controles. Met dit model is het de bedoeling om eventuele blinde vlekken in ons bedrijvenbestand in beeld te krijgen en een prioritering aan te brengen in te bezoeken locaties voor een inventarisatie.

1.2 Financiering In de koers 2023-2026 heeft het bestuur vastgesteld dat we de outputfinanciering alleen willen inzetten op producten waarvoor dat meerwaarde heeft. Wanneer een andere financieringsvorm beter passend is, gaan we dat herzien. In overleg met de financieel adviseurs van de partners is gekeken naar een nieuwe methodiek van financiering. Door het bestuur is vanaf 2025 ingestemd met een hybride vorm van financiering, onder meer inhoudende dat vaste kostencomponenten uit het integrale tarief worden gehaald, er een aparte bijdrage komt voor overhead en er vaste budgetten (input) komen voor milieutoezicht en ROtoezicht. De geraamde uren per taakveld bepalen de kosten van het uitvoeringsplan. Dit zijn prognoses, waardoor de uiteindelijke facturatie afhankelijk is van de werkelijke productie.

1.3 Verantwoording Door middel van twee bestuursrapportages per jaar wordt verantwoording afgelegd over de uitgevoerde werkzaamheden.

6 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

1.4 Financieel Het uurtarief voor 2024 is vastgesteld op € 94,45 (in 2023 was het € 91,-). Partner Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Provincie Gelderland Totaal

Deelnemersbijdrage begroting 2024

Kosten uitvoeringsplan

€ 4.791.372 € 6.879.852 € 2.818.125 € 609.337 € 1.161.579 € 9.724 € 16.269.989

€ 5.009.958 € 6.879.807 € 2.882.199 € 609.084 € 1.206.258 € 9.445 € 16.596.751

Verschil -€ 218.586 € 45 -€ 64.074 € 253 -€ 44.679 € 279 -€ 326.762

Een verklaring voor de verschillen tussen de begrote deelnemersbijdrage en de kosten van het uitvoeringsplan, zijn opgenomen in bijlage 2.

7 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

2. Doelen Naar aanleiding van de commissie Van Aartsen is met het Interbestuurlijk Programma Versterking VTH opdracht gegeven om te zorgen voor een schone en gezonde leefomgeving door het steviger aanpakken van milieucriminaliteit en milieurisico’s. Met het meerjarige uitvoeringsprogramma willen we ook meer uitdrukking geven aan de toegevoegde waarde van onze omgevingsdienst op de thema’s waarvoor wij aan de lat staan. Hiermee willen we ook een eerste stap zetten richting outcome verantwoording op de thema’s milieu & Wet natuurbescherming, bodem, bouwen en ruimtelijke ordening. Hieronder staat per thema beschreven welke doelen we onszelf stellen voor 2024. In de jaarrekening en het jaarverslag over 2024 zal hierop worden gereflecteerd.

2.1 Algemeen In 2024 willen we onze datakwaliteit verbeteren en inzetten op het beter vastleggen van data die nu nog vooral in word- en .pdf-documenten aan onze organisatie worden aangeleverd. Naast een regionaal uitvoeringsprogramma wil OddV in 2024 met haar partners een regionaal Uitvoerings- & Handhavingsbeleid opstellen.

2.2 Milieu & Wet natuurbescherming De OddV heeft de taak om het milieu en daarmee de leefomgeving te beschermen. Dat doen we enerzijds via vergunningverlening en preventie en anderzijds via toezicht en handhaving. We voeren ons milieutoezicht zowel branchegericht als risicogestuurd uit. Met branchegericht bedoelen we dat we toezichthouders gedurende een jaar in slechts één of maximaal twee branches inzetten. Dit zorgt ervoor dat de toezichthouders de branche goed kennen waardoor ze minder voorbereidingstijd nodig hebben voor een controle en tevens meer diepgang in hun controles kunnen brengen. Daarnaast werken we volledig risicogestuurd. Hiervoor hebben we een risicomodel ontwikkeld dat op basis van data analyse in real time de grootste milieurisico’s berekend en op basis daarvan de controles prioriteert. In 2024 willen we het risicomodel doorontwikkelen. Waar mogelijk willen we het model aanvullen met data van externe instanties. Ook willen we met de ervaringen uit het veld kijken waar het model aangescherpt en verbeterd kan worden. Daarvoor zullen we ervaringen uitwisselen met Omgevingsdiensten die het model hebben gekopieerd en binnen hun eigen organisatie hebben toegepast en het gesprek aangaan met de toezichthouders die het model gebruiken. Daarnaast gaan we verder met het ontwikkelen van een risicomodel voor inventarisaties.

