B-2.10 b Besluit B&W inzake verkeersonderzoek Centrum Voorthuizen d.d. 20-12-22 incl bijlagen in juiste volgorde.pdf
Tekst van het document
Omdat het kruispunt Smidsplein-Hoofdstraat met de huidige verkeersintensiteiten al als knelpunt wordt ervaren, kan deze verdubbeling van het verkeer vanaf het Smidsplein als ongewenst gezien worden. Afsluiten Smidsplein ter hoogte van Koninginnelaan
Hoofdstraat Smidsplein-Molenweg Na ruimtelijke ontw.: 9.600 mvt Effect maatregel: +1.075 mvt Hoofdstraat Koninginnelaan-Smidsplein Na ruimtelijke ontw.: 9.800 mvt Effect maatregel: +1.075 mvt
Koninginnelaan Hoofdstraat-Smidsplein Na ruimtelijke ontw.: 2.600 mvt Effect maatregel: -1.075 mvt
Smidsplein T.h.v. Hoofdstraat Na ruimtelijke ontw.: 2.100 mvt Effect maatregel: +2.150 mvt
Smidsplein T.h.v. Koninginnelaan Na ruimtelijke ontw.: 2.150 mvt Effect maatregel: -2.150 mvt
Molenweg Apeldoornsestraat-Koninginnelaan Na ruimtelijke ontw.: 3.700 mvt Effect maatregel: -1.075 mvt
Koninginnelaan Smidsplein-Molenweg Na ruimtelijke ontw.: 3.000 mvt Effect maatregel: -1.075 mvt
Figuur 12– Variant 1: Afsluiten Smidsplein t.h.v. Koninginnelaan
Pagina 29 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
2. Ontsluiten bezoekers en bevoorrading Aldi via Hoofdstraat De mogelijke toekomstige Aldi genereert 900 motorvoertuigbewegingen per etmaal. Als deze voertuigen volgens het idee van de bewoners via de Hoofdstraat gaan rijden, in plaats van via de Koninginnelaan, dan wijzigen de verkeersintensiteiten op de Koninginnelaan en Hoofdstraat met (900 /2 =) 450 motorvoertuigbewegingen per richting. Als het laad- en losverkeer enkel via de Hoofdstraat wordt afgewikkeld, dan moeten deze vrachtwagens altijd een keer bij aankomst of vertrek achteruit over de Hoofdstraat rijden. Dit is gezien de hoge intensiteiten op de Hoofdstraat vanuit het oogpunt van verkeersveiligheid ongewenst. Ook in de tijd dat de Albert Heijn nog in dit pand gevestigd was, was dit al een knelpunt. Op het laad- en losverkeer gaan we in paragraaf 4.4.1 nader in. 3. Alleen bestemmingsverkeer via Koninginnelaan Dit idee van de bewoners is in feite een samenvatting van het afsluiten van het Smidsplein ter hoogte van de Koninginnelaan en het ontsluiten van de bezoekers en bevoorrading van de Aldi via de Hoofdstraat. Door die maatregelen komt alleen bestemmingsverkeer nog over de Koninginnelaan. Door de maatregel tezamen wijzigen de verkeersintensiteiten met (1.075 + 450 =) 1.525 motorvoertuigen per richting. Verdeling verkeer Aldi via Hoofdstraat
Hoofdstraat Smidsplein-Molenweg Na ruimtelijke ontw.: 9.600 mvt Effect maatregel: +450 mvt Hoofdstraat Koninginnelaan-Smidsplein Na ruimtelijke ontw.: 9.800 mvt Effect maatregel: +1.075 mvt
Koninginnelaan Hoofdstraat-Smidsplein Na ruimtelijke ontw.: 2.600 mvt Effect maatregel: -450 mvt
Molenweg Apeldoornsestraat-Koninginnelaan Na ruimtelijke ontw.: 3.700 mvt Effect maatregel: -450 mvt
Koninginnelaan Smidsplein-Molenweg Na ruimtelijke ontw.: 3.000 mvt Effect maatregel: -450 mvt
Figuur 13 – Variant 2: Ontsluiten bezoekers en bevoorrading mogelijke Aldi via Hoofdstraat
Pagina 30 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Alleen bestemmingsverkeer via Koninginnelaan
Hoofdstraat Smidsplein-Molenweg Na ruimtelijke ontw.: 9.600 mvt Effect maatregel: +1.525 mvt Hoofdstraat Koninginnelaan-Smidsplein Na ruimtelijke ontw.: 9.800 mvt Effect maatregel: +1.525 mvt
Koninginnelaan Hoofdstraat-Smidsplein Na ruimtelijke ontw.: 2.600 mvt Effect maatregel: -1.525 mvt
Smidsplein T.h.v. Hoofdstraat Na ruimtelijke ontw.: 2.100 mvt Effect maatregel: +2.150 mvt
Smidsplein T.h.v. Koninginnelaan Na ruimtelijke ontw.: 2.150 mvt Effect maatregel: -2.150 mvt
Molenweg Apeldoornsestraat-Koninginnelaan Na ruimtelijke ontw.: 3.700 mvt Effect maatregel: -1.525 mvt
Koninginnelaan Smidsplein-Molenweg Na ruimtelijke ontw.: 3.000 mvt Effect maatregel: -1.525 mvt
Figuur 14 – Variant 3: Alleen bestemmingsverkeer via Koninginnelaan
4. Afwikkeling verkeer kruispunt Smidsplein-Hoofdstraat verbeteren Ondersteunend aan de voorgaande maatregelen is door de bewoners voorgesteld de doorstroming van het kruispunt van het Smidsplein met de Hoofdstraat te verbeteren, door hier bijvoorbeeld een rotonde aan te leggen (zie bijlage 5). Hierdoor kan het verkeer optimaler via de Hoofdstraat afgewikkeld worden, in plaats van via de Koninginnelaan. Deze maatregel heeft op zichzelf geen effect op de verkeersintensiteiten. De acht parkeerplaatsen die door deze maatregel moeten worden gecompenseerd, worden voorzien ten zuiden van de Hoofdstraat en ten westen van het Smidsplein. In paragraaf 5.3.2 (in het hoofdstuk over parkeren) gaan we hier verder op in. De huidige situatie op dit kruispunt in het participatietraject meerdere malen genoemd als verkeersonveilig en onoverzichtelijk. In de planvoorbereiding van de herinrichting van de Hoofdstraat kan het optimaliseren van dit punt worden meegenomen, waarbij voorgestelde maatregel kan worden betrokken. Wel zij hierbij opgemerkt dat een rotonde op deze locatie verkeerskundig gezien voor de verkeersafwikkeling niet noodzakelijk is en zeer waarschijnlijk ruimtelijke niet kan worden ingepast. De benodigde optimalisatie van dit punt zal dus in de planvoorbereiding nader moeten worden uitgewerkt. 4.3.1
Conclusie maatregelen alternatieve maatregelen
Onderstaande tabel vat de gevolgen van de voorgestelde maatregelen op de verkeersintensiteiten samen. Te zien is dat de intensiteit op de Hoofdstraat door deze maatregelen verder af komt te staan van intensiteit van 6.000 motorvoertuigen per etmaal die vanuit de beleidsambitie uit de Centrumvisie gewenst is. Daarentegen wordt de beschikbare capaciteit van de Koninginnelaan nog minder optimaal benut dan in de huidige situatie al het geval is. Er ontstaat dus een scheve verdeling van het verkeer over het beschikbare wegennet. Een en ander heeft tot gevolg dat voor een keuze voor deze alternatieve maatregelen een herziening nodig is van de beleidsambities ten aanzien van het karakter en het gebruik van de Hoofdstraat en/of de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen uit de Centrumvisie.
