B-1.17 Besluit B&W inzake rapportage rijksvaccinatieprogramma 2021 d.d. 16-5-23.pdf

Organisatieonderdeel: Samenleving Behandelaar: R. van den Top Telefoonnummer: +31611792726 Ter kennisname naar de raad Nummer beleidsproduct: 123

Onderwerp:

Voorstelnr. 2791 Barneveld, 4 mei 2023 Portefeuillehouder: J. de Heer-Verheij Op overzicht Bestaand beleid (website)

Rapportage Rijksvaccinatieprogramma 2021 gemeente Barneveld

Gevraagde beslissing: 1. Kennis te nemen van de 'Rapportage Rijksvaccinatieprogramma gemeente Barneveld 2021' voor het Rijksvaccinatieprogramma. 2. De adviezen en aanpak uit de 'Rapportage Rijksvaccinatieprogramma gemeente Barneveld 2021' over te nemen.

1. Inleiding Vaccineren is de succesvolste preventiemaatregel tegen het uitbreken van ernstige en zeer besmettelijke infectieziekten. Daarom is er in Nederland het Rijksvaccinatieprogramma (RVP). Het doel van dit programma is door middel van vaccinatie de bevolking te beschermen tegen een aantal gevaarlijke infectieziekten. In de regio Gelderland Midden wordt het vaccinatieprogramma uitgevoerd door de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) van de GGD Gelderland- Midden. Om een optimale bescherming te bieden tegen de betreffende infectieziekten, is een hoge vaccinatiegraad nodig. In de gemeente Barneveld ligt de vaccinatiegraad onder de daarvoor gestelde normen. Daarom werd eind 2018 besloten om alle ouders van pasgeborenen een vaccinatieconsult aan te bieden op het consultatiebureau. Naar aanleiding van een evaluatie van dit vaccinatieconsult, werd in 2021 besloten het vaccinatieconsult voor ouders van eerstgeborenen en aan andere ouders die vragen hebben over vaccineren te continueren. De ‘Rapportage Rijksvaccinatieprogramma gemeente Barneveld 2021’ bevat een beknopte evaluatie van het vaccinatieconsult, een rapportage van de vaccinatiegraad en adviezen en aanpak voor de gemeente Barneveld. De belangrijkste bevinden uit de rapportage zijn als volgt: • Het vaccinatieconsult heeft een groot bereik.

92% van de ouders die hiervoor in aanmerking komt, maakt daadwerkelijk gebruik van het vaccinatieconsult. • Zowel ouders als JGZ-professionals hechten waarde aan het vaccinatieconsult. De JGZ concludeert dat, hoewel veel ouders zich al een mening hebben gevormd over vaccineren, er ook een deel van de ouders is dat nog twijfels, vragen of een informatiebehoefte heeft over vaccineren. Voor deze ouders draagt het vaccinatieconsult bij aan hun besluit om hun kind al dan niet te laten vaccineren. • De coronamaatregelen hebben effect gehad op de vaccinatiecijfers, zowel landelijk als lokaal. Hierdoor is het effect van het vaccinatieconsult op de vaccinatiecijfers moeilijker te beoordelen. Toch is er sinds de start van het vaccinatieconsult een lichte stijging te zien in het aantal kinderen dat start met vaccineren. • De vaccinatiegraad van bijna alle RVP-vaccinaties was in 2021 iets lager dan in 2020, zowel landelijk als in de gemeente Barneveld. Er werden regelmatig vaccinaties uitgesteld door bijvoorbeeld ziekte/klachten, coronamaatregelen of het tegelijk vallen van de RVP-vaccinatie met de coronavaccinatie. De verwachting is dat op een later moment (een deel van de) vaccinaties wordt ingehaald.