Hiermee willen we kijken of er blinde vlekken zitten in ons bedrijvenbestand en de capaciteit voor inventariserende controles inzetten op de locaties die het meest relevant zijn. De basis van ons milieutoezicht zijn integrale milieucontroles. Bij een integrale milieucontrole kijken we naar alle aspecten van een bedrijf. In 2023 zijn we gestart om de geconstateerde overtredingen in OpenWave vast te leggen. In 2024 gaan we deze data analyseren om te beoordelen of er (branche)specifieke bijzonderheden naar voren komen. Deze inzichten willen we toepassen om te bekijken hoe we het naleefgedrag ten aanzien van de geconstateerde overtredingen kunnen verbeteren.

8 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

2.3 Bodem Door de Omgevingswet is het aantal basistaken voor de Omgevingsdienst op het gebied van bodem toegenomen. Zo moet er in meer situaties toezicht gehouden worden. OddV wil dat grond en bouwstoffen veilig worden toegepast en schade van eventuele bodemverontreiniging wordt voorkomen. Ook moet het (weg)mengen van verontreinigde grond worden voorkomen zodat verontreinigingen niet kunnen uitlogen of uitspoelen in de bodem en als gevolg daarvan in het grondwater terecht komen. Om een betere afstemming te krijgen tussen de regionale nota bodembeheer en de bijbehorende bodemfunctieklassenkaart, zal in 2024 de regionale bodemkwaliteitskaart geactualiseerd worden.

2.4 Bouwen OddV toetst en controleert of nieuwbouw en bestaande bouw voldoet aan geldende regelgeving en veilig is voor het (daadwerkelijke) gebruik. De relatief eenvoudige bouw (gevolgklasse 1) valt met ingang van 2024 onder de Wkb waardoor de bouwtechnische controle wordt uitgevoerd door een private kwaliteitsborger. OddV heeft nog een taak in de beoordeling van o.a. het borgingsplan en het opleverdossier. Mogelijk moeten wij alsnog handhavend optreden. Met de komst van de Omgevingswet ontstaat een nieuw regime waaronder bouwvergunningen worden afgegeven. Vergunningen die onder de Wabo zijn afgegeven, raken op den duur verouderd. Mogelijk staan ze toekomstige ontwikkelingen in de weg of is het gewoonweg niet meer wenselijk dat volgens de regels die onder de Wabo golden nog nieuwbouw of verbouw wordt gerealiseerd (denk bijvoorbeeld aan aangepaste energie-, ventilatie- of isolatienormen). In 2024 wil OddV met haar opdrachtgevers inventariseren hoeveel niet uitgewerkte Wabo-bouwvergunningen er nog zijn en de mogelijkheid onderzoeken om deze vergunningen vanaf 2025 of later actief in te trekken.

2.5 Ruimtelijke ordening Waar mogelijk geeft OddV vergunningen af om in strijd met het bestemmingsplan een activiteit uit te mogen voeren. De doorlooptijd van dergelijke procedures verschilt sterkt per partner. We merken dat de doorlooptijd de laatste jaren oploopt. We willen daarom met onze opdrachtgevers in 2024 bekijken of we de doorlooptijden kunnen verkorten zodat procedures sneller afgehandeld kunnen worden.