Pagina 31 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Uitvoering parkeerring
Verkeer dat herverdeelt (per richting)
Gevolg intensiteit Hoofdstraat
Gevolg intensiteit Koninginnelaan
SmidspleinMolenweg 9.150
HoofdstraatSmidsplein 1.400
SmidspleinMolenweg 2.300
Gevolgen intensiteit Molenweg ApeldoornsestraatKoninginnelaan 3.100
Huidige intensiteit
-
KoninginnelaanSmidsplein 9.400
Toekomstige intensiteit na ruimtelijke ontwikkelingen Afsluiten Smidsplein t.h.v. Koninginnelaan Ontsluiten bezoekers en bevoorrading Aldi via Hoofdstraat Alleen bestemmingsverkeer via Koninginnelaan Toekomstige theoretische capaciteit
-
9.800
9.600
2.600
3.000
3.700
1.075
10.875
10.675
1.525
1.925
2.625
450
10.250
10.050
2.150
2.550
3.250
1.525
11.325
11.125
1.075
1.475
2.175
-
6.000
6.000
4.000
4.000
6.000
Tabel 13 – Effect alternatieve maatregelen op intensiteiten in motorvoertuigen per etmaal
4.4 Draagvlak In hoofdstuk 3 beschrijven wij de resultaten van het participatieproces dat voor dit parkeer- en verkeerscirculatieplan is doorlopen. Uit deze participatie blijkt dat ondernemers er waarde aan hechten dat bezoekers van Voorthuizen over de Hoofdstraat kunnen blijven rijden. Hierdoor blijven zij voor hun winkels langsrijden, waardoor de winkels goed zichtbaar zijn voor bezoekers met de auto. Aanpassingen in de verkeersstructuur zijn vanuit dit standpunt niet gewenst. Bewoners van de Koninginnelaan vinden extra verkeer via de Koninginnelaan ongewenst, omdat zij vrezen leefbaarheids- en verkeersveiligheidsknelpunten. Naar hun mening dienen de verkeersbewegingen van de functies aan de Hoofdstraat te worden gefaciliteerd op de Hoofdstraat en niet op de omliggende straten. Dit komt ook naar voren in de alternatieve maatregelen die zij hebben ingebracht (zie paragraaf 4.3). Op basis van deze standpunten is er bij bewoners geen draagvlak voor aanpassingen in de verkeersstructuur die de verkeersintensiteiten in hun straat doen stijgen. Er is bij hen wel draagvlak voor maatregelen waardoor de intensiteiten dalen. Bij ondernemers is geen draagvlak voor aanpassingen waardoor minder bezoekers voor hun winkels blijven langsrijden.
Zowel de ondernemers als bewoners hebben daarnaast verschillende zorgen geuit over het laad- en losverkeer van de supermarkten en over incidentele afsluitingen in verband met de markt of evenementen. Hier gaan we hieronder kort op in. 4.4.1
Laad- losverkeer
Verkeerskundig gezien is vrachtverkeer, zoals laad- en losverkeer, onderdeel van de maximale theoretische capaciteit van een weg. De landelijke richtlijn uit CROW-publicatie 381 (Toekomstbestendig parkeren) paragraaf 2.1 stelt dat dit aandeel vrachtverkeer in woongebieden gemiddeld 2% kan zijn. Uit de verkeerstellingen blijkt dat dit aandeel vrachtverkeer op de Hoofdstraat gemiddeld 3,5% is en op de Koninginnelaan gemiddeld 1,2%. De Koninginnelaan voldoet dus aan de landelijke richtlijn, de Hoofdstraat heeft vanuit deze richtlijn een opgave om het aandeel (doorgaand) vrachtverkeer te verlagen.
Pagina 32 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Voor specifiek laad- en losverkeer geldt dat dit slechts een aantal keer per dag langsrijdt, waardoor eventuele overlast gevende situaties door laad- en losverkeer alleen incidenteel plaatsvinden. Het laad-losverkeer is daarom verkeerskundig gezien op zowel de Koninginnelaan als de Hoofdstraat daarom niet bezwaarlijk. Vanuit verkeersveiligheid en beleving kan laad- en losverkeer daarentegen minder gewenst zijn, omdat het groter verkeer is en meerdere keren per dag langsrijdt en vrachtwagens moeten manoeuvreren om laad- en losplaatsen te bereiken. Het laad- en losverkeer is echter niet onoverkomelijk, aangezien de supermarkt in het centrum is gevestigd. Dat het laad- en losverkeer niet gewenst is, blijkt uit de reactie van de bewoners hierop. Zij geven aan dat laaden losverkeer voor onoverzichtelijke en verkeersonveilige situatie zorgt en daarom ongewenst is in de Koninginnelaan. Voor de Hoofdstraat is de beleidsambitie gesteld om de verblijfskwaliteit hier te vergroten, waardoor ook hier laad- en losverkeer niet gewenst is. Daarom is het gewenst om het laad- en losverkeer voor de supermarkten binnen de belangen ten aanzien van laad- en losverkeer zo optimaal mogelijk af te wikkelen. Voor de Albert Heijn geldt dat het bevoorradingsdock al bestaat en niet verplaatst kan worden.
Vrachtauto’s moeten dus op het Smidsplein een achteruitrijdende beweging blijven maken om dit dock te bereiken. De situatie hier kan geoptimaliseerd worden door de gehele parkeersituatie op het Smidsplein te verbeteren (zie hoofdstuk 4). Hierdoor daalt de parkeerdruk, waardoor de kans kleiner wordt op conflicten tussen de manoeuvrerende vrachtauto’s en geparkeerde voertuigen. Voor de mogelijke toekomstige Aldi kan in de planontwikkeling een bevoorradingsoplossing worden gecreëerd die verkeersveilig is en waarbij conflicten met ander verkeer zoveel mogelijk worden voorkomen. Omdat laad- en losverkeer op zowel de Koninginnelaan als de Hoofdstraat niet gewenst, maar ook niet onoverkomelijk is, kunnen de lasten het beste verdeeld worden. Dit kan door voor het laad- en losverkeer een eenrichtingsroute over het Smidsplein af te spreken of met verplichte rijrichtingen voor vrachtverkeer af te dwingen, waarbij het vrachtverkeer via de Koninginnelaan komt aanrijden en via de Hoofdstraat wegrijdt, of andersom. Het meest logisch is dat dit vrachtverkeer hierbij via de Molenweg heen of terug rijdt, omdat daardoor het kortste deel van de Koninginnelaan en de Molenweg (die een ontsluitende functie heeft) worden gebruikt. Bij de herinrichting van de Hoofdstraat en Koninginnelaan kan rekening worden gehouden met deze eenrichtingsroute en met de benodigde manoeuvreruimte voor vrachtwagens.
4.4.2
Markt en evenementen op Hoofdstraat
De ambitie van de Centrumvisie is om het karakter van Voorthuizen als evenementendorp te versterken, waardoor in de toekomst meer evenementen te verwachten zijn. Als evenementen of (een pilot van) de markt op de Hoofdstraat wordt gehouden, is de Hoofdstraat afgesloten en moet het verkeer via alternatieve routes rijden. Dit zijn de Heuvelrandweg, de Roelenengweg/Gerard Doustraat en de Koninginnelaan. In de verkeerstelling die in 2022 is uitgevoerd, komen piekmomenten door evenementen voor. Het evenement dat de hoogste piek op de Koninginnelaan veroorzaakt verschilt per gedeelte van de Koninginnelaan. Deze zijn weergegeven in onderstaande tabel, waarbij ook de intensiteit van de mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen bij deze intensiteiten is opgeteld. Wegvak Koninginnelaan
Datum
Evenement
Hoofdstraat-Smidsplein Smidsplein-Molenweg
26-jul 9-jul
Braderie Hoofdstraat Voorthuizen Loopt
Intensiteit 2022 1.900 3.300
Intensiteit na ruimtelijke ontwikkelingen 3.150 3.600
Tabel 14 – Verkeersintensiteit Koninginnelaan tijdens evenementen in motorvoertuigen per etmaal.
Pagina 33 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Voor de Koninginnelaan geldt een theoretische capaciteit van 4.000 motorvoertuigen per etmaal. De intensiteiten op dagen met evenementen blijven hier (ook inclusief mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen) onder. Door het instellen van een parkeerring zal (afhankelijk van de vormgeving van deze parkeerring) de intensiteit op de Koninginnelaan met 265 tot 1.050 motorvoertuigen per etmaal stijgen naar 3.826 tot 7.650 motorvoertuigen tussen Smidsplein-Molenweg. Op evenementdagen komen de pieken in de intensiteit dus boven de theoretische capaciteit. Volgens landelijke ontwerprichtlijnen voor wegen worden wegen gedimensioneerd op het zogenaamde ‘maatgevende moment’. Dit is het meest voorkomende moment waarop de verkeersvraag het grootst is en waarop het verkeer nog goed moet kunnen worden afgewikkeld. Volgens de landelijke richtlijn uit CROW-publicatie 305 (Verkeersgeneratie leisure) paragraaf 3.2.8 is het niet realistisch om de parkeer/verkeerscapaciteit van evenementen op piekdagen af te stemmen. Incidentele overbelasting is dus niet bezwaarlijk. Wel bevat CROW-publicatie 305 aanbevelingen om de bereikbaarheid rondom evenementen te optimaliseren.
Voor evenementen op de Hoofdstraat kan het beste worden ingezet op goede communicatie die weggebruikers en deelnemers en bezoekers wijst op de mogelijkheden voor omrijden via de Heuvelrandweg, de te gebruiken parkeervoorzieningen (zoals het Oranjeterrein) en de mogelijkheden om met het openbaar vervoer te komen. Aanvullend kan het parkeren op afstand worden gefaciliteerd door de inzet van een pendel tussen de parkeervoorziening(en) en het centrum.
