Vragen PvdA ouderenmishandeling door overbelaste mantelzorgers.pdf

Vragen Commissie Samenleving 6 september 2022 Onderwerp: Ouderenmishandeling door overbelaste mantelzorgers Op 15 juni 2022 waarschuwt “MantelzorgNL” in een bericht dat mantelzorg in huiselijk geweld of ouderenmishandeling kan ontsporen wanneer mantelzorgers overbelast zijn. De voorbeelden vanuit het prakrijk zijn vaak schrijdend zoals (1) vastbinden aan een stoel, zodat de dementerende geen ongelukken kan veroorzaken wanneer hij alleen thuisblijft terwijl de mantelzorger snel wat boodschappen doet, (2) wat extra medicijnen geven, zodat de ‘drukke patiënt’ langer dan nodig rustiger blijft en de mantelzorger wat uit kan rusten of (3) Douchebeurten overslaan omdat de verzorgde zo tegenstribbelt en de mantelzorger daar geen puf meer voor heeft enz.1 Naar aanleiding van dit artikel heeft de PvdA schriftelijke vragen gesteld aan de wethouder. Dank aan de wethouder voor het beantwoorden van de vragen. Echter heeft de fractie van de PvdA een aantal aanvullende vragen: 1) De wethouder geeft aan dat alle meldingen van ouderenmishandeling gemeld worden bij Veilig thuis en Veilig thuis zet het vervolgens door naar het Wijkteam. Daar wordt de melding in behandeling genomen door de daarvoor aangewezen maatschappelijke organisatie. Kunt u aangeven welke maatschappelijke organisaties dat zijn? 2) Indien nodig wordt een casus met de wethouder besproken.

Kunt u aangeven in welke gevallen de keuze wordt gemaakt om een casus met u te bespreken? 3) Er zijn verschillende gradaties van mantelzorgers ‘in beeld’. KijkopWelzijn biedt ondersteuningstrajecten aan voor mantelzorgers die daar behoefte aan hebben. In 2021 heeft KijkopWelzijn daarvan 118 trajecten volbracht. Verder staan er op dit moment 704 mantelzorgers in het registratiesysteem (alle leeftijden) van KijkopWelzijn. De mantelzorgers krijgen de maandelijkse de nieuwsbrief van KijkopWelzijn. Daaromheen bestaat natuurlijk nog een schil van mantelzorgers die niet in het systeem van KijkopWelzijn of van het Wijkteam staan, maar wel contact zoeken met incidentele vragen

1

https://www.aanpak-ouderenmishandeling.nl/nieuws/2022/150622_mantelzorg-ontspoort-in-huiselijkgeweld-door-overbelaste-mantelzorgers-

of met een folder/flyer al geholpen zijn. Dat aantal is onbekend, omdat dat niet wordt geregistreerd. Opmerkingen: -

Daaromheen bestaat natuurlijk nog een schil van mantelzorgers die niet in het systeem van KijkopWelzijn of van het Wijkteam staan, maar wel contact zoeken met incidentele vragen of met een folder/flyer al geholpen zijn. Dat aantal is onbekend, omdat dat niet wordt geregistreerd. Het is juist deze doelgroep waar de fractie van de PvdA zich zorgen om maakt. Slecht 704 geregistreerde mantelzorgers in Barendrecht waar zoveel senioren wonen en het zal er meer worden vanwege de vergrijzing. Dit geeft geen beeld van heel Barendrecht maar enkel beeld van de mensen die wel geregistreerd staan. De mensen die niet geregisterd staan betreft juist mensen die huis gebonden in een hele nare situatie zitten of zorgmijders en geen melding maken van ouderemishandeling. Wat doet de gemeente om deze groep mensen in beeld te krijgen?

-

In 2021 heeft KijkopWelzijn daarvan 118 trajecten volbracht. Dit zijn mensen die wel de deur uit kunnen. Welke voorzieningen zijn er getroffen voor mensen die niet de deur uitkunnen?

4) Landelijk is bekend dat ongeveer 9% van de mantelzorgers overbelast is. Voor Barendrecht betekent dit dat het om ongeveer 65 mantelzorgers gaat. Gesteld kan worden dat overbelaste mantelzorgers eerder contact zoeken met het Mantelzorg Adviespunt van KijkopWelzijn. Met de extra opdracht voor personele uitbreiding vanuit de waarderings(pluim)middelen raakt KijkopWelzijn eerder betrokken bij mantelzorgers. Doordat de Pluim uitgedeeld kan worden, kan er persoonlijk contact worden gelegd met mantelzorgers. Dit draagt bij aan een preventieve werking en is een heel mooi middel dat veel toevoegt. Hierdoor kunnen we eerder interveniëren en hopen wij overbelasting te voorkomen. Opmerkingen: -

Bent u het met de fractie van de PvdA eens dat het aantal meer dan 65 mantelzorgers zijn omdat niet alle mantelzorgers in het systeem van KijkopWelzijn of van het Wijkteam staan?