9 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3. Regionale producten 3.1 Taakveld vergunningverlening milieu Onder de Omgevingswet is voor agrarische activiteiten sneller een volledige milieuvergunning nodig dan onder de Wabo. De invloed van een agrarisch bedrijf op de fysieke leefomgeving is groot en vraagt daarom sneller om maatwerk. Overige industriële activiteiten vallen eerder onder algemene regels. Het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) onderscheidt 6 sectoren van bedrijven en heeft daarnaast een paragraaf met activiteiten die niet aan een specifieke bedrijfstak te koppelen zijn. Om de kostendekkendheid van de leges bij vergunningen goed in beeld te krijgen, worden de af te handelen vergunningen per sector onderscheiden conform de modellegesverordening VNG. Naast een aanvraag voor een vergunning, kent het Bal ook milieubelastende activiteiten die gemeld moeten worden. Onder de Omgevingswet wijzigt het bevoegd gezag voor een aantal bedrijven. Een aantal (nu nog) complexe provinciale bedrijven, komt onder het bevoegd gezag van de gemeente te vallen. Door deze overdracht zal er meer structureel werk ontstaan voor onze vergunningverleners. Daarnaast gaat OddV de vergunningverlening voor de zogeheten complexe gemeentelijke inrichtingen zelf doen. Dit werd door de ODRN gedaan. ODRN blijft wel beschikbaar voor advies.

Door de komst van de Omgevingswet is het Waterschap het bevoegd gezag geworden voor bijna alle lozingen. Naar verwachting vervalt daardoor het product ‘lozen van afvalwater buiten een inrichting’ en bijbehorende uren. Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren uit het UP 20232. Deze uren zijn verhoogd met extra uren vanwege de complexe bedrijven die van de provincie overkomen naar de gemeente. Deze extra uren waren reeds meegenomen in de begroting. De uren die waren geraamd voor lozingen van afvalwater buiten een inrichting zijn weer in mindering gebracht. Vergunningverlening milieu Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Totaal

Uren per jaar 4025 4977 1806 681 890 12379

Bedrag 2024 € 380.161 € 470.078 € 170.577 € 64.320 € 84.061 € 1.169.197

2

Het gaat dan om de uren van vergunningverlening milieu en tweederde van de uren die waren geraamd voor uitbesteding van taken aan de ODRN. Een derde van de uren blijft beschikbar voor advies van ODRN. Mbt de uren van ODRN is er sprake van een budgetneutrale uitruil.

10 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

Deze uren worden ingevuld door de volgende producten af te handelen. Product Vergunning agrarisch Vergunning activiteiten die bedrijfstakken overstijgen Vergunning nutssector en industrie Vergunning afvalbeheer Vergunning dienstverlening, onderwijs en zorg Vergunning transport, logistiek en ondersteuning daarvan Vergunning sport en recreatie Vergunning aandachtsbedrijf3 Vergunning omgevingsplanactiviteit Intrekken verleende vergunning milieu Besluit m.e.r.-beoordeling Melding agrarisch Melding overige Informatieplicht milieu Maatwerkvoorschriften / gelijkwaardige maatregel milieu Ontheffing verbranden kap- en snoeihout Overige ontheffingen milieu

Normtijd 70 uur 70 uur 70 uur 70 uur 70 uur 70 uur 70 uur uurbasis 70 uur 19 uur 28.5 uur uurbasis uurbasis uurbasis 10 uur 1.5 uur uurbasis

3

Voor de lijst met aandachtsbedrijven, zie bijlage 1 van het productenboek 2024. Het gaat om de voormalige ‘gemeentelijke complexe’ inrichtingen en de inrichtingen die onder de Omgevingswet niet meer onder provinciaal bevoegd gezag maar gemeentelijk bevoegd gezag vallen.