4.5 Conclusie en advies 4.5.1
Conclusies
In dit hoofdstuk hebben wij de huidige en de beoogde verkeerssituatie en mogelijke maatregelen en het draagvlak daarvoor geanalyseerd. Samengevat hebben wij op basis hiervan de volgende conclusies: • Door de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen uit de Centrumvisie neemt de verkeersintensiteit op de Hoofdstraat en Koninginnelaan toe. Deze verkeersintensiteit blijft zonder wijzigingen in de routing of infrastructuur op de Koninginnelaan binnen de toekomstige theoretische capaciteit. • Voor de ambitie uit de Centrumvisie om de Hoofdstraat een grotere verblijfsfunctie te geven, moet de verkeersintensiteit worden gereduceerd. Dit kan door het herinrichten van de Hoofdstraat, het instellen van 30 km/h op de Apeldoornsestraat en/of wijzigingen in de verkeerscirculatie, waardoor parkerend verkeer meer gebruik gaat maken van de Koninginnelaan en minder van de Hoofdstraat • Verkeerskundig gezien is er geen bezwaar tegen de mogelijke maatregelen om parkerend verkeer meer via de Koninginnelaan te laten rijden. • De combinatie van alle mogelijke maatregelen leidt niet tot een verkeersintensiteit die past bij de beleidsambitie om de Hoofdstraat een grotere verblijfsfunctie te geven en fietsers op de rijbaan te laten rijden. Afhankelijk van het gedeelte van de Hoofdstraat moet aanvullend nog 10% tot 30% van het verkeer gereduceerd worden.
Op basis hiervan zullen op de Hoofdstraat minimaal fietsstroken nodig blijven. • Voor wijzigingen in de verkeerscirculatie is geen draagvlak onder bewoners als deze leiden tot een stijging van de verkeersintensiteit in hun straat. Er is wel draagvlak voor maatregelen die de intensiteit in hun straat doet dalen. Bij ondernemers is geen draagvlak als dit leidt tot minder verkeer voor hun winkels. Voor het afsluiten van het Smidsplein ter hoogte van de Hoofdstraat is bij bewoners en ondernemers geen draagvlak. Wel heeft de kopgroep (met daarin een vertegenwoordiging van bewoners en ondernemers) eerder ingestemd met (de ambities voor het verkeer uit) de Centrumvisie. • Alternatieve maatregelen die de verkeersintensiteit op de Koninginnelaan doen dalen, zorgen voor hogere verkeersintensiteiten op de Hoofdstraat en een schevere verdeling van de verkeersintensiteit over het
Pagina 34 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
beschikbare wegennet. Voor deze maatregelen is een herziening van de beleidsambitie uit de Centrumvisie ten aanzien van het karakter en gebruik van de Hoofdstraat nodig. • Laad- en losverkeer in de Koninginnelaan en de Hoofdstraat en incidentele overbelasting van het wegennet bij markt of evenementen op de Hoofdstraat zijn vanuit het oogpunt van verkeersveiligheid en leefbaarheid niet gewenst, maar verkeerskundig gezien ook niet onoverkomelijk. Bij de herinrichting van de Hoofdstraat en Koninginnelaan kan rekening worden gehouden met de benodigde manoeuvreruimte voor laad- en losverkeer en met het verlagen van het aandeel vrachtverkeer op de Hoofdstraat. 4.5.2
Advies
Op basis van de resultaten en conclusies van de analyses kan voor verschillende opties gekozen worden. Het verschil tussen deze opties wordt bepaald door de mate waarin de ambities van de Centrumvisie worden gerealiseerd en de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen worden toegestaan, of de mate waarin de wensen van de bewoners en ondernemers worden ingevuld. De keuze tussen deze opties vraagt om een bestuurlijke afweging. Optie 1: Realiseren ambities Centrumvisie Het realiseren van de ambities van de Centrumvisie vraagt om maximale verkeerskundige maatregelen. Naast de herinrichting van de Hoofdstraat en het instellen van 30 km/h op de Apeldoornsestraat, wordt daarbij het Smidsplein ter hoogte van de Hoofdstraat afgesloten. Hierdoor rijdt al het verkeer via de Koninginnelaan en daalt de verkeersintensiteit op de Hoofdstraat tot dicht bij de gewenste verkeersintensiteit. De Koninginnelaan wordt hierdoor drukker, maar tegen deze hogere verkeersintensiteit is verkeerskundig gezien geen bezwaar. Voor deze toename in verkeersintensiteit op de Koninginnelaan is echter geen draagvlak onder de bewoners en voor de afname van de verkeersintensiteit op de Hoofdstraat geen draagvlak onder ondernemers. De intensiteiten op de Hoofdstraat zullen na het toepassen van deze maatregelen naar verwachting boven de theoretische capaciteit voor wegen met gemengd verkeer blijven.
Daarom blijven in de herinrichting van de Hoofdstraat minimaal fietsstroken nodig. Optie 2: Realiseren wensen bewoners en ondernemers Bewoners hebben aangegeven dat zij bij voorkeur de verkeersintensiteit in hun straat zien dalen en ondernemers willen het verkeer graag voor hun winkels op de Hoofdstraat houden. Om dit te bereiken kan bijvoorbeeld het Smidsplein aan de kant van de Koninginnelaan worden afgesloten. Hierdoor stijgt de verkeersintensiteit op de Hoofdstraat, waardoor deze intensiteit tot ongeveer het dubbele van intensiteit stijgt die vanuit de Centrumvisie gewenst is. Ook al het laad- en losverkeer maakt dan gebruik van de Hoofdstraat. Voor deze maatregelen is daarom een herziening van de beleidsambitie uit de Centrumvisie ten aanzien van het karakter en gebruik van de Hoofdstraat nodig. Optie 3: Compromis ambities centrumvisie en wensen bewoners en ondernemers Om een tussenweg te vinden tussen de ambities van de Centrumvisie en de wensen bewoners en ondernemers, kan in fases worden gewerkt. Onze analyses zijn namelijk gebaseerd op een verkeersmodel die de toekomstige verkeersintensiteiten berekent. In een later stadium kunnen op basis van de daadwerkelijke intensiteiten aanvullende verkeersmaatregelen worden afgewogen, die de verkeersintensiteit op de Hoofdstraat zover als nodig is doen dalen en op de Koninginnelaan doen stijgen.
Wij adviseren in deze optie de volgende fasering:
Pagina 35 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Fase 1 (vanaf nu tot en met herinrichtingen) • Voer de beoogde herinrichting van de Hoofdstraat uit en ga daarbij minimaal uit van het toepassen van fietsstroken. • Voer een herinrichting van de Koninginnelaan uit en maak deze hiermee geschikt om het verkeer vanuit de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen en het parkerend verkeer optimaal te kunnen afwikkelen. • Verdeel het laad- en losverkeer met een bestemming tussen de Hoofdstraat en Koninginnelaan over de Hoofdstraat en Koninginnelaan door een eenrichtingslaad- en losroute af te spreken en bij de reconstructie van deze wegen rekening te houden met de voorkeursroute (via de Molenweg (die een ontsluitende functie heeft) en het kortste deel van de Koninginnelaan (Smidsplein-Molenweg)). • Neem nog geen verkeerskundige maatregelen om het verkeer van de Hoofdstraat via de Koninginnelaan te leiden. Fase 2 (vanaf oplevering herinrichtingen) • Reduceer de verkeersintensiteit op de Hoofdstraat door het gebruik van de Heuvelrandweg te stimuleren door gedrags- en informatiecampagnes. • Monitor de verkeersintensiteit en -afwikkeling op de Hoofdstraat en Koninginnelaan en overweeg op basis hiervan aanvullende maatregelen om het (laad- en los)verkeer anders te verdelen tussen de Hoofdstraat en Koninginnelaan, of om beoogde ruimtelijke ontwikkelingen wel of niet toe te staan.
Uit deze monitoring kan namelijk blijken dat de intensiteiten al tot een aanvaardbare hoeveelheid zijn gedaald, waardoor verdere maatregelen niet noodzakelijk zijn. • Sta incidentele overbelasting van het wegennet bij markt of evenementen toe en beperk de overlast zoveel mogelijk door goede communicatie en een pendel naar parkeervoorzieningen op afstand. 4.5.3
Toelichting
In ons advies proberen wij een balans te vinden tussen het halen van de beleidsambities uit de Centrumvisie en het toestaan van de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen aan de ene kant, en de wens vanuit bewoners en ondernemers om geen negatieve verkeerseffecten van deze beleidsambities te krijgen aan de andere kant. Daarom beschrijven wij drie mogelijke opties en geven wij niet een advies voor één van deze opties. De keuze voor een van deze opties vraagt namelijk om een bestuurlijke belangenafweging.