• Door het effect van de coronamaatregelen op de vaccinatiegraad, is het nog onduidelijk of de lichte stijging die te zien was in de vaccinatiegraad binnen de gemeente in het jaar 2020, in de toekomst wordt voortgezet. Voorgesteld wordt de adviezen en aanpak voor de gemeente Barneveld uit de ‘rapportage vaccinatiegraad 2021 gemeente Barneveld’ over te nemen. Dit betreft onder andere de continuering en monitoring van het vaccinatieconsult, de inzet op objectieve informatievoorziening, de inzet op extra communicatie over mogelijkheden tot vaccineren en het laagdrempelig aanbieden van vaccinatiemogelijkheden.

-2-

2. Beoogd effect a) Meetbaar effect De RVP-vaccinatiecijfers geven jaarlijks een beeld van de vaccinatiegraad in de gemeente. Het doel is een stijging van de vaccinatiegraad voor het gehele RVP voor alle leeftijdsgroepen.

b) Maatschappelijk effect Het voorkomen en terugdringen van gevaarlijke infectieziekten onder de bevolking.

3. Argumenten 2.1 Het verhogen van de vaccinatiegraad vraagt een langdurige inzet. Een langdurige inzet is nodig om een stijging in de vaccinatiegraad te bereiken. De voorgestelde adviezen zijn een continuering en versterking van reeds ingezette maatregelen. 2.2 Door de invloed van de coronamaatregelen op de vaccinatiegraad is het nodig om de resultaten van het vaccinatieconsult langer te monitoren. Het vaccinatieconsult lijkt bij te dragen aan een lichte stijging in het percentage kinderen waarbij wordt gestart met vaccineren. Door de invloed van de coronamaatregelen op de vaccinatiegraad, kan op dit moment niet goed worden beoordeeld of deze stijging zich doorzet. Vanwege de hoge deelname van ouders aan het vaccinatieconsult en de meerwaarde die de professionals en ouders aan het consult hechten, wordt voorgesteld het vaccinatieconsult langer voort te zetten en te blijven monitoren. 2.2 De inzet van lokale communicatiekanalen kan bijdragen aan informatievoorziening rondom het RVP. Met de gemeentelijke communicatiekanalen kan de informatievoorziening van de GGD extra bij inwoners onder de aandacht worden gebracht. Naast de inzet van gemeentelijke communicatiekanalen zetten ook andere lokale partners in op het onder de aandacht brengen van de informatievoorziening van de GGD bij inwoners.

Het onderwerp ‘vaccineren’ is daarnaast een terugkerend agendapunt binnen de lokale coalitie Kansrijke Start.

4. Kanttekeningen De coronamaatregelen hebben geleid tot een lagere vaccinatiegraad in 2021, zowel landelijk als regionaal als lokaal. Het is nog niet duidelijk in hoeverre de in 2021 gemiste vaccinaties in het daaropvolgende jaar alsnog zijn ingehaald.

5. Financiën De adviezen en aanpak uit de rapportage kunnen binnen de begroting worden uitgevoerd.

6. Participatie en communicatie Met de inzet van landelijke, regionale en lokale communicatiekanalen wordt bijgedragen aan objectieve informatievoorziening over het RVP en de bekendheid van vaccinatiemomenten. Door tijdens het vaccinatieconsult individueel met ouders in gesprek te gaan over vaccineren, is er de mogelijkheid persoonlijk op individuele vragen en twijfels in te gaan.

7. Uitvoering De uitvoering van het RVP en de communicatie hierover is een structurele taak van de GGD. Jaarlijks wordt de vaccinatiegraad geëvalueerd en wordt besloten over de voortzetting en/of wijzigingen in de maatregelen om de vaccinatiegraad te verhogen.