11 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3.2 Taakveld vergunningverlening BRIKS Bij de bouwproducten is geprobeerd zoveel mogelijk aan te sluiten bij de modellegesverordening VNG zodat onze partners de kostendekkendheid bij de leges voor bouwvergunningen zo goed mogelijk in beeld kunnen krijgen. Naast bouwvergunningen kent het Besluit bouwwerken leefomgeving ook een aantal gevallen waarin een bouwactiviteit gemeld moet worden. Door de komst van de Omgevingswet vervalt de vergunning voor het brandveilig gebruiken van een gebouw. Er geldt alleen nog een meldingsplicht voor brandveilig gebruik. Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren uit het UP 2023. Hierop zijn de uren4 in mindering gebracht voor het vervallen van de vergunning voor brandveilig gebruik. Aanvullend hebben Nijkerk (-105 uur) en Wageningen (-250 uur) uren in mindering gebracht, verwachtend dat het aantal vergunningaanvragen in 2024 zal afnemen. Vergunningverlening BRIKS Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Totaal

Uren per jaar 12841 22734 8038 1922 4061 49596

Bedrag 2024 € 1.212.832 € 2.147.226 € 759.189 € 181.533 € 383.561 € 4.684.342

Deze uren worden ingevuld door de volgende producten af te handelen. Product Bouwactiviteit (technisch) 0 - 24.999 Bouwactiviteit (technisch) 25.000 - 49.999 Bouwactiviteit (technisch) 50.000 - 199.999 Bouwactiviteit (technisch) 200.000 - 2.499.999 Bouwactiviteit (technisch) 2.500.000 en meer Bouwactiviteit (ruimtelijk) 0 - 24.999 Bouwactiviteit (ruimtelijk) 25.000 - 49.999 Bouwactiviteit (ruimtelijk) 50.000 - 199.999 Bouwactiviteit (ruimtelijk) 200.000 - 2.499.999 Bouwactiviteit (ruimtelijk) 2.500.000 en meer Afwijken van de regels in het omgevingsplan Wijzigen van de staat van een beschermd monument Aanlegvergunning (incl. uitweg en uitvoeren werk) Kappen van bomen of vellen van houtopstanden Standplaatsvergunning Overige vergunningen omgevingsplanactiviteiten Intrekking verleende vergunning bouw Melding bouw

4

Normtijd 2.5 uur 2.5 uur 4.5 uur 9 uur 9.5 uur 16.5 uur 16.5 uur 23.5 uur 24.5 uur 25 uur 7.5 uur 14.5 uur 5.5 uur 4.5 uur 6.5 uur 5 uur 8 uur 2 uur

Het betreft het verschil in uren tussen de vergunning brandveilig gebruik en de melding brandveilig gebruik.

12 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3.3 Taakveld bodem Door de Omgevingswet zijn er meer bodemtaken naar de Omgevingsdiensten gekomen. Binnen het milieudomein betreft het specialistisch werk, dat binnen OddV tot uitdrukking komt in de formatie door speciaal daartoe aangenomen bodemtoezichthouders en bodemadviseurs. Nu het basistakenpakket op dit gebied is vergroot, is een apart taakveld voor dit specialisme gecreëerd. Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren uit het UP 20235. Deze uren zijn verhoogd met extra uren die er naar verwachting bij komen in verband met de overdracht van bodemtaken van de provincie naar de gemeenten. Deze uren waren reeds in de begroting meegenomen. Uren per jaar 2435 3057 1353 282 468 7595

Bodem Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Totaal

Bedrag 2024 € 229.986 € 288.734 € 127.791 € 26.635 € 44.203 € 717.348

Deze uren worden ingevuld door de volgende producten af te handelen. Product Melding bodem Informatieplicht bodem Bodemadvies milieu Bodemadvies bouw Bodemcontrole klein Bodemcontrole middel Bodemcontrole groot

Normtijd 10 uur 1.5 uur 2.5 uur 2.5 uur uurbasis uurbasis uurbasis

5

Het gaat dan om bodemadvisering bouw, bodemadvisering milieu, beoordeling van de melding besluit bodemkwaliteit, bodemsaneringen en de uren voor bodemenergie, bodem - advisering civiel en algemeen bodemtoezicht.