Pagina 36 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
5.
ANALYSE PARKEREN
In het vorige hoofdstuk hebben we de effecten van de ambities en mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen uit de Centrumvisie op het verkeer geanalyseerd. In dit hoofdstuk analyseren we het aspect parkeren. Voor dit aspect beoordelen we de huidige parkeersituatie en de parkeersituatie die de Centrumvisie beoogt. Daarna analyseren we verschillende mogelijke parkeermaatregelen om de huidige en beoogde situatie te verbeteren of (beter) mogelijk te maken. In de analyses is hetgeen de Centrumvisie over het parkeren stelt ons uitgangspunt. Aanvullend hierop verkennen we ook alternatieve mogelijke maatregelen. We sluiten af met ons advies ten aanzien van de te nemen maatregel(en).
5.1 Huidige en beoogde parkeersituatie 5.1.1
Huidige situatie
In augustus 2020 is een parkeertelling in het centrum van Voorthuizen uitgevoerd. Augustus 2020 was in de zomervakantie en buiten een periode waarin corona-maatregelen van kracht waren. In de analyses in deze rapportage kijken we naar de zaterdag als maatgevende dag voor parkeren. Bijlage 1 bevat een nadere beschrijving van het onderzoek en de analyses. Het onderzoek laat zien dat de parkeerdruk op de genoemde terreinen in de gemeten situatie op zaterdagmiddag hoger is dan 85% (uitgezonderd bij de Jumbo, omdat hier een blauwe zone geldt). Deze 85% is volgens het parkeerbeleid van de gemeente maximaal wenselijke parkeerdruk. Van de geparkeerde voertuigen op zaterdagmiddag was 41% ook 3 uur eerder geteld. Deze voertuigen parkeren dus 3 uur of langer.
Figuur 15 – Parkeerdruk huidige situatie (zaterdagmiddag)
Pagina 37 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
De parkeersituatie op het Smidsplein is vanuit de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen het meest relevant (zie paragraaf 2.3.2). Daarom geven we hieronder de parkeerdruk van het Smidsplein (secties 24, 25 en 26) en de daarnaast gelegen parkeergarage van de Albert Heijn (sectie 27) weer, die gemeten is op zaterdag 22 augustus 2020. Uitgaande van de beleidsmatige maximale parkeerdruk van 85% is er op het Smidsplein het drukste moment (zaterdag 11.00 uur) geen restcapaciteit, ook niet als de parkeergarage van de Albert Heijn optimaler wordt benut. Tijdstip
Smidsplein
Parkeergarage AH
Gezamenlijk
Capaciteit
Bezetting
%
Capaciteit
Bezetting
%
Capaciteit
Bezetting
%
08:00
112
71
63%
48
13
27%
160
84
53%
09:00
112
82
73%
48
22
46%
160
104
65%
10:00
112
88
79%
48
23
48%
160
111
69%
11:00
112
101
90%
48
36
75%
160
137
86%
12:00
112
99
88%
48
45
94%
160
144
90%
13:00
112
92
82%
48
32
67%
160
124
78%
14:00
112
94
84%
48
24
50%
160
118
74%
15:00
112
87
78%
48
27
56%
160
114
71%
Tabel 15 – Parkeerdruk huidige situatie Smidsplein en parkeergarage Albert Heijn 5.1.2
Effect ruimtelijke ontwikkelingen
In hoofdstuk 2 hebben wij de mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen uit de Centrumvisie beschreven. De gevolgen van deze ontwikkelingen voor het verkeer en het parkeren hebben wij in bijlage 2 nader uitgewerkt. Onderstaande tabel en afbeelding tonen de resultaten wat betreft het parkeren. Ontwikkeling
Parkeeropgave
Locatie extra parkeerplaatsen
Verplaatsing Aldi
49
Eigen terrein, openbaar toegankelijk
Woningen boven Aldi
46
Eigen terrein
Uitbreiding Albert Heijn
9
Openbare ruimte, zie ook bijlage 3
Compensatie vervallen parkeerplaatsen Albert Heijn Overige woningbouw
16
Openbare ruimte, zie ook bijlage 3
119
Eigen terrein
Tabel 16 – Parkeeropgave per ontwikkeling in parkeerplaatsen
Pagina 38 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Toekomstige parkeersituatie na ruimtelijke ontwikkelingen
+90 appartementen 119 parkeerplaatsen
+1.200 m2 supermarkt 49 parkeerplaatsen
+35 appartementen 46 parkeerplaatsen
+200 m2 supermarkt 25 parkeerplaatsen
Figuur 16 – Parkeeropgave, verkeersgeneratie en toekomstige verkeersintensiteiten mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen
Omdat er in de huidige openbare ruimte geen restcapaciteit is om de parkeeropgave van de mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen mee in te vullen, moet de parkeeropgave van elke ontwikkeling gefaciliteerd worden door de aanleg van nieuwe parkeerplaatsen. De plannen voor de woningen boven de Aldi gaan uit van parkeren op eigen terrein. Omdat deze parkeeropgave daarmee is ingevuld, laten we deze ontwikkeling in de verdere analyse buiten beschouwing. Voor de overige woningbouw is de planvorming nog niet concreet genoeg om te bepalen waar deze parkeeropgave gefaciliteerd wordt. Ook deze parkeeropgave laten we daarom verder buiten beschouwing. Voor de ontwikkelingen van beide supermarkten moet de parkeeropgave nog worden ingevuld. Hiervoor verkennen we in de paragraaf hierna de mogelijkheden.
5.2 Mogelijke maatregelen conform Centrumvisie Voor het invullen van de parkeeropgave van de supermarkten analyseren we op basis van de Centrumvisie het verplaatsen van geparkeerde marktvoertuigen en het invoeren van een blauwe zone als parkeermaatregel. In de volgende paragraaf analyseren we daarnaast alternatieve maatregelen die in het participatieproces naar voren zijn gebracht. 5.2.1
Verplaatsen geparkeerde marktvoertuigen
Volgens het parkeerdrukonderzoek zijn op het drukste moment (zaterdag 11.00 uur) 28 voertuigen geparkeerd die op basis van de totale parkeerduur als werkende kunnen worden bestempeld. Het onderzoek maakt echter geen onderscheid tussen soort werkende. Dit kunnen dus zowel werknemers in winkels, als marktkooplieden zijn. Beide groepen kunnen echter ook op afstand parkeren, wat voldoende is om de parkeeropgave van de Albert Heijn in te vullen. De praktijk leert echter dat werknemers slechts beperkt bereid zijn om vrijwillig op afstand parkeren, waardoor deze maatregel geen zekerheid geeft op verbetering van de parkeersituatie op het
Pagina 39 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Smidsplein. Deze maatregel kan wel als kortetermijnmaatregel wordt verkend en uitgevoerd, om de parkeersituatie voor zover mogelijk in de huidige situatie al te verbeteren. 5.2.2
Blauwe zone
Een andere optie om structureel parkeercapaciteit vrij te maken, is het instellen van een parkeerduurbeperking (blauwe zone) op het gedeelte van het Smidsplein waar momenteel nog geen blauwe zone geldt. Om het effect hiervan te berekenen, maken we gebruik van het onderscheid tussen kort- en langparkeren in het parkeerdrukonderzoek uit 2020. Met langparkeren worden auto’s bedoeld die langer dan 3 uur op het parkeerterrein geparkeerd staan. De meeste langparkeerders op het Smidsplein zijn geteld op zaterdag 12:00, toen zijn 47 langparkeerders geteld. Deze langparkeerders kunnen worden geweerd door het invoeren van een parkeerduurbeperking (blauwe zone). Onderstaande tabel laat zien dat het invoeren van een blauwe zone voldoende is om de parkeeropgave van de Albert Heijn van 25 parkeerplaatsen in te kunnen vullen en ook om onder de 85% parkeerdruk te komen. De parkeerdruk daalt door het weren van langparkeerders namelijk naar maximaal 54% zonder uitbreiding van de Albert Heijn. Een blauwe zone is dan alleen op zaterdag rond 11.00 en 12.00 uur nodig (zie bijlage 4). Inclusief de uitbreiding van de Albert Heijn wordt de parkeerdruk maximaal 73% en is de blauwe zone op donderdagmiddag vanaf 15.00 uur, vrijdag vanaf 10.00 uur en zaterdag de hele dag nodig (zie bijlage 4).