8. Bijlagen 1. Rapportage rijksvaccinatieprogramma gemeente Barneveld 2021.

www. ggdgm.nl

Vaccinatiegraad 2021 Gemeente Barneveld December 2022

Inhoudsopgave Voorwoord

3

Algemeen landelijk beeld

6

Evaluatie vaccinatieconsult

4

Maternale kinkhoestvaccinatie

6

Ontwikkelingen vaccinatiecijfers

8

Tweejarigen

8

Vijf-, tien- en veertienjarigen

10

Gemeente Barneveld in deelgebieden

11

Barneveld in vergelijking met de regio en Nederland

12

RVP: volop in ontwikkeling

12

Adviezen en aanpak gemeente Barneveld

14

Versie: februari 2023

Pagina

2

Voorwoord Voor u ligt de rapportage over de vaccinatiegraad in uw gemeente. Het betreft een evaluatie van het vaccinatieconsult, een rapportage van de vaccinaties uit het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) van het jaar 2021 en adviezen en aanpak voor uw gemeente. Elk jaar publiceert het RIVM de nieuwe RVPvaccinatiecijfers. We kijken naar trends in de vaccinatiegraad over de afgelopen jaren en wat dat voor uw gemeente betekent. Vaccineren is de meest succesvolle preventiemaatregel tegen het uitbreken van ernstige en zeer besmettelijke ziekten. De aanbevolen WHO-normen voor de vaccinatiegraad zijn nodig om uitbraken te voorkomen. Het blijft daarom belangrijk om, in aansluiting op het regionale actieplan vaccineren, lokaal in te zetten op interventies die bij kunnen dragen aan het verhogen van de vaccinatiegraad. In deze rapportage wordt een selectie van vaccinaties weergegeven die representatief is voor alle gegeven vaccinaties.

Let op: de grafieken in deze rapportage kennen twee verschillen met voorgaande jaren. Allereerst had in voorgaande jaren de x-as (horizontale as) betrekking op het verslagjaar. Omdat er een jaar verschil is tussen het jaar van vaccineren en het verslagjaar, is ervoor gekozen in het vervolg niet meer het verslagjaar, maar het jaar van vaccineren als x-as te gebruiken. Dit maakt dat bij de vergelijking van het rapport 2021 (verschenen medio 2022) en dit rapport de x-as gelijk lijkt, maar de cijfers verschillen. Ter illustratie: de cijfers die in het vorige rapport bij het verslagjaar 2021 stonden benoemd, staan in dit rapport weergegeven bij de cijfers van 2020. Ten tweede werden in voorgaande rapportages grafieken voor de vaccinatiegraad bij zuigelingen getoond. Feitelijk ging het hierbij om de groep 2-jarigen die als zuigeling op meerdere momenten is gevaccineerd. Zuigelingen worden daarom vanaf dit rapport aangeduid als 2-jarigen. Daarnaast wijzen we u erop dat in de grafieken een zwarte stippellijn zichtbaar is indien de World Health Organisation (WHO) een norm gesteld heeft die tot voldoende groepsbescherming leidt. Indien de zwarte lijn niet zichtbaar is, is er geen norm vastgesteld.

Versie: februari 2023

Pagina

3

Evaluatie vaccinatieconsult Inleiding In de gemeente Barneveld was tussen 2015 en 2017 een dalende trend te zien in de vaccinatiegraad. Omdat uit onderzoek blijkt dat een gesprek tussen ouders en professionals bij kan dragen aan het geven van informatie over vaccineren, biedt de JGZ sinds oktober 2018 aan ouders van alle pasgeborenen een informatief consult, het vaccinatieconsult, aan. Daarin informeert de jeugdarts hen over infectieziekten, vaccineren en het Rijksvaccinatieprogramma. Dit gesprek biedt ouders ondersteuning bij het maken van een keuze om hun kind wel of niet te laten vaccineren. Het eerste doel is ouders te voorzien van juiste informatie en het tweede doel is hiermee de vaccinatiegraad te verhogen. Eind 2020 verscheen het rapport: “Het goede gesprek” - doet het er toe? Ervaringen met vaccinatieconsulten in Barneveld. In dit rapport werd het vaccinatieconsult geëvalueerd. De waardering van het vaccinatieconsult bleek hoog, met name onder ouders van eerstgeborenen. Vanwege de korte looptijd was er nog geen impact op de vaccinatiegraad meetbaar. Vanaf 1-1-2021 wordt het vaccinatieconsult aangeboden aan ouders van alle eerstgeborenen en aan ouders die vragen over het RVP hebben. Bevindingen Voor de evaluatie van het vaccinatieconsult in deze paragraaf gebruiken we cijfers afkomstig uit ons digitale kinddossier.