13 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3.4 Taakveld toezicht milieu Onder de Omgevingswet werken we niet langer met het begrip ‘inrichting’ maar met het begrip ‘locatie’. Toezichthouders zullen dus toezicht gaan houden op locaties waar milieubelastende activiteiten plaatsvinden en waar nodig (herstel)sancties opleggen. Het risicomodel is bepalend voor het antwoord op de vraag op welke locatie wanneer toezicht uitgeoefend moet worden. Milieubelastende activiteiten met een hoge milieurelevantie en waarbij de initiatiefnemer slecht naleefgedrag laat zien, worden eerder bezocht. Op basis van een aantal parameters schat het risicomodel ook in hoeveel tijd een controle gaat kosten. Het risicomodel kent de volgende thema’s met onderliggende parameters.

• • • • • •

Naleefgedrag LHS-score Hercontroles Klachten IVM Handhaving Ongewoon voorval

• • • • • • • • • •

Milieurelevantie MBA risicocategorie Energieverbruik LMA PRTR Bevi/Revi Type bedrijf Scios stookinstallatie Dieren (soort + aantal) Stalsysteem Kiwa

Laatste controle • Tijdsverloop sinds laatste controle

Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren uit het UP 20236. Deze uren zijn verhoogd met extra uren in verband met de complexe inrichtingen die overkomen van de provincie. Deze extra uren zijn al in de begroting meegenomen. Tot slot zijn ook de uren voor de EML-controles aangemerkt als structurele taak, gelet op het besluit van het bestuur van 6 juli 2023. De uren die hiervoor beschikbaar waren in het UP 2023 onder projecten, zijn daarom bij dit taakveld opgenomen. Ook voegen we het product diepgaand administratief toezicht toe. Een product dat in overleg met de manager in selectieve gevallen ingezet kan worden bij bedrijven (met name in de afvalbranche) waar het van toegevoegde waarde is. Het onderzoek kan bijvoorbeeld gaan over de inname, overslag en afvoer van asbest en grond waarbij ontvangstmeldingen, afgiftemeldingen, sloopmeldingen, weegbruggegevens en meer nader worden bekeken. Hiermee kunnen onder meer illegale saneringen en het witwassen van afvalstromen in beeld worden gebracht. Er worden geen extra uren toegevoegd aan het taakveld milieu voor dit product. Binnen de beschikbare uren voor het taakveld milieu zal dit product worden opgepakt en afgerond. In 2024 wordt in ieder geval toezichtcapaciteit ingezet bij agrarische-, afval-, bevi- en automotive bedrijven.

Controles die in 2023 zijn gestart bij bouwbedrijven, groot- en detailhandel, industrie, metaal/elektro, scheepswerven, bedrijven in de voedingsmiddelenindustrie en bij woon- en verblijfsgebouwen worden waar nodig in 2024 afgerond.

6

Het gaat dan om de uren voor toezicht milieu en de uren die waren geraamd voor het uitbesteden van taken aan de ODRA. Mbt de uren van de ODRA is er sprake van een budgetneutrale uitruil.

14 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

Uren per jaar 9406 11968 5433 1127 1620 29554

Toezicht milieu Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Totaal

Bedrag 2024 € 888.397 € 1.130.378 € 513.147 € 106.445 € 153.009 € 2.791.375

Deze uren worden ingevuld door de volgende producten af te handelen. Product Controle S Controle M Controle L Controle XL Controle XXL Hercontrole administratief Hercontrole fysiek Administratief toezicht Diepgaand administratief toezicht Inventariserende controle Energiecontrole Controle nav klachten Controle nav klachten (administratief) Controle nav handhavingszaak Geluidmeting bij klachten Geluidmeting bij evenementen Aspectcontrole (oplevercontrole, vuurwerk, lozing en overig) Afhandeling ongewoon voorval Toezicht energielabel C

Normtijd 6 uur 10.5 uur 15.5 uur 24 uur 58 uur 2 uur 5 uur 10 uur 58 uur 1.5 uur 10 uur 10 uur 2 uur 10 uur 20 uur 11 uur 10 uur 15 uur uurbasis