Het invoeren van een blauwe zone heeft echter tot gevolg dat de langparkeerders elders een parkeerplaats moeten vinden. Dit betreffen maximaal 47 langparkeerders. De mogelijkheden hiervoor analyseren wij hierna. Tijdstip
Smidsplein zonder uitbreiding Albert Heijn met langparkeerders Capaciteit
Bezetting
Langparkeerders
%
08:00
112
71
34
63%
09:00
112
82
38
73%
10:00
112
88
44
79%
11:00
112
101
45
90%
12:00
112
99
47
88%
13:00
112
92
41
82%
14:00
112
94
37
84%
15:00
112
92
31
82%
Tijdstip
Smidsplein zonder uitbreiding Albert Heijn zonder langparkeerders Capaciteit
Bezetting
Langparkeerders
%
08:00
112
37
0
33%
09:00
112
44
0
39%
10:00
112
44
0
39%
11:00
112
56
0
50%
12:00
112
52
0
46%
13:00
112
51
0
46%
14:00
112
57
0
51%
15:00
112
61
0
54%
Pagina 40 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Tijdstip
Smidsplein na uitbreiding Albert Heijn en zonder langparkeerders Capaciteit
Bezetting
Langparkeerders
%
08:00
96
46
0
48%
09:00
96
53
0
55%
10:00
96
53
0
55%
11:00
96
65
0
68%
12:00
96
61
0
64%
13:00
96
60
0
63%
14:00
96
66
0
69%
15:00
96
70
0
73%
Tabel 17 – Parkeerdruk Smidsplein voor en na weren langparkeerders 5.2.3
Herplaatsen langparkeerders
De Nota Parkeernormen geeft voor verschillende functies een maximale loopafstand. Omdat langparkeren past bij de functies winkelen en verblijfsrecreatie, houden we hiervoor de geldende 400 meter loopafstand aan. De beschikbare capaciteit binnen deze afstand is in onderstaande tabel en afbeelding weergegeven. Afstand 100 meter 200 meter
Capaciteit tot 85% parkeerdruk 4 3
300 meter 400 meter
32 63
Locatie Woonstraten rondom Smidsplein Woonstraten rondom Smidsplein en mogelijk toekomstig terrein Aldi Woonstraten ten noorden van Hoofdstraat Woonstraten ten noorden van Hoofdstraat en langs Molenweg
Tabel 18 – Beschikbare parkeercapaciteit voor herplaatsen langparkeerders
Te zien is dat alleen binnen 300 tot 400 meter is voldoende capaciteit beschikbaar is. De vraag is echter hoe realistisch het is dat de langparkeerders hier in de praktijk gebruik van gaan maken, of dat zij in de woonwijk direct bij het Smidsplein een parkeerplaats gaan zoeken. Verkeer wil namelijk zo dicht mogelijk bij de bestemming parkeren. Dit leidt tot zoekverkeer en een hogere parkeerdruk in de straten rondom het Smidsplein, wat een verplaatsing van het probleem inhoudt. Een parkeeralternatief op afstand waarbij bezoekers van het centrum parkeren op bijvoorbeeld het Oranjeterrein parkeren, is vanuit dit oogpunt gezien daarom ook niet haalbaar. Bovendien vindt in de toekomst mogelijk woningbouw plaats op het Oranjeterrein, waardoor dit terrein als parkeervoorziening op termijn kan Figuur 17 – Beschikbare parkeercapaciteit voor herplaatsen langparkeerders komen te vervallen.
Pagina 41 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Daarom verkennen we hierna de mogelijkheden om de loopafstand tot 200 meter te verkleinen, door langparkeerders te faciliteren op het parkeerterrein bij de mogelijke toekomstige Aldi, of op een van de bestaande parkeerterreinen. 5.2.4
Langparkeerders binnen realistische loopafstand
Volgens de berekeningen in bijlage 2 is de parkeeropgave van de mogelijke Aldi 49 parkeerplaatsen. Als hierbij ook de 47 langparkerende voertuigen van het Smidsplein een plaats moeten krijgen, dan moeten bij de Aldi (49 + 47) 96 parkeerplaatsen worden gerealiseerd. In de huidige situatie zijn er op het terrein 15 parkeerplaatsen aanwezig. Daarnaast is een sloopvergunning verleend voor de panden op de percelen ten zuiden van de Aldi (Koninginnelaan 9 en 11). Op het terrein van deze percelen kunnen ook parkeerplaatsen ten behoeve van de Aldi worden gerealiseerd. Een eerste inschatting op basis van de oppervlakte van deze percelen is dat hier (rekening houdend met de gemeentelijke ontwerpeisen voor parkeervoorzieningen en voldoende manoeuvreruimte voor het laden en lossen) bij de toekomstige Aldi in totaal 40 tot 45 parkeerplaatsen gerealiseerd kunnen worden. De exacte inpassing moet uitwijzen of het mogelijk is om dit aantal uit te breiden tot voor de parkeervraag van 49 parkeerplaatsen voor de Aldi. De beschikbare ruimte is in ieder geval niet voldoende om ook de langparkerende voertuigen te faciliteren. Zoals eerder vermeld is er ook geen restcapaciteit op de bestaande parkeervoorzieningen op bijvoorbeeld het Smidsplein of Bunckmanplein.
Voor het faciliteren van langparkeerders is daarom een meerlaagse parkeervoorziening (ondergronds of bovengronds) nodig bij de Aldi, of op de locatie van een van de bestaande parkeervoorzieningen op het Smidsplein of Bunckmanplein. De keuze voor een gebouwde parkeervoorziening vraagt echter om een complexe afweging ten aanzien van de kosten voor de investering, exploitatie en beheer en onderhoud en de partij die deze lasten moet gaan dragen. De locatie van deze parkeervoorziening is afhankelijk van deze afweging.
5.3 Alternatieve maatregelen uit participatieproces (aanvullend op Centrumvisie) De blauwe zone die in de Centrumvisie als parkeermaatregel wordt genoemd is een richtinggevende suggestie. Daarom beschouwen we aanvullend de volgende alternatieve maatregelen voor het optimaliseren van de parkeersituatie. Deze maatregelen tijdens het participatietraject door bewoners en ondernemers ingebracht (zie bijlage 5 voor een visueel overzicht van de maatregelen die door bewoners zijn ingebracht). • Aanleggen parkeerplaatsen Smidsplein (idee ondernemers en bewoners) • Aanleggen parkeerplaatsen langs Hoofdstraat t.h.v. Gereformeerde kerk en bij Smidsplein (idee bewoners) • Instellen parkeerverwijssysteem 5.3.1
Aanleggen parkeerplaatsen Smidsplein
Er zijn in het participatieproces verschillende opties ingebracht om (extra) parkeerplaatsen aan te leggen (zie bijlage 5). Zo is gesuggereerd dat er op de plek van de huidige 16 parkeerplaatsen op het Smidsplein die verdwijnen als gevolg van de uitbreiding, 6 langsparkeerplaatsen zouden kunnen worden gerealiseerd. Daarnaast levert het verwijderen van het huisje voor winkelwagens één parkeerplaats op en kunnen er aan de noordkant van het Smidsplein 9 parkeerplaatsen worden gerealiseerd. Daarnaast is de suggestie gedaan om de parkeercapaciteit op de Van den Berglaan bij het Bunckmanplein uit te breiden. Hier is een aanvullende capaciteit van ongeveer 10 plaatsen mogelijk. Al deze parkeerplaatsen liggen binnen 100 meter van de Albert Heijn. De totale invulling wordt dan (6+1+9+10 =) 26. Of al deze suggesties haalbaar zijn moet blijken uit maatvaste tekeningen van deze parkeerplaatsen. Zouden al deze extra parkeerplaatsen mogelijk zijn, dan is dit
Pagina 42 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
in ieder geval voldoende om de minimale parkeeropgave van 25 parkeerplaatsen te faciliteren. De parkeerdruk blijft hiermee echter nagenoeg gelijk aan de huidige situatie en dus boven de 85%. Deze oplossing is niet in lijn met de ambities uit de Centrumvisie. De Centrumvisie gaat namelijk uit van het verkleinen van de ruimte voor verkeer en het vergroten van de horeca- en verblijfsruimte. Voor een keuze voor deze alternatieve maatregel is dus een herziening nodig van de beleidsambities uit de Centrumvisie ten aanzien van het karakter en het gebruik van het centrum. 5.3.2
Aanleggen parkeerplaatsen langs Hoofdstraat t.h.v. Gereformeerde kerk en bij Smidsplein
Vanuit bewoners is het idee ingebracht om langs de Hoofdstraat ter hoogte van de Gereformeerde kerk extra parkeerplaatsen aan te leggen. In bijlage 5 hebben we een globale ruimtelijke inpassing hiervan weergegeven, waarbij we rekening houden met de perceelgrens van de Gereformeerde kerk. In totaal zijn ongeveer 45 parkeerplaatsen op deze locatie mogelijk. Deze parkeeroplossing is dus ongeveer voldoende om de langparkerende voertuigen te faciliteren. Daarnaast bevat het plan van de bewoners een optimalisatie van het kruispunt Smidsplein-Hoofdstraat, waarbij de te compenseren parkeerplaatsen worden voorzien ten zuiden van de Hoofdstraat op het gedeelte wat nu voet- en fietspad is (zie paragraaf 0). Deze voorgestelde parkeervoorzieningen heeft echter een aantal belangrijke kanttekeningen: • De verkeersintensiteiten op de Hoofdstraat zijn zowel in de huidige als in de gewenste situatie dermate hoog dat haakse parkeervakken vanuit het oogpunt van verkeersveiligheid bij voorkeur niet worden toegepast. • De voorgestelde parkeervoorziening ver van het Smidsplein waar deze voertuigen nu parkeren. Door deze factoren zullen deze voertuigen in de omgeving gaan parkeren. Dit leidt tot zoekverkeer en een hogere parkeerdruk in de omliggende straten, wat een verplaatsing van het probleem inhoudt.