-

Gesteld kan worden dat overbelaste mantelzorgers eerder contact zoeken met het Mantelzorg Adviespunt van KijkopWelzijn. Wat bedoeld u met eerder? Bedoelt u eerder

in het proces dus op het moment dat ze ervaren dat ze overbelast zijn of bedoelt u dat het eerste contactpunt voor hen Mantelzorg Adviespunt van KijkopWelzijn is? Het antwoord is niet duidelijk verwoord en zorgt voor verwarring. -

Met de extra opdracht voor personele uitbreiding: Kunt u uitleggen wat deze personele uitbreiding inhoudt?

-

Doordat de Pluim uitgedeeld kan worden, kan er persoonlijk contact worden gelegd met mantelzorgers. Dit draagt bij aan een preventieve werking en is een heel mooi middel dat veel toevoegt. Is dit het enige middel die de gemeente inzet als het gaat om preventie?

-

Van de 65 mantelzorgers die de gemeente in beeld heeft: hoeveel van hen komt in aanmerking voor een pluim en hoeveel van hem komen daadwerkelijk de pluim in ontvangst nemen?

5) In de periode van maart 2022 tot maart 2023 heeft de gemeente een extra opdracht uitstaan om mantelzorgers te ondersteunen door KijkopWelzijn. Door deze opdracht kunnen minimaal 50 extra mantelzorgers worden ondersteund. Kunt u aangeven wat deze opdracht inhoudt? Worden de mantelzorgers actief opgespoord of wordt er gewacht totdat er een mantelzorger zich aanmeldt? 6) Daarnaast worden er meer respijtbijeenkomsten en educatieve activiteiten georganiseerd. Hoe zorgt u ervoor dat zowel de mantelzorgers die bekend staan als de mantelzorgers die niet bekend staan hiervan op de hoogte is? Hoeveel mantelzorgers maken hier gebruik van? 7) Ook is mantelzorg een van de speerpunten in de welzijnsallianties, waarbij vele partners signalen en expertise delen over dit onderwerp. Kunt u een voorbeeld geven? Wat moet de fractie zich hierbij voorstellen? 8) Bij ouderenmishandeling kan het ook zo zijn dat degene die zorg verleend geslagen of geschopt of uitgescholden wordt. De wijkverpleging kan dit signaleren of buren kunnen een melding maken maar kunt u de fractie uitleggen hoe de mantelzorger hierin ondersteund wordt door de gemeente? 9) E zijn ook signalen binnengekomen bij de fractie dat er mensen zijn die bang zijn om een melding te maken omdat ze dan verschillende hulpverleners op hun dak krijgen.

Herkent u dit probleem in de praktijk? Bent u het met de fractie eens dat er eerder in het proces een veilige plek moet zijn waar mensen hun verhaal kunnen doen (denk bijvoorbeeld aan een

maatschappelijk medewerker? Het doel is tweeledig: (1) de mensen kunnen op een veilige manier en laagdrempelig hun verhaal doen zonder bang te zijn dat er allerlei hulpverleners op hun afkomen en daardoor wantrouwig worden om überhaupt hulp in te schakelen (2) het kan kosten besparen als niet meteen alle hulpverleners ingezet hoeven te worden want niet alle problemen kunnen opgelost worden door meteen allerlei hulpverleners in te schakelen. Iemand die stelselmatig mishandeld wordt en niets anders gewend is kan ook door zo een maatschappelijk medewerker geadviseerd worden tijdens een gesprek dat hij of zij de keuze heeft om weg te gaan bij de partner i.p.v. meteen allerlei hulpverleners in te schakelen. Hoe denkt u hierover? 10) In het onderzoek die Kijkopwelzijn verricht heeft staat op de tweede pagina bij de vraag: Waar bent u als mantelzorger het meest mee geholpen? Hoe was de zorg voor en tijdens COVID het volgende: -

Telefonisch contact

-

Activiteit thuis

-

Fysieke cursus

-

Hulp praktische zaken

-

Respijt door vrijwilligers

-

Extra professionele zorg

-

Dagbesteding

De fractie mist hierin de begeleiding bij mishandeling. Kunt u dat toelichten? Hoe ziet de hulp die geboden wordt bij gevallen die niet ernstig genoeg zijn om bij Veilig thuis te melden eruit?