15 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3.5 Taakveld toezicht BRIKS Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren uit het UP 2023. Bij Ede zijn deze uren verhoogd met 1387 uur voor de aanpak permanente bewoning, nu deze taak gelet op de notitie van het bestuur van 6 juli 2023 als structureel moet worden gezien. Nijkerk heeft een correctie (-141 uur) gedaan op het aantal uren, verwachtende dat als gevolg van een afname in het aantal bouwvergunningen, er ook een afname zal zijn van het bouwtoezicht. Toezicht BRIKS Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Totaal

Uren per jaar 7180 9499 4111 736 1396 22922

Bedrag 2024 € 678.151 € 897.181 € 388.284 € 69.515 € 131.852 € 2.164.983

Deze uren worden ingevuld door de volgende producten af te handelen. Product Bouwcontrole klein Bouwcontrole middel Bouwcontrole groot Risicobeoordeling WKB Dossier bevoegd gezag WKB Controle nav klachten, bestaande bouwwerken of vrij veldtoezicht Controle nav handhavingszaak Informatieplicht bouw Toezicht permanente bewoning

Normtijd 3 uur 12 uur 30 uur uurbasis uurbasis 10 uur 10 uur uurbasis uurbasis

16 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3.6 Taakveld juridisch advies We spannen ons in met toezicht, reguliere en vrije veldwaarnemingen, juridische handhaving en procedures om overtredingen te voorkomen, te beëindigen of ongedaan te maken. Naast de overtredingen die onze toezichthouders zelf constateren en waar we (juridisch) tegen optreden, kunnen burgers, bedrijven of instellingen bij overtredingen van anderen ook zelf een verzoek indienen om zo naleving van de wetgeving te bewerkstelligen. De OddV toetst vervolgens het verzoek om handhaving en kijkt of er daadwerkelijk illegaal wordt gehandeld. Aan de hand van onze bevindingen kijken we of we handhavingsmaatregelen treffen of dat er een andere oplossing is. Een handhavingsmaatregel kan bestaan uit een verzoek aan de overtreder om de illegale activiteit te beëindigen. Indien de overtreder dit niet doet, kan een herstelsanctie worden opgelegd. Bijvoorbeeld een last onder dwangsom of een last onder bestuursdwang. De keuze voor de herstelsanctie is afhankelijk van de overtreding en de specifieke omstandigheden. Relevante handhavingskwesties stemmen we regelmatig af met de betrokken wethouders. Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren uit het UP 2023. Deze uren zijn verhoogd met extra uren in verband met de complexe inrichtingen die overkomen van de provincie. Deze extra uren waren reeds begroot.

Bij Ede zijn deze uren nogmaals verhoogd met 1220 uur, omdat de aanpak permanente bewoning gezien wordt als structurele taak gelet op de notitie van het bestuur van 6 juli 2023. Bij Nijkerk is er een extra verhoging van 150 uur vanwege de overname van (een deel van) de juridische taken van een medewerkster die met pensioen gaat en bij Barneveld is er een extra verhoging (180 uur) voor het afhandelen van verweerschriften. Juridisch advies Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Totaal

Uren per jaar 7648 12335 5146 773 2007 27909

Bedrag 2024 € 722.354 € 1.165.041 € 486.040 € 73.010 € 189.561 € 2.636.005

Deze uren worden ingevuld door de volgende producten af te handelen. Product Juridische handhaving bouw/RO Juridische handhaving huishoudelijk afval (Ede) Juridische handhaving milieu Juridische handhaving permanente bewoning Juridische handhaving energielabels Bezwaar handhaving Beroep handhaving Hoger beroep handhaving Voorlopige voorziening handhaving Invorderingsbeschikking Bezwaar vergunningen Beroep vergunningen Hoger beroep vergunningen Voorlopige voorziening vergunningen Verweerschriften (Barneveld) BOB na ontvangst advies commissie bezwaarschriften t.b.v. Wabo-zaken (Nijkerk)

Normtijd uurbasis uurbasis 33 uur 20 uur uurbasis 20 uur 30 uur 30 uur 30 uur uurbasis 20 uur 30 uur 30 uur 30 uur uurbasis uurbasis 17

Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3.7 Taakveld specialistisch advies Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren7 uit het UP 2023. Uren per jaar 2262 1826 1204 200 402 5894