• Door deze parkeeroplossingen krijgt de Hoofdstraat op deze locaties een sterke verkeerskundige uitstraling en vervalt hier het voetpad. • Een van de beleidsambities van de Centrumvisie is het verkleinen van de ruimte voor verkeer en het vergroten van de ruimte van langzaam verkeer. Deze oplossingen zijn dus niet in lijn met de gestelde beleidsambities, waardoor ook voor deze maatregel een herziening van deze beleidsambities nodig is. 5.3.3
Instellen parkeerverwijssysteem
Een laatste ingebracht optie is het instellen van een parkeerverwijssysteem. Bezoekers volgen in dit systeem een parkeerroute die met bebording is aangegeven, zodat zij via alle parkeerterreinen worden geleid totdat ze een parkeerplaats gevonden hebben. Dit systeem zal echter geen of zelfs een negatief effect hebben op de parkeersituatie. Op de andere parkeerterreinen is namelijk ook geen restcapaciteit. Hierdoor zal het verwijzen naar andere terreinen met name ertoe leiden dat verkeer dat zoekt naar een parkeerplaats langere afstanden tussen de terreinen gaat afleggen en uiteindelijk weer bij het Smidsplein uitkomt. Bovendien resulteert deze maatregel niet in de benodigde extra parkeercapaciteit.
5.4 Draagvlak In hoofdstuk 3 beschrijven wij de resultaten van het participatieproces dat voor dit parkeer- en verkeerscirculatieplan is doorlopen. Uit deze participatie blijkt dat bewoners de wens hebben dat alleen (toekomstige) bewoners kunnen parkeren aan en rondom de Koninginnelaan. De overige bezoekers moeten dan op het Smidsplein of langs de Hoofdstraat parkeren. Voor het plan om bezoekers van de supermarkten aan of bij de Koninginnelaan te laten parkeren is dus geen draagvlak onder de bewoners.
Pagina 43 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Zowel ondernemers als bewoners hebben daarnaast de wens om de huidige parkeersituatie rondom het Smidsplein te optimaliseren. Ondernemers gaven wel aan dat het instellen van een blauwe zone geen ‘wisselgeld’ mag zijn om de uitbreiding van de Albert Heijn mogelijk te maken. Vanuit die invalshoek is er bij de ondernemers dus geen draagvlak voor een blauwe zone.
5.5 Conclusie en advies 5.5.1
Conclusie
In dit hoofdstuk hebben wij de huidige en de beoogde parkeersituatie en mogelijke maatregelen en het draagvlak daarvoor geanalyseerd. Samengevat hebben wij op basis hiervan de volgende conclusies: • De parkeerdruk op de parkeerterreinen in het centrum is in de huidige situatie op het maatgevende moment (zaterdag in de zomermaanden) al hoger dan de 85% die vanuit het parkeerbeleid gewenst is. Op het Smidsplein (vanuit de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen het meest relevant) is deze 90%. • Maatregelen om de parkeersituatie op het Smidsplein te verbeteren zijn het op afstand laten parkeren van werknemers en marktkooplieden of het instellen van een parkeerduurbeperking (blauwe zone). Het instellen van een blauwe zone geeft hierbij de meeste zekerheid op het structureel vrij te maken van parkeercapaciteit en doet de parkeerdruk op het Smidsplein dalen naar 54% (bij een parkeerduurbeperking van 3 uur). Een blauwe zone is in de huidige situatie alleen nodig op zaterdagen. • De verschillende (woningbouw)ontwikkelingen vullen de parkeeropgave conform het parkeerbeleid van de gemeente op eigen terrein in (met uitzondering van de Albert Heijn). De parkeeropgave voor de mogelijke verplaatsing van de Aldi wordt openbaar toegankelijk. • Voor de uitbreiding van de Albert Heijn moeten extra parkeerplaatsen in de openbare ruimte worden aangelegd.
• Voor de uitbreiding van de Albert Heijn is er op het Smidsplein onvoldoende restcapaciteit om de parkeeropgave in te vullen. Hiervoor zijn twee oplossingen mogelijk: o Extra parkeerplaatsen op en rondom het Smidsplein of langs de Hoofdstraat realiseren. Dit is echter strijdig met de beleidsambitie van de Centrumvisie om de verkeersruimte te verkleinen en de verblijfsen horecafunctie en ruimte en verkeersveiligheid voor langzaam verkeer in het centrum te vergroten. o De invoering van een blauwe zone op het Smidsplein. De parkeerdruk op het Smidsplein is met blauwe zone en na toevoeging van de parkeeropgave van de Albert Heijn 73%. De blauwe zone is in deze situatie nodig op donderdagmiddag, vrijdag en zaterdag. • Voorwaarde bij het instellen van een blauwe zone is dat een oplossing wordt gevonden voor de 47 langparkeerders. Hiervoor zijn twee oplossingen mogelijk: o De restcapaciteit binnen het gebied van 400 meter loopafstand rondom het Smidsplein, of de capaciteit van het Oranjeterrein gebruiken. De vraag is echter of het realistisch is dat dit ook daadwerkelijk gebruikt gaat worden, of dat de parkeerdruk in de straten rondom het Smidsplein toeneemt en het parkeerprobleem feitelijk verschuift. Bovendien komt de parkeervoorziening van het Oranjeterrein op termijn mogelijk te vervallen door beoogde woningbouw op dit terrein.
o De bestaande parkeervoorzieningen of de toekomstige parkeervoorziening bij de mogelijke toekomstige Aldi uitbreiden. Deze moet dan meerlaags worden uitgevoerd. • Ondernemers en bewoners hebben de wens geuit om de huidige parkeersituatie rondom het Smidsplein te optimaliseren. • Onder bewoners is geen draagvlak om bezoekers van de supermarkten aan of bij de Koninginnelaan te laten parkeren en ondernemers geven aan dat het instellen van een blauwe zone geen ‘wisselgeld’ mag zijn voor de uitbreiding van de Albert Heijn.
Pagina 44 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
• Het instellen van een blauwe zone is in lijn met de Centrumvisie en komt tegemoet aan de wens om de huidige parkeersituatie te verbeteren. • Een parkeerverwijssysteem zal geen of zelfs een negatief effect hebben op de parkeersituatie 5.5.2
Advies
Naar aanleiding van deze conclusies adviseren wij het volgende, onderscheiden naar twee sporen die parallel aan elkaar kunnen worden uitgevoerd: Spoor 1: Verbeteren parkeerdruk Smidsplein huidige situatie De parkeerdruk op het Smidsplein is in de huidige situatie al hoger dan vanuit het parkeerbeleid gewenst is. Daarom is ons advies de volgende mogelijkheden te onderzoeken om de parkeersituatie op korte termijn te verbeteren: • Overleg met ondernemers en marktkooplieden over vrijwillig parkeren op afstand. • Onderzoek de mogelijkheden om in de huidige situatie langparkeerders in de nabijheid van het Smidsplein te faciliteren, om zo op korte termijn een blauwe zone in te kunnen stellen. Dit kan bijvoorbeeld door voor de langparkeerders tijdelijk gebruik te maken van de parkeervoorziening bij de mogelijke toekomstige Aldi. Onderzoek hierbij ook het effect van bewoners die recht hebben op een ontheffing van de blauwe zone. Spoor 2: Werken naar robuuste parkeersituatie Smidsplein Om ook op lange termijn en in combinatie met de beoogde uitbreiding van de Albert Heijn een robuuste parkeersituatie op het Smidsplein te creëren, adviseren wij het volgende: • Verken voor de langparkeerders haalbare structurele alternatieven die binnen een realistische loopafstand liggen.
