B-2.6 Besluit B&W over verslag werkbezoek Berlijn Internationale Grüne Woche d.d. 13-2-24

Organisatieonderdeel: Dienstverlening Behandelaar: P. Visser Telefoonnummer: Ter kennisname naar de raad Nummer beleidsproduct:

Onderwerp:

Voorstelnr. 3284 Barneveld, Portefeuillehouder: B. Wijnne Op overzicht Bestaand beleid (website)

Verslag werkbezoek aan Internationale Grüne Woche (IGW) 18 t/m 20 januari

Gevraagde beslissing: 1. Kennis te nemen van het verslag werkbezoek Internationale Grüne Woche (IGW) inclusief de bijlagen; 2. De raad te informeren over dit collegevoorstel middels plaatsing in rubriek B van de lijst van inkomende en uitgaande stukken van de gemeenteraad.

1. Inleiding Van 18 tot en met 20 januari 2024 is in Berlijn de jaarlijkse Internationale Grüne Woche (IGW) gehouden. De (IGW) is een toonaangevende internationale vakbeurs voor voedsel, land- en tuinbouw. Tijdens deze vakbeurs presenteerden exposanten van over de hele wereld producten en ontwikkelingen op het gebied van voedsel. Daarnaast gaf de IGW actuele maatschappelijke vraagstukken als klimaatbescherming, circulaire economie, behoud van grondstoffen en duurzaam landgebruik een podium. Regio Foodvalley heeft van 18 tot en met 20 januari een werkbezoek gebracht aan de IGW. Een afvaardiging van collegeleden uit de regiogemeenten heeft deelgenomen aan dit werkbezoek. De portefeuillehouder Foodvalley is namens de gemeente Barneveld lid van het Algemeen Bestuur van Regio Foodvalley en heeft door zijn bestuurlijke rol deelgenomen aan het werkbezoek aan de IGW. De Gedragscode politieke ambtsdragers gemeente Barneveld schrijft voor dat een politiek ambtsdrager die het voornemen heeft uit hoofde van zijn functie een buitenlandse reis te maken te maken of is uitgenodigd voor een buitenlandse reis of werkbezoek op kosten van derden, vooraf toestemming nodig heeft van het bestuursorgaan waar hij deel van uitmaakt. Het gemeentelijke belang van de reis is doorslaggevend voor de besluitvorming.

Indien het toestemming aan een bestuurder betreft, wordt de raad van de besluitvorming in het college op de hoogte gesteld. Hierbij dient de ambtsdrager informatie te verschaffen over het doel van de reis, de bijbehorende beleidsoverwegingen, de samenstelling van het gezelschap, de geraamde kosten en de wijze waarop van de reis verslag wordt gedaan.

2. Beoogd effect Het verschaffen van informatie over het doel van het werkbezoek aan de IGW, de beleidsoverwegingen, de samenstelling van het gezelschap en de kosten.

3. Argumenten De Gedragscode politieke ambtsdragers gemeente Barneveld schrijft voor dat de een politiek ambtsdrager in geval van een buitenlandreis moet informeren op welke wijze verslag wordt gedaan van de reis.

4. Kanttekeningen De Gedragscode politieke ambtsdragers gemeente Barneveld schrijft enkel voor dat een politiek ambtsdrager moet informeren op welke wijze verslag wordt gedaan van de reis. Het is dus niet verplicht dit verslag zelf te delen. Om transparantie te bieden aan uw raad wordt ervoor gekozen het verslag te delen.

5. Financiën De kosten voor de hotelovernachting in Berlijn en de reiskosten voor de treinreis zijn betaald door de gemeente. Deze kosten waren in totaal circa €350 voor de treinreis en overnachting.

6. Uitvoering Voor het werkbezoek aan de IGW is er een programma opgesteld. In het verslag wordt de uitvoering van het programma uitgebreid beschreven.