Deze cijfers kunnen procentueel licht afwijken van de RIVM cijfers in het vervolg van het rapport. Dit heeft te maken met verhuizingen. Verder terugkijken dan 2019 is helaas niet haalbaar omdat we deze cijfers voordien op een andere wijze vastgelegd hebben. Deze populatie is niet meer zuiver te achterhalen of te vergelijken. 2021 In 2021 waren er 919 nieuwgeborenen in zorg bij de JGZ van GGD Gelderland-Midden. Bijna de helft (48%) van deze nieuwe kinderen heeft een uitnodiging gehad voor het vaccinatieconsult. Dit betrof eerste kinderen of kinderen waarvan de ouders aangaven vragen te hebben over vaccineren. Van de ouders die werden uitgenodigd voor een vaccinatieconsult, heeft 92% ook daadwerkelijk gebruik gemaakt van de uitnodiging. Jeugdartsen merken in hun gesprekken dat ouders verschillend denken over vaccineren. Een deel van de ouders heeft een positieve houding tegenover vaccineren en stelt geen of verhelderende vragen. Andere ouders vinden het concept van groepsimmuniteit complex. Vaak is hun mening gevormd door de omgeving en houdt men vast aan “van het doormaken van infecties wordt een kind toch sterk?”. Ook zijn er ouders wantrouwen de farmaceutische industrie wantrouwen en hebben daarin een sterke mening. Ook zijn er – en in Barneveld een belangrijke groep – ouders die op basis van geloofsovertuiging niet ent. Deze groep houdt sterk vast aan de eigen overtuiging.

De jeugdarts geeft in het gesprek informatie over infectieziekten en vaccineren. Ook komt aan bod of er wel nagedacht zou worden over vaccinatie als het op latere leeftijd kan, als het op een andere manier wordt toegediend, of andere vaccinaties wel genomen zouden worden en welke effecten het niet

Versie: februari 2023

Pagina

4

vaccineren kan hebben op een kwetsbaar familielid. Vragen van ouders betreffen vervolgens veelal bijwerkingen, mogelijkheden voor andere vaccinatieschema’s of vaccins met minder componenten. Om in kaart te brengen of er een effect te zien is van het vaccinatieconsult, kan gekeken worden naar het percentage zuigelingen dat is gestart met de DKTP-vaccinatie. Dit is de eerste vaccinatie uit het RVP die wordt aangeboden aan kinderen. In onderstaande grafiek is te zien dat het aantal zuigelingen dat in 2021 is gestart met vaccineren licht is gestegen ten opzichte van het percentage dat in 2020 is gestart met vaccineren. Het ligt tevens iets hoger dan het percentage van 2019. Zuigelingen gestart met DKTP-vaccinatie (%)

Medewerkers op het consultatiebureau van de gemeente Barneveld geven opnieuw aan dat ze het informatieve vaccinatieconsult waardevol vinden, omdat zij op deze manier objectieve informatie aan ouders kunnen verstreken die hen helpt bij met maken van hun afweging om hun kind al dan niet te laten vaccineren. Ook geven ze aan dat ze merken dat ouders het consult waarderen.

Conclusie Sinds de start van het vaccinatieconsult lijkt er een lichte stijging te zijn in het aantal kinderen dat start met DKTP-vaccinatie. Wanneer we kijken naar de grafieken op pagina 8 (vaccinatiegraad van 2-jarigen) dan zien we vanaf 2018 ook een toename in de vaccinatiegraad. De eerste kinderen die het vaccinatieconsult bezochten zijn in 2020 2 jaar. We zien een stijging van de vaccinatiegraad van 2020 ten opzichte van 2018. Mogelijk heeft het vaccinatieconsult een positieve bijdrage geleverd aan de stijging. De daling in 2021 heeft waarschijnlijk te maken met corona. Een groot deel van de ouders (92%) dat werd uitgenodigd voor het vaccinatieconsult bezocht deze. Het vaccinatiebezoek voorziet kennelijk in een behoefte. Ook medewerkers hechten waarde aan het informatieve vaccinatieconsult. Naar aanleiding van bovenstaande is ons advies om een langere periode door te gaan met monitoring en voorlopig dit consult voort te zetten.