Deze verkenning richt zich op een meerlaagse parkeervoorziening bij de mogelijke toekomstige Aldi, of onder het Buckmanplein of Smidsplein. De verkenning moet inzicht geven in de kosten voor de investering, exploitatie en beheer en onderhoud en aangeven welke partij deze lasten moet gaan dragen. De locatie van deze parkeervoorziening is afhankelijk van deze afweging. • Alleen als voldaan kan worden aan het voorgaande punt: stel een blauwe zone in op het Smidsplein. Hoewel deze in de huidige situatie alleen op zaterdagen nodig is, is vanuit het oogpunt van uniformiteit ons advies om aan te sluiten bij de tijdvensters van de blauwe zone die al op een deel van het Smidsplein geldt (maandag tot en met zaterdag tussen 9.00 en 18.00 uur en vrijdagen van 6.00 tot 18.00 uur). • Alleen als voldaan kan worden aan het voorgaande punt is de uitbreiding van de Albert Heijn vanuit verkeerskundig oogpunt mogelijk. 5.5.3
Toelichting
In ons advies gaan we uit van de juridische regels die gelden voor het invullen van parkeeropgaven van ruimtelijke ontwikkelingen. Deze gaan ervanuit dat (ten eerste) de parkeeropgave op eigen terrein of in de openbare ruimte moet worden ingevuld en dat (ten tweede) deze extra parkeervraag niet mag leiden tot een verzwaring van een bestaand parkeerknelpunt. Voor de uitbreiding van de Albert Heijn kan hieraan alleen worden voldaan, als aanvullende maatregelen op het Smidsplein worden genomen. Uit de analyse blijkt dat het instellen van een blauwe zone hiervoor de beste oplossing is. Dit verbetert namelijk structureel en met zekerheid ook de huidige situatie en sluit het beste aan bij de gestelde beleidsambities. Daarom adviseren we om al op korte termijn deze blauwe zone in te stellen. Voorwaarde hiervoor is wel dat een goede tijdelijke en structurele oplossing wordt gevonden voor de langparkerende voertuigen op het Smidsplein.
Pagina 45 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
6.
CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN
In dit parkeer- en verkeerscirculatieplan hebben wij invulling gegeven aan de nadere uitwerking van de beleidsambities uit de Centrumvisie voor wat betreft verkeersafwikkeling en parkeren. In dit hoofdstuk geven we een samenvatting van de conclusies voor verkeer (paragraaf 4.5) en parkeren in (pararaaf 5.5). Op basis hiervan geven wij onze concrete aanbevelingen voor het vervolgproces na dit parkeer- en verkeerscirculatieplan.
6.1 Conclusies Verkeer Ten aanzien van het verkeer concluderen we dat de verkeersintensiteit op de Hoofdstraat en Koninginnelaan toeneemt door de mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen die de Centrumvisie. Deze toekomstige verkeersintensiteit blijft zonder wijzigingen in de routing of infrastructuur op de Koninginnelaan binnen de toekomstige theoretische capaciteit. Voor de ambitie uit de Centrumvisie om de Hoofdstraat een grotere verblijfsfunctie te geven, moet de verkeersintensiteit worden gereduceerd. Dit kan door het herinrichten van de Hoofdstraat, het instellen van 30 km/h op een gedeelte van de Apeldoornsestraat en/of wijzigingen in de verkeerscirculatie door bijvoorbeeld een knip op het Smidsplein ter hoogte van de Hoofdstraat, waardoor parkerend verkeer meer gebruik gaat maken van de Koninginnelaan en minder van de Hoofdstraat. De analyse in dit parkeer- en verkeerscirculatieplan laat zien dat bij een combinatie van alle mogelijke maatregelen de intensiteiten op de Koninginnelaan binnen de theoretische capaciteit blijven en er dus geen bezwaar tegen is om parkerend verkeer meer via de Koninginnelaan te laten rijden. Uit de analyse blijkt echter ook dat de mogelijke maatregelen niet leiden tot een verkeersintensiteit die past bij de beleidsambitie om de Hoofdstraat een grotere verblijfsfunctie te geven en fietsers op de rijbaan te laten rijden.
Op basis van deze resultaten zullen op de Hoofdstraat fietsstroken of -paden nodig blijven. Uit het participatieproces komt naar voren dat voor wijzigingen in de verkeerscirculatie geen draagvlak onder bewoners als deze leiden tot een stijging van de verkeersintensiteit in hun straat. Er is wel draagvlak voor maatregelen die de intensiteit in hun straat doet dalen. Bij ondernemers is geen draagvlak als dit leidt tot minder verkeer voor hun winkels. Voor het afsluiten van het Smidsplein ter hoogte van de Hoofdstraat is bij bewoners en ondernemers dus geen draagvlak. Wel heeft de kopgroep eerder ingestemd met (de ambities voor het verkeer uit) de Centrumvisie. De alternatieve maatregelen die tijdens de participatie zijn ingebracht doen de verkeersintensiteit op de Koninginnelaan dalen en zorgen voor hogere verkeersintensiteiten op de Hoofdstraat. Voor deze maatregelen is dus een herziening van de beleidsambitie uit de Centrumvisie ten aanzien van het karakter en gebruik van de Hoofdstraat nodig. Tot slot is laad- en losverkeer is in zowel de Koninginnelaan als de Hoofdstraat vanuit het oogpunt van verkeersveiligheid en leefbaarheid niet gewenst, maar verkeerskundig gezien niet onoverkomelijk. Dit geldt ook voor incidentele overbelasting van het wegennet bij markt of evenementen op de Hoofdstraat.
Bij de herinrichting van de Hoofdstraat en Koninginnelaan kan rekening worden gehouden met de benodigde manoeuvreruimte voor laad- en losverkeer. Parkeren Wat betreft parkeren is de parkeerdruk op het Smidsplein (vanuit de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen het meest relevant) in de huidige situatie met 90% op het maatgevende moment (zaterdag in de zomermaanden) al hoger dan de 85% die vanuit het gemeentelijk parkeerbeleid gewenst is. Tegelijk heeft de parkeergarage van de Albert Heijn ook een bezetting van 94%, waardoor overloop naar die garage niet mogelijk is. Maatregelen
Pagina 46 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
om de parkeersituatie op het Smidsplein te verbeteren zijn het op afstand laten parkeren van werknemers en marktkooplieden of het instellen van een parkeerduurbeperking (blauwe zone). Het instellen van een blauwe zone geeft hierbij de meeste zekerheid op het structureel vrijmaken van parkeercapaciteit en doet de parkeerdruk op het Smidsplein dalen naar 54% (bij een parkeerduurbeperking van 3 uur). De verschillende mogelijke (woningbouw)ontwikkelingen vullen de parkeeropgave conform het parkeerbeleid van de gemeente op eigen terrein in. Voor de mogelijke uitbreiding van de Albert Heijn moeten extra parkeerplaatsen in de openbare ruimte worden aangelegd. Hiervoor is op het Smidsplein echter onvoldoende restcapaciteit. Als oplossing hiervoor zouden extra parkeerplaatsen op en rondom het Smidsplein of langs de Hoofdstraat kunnen worden gerealiseerd, maar dit is strijdig met de beleidsambitie van de Centrumvisie om de verkeersruimte te verkleinen. Als alternatief kan een blauwe zone op het Smidsplein worden ingevoerd. Hierdoor daalt de parkeerdruk inclusief mogelijke uitbreiding Albert Heijn naar 73%. Voorwaarde voor het instellen van een blauwe zone is dat een oplossing wordt gevonden voor de 47 langparkeerders.
Een optie hiervoor is het inzetten van de restcapaciteit binnen het gebied van 400 meter loopafstand rondom het Smidsplein, of de capaciteit van het Oranjeterrein gebruiken. De vraag is echter of dit ook daadwerkelijk gebruikt gaat worden, of dat de parkeerdruk in de straten rondom het Smidsplein toeneemt. Een toekomstvastere oplossing is daarom de bestaande parkeervoorzieningen in het centrum of de parkeervoorziening bij de mogelijke toekomstige Aldi uit te breiden en deze meerlaags te maken. Uit het participatieproces komt naar voren dat ondernemers en bewoners de wens hebben om de huidige parkeersituatie rondom het Smidsplein te optimaliseren. Het instellen van een blauwe zone is in lijn met de Centrumvisie en komt tegemoet aan de wens om de huidige parkeersituatie te verbeteren.