-2-

8. Bijlagen - Verslag werkbezoek IGW 2024.

VERSLAG WERKBEZOEK INTERNATIONALE GRÜNE WOCHE BERLIN 18, 19 EN 20 JANUARI 2024

Inleiding De FoodNL partners AgriFood Capital, Greenport Venlo/Crossroads Limburg en Regio Foodvalley bezochten, samen met aspirant partner FruitDelta Rivierenland, van 18 t/m 20 januari 2024 de grootste Europese Agrofoodbeurs in Berlijn, de Grüne Woche (GW). Om samen op te trekken naar een duurzaam landbouw- en voedselsysteem. En om internationale partnerregio’s te interesseren samen met ons projecten te gaan ontwikkelen op het gebied van eiwittransitie en voedsel & gezondheid. Er was voor dit bezoek een intensief programma opgesteld met gesprekken met nieuwe leden van de Tweede Kamer, vertegenwoordigers van provincies en van Europese regio’s zoals Polen, Roemenië en Zweden. Wij willen samen met deze Europese partners werken aan projecten waar wij ook steun van de EU voor gaan vragen. De Grüne Woche is met ca. 1.400 exposanten de grootste beurs ter wereld op het gebied van voeding, land- en tuinbouw. Het is dé ontmoetingsplaats voor ondernemers, overheidsbestuurders, politici en andere belanghebbenden op gebied van agrifood. De opening van het NL-Paviljoen op deze beurs is van oudsher een goede gelegenheid om de contacten aan te halen met de aanwezige politici waaronder dit jaar de demissionair minister van LNV, de heer P. Adema, en een aantal nieuwe Tweede Kamerleden (zie bijlage).

Doel & Missie FoodNL Het doel en de missie van FoodNL is bij alle Kamerleden ruim onder de aandacht gebracht (zie bijlage met programmaboekje waarin doel en missie zijn opgenomen). De delegatieleider van de Vaste Kamercommissie LNV, Tjeerd de Groot, hebben we onze boodschap kunnen overhandigen. Behalve aandacht voor FoodNL is ook aandacht gevraagd voor enkele thema’s die onderdeel zijn van de lopende formatie onderhandelingen voor een nieuw kabinet. Van de kant van AgriFood Capital was dat vooral het in stand houden van het transitiefonds voor landbouw en natuur (zie bijlage Memorandum). Wij hebben dit in een prettig gesprek onder de aandacht kunnen brengen bij mw. C. van der Plas. Sommige Kamerleden hebben toegezegd een bezoek aan onze regio’s te brengen. In het NL-Paviljoen en daarbuiten spraken we onder meer met afgevaardigden van het ministerie van LNV, gedeputeerden uit Brabant, Utrecht en Gelderland over de samenwerking van de drie voedselregio’s onder de noemer FoodNL. Ook op de agenda stonden gesprekken over verschillende provinciale programma’s voor het landelijk gebied die momenteel, op verzoek van het Rijk, door provincies worden opgesteld. Er werd gesproken over gemeenschappelijke belangen zoals behoud van het transitiefonds en samenwerkingen op het gebied van onder andere circulaire varkenshouderij.

Een aantal Limburgse ondernemers dat actief is met dit thema, maakte onderdeel uit van de delegatie (zie programmabijlage).

Verslag Werkbezoek Grüne Woche Berlijn • 18 t/m 20 januari 2024 • www.foodnl.eu

2

De opening van het NL-Paviljoen op de Grüne Woche werd verricht door demissionair minister Piet Adema van LNV. Het bood ons een unieke mogelijkheid om de samenwerking van FoodNL ook bij hem onder de aandacht te brengen. Wat FoodNL is en doet, was mooi samengevat in een handzame folder. Net als voor Kamerleden hadden wij voor de minister een mooi pakket met streekproducten uit onze regio’s.