Versie: februari 2023

Pagina

5

Algemeen landelijk beeld De vaccinatiegraad van bijna alle RVP-vaccinaties was in 2021 iets lager dan een jaar eerder. Net als in 2020 had de COVID-19 pandemie gevolgen voor de uitvoering van het RVP in 2021. Meest opvallend dit jaar was dat vaccinaties regelmatig uitgesteld werden door bijvoorbeeld ziekte/klachten, coronamaatregelen of het tegelijk vallen van de RVP-vaccinatie met de coronavaccinatie. Niet aantoonbaar maar wel merkbaar in de spreekkamers van de JGZ is de sterkere opinie in de samenleving over het thema “vaccineren” Ook als de vaccinaties worden meegeteld die op een later moment zijn gegeven, blijft de vaccinatiegraad iets lager dan in 2020.

Versie: februari 2023

Pagina

6

Maternale kinkhoestvaccinatie Zwangeren kunnen bij een zwangerschapsduur van 22 weken een maternale kinkhoestvaccinatie ontvangen. Deze maternale kinkhoestvaccinatie beschermt zowel de zwangere als haar kind tegen kinkhoest en wordt gegeven door jeugdverpleegkundigen. Wanneer een zwangere een maternale kinkhoestvaccinatie heeft gehad en er geen contra-indicaties zijn, heeft haar kind slechts drie vaccinaties nodig. Kinderen waarvan de moeder geen maternale kinkhoestvaccinatie heeft ontvangen, hebben vier DKTP-vaccinaties nodig. De jeugdgezondheidszorg indiceert bij elk kind hoeveel DKTP-vaccinaties er nodig zijn om volledig gevaccineerd te zijn. Dit wordt ook doorgegeven (als er toestemming voor is) aan het RIVM, zodat dit meegenomen wordt bij het bepalen van de vaccinatiegraad. In Barneveld is in 2021 55% van de zwangeren gevaccineerd tegen kinkhoest (regionaal 69%).

Versie: februari 2023

Pagina

7

Ontwikkelingen vaccinatiecijfers Tweejarigen De onderstaande vaccinaties betreffen het cohort dat in 2021 de leeftijd van 2 jaar bereikte. Op dat moment is de vaccinatieserie, die ze als zuigeling ontvangen om basisimmuniteit te verkrijgen, afgerond. In de grafieken en tabellen vindt u de cijfers voor uw gemeente, inclusief een vergelijking met het gemiddelde van regio Gelderland Midden en Nederland als geheel.

Barneveld

Gelderland-Midden

Nederland

2-jarigen - Volledige deelname

2-jarigen - BMR basisimmuun

100%

100%

95%

95%

90%

90%

85%

85%

80%

80%

75%

75%

70%

70%

65%

WHO-norm

65% 2016 2017 2018 2019 2020 2021

2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021

2-jarigen - DKTP basisimmuun 100%

100%

95%

95%

90%

90%

85%

85%

80%

80%

75%

75%

70%

70%

65%

65% 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021

2-jarigen - MenC/ACWY basisimmuun

2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021

Versie: februari 2023

Pagina

8

Wat zien we bij 2-jarigen? In 2021 heeft 69,7% van de 2-jarigen de BMR-vaccinatie ontvangen en 70% alle DKTP-vaccinaties. Deze zijn gedaald ten opzichte van het jaar ervoor (71% en 71,2% respectievelijk). De vaccinatiegraden voor BMR en DKTP liggen onder de WHO-norm (95% en 90%). Het percentage 2-jarigen dat de MenACWY-vaccinatie heeft gehad is 69,5% en is het afgelopen jaar ook gedaald (70,5% in 2020). In uw gemeente is 68,7% van de 2-jarigen volledig gevaccineerd (Gelderland-Midden 86,8%; Nederland 90,1%) (zie onderstaande figuur). Het percentage niet-gevaccineerde kinderen in uw gemeente is, net als het landelijke, in 2021 gestegen ten opzichte van 2020 (27,9%) en ligt op 28,4% (landelijk 4,5%).