Specialistisch advies Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Totaal

Bedrag 2024 € 213.646 € 172.466 € 113.718 € 18.890 € 37.969 € 556.688

Deze uren worden ingevuld door de volgende producten af te handelen. Product Advies constructieve veiligheid Advies ecologie Advies evenementen Advies externe veiligheid Advies geluid

Normtijd 4 uur uurbasis uurbasis 8 uur 4 uur

7

Het gaat dan om de uren voor geluidsadvies, externe veiligheid en constructieve veiligheid en de DVO-uren voor ecologie advisering t.b.v. RO-trajecten en evenementen advisering.

18 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3.8 Taakveld overige dienstverlening Onderstaande taken zijn niet product gerelateerd, maar staan wel ten dienste van het primaire proces. Er is geen sprake van een normtijd. De inzet op deze taken wordt op uurbasis afgerekend. Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren8 uit het UP 2023. Overige dienstverlening Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Provincie Totaal

Uren per jaar 2045 4519 1450 358 1066 100 9538

Bedrag 2024 € 193.150 € 426.820 € 136.953 € 33.813 € 100.684 € 9.445 € 900.864

Deze uren worden ingevuld met de volgende taken. Taak Calamiteitendienst / piket Stelseltaken Medezeggenschapsraad Coördinatietaken Ketentoezicht (ODR) Proceseigenaarschap Inzet BOA Kwaliteitsverbetering Uitbesteding ODRN Calamiteitendienst/piket Het gaat hier om uren van de medewerkers van de calamiteitendienst, wanneer zij worden ingezet bij een calamiteit. Stelseltaken Het gaat hier om uren van medewerkers uit het primaire proces die een bijdrage leveren aan stelselprojecten of afstemming binnen het Gelders stelsel. Medezeggenschapsraad Het gaat hier om uren van medewerkers van het primaire proces, die in de Medezeggenschapsraad zitten. Coördinatietaken Het gaat hier om uren van de coördinatoren ten behoeve van de werkverdeling en bestuurlijke afstemming.

8

De uren voor ODRA zijn hier niet in meegenomen en de uren voor ODRN nog voor een derde deel ten behoeve van advisering in het vergunningverleningsproces.

19 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

Ketentoezicht (ODR) Het gaat hier om uren van medewerkers uit het primaire proces die deelnemer aan projecten van het team Ketentoezicht. In 2024 krijgt de aanpak van ondermijnende milieucriminaliteit extra aandacht. Daarnaast wordt doorgegaan met de al ingezette ketenaanpak bij asbest, E-waste en verontreinigde grond en wordt vervolg gegeven aan de ketenaanpak metaalrecycling, dierlijke bijproducten cq. meerdere stromen en co-vergisting. Verder werkt het Team Ketentoezicht mee aan de projecten aanpak mestfraude en aanpak synthetische drugs. Het Team Ketentoezicht verwacht de volgende inzet voor ODDV.

Proceseigenaarschap Het gaat hier om uren van medewerkers uit het primaire proces die de processen en werkinstructies actueel houden. Inzet BOA Dit betreft uren van de BOA’s van de OddV wanneer zij ingezet worden voor strafrechtelijke handhaving. Kwaliteitsverbetering Het gaat hier om uren van medewerkers van het primaire proces die worden ingezet op projecten om de kwaliteit te verbeteren. ODRA & ODRN In 2022 en 2023 is door de ODRA het volledige toezicht op gemeentelijke complexe bedrijven overgedragen aan OddV. Met ingang van 2024 neemt OddV ook de vergunningverlening van de zogeheten gemeentelijke complexe bedrijven over van ODRN. Om de kwaliteit en eenduidigheid te borgen is vanuit het programma complexe handhaving een werkinstructie opgesteld en een warme overdracht geborgd. De vergunningverlening van complexe provinciale inrichtingen en het toezicht op die inrichtingen wordt nog wel uitgevoerd door ODRN resp. ODRA. Ook zal de ODRN ondersteuning9 blijven bieden in het vergunningverleningsproces op het gebied van lucht bij industriële bedrijven, geur en externe veiligheid.