6.2 Aanbevelingen Wat betreft verkeer adviseren wij een bestuurlijke afweging te maken tussen de ambities van de Centrumvisie (leefbaar, verkeersveilig en groen centrum met meerdere ruimtelijke ontwikkelingen) aan de ene kant en de wensen van de bewoners en ondernemers (huidige intensiteit en verdeling verkeer behouden en op de Koninginnelaan bij voorkeur laten dalen) aan de andere kant. Hierbij kan worden gekozen voor een fasering, waarin eerst de Hoofdstraat en Koninginnelaan opnieuw worden ingericht conform de ambities van de Centrumvisie (met minimaal fietsstroken op de Hoofdstraat). In een later stadium kan dan op basis van de daadwerkelijke verkeersintensiteiten benodigde aanvullende maatregelen of het toestaan van de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen worden (her)overwogen. Voor parkeren is onze aanbeveling om onderzoek te doen naar de alternatieven voor de langparkeerders op het Smidsplein, zodat op het Smidsplein een blauwe zone ingesteld kan worden en de parkeersituatie hier verbetert. Om de huidige situatie te verbeteren kan gezocht worden naar tijdelijke parkeervoorziening voor langparkeerders in de nabije omgeving. Voor de toekomstige situatie kan een verkenning worden uitgevoerd naar een meerlaagse parkeervoorziening bij de mogelijke toekomstige Aldi, of onder het Buckmanplein of Smidsplein.
De verkenning moet inzicht geven in de kosten voor de investering, exploitatie en beheer en onderhoud en aangeven welke partij deze lasten moet gaan dragen. Op basis van deze afweging kan een voorkeurslocatie gekozen en nader uitgewerkt worden.
Pagina 47 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
BIJLAGE 1 – VERKEERSTELLINGEN EN PARKEERDRUKMETING Verkeerstellingen In juni en juli 2022 zijn verkeerstellingen uitgevoerd in het centrum van Voorthuizen. In eerste instantie betrof het een hertelling van de verkeerstelling die in 2020 (na het openen van de Rondweg) is uitgevoerd. Op advies van bewoners is de telling uitgebreid met andere telpunten. Onderstaande afbeelding geeft dit weer. Telpunten verkeerstelling 2022
Figuur 18 – Telpunten verkeerstelling 2022 (rood: hertelling 2020, blauw: toegevoegd).
Het aantal telpunten is uitgebreid terwijl de tellingperiode al gestart was. Daarom hebben de telpunten verschillende onderzoeksperioden. Deze perioden zijn weergegeven in onderstaande tabel. Straat
Gedeelte
Onderzoeksperiode
Hoofdstraat
Rembrandtstraat-Koninginnelaan
7 juli - 27 juli
Koninginnelaan-Smidsplein
7 juli - 27 juli
Smidsplein-Molenweg
19 juni - 27 juli
Hoofdstraat-Van den Berglaan
19 juni - 27 juli
Smidsplein-Molenweg
19 juni - 27 juli
T.h.v. Hoofdstraat
17 juli - 27 juli*
T.h.v. Koninginnelaan
7 juli - 22 juli
Apeldoornsestraat-Haarkampstraat
7 juli - 27 juli
Koninginnelaan Smidsplein Molenweg
Tabel 19 – Onderzoeksperiode per telpunt - * Telpunt van 8 t/m 16 juli buiten dienst
Pagina 48 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Om schijnnauwkeurigheid te voorkomen, ronden we alle verkeersintensiteiten af op vijftigtallen. De capaciteiten van de wegen bepalen op basis van landelijke richtlijnen uit CROW-publicatie Ontwerpwijzer Fietsverkeer (paragraaf 5.4). Omdat de systematiek van deze richtlijnen uitgaat van werkdagetmaalintensiteiten, beschouwen we in de analyses de capaciteiten en intensiteiten op werkdagetmaalniveau. Daarom hebben we de zaterdagen en zondagen uitgesloten van de analyse. Daarnaast waren tijdens de verkeerstellingen verschillende evenementen die de verkeersintensiteiten beïnvloedden. In paragraaf 4.4.2 gaan we in op de verkeerssituatie tijdens evenementen. Voor de overige analyses hebben we ook de tellingen op deze dagen uitgesloten. Onderstaande tabel geeft de betreffende evenementen weer. Evenement Dweilorkesten Voorthuizen Loopt Braderie Hoofdstraat Braderie Hoofdstraat
Datum 2-jul 9-jul 19-jul 26-jul
Tabel 20 – Uitgesloten data vanwege evenementen – Boerenprotest Stroe 22 juni heeft geen zichtbaar effect op de verkeersintensiteiten gehad
Parkeerdrukmeting In augustus 2020 is een parkeerdrukonderzoek uitgevoerd in en rond het centrum van Voorthuizen. Augustus 2020 was in de zomervakantie en buiten een periode waarin corona-maatregelen van kracht waren. Onderstaande figuur toont het onderzoeksgebied en de sectie-indeling.
In het participatieproces is aangegeven dat het parkeerdrukonderzoek secties bevat die geen eigendom zijn van de gemeente. In de analyses hebben we daarom alleen de secties meegenomen die duidelijk voor het openbaar verkeer openstaan en dus geen eigen terrein zijn of achter een pand op een particulier perceel liggen. Tabel 21 geeft weer om welke secties het gaat en of we deze wel of niet in de analyses hebben gebruikt.
Pagina 49 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
Sectie
Straatnaam
Capaciteit
Voor openbaar verkeer openstaand?
3
Ten Bokkel Huininkhof
3
Nee, bordje ‘eigen terrein’
Meegenomen in analyse? Nee
7
Hoofdstraat
19
Ja, maar achter pand op particulier perceel
Nee
11
Koninginnelaan
0
Nee, afgesloten terrein
Nee
26
Smidsplein
9
Ja
Ja
27
48
Ja
Ja
28
Parkeergarage Albert Heijn Koninginnelaan
13
Ja
Ja
44
Apeldoornsestraat
5
Ja, maar achter pand op particulier perceel
Nee
47
Roelenengweg
41
Ja
Ja
55
Roelenengweg
7
Ja, maar achter pand op particulier perceel
Nee
Tabel 21 – Particuliere secties in parkeerdrukonderzoek
De parkeersituatie op het Smidsplein is vanuit de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen het meest relevant (zie paragraaf 2.3.2). Daarom beschouwen we in de analyses ten aanzien van het Smidsplein de onderstaande secties. Sectie
Straatnaam
Capaciteit
24
Smidsplein (aansluiting Hoofdstraat)
13
25
Smidsplein (parkeerterrein)
90
26
Smidsplein (aansluiting Koninginnelaan)
9
27
Parkeergarage Albert Heijn
48
Tabel 22 – Relevante secties rondom het Smidsplein
Pagina 50 van 60
Parkeer- en verkeerscirculatieplan centrum Voorthuizen
BIJLAGE 2 – PARKEERVRAAG EN VERKEERSGENERATIE RUIMTELIJKE ONTWIKKELINGEN In deze bijlage geven we de rekenkundige analyse van parkeervraag en verkeersgeneratie van de verschillende mogelijke ontwikkelingen in het centrum van Voorthuizen. Hiervoor hanteren we de volgende uitgangspunten • We gaan uit van de mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen die de Centrumvisie beschrijft. • We baseren de berekeningen van de parkeervraag op de Nota parkeernormen gemeente Barneveld 2020. • Het gemeentelijke beleid voorziet niet in normen met betrekking tot de verkeersaantrekkende werking van ontwikkelingen. Daarom baseren we ons op de landelijke kencijfers uit CROW-publicatie 381. De uitgangspunten zijn hetzelfde als in de parkeerberekening. • De kencijfers voor verkeersaantrekkende werking kennen ook een bandbreedte, in lijn met de Nota Parkeernormen hanteren we het kencijfer dat op 60% van deze bandbreedte zit om de verkeersgeneratie mee te berekenen (voor woningen geldt 65%) en hanteren we stedelijkheidsgraad ‘weinig stedelijk’. • Het verkeersgeneratiekental voor woningen wordt uitgedrukt in weekdagetmaal. Om tot werkdagetmaal te komen, hebben we het kental met 1,1 vermenigvuldigd. • Voor de woningbouwopgave is wel bekend dat dit appartementen betreffen, maar nog niet welk type appartementen (koop of huur en prijssegment).
Daarom gaan we uit van het gemiddelde van de parkeernormen en verkeersgeneratiekentallen van alle onderscheiden type appartementen. Hiermee geven we inzicht in het gemiddelde effect van de mogelijke appartementen die in Voorthuizen worden voorzien. Dit is weergegeven in onderstaande tabel. • Om schijnveiligheid te voorkomen, ronden we de verkeersgeneratie af op vijftigtallen. Soort appartement