Links: overhandiging van de XXL-informatiefolder aan delegatieleider Tjeerd de Groot van de Vaste Kamercommissie LNV. Midden: gesprek met fractievoorzitter Caroline van der Plas van BBB. Rechts: ontmoeting met demissionair minister Piet Adema. Ondernemers Ondernemers uit de FoodNL-regio die waren meegereisd, vonden het bezoek aan de Grüne Woche zinvol. Verschillende ondernemers in de varkenshouderijketen hebben gebruik kunnen maken van het FoodNL-netwerk om met bestuurders en Kamerleden, maar ook internationale partners, te praten over hun bedrijf en hoe zij de ambities van FoodNL daadwerkelijk kunnen gaan uitvoeren. Europese regio’s Op vrijdagochtend is ook gesproken met verschillende Europese regio’s. Soms voor de eerste keer, soms in de vorm van een nadere kennismaking. Doel was te kijken of wij ook andere Europese regio’s achter onze ambities krijgen en samen kunnen werken aan het opstellen van proposities en projecten die in aanmerking komen voor steun uit Brussel. Met Roemenië (op hoog ministerieel niveau) was sprake van een nadere kennismaking (vervolg op 2023) en was er gelegenheid om door te praten over het thema eiwittransitie. Op het thema tracability in de varkenshouderijketen zijn met Roemenië mogelijkheden besproken om een concreet pilotproject te starten.

Hiervoor is de werkgroep Eiwittransitie, samen het bedrijf Piglet Treatment System, in gesprek met de Roemeense overheid. In Zweden staat het thema voedselveiligheid ook hoog op de agenda. Zweden is erg geïnteresseerd in onze triple-helix manier van samenwerken die zij zelf niet kennen. Hier is een zaadje geplant voor

Verslag Werkbezoek Grüne Woche Berlijn • 18 t/m 20 januari 2024 • www.foodnl.eu

3

vervolgafspraken. Ook heeft Zweden interesse in de onderwerpen dierenwelzijn en tracability en plantaardige eiwitten. Bulgarije is ook geïnteresseerd om met FoodNL op het thema eiwittransitie samen te werken. De delegatie heeft hierover gesproken met de Bulgaarse minister van Landbouw, dhr. Kiril Vatev. Ook over het thema duurzaamheid en tracability in de varkenshouderijketen. FoodNL gaat samen met betrokken ondernemers aan de slag om ook met Bulgarije samenwerking op te zetten.

Foto’s boven: gesprekken met ministeriële vertegenwoordigers uit Roemenië. Linksonder: gesprek met Maxim Popov, Executive Director van de Agency for the Development and Modernization of Agriculture. Rechtsonder: gesprek met ministeriële vertegenwoordiging van Estland. De FoodNL-delegatie voerde ook gesprekken met Moldavië over de ambities Voeding & Gezondheid en Eiwittransitie. FoodNL is in contact met Moldavië om de samenwerking te verkennen. Ondanks dat Moldavië kandidaat-lidstaat voor de EU is, kan samenwerking zinvol zijn. Wanneer Moldavië als EU-lid toetreedt, komt het land in aanmerking voor ontwikkelfondsen vanuit de EU. FoodNL kan onderne-

Verslag Werkbezoek Grüne Woche Berlijn • 18 t/m 20 januari 2024 • www.foodnl.eu

4

mers uit de eigen regio in positie brengen om Moldavië te helpen met de ontwikkeling van plattelandsregio’s via deze EU-fondsen. De FoodNL delegatie ontmoette ook de Estse minister van Landbouw. In het kader van samenwerking met de Oostelijke EU-lidstaten is dat een relevant contact. Met Polen is gesproken over ‘plant-based perspectives’ en we zijn uitgenodigd een bijdrage te leveren aan een event dat zij dit jaar gaan organiseren over dit thema. Een mooie basis voor gezamenlijk optrekken. Ook hier is er een kans voor ondernemers in de FoodNL regio die actief zijn of willen wor den binnen de plantaardige eiwitketen.