Vaccinatiegraad 2-jarigen (alle vaccinaties ontvangen volgens het RVP-schema voor de leeftijd van 2 jaar).

Versie: februari 2023

Pagina

9

Vijf-, tien- en veertienjarigen Er is in dit rapport gekeken naar de meest recente vaccinatiegraad (peiljaar 2021) voor kinderen die geboren zijn in 2016 (5-jarigen), in 2011 (10-jarigen) en 2007 (de 14-jarigen). De adolescenten geboren in 2006 (15-jarigen) die opgeroepen zijn voor de Meningokokken ACWY zijn niet meegenomen in de grafieken. In de grafieken en tabellen vindt u de cijfers voor uw gemeente, inclusief een vergelijking met het gemiddelde van regio de Gelderland Midden en Nederland als geheel. Barneveld

100%

Gelderland-Midden

Nederland

5-jarigen - DKTP Voldoende beschermd 100%

95%

10-jarigen - D(K)TP volledig afgesloten

95%

90%

90%

85%

85%

80%

80%

75%

75%

70%

70%

65% 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021

100%

WHO-norm

10-jarigen - BMR volledig afgesloten

95% 90% 85% 80% 75% 70% 65%

65% 20142015201620172018201920202021

14-jarigen - HPV 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021

2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021

Wat zien we bij vijf-, tien- en veertienjarigen? Voor de 5-jarigen geldt dat de vaccinatiegraad voor DKTP ondanks een lichte stijging nog steeds onvoldoende is (70,1%). De vaccinatiegraad van DKTP (67,4%) en BMR (66,4%) bij 10-jarigen is in 2021 flink gedaald (67,4%). Een mogelijke verklaring voor deze daling is dat dit een cohort betreft waar in eerdere jaren de vaccinatiegraad al lager was (ter vergelijking kan hierbij worden gekeken naar het jaar 2016 van de 5jarigen). Mogelijk kiezen dezelfde ouders hier opnieuw om hun kind niet te vaccineren. De HPV-vaccinatie (44,6%) laat in 2021 een daling zien na een drietal jaren stijging, maar ligt nu door een landelijke daling wel op het landelijke niveau.

Versie: februari 2023

Pagina

10

In uw gemeente is de opkomst van de meningokokken ACWY 68,1%, minder dan het jaar ervoor (69,5%). Deze ontwikkeling was ook landelijk te zien. Landelijk ligt dit percentage op 84,3%, regionaal op 83,6%.

Gemeente Barneveld in deelgebieden

Versie: februari 2023

Pagina

11

Barneveld in vergelijking met de regio en Nederland Regio Gelderland Midden (2021) Zuigelingen 2 jaar

Arnhem Barneveld Doesburg Duiven Ede Lingewaard Nijkerk Overbetuwe Renkum Rheden Rozendaal Scherpenzeel Wageningen Westervoort Zevenaar Regio GM Nederland

DKTP basisimmuun

BMR basisimmuun

MenC/ACWY

91,3 70 89,4 94 83,6 96,9 95,2 95,8 91,4 94,4 100 75,5 93,8 93,2 95,7 88,4 92,2

91,5 69,7 92,4 96,8 83,2 96,9 94,6 96,6 90,9 94,7 100 74,5 93,4 90,4 94,7 88,4 92,3

91,5 69,5 92,4 96,3 83,4 96,9 95,2 96,6 90,9 94,7 100 75,5 93,1 90,4 95,1 88,4 92

Volledige deelname

89 68,7 87,9 94 81,8 95,9 93,7 95,8 89,1 93,5 100 72,6 90,8 90,4 93,3 86,8 90,1

Onvolledige deelname

7,2 2,8 7,6 4,6 3,6 2,2 2,7 0,8 5,9 3,1 0 4,7 5,9 4,1 4,3 4,2 5,4

Kinderen 5 jaar Kinderen 10 jaar D(K)TP D(K)TP volledig voldoende afgesloten beschermd