9

Het uurtarief van ODRN is voor 2024 vastgesteld op 110 euro.

20 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

3.9 Out of pocket kosten Voor het uitvoeren van haar taken maakt OddV kosten voor licenties, te weten voor de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF), MUG ingenieursbureau (beheer en onderhoud applicaties) en het bodeminformatiesysteem Squit iBis. Daarnaast krijgen we door de komst van de Omgevingswet te maken met de kosten voor het aansluiten op DSO-STAM. Out of pocket kosten NDFF MUG iBis DSO-STAM Totaal

Barneveld € 4.016 € 10.447 € 2.253 € 993 € 17.709

Ede € 6.573 € 15.385 € 4.568 € 933 € 27.459

Nijkerk Scherpenzeel Wageningen € 3.347 € 486 € 2.131 € 6.261 € 1.288 € 2.397 €0 € 386 € 1.554 € 933 € 933 €0 € 10.541 € 3.093 € 6.082

21 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

4. Gemeentelijke en provinciale producten 4.1 Dienstverleningsovereenkomst Dit zijn taken die buiten het primaire proces voor de partner worden uitgevoerd. Om de veelzijdigheid aan taken terug te brengen, zijn ze waar dat mogelijk was samengevoegd in een meeromvattend product. Waar eerder bijvoorbeeld onderscheid werd gemaakt in advisering op het gebied van lucht, advisering op het gebied van geur en advisering op het gebied van beleid is dat allemaal samengegaan in de post adviseren en ondersteunen van de RO-afdeling van de gemeente. Indien gewenst kan in het tijdschrijfsysteem wel onderscheid gemaakt worden op welke onderwerpen is geadviseerd. Door de komst van de Omgevingswet is de provincie in veel gevallen verantwoordelijk geworden voor flora en fauna activiteiten. Hierdoor zullen de ecologische adviesuren van OddV minder worden. Voor de uren op dit taakveld zijn we uitgegaan van de uren10 uit het UP 2023. Hierop zijn de geraamde uren voor de post Ecologie - Advisering Wabo in mindering gebracht. Alle partners hebben daarbovenop extra uren ingebracht voor de aanpak van ondermijning. DVO Barneveld Ede Nijkerk Scherpenzeel Wageningen Totaal

Uren per jaar 4904 1535 1863 337 447 9086

Bedrag 2024 € 463.183 € 144.981 € 175.960 € 31.830 € 42.219 € 858.173

Deze uren worden ingevuld met de volgende taken die op uurbasis worden afgerekend. Taak Advisering / ondersteuning gemeente Bodem - overige CRK / Welstand Keurmerk Veilig Buitengebied Monumenten - Secretariaat Monumentencommissie Omgevingstafel Ondermijning Ondersteuning WOO- en informatieverzoeken Register Externe Veiligheid Vrijwillige brandweer11 WOZ - Toezicht WOZ

10

De uren die naar het taakveld bodem en specialistisch advies zijn gegaan, zijn niet meegenomen. Evenals uren van projecten die in het verleden abusievelijk als DVO-uren waren meegenomen. Bij Wageningen zijn de uren van het project voorfase afstemming vergunningverlening en het project inzet voor nieuw beleid o.a. Wkb stikstof wel meegenomen. 11 Alleen van toepassing in Nijkerk.

22 Regionaal Uitvoeringsplan Omgevingswet 2024-2027 OddV

Verhouden tot elkaar verwachten we dat de uren als volgt worden besteed.

Barneveld Advies/ondersteuning gemeente Bodem - overige Secretariaat Monumentencommissie Omgevingstafel Ondermijning Ondersteuning WOO- en informatieverzoeken

Ede Advies/ondersteuning gemeente Bodem - overige Omgevingstafel Ondermijning

Ondersteuning WOO- en informatieverzoeken REV

Nijkerk Advies/ondersteuning gemeente Bodem - overige CRK - Welstand Omgevingstafel Ondermijning