Links: gesprek met de Bulgaarse minister van Landbouw, Kiril Vatev. Rechts: gesprek met de delegatie uit Zweden. Met Hongarije waren al de nodige contacten over het thema ‘voedselverspilling’. Afgesproken is om, samen met de Stichting tegen voedselverspilling, te verkennen of er andere Europese regio’s zijn die willen inhaken om zo een consortium te vormen voor vervolgprojecten en Brusselse steun. Ten slotte, ook met het Duitse ministerie voor voeding en landbouw is gesproken over het onderwerp verspilling (www.zugutfuerdietonne.de). Daarbij is ook contact gelegd met de aangesloten Hochschule Bremerhaven, waarmee de koppeling met een Duitse kennisinstelling gemaakt is voor eventuele verdere verkenning (https://www.hs-bremerhaven.de/de). De opbrengst en resultaten van de gesprekken hebben we verzameld en genoteerd. Onze ambities hebben we gedeeld met andere EU-regio’s. Daarmee zit het werk er echter nog niet op. Integendeel,

Verslag Werkbezoek Grüne Woche Berlijn • 18 t/m 20 januari 2024 • www.foodnl.eu

5

het begint nu pas. De contacten en kennismakingen bouwen wij verder uit om te komen tot een voldoende basis om gezamenlijk te gaan werken aan projecten. De beide taskforces Eiwittransitie en Voeding & Gezondheid gaan hiermee aan de slag. Onze inzet is dat we eind dit jaar op beide thema’s een gezamenlijk project kunnen bouwen en daar een intentieverklaring voor kunnen tekenen (eind 2024). FruitDelta Rivierenland Tussen de ontmoetingen door maakte de Stuurgroep FoodNL ook vervolgafspraken met FruitDelta Rivierenland over de verkenning naar een mogelijke aansluiting bij FoodNL. Afgesproken is om de resultaten van de verkenning na de zomervakantie bestuurlijk te bespreken en bij een positief gesprek de samenwerking eind 2024 te bekrachtigen waarmee FruitDelta vanaf 2025 volwaardig lid zou zijn/worden. Toekomst voedselsysteem Uit de bijdragen van Nederlandse en Duitse ministers bleek, dat Europees beleid vooral vanuit voedselzekerheid wordt vormgegeven. De recente conflicten in de wereld zoals in Oekraïne, Midden-Oosten of crises in Afrika en Zuid-Amerika tonen het belang van een stevige onafhankelijke Europese voedselvoorziening. Uit gesprekken met Nederlandse politici lijkt de aanstaande Nederlandse beleidslijn er een van meer behoud van boerenbedrijvigheid en minder nadruk op de natuurverbetering.

Over vernieuwing wordt niet al teveel gesproken, maar het biedt een brug tussen beide werelden. Vanuit de focus van FoodNL is vernieuwing vanzelfsprekend voor de vraagstukken en oplossingen die we in groter verband willen aanpakken voor inwoners, ondernemers en leefomgeving. Het geluid van FoodNL blijft wel degelijk nodig! Stevige positie FoodNL Kees van Rooij, voorzitter van FoodNL, is blij met de gesprekken die met de verschillende partijen gevoerd zijn. “De Grüne Woche is een belangrijk netwerkevent”, legt hij uit. “Dit bezoek verstevigt niet alleen de onderlinge contacten binnen FoodNL en met het Ministerie, een aantal provincies, kennisinstellingen en bedrijven. Dit jaar hebben we vooral ook weer een volgende stap gezet in het aangaan en verbeteren van de relaties met Europese partnerregio’s. Daarmee is gezamenlijk optrekken richting Brussel ook weer iets dichterbij gekomen. Bijkomend voordeel is dat we goeie gesprekken hebben kunnen voeren met (nieuwe) Tweede Kamerleden en onze inzet voor een volhoudbare landbouw en voedselproductie hebben kunnen toelichten. Dit bezoek heeft de positie van FoodNL en onze regio’s nationaal en internationaal verstevigd.” Kees van Rooij, Voorzitter Stuurgroep FoodNL

Verslag Werkbezoek Grüne Woche Berlijn • 18 t/m 20 januari 2024 • www.foodnl.eu

6