88,9 70,1 88,7 95,5 84,2 95,3 91,9 93,9 95,2 92,5 87 77,7 90,5 90,4 93,6 87,4 90,8

87,3 67,4 90 92,5 80 95,3 88,8 92,8 90,2 91,2 96,7 71,5 91,2 87,1 89,1 85,5 86,3

Zwangeren

Adolescenten 14 jaar BMR volledig afgesloten

88,1 66,4 90 92,8 79,7 95,6 88,6 92,6 90,2 91,2 93,3 70 91,8 86,4 89,3 85,5 86,4

MenACWY

82,4 68,1 87,1 93,0 75,9 92,9 87,2 90,2 91,8 92,3 89,7 68,3 91,4 89,6 89,4 83,6 84,3

Versie: februari 2023

HPV

Maternale kinkhoest

52,7 44,6 51,4 50,7 59,6 77,6 69,9 71,6 47,4 50,3 70,6 50 57,5 28,6 40,5 56,2 47,6

Pagina

67,5 54,7 63,6 80,6 63,8 90,8 79,7 80,2 68,5 73,5 100,0 55,0 72,6 72,8 81,1 69 66

12

RVP: volop in ontwikkeling Landelijk aanpak vaccineren

HPV vaccinatie

•

•

•

•

De bescherming van de Nederlandse bevolking wordt bepaald door de immuniteit in de hele bevolking. Mensen met een kwetsbare gezondheid en zuigelingen hebben bij een hoge immuniteit in de bevolking minder kans om een besmettelijke infectieziekte op te lopen. Het ministerie van VWS zet daarom in op drie actielijnen: (1) het bewaken en het versterken van het vertrouwen, (2) het verstevigen van de informatievoorziening en (3) het vergroten van de toegankelijkheid. Op basis van het onderzoek naar de werking van het vaccinatiestelsel in Nederland, heeft de staatssecretaris besloten de bekostiging van het Rijksvaccinatieprogramma te herijken. Uitwerking hiervan volgt in 2022-2023. De Gezondheidsraad heeft het voorstel gedaan om de leeftijden van enkele vaccinaties aan te passen. Besluitvorming wordt verwacht in het voorjaar van 2023. Dit zal veel inspanning van de JGZ vragen.

•

•

Nieuwe vaccinaties in het RVP • • •

Monitoring vaccinatiegraad •

•

•

Landelijk blijft de vaccinatiegraad achter op eerdere jaren. Dit wordt grotendeels toegeschreven aan de gevolgen van COVID-19 en de daarbij behorende campagne. We blijven inzetten op het vertrouwen in ons Rijksvaccinatieprogramma. Het RIVM verkent momenteel de mogelijkheid om een langdurige studie / monitor op te zetten om het vertrouwen in het Rijksvaccinatieprogramma te meten. De uitkomsten kunnen het uitvoeringsprogramma voeden. Door de invoering van informed consent in 2022 kwam er minder zicht op de vaccinatiegraad (dit heeft nog geen invloed op dit rapport). Te weinig ouders gaven toestemming om gegevens met het RIVM te delen. Dat geeft verhoogd risico op gezondheidsschade. Er wordt een wetswijziging voorbereid waarbij een basis wordt gecreëerd voor het uitwisselen van vaccinatiegegevens met persoonsgegevens tussen het RIVM en de JGZ, tenzij betrokkenen daartegen bezwaar maken. In de regio Gelderland Midden geeft op dit moment 3% van de ouders geen toestemming. Dankzij extra inspanning van onze medewerkers ligt dit veel lager dan in de rest van Nederland (10%).

In 2022/2023 vindt een inhaalcampagne plaats om jongens tussen de 10 en de 18 jaar te vaccineren. In 2023 vindt een éénmalige campagne plaats om jongeren tussen 19 en 26 jaar alsnog de gelegenheid te bieden zich tegen HPV te laten vaccineren. Het betreft alleen HPV en de mogelijkheid vervalt weer in 2024. De Gezondheidsraad heeft advies uitgebracht over de HPV-intervallen. In Nederland kregen jongeren boven de 15 jaar 3 vaccinaties. Op basis van buitenlands onderzoek is geadviseerd dit terug te brengen naar 2 vaccinaties. Dit advies is overgenomen.

Zwangeren krijgen vanaf oktober 2023 de griepvaccinatie aangeboden. De Rotavirusvaccinatie zal voor alle kinderen in 2024 in het RVP worden opgenomen. De Gezondheidsraad adviseert de vaccinatie tegen meningokokken B vooralsnog niet op te nemen in het RVP. Het aantal ziektegevallen is op dit moment laag, vaccinatie heeft relatief veel bijwerkingen en leidt niet tot groepsbescherming. Daarom is er nu onvoldoende reden om vaccinatie aan alle kinderen aan te bieden. Individuele ouders kunnen er wel voor kiezen hun kind buiten het RVP om te laten vaccineren. Dit schrijft de raad in het advies aan de staatssecretaris van VWS. Meer informatie over de meningokokken Bvaccinatie is te vinden op de RIVM-website.

Vaccinaties op maat •

Tegen betaling zijn vaccinaties buiten het RVP beschikbaar via de GGD (reizigersadvisering). De staatssecretaris heeft de JGZ gevraagd ouders actiever te informeren over de mogelijkheden.

Meer informatie over de landelijke beleidslijnen is te vinden in: •

•

Kamerbrief over aanpak vol vertrouwen in vaccinaties en vaccinatiegraadrapport 2021 20 juli 2022. Kamerbrief beleidsreactie RVS verkenning het vaccinatiestelsel in Nederland nader verkend en zin advies vaccinatiezorg voor medische risicogroepen – 4 juli 2022.

Versie: februari 2023

Pagina

13

Adviezen en aanpak gemeente Barneveld •

De JGZ adviseert het vaccinatieconsult voorlopig voort te zetten en het effect op de vaccinatiegraad langer te monitoren.

•

De JGZ zet in op haar samenwerking met verloskundigen om zowel de toeleiding tot maternale kinkhoest als het prenataal huisbezoek te versterken.

•

Vanuit landelijke initiatieven, VWS en RIVM wordt ingezet op betere informatievoorziening. De hieruit beschikbaar gekomen adviezen en materialen worden door GGD Gelderland-Midden nauwgezet gevolgd en geïmplementeerd. Via onze website zijn de landelijke informatiesites toegankelijk.

•

De GGD zal de gemeente tijdig op de hoogte stellen van de data van de vaccinatiesessies voor BMR/DTP, HPV en Meningokokken ACWY, zodat de gemeente en haar samenwerkingspartners hier ook aandacht aan kunnen besteden via hun eigen communicatiekanalen. De GGD zal zorgdragen voor de benodigde communicatiematerialen.

•

We blijven inzetten op toegankelijkheid van vaccinaties. Daarom bieden we in Barneveld meerdere mogelijkheden per jaar aan om vaccinaties te ontvangen, ook buiten kantoortijden. Voor statushouders en jeugdigen met prikangst of andere indicaties, worden individuele vaccinatiespreekuren georganiseerd.

•

We bieden het hele jaar door mogelijkheden om vaccinaties in te halen. Zowel op de consultatiebureaus en vaccinatiespreekuren, als door afspraakmogelijkheden op vaccinatiesessies in andere gemeenten en op andere tijden. Hiervoor is een aparte telefoonlijn geopend en is het online mogelijk om een afspraak te maken.

•

Bij elk vaccinatiemoment wordt bekeken of er in het verleden vaccinaties gemist zijn en wordt geadviseerd deze in te halen.

•

De groep die na een uitnodiging voor een vaccinatie niet is verschenen, krijgt automatisch een herhaaloproep.

GGD Gelderland-Midden is onderdeel van de Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland-Midden

GGD Gelderland-Midden Postbus 5364 6802 EJ ARNHEM T 0800 8446 000 E ggd@vggm.nl I www.ggdgm.nl

Versie: februari 2023

Pagina

15