Technische vragen PvdA begroting 2026

Raadsvragen Begroting 2025

Vraag

Nr. Fractie 1 PvdA

Paginanr Pag 50

Onderwerp Sociaal Domein

2

PvdA

Pag 50

Sociaal Domein

3

PvdA

Pag 51

Sociaal Domein

Er is in de financiële planning een fout gemaakt bij het bezuinigen op de minimapolis. De gemeente heeft te veel besparing ingeboekt, waardoor er nu een structureel tekort van € 250.000 op het minimabudget bestaat. Dit is extra pijnlijk, omdat de gemeente juist succes boekte met het verbeteren van de communicatie, waardoor inwoners met een laag inkomen de lokale regelingen beter wisten te vinden. De gemeente is nu bezig het minimabeleid te herzien, om dit probleem structureel op te lossen. Hoe garandeert u dat de herziening niet betekent dat de gemeente, om die foutieve besparing te corrigeren, de hulp voor de armste inwoners nu moeilijker maakt of vermindert maw hoe gaat het colleg het financiële lek dichten én tegelijkertijd de toegankelijkheid behouden?

4

Pag 50

Sociaal Domein

De gemeente erkent dat goede, betrouwbare en toegankelijke gegevens (data) essentieel zijn om de jeugdhulp te monitoren en te sturen. Als de jeugdzorg duur is en complex, is het van vitaal belang om precies te weten waar het geld naartoe gaat en of de hulp die geboden wordt, effectief is. De gemeente wil dashboards ontwikkelen om inzicht te krijgen in de kosten en de beschikbaarheid van voorzieningen. Wat is de concrete tijdlijn voor het optimaliseren van betrouwbare en toegankelijke data, en welke stappen worden in 2026 gezet om te zorgen dat de benodigde dashboards effectief worden ingezet om de volumestijgingen in de jeugdhulp in goede banen te leiden?

5

Pag 50

sociaal Domein

6

pag 50

Re integratie

Een van de hoofddoelen van het Sociaal Domein is ervoor zorgen dat inwoners langer (veilig) thuis kunnen (blijven) wonen. Dit vraagt om woningen die geschikt zijn voor mensen die zorg nodig hebben. De gemeente is bezig met een onderzoek (een 'inventarisatie naar haalbaarheid') naar concrete oplossingen voor "wonen-met-zorg".Wat is de verwachte opleverdatum van de inventarisatie naar de haalbaarheid van extra wonenmet-zorg-oplossingen (Actie 7.17), en wat is de ambitie van het college qua aantal of type oplossingen dat in de komende begrotingsperiode (t/m 2029) gerealiseerd moet zijn om het langer thuis wonen voor inwoners te ondersteunen? Het college richt het regionale Werkcentrum op (Actie 7.11) en zet in op de intensivering van re-integratie en duurzame uitstroom (Actie 7.12). Hiervoor is in 2026 een incidentele investering van € 150.000 nodig. Hoe garandeert het college dat deze eenmalige investering voldoende is om de gevraagde intensivering van de Participatiewet-trajecten te realiseren zonder dat hogere uitkeringslasten ontstaan? En wat is de verwachte stijging in duurzame uitstroom richting werk of scholing, en een daling in het aantal Lopende Re-integratievoorzieningen (Indicator 9), als direct gevolg van de nieuwe Werkcentrum-aanpak?

7

Sociaal Domein

Gemeente Barendrecht - 6-10-2025

Medewerker

Structurele tekort van € 984.500 in de WMO vanaf 2026: Het college erkent zelf dat dit risico van overschrijding een van de tien grootste financiële risico's is. Als er jaarlijks bijna een miljoen mist, en de nieuwe regels om kosten te besparen zijn nog niet eens klaar, hoe gaat het college dit enorme, voorspelde gat nu al dichten en garanderen dat de zorg betaalbaar blijft? Welke concrete, in de begroting verwerkte maatregelen, buiten de nog vast te stellen nieuwe verordening, heeft het college genomen? De kosten voor lokale jeugdhulp moeten structureel met € 700.000 omhoog vanaf 2026, deels door indexatie en deels omdat er meer hulp nodig is, mogelijk om wachtlijsten weg te werken. 2. De bijdrage aan de regionale jeugdzorg laat een extra hoge stijging zien in 2028 en 2029 (met name € 737.600 en € 1.632.400 extra). Tegelijkertijd heeft de gemeente een regionaal plan (RBOK) om elk jaar € 309.900 te besparen op jeugdhulp. Hoe verhoudt de verwachte volumestijging in de lokale jeugdhulp (€ 700.000 extra vanaf 2026) en de aanzienlijke kostenstijging bij de GRJR in 2028 en 2029 zich tot de verwachte jaarlijkse besparing van € 309.900 uit de RBOK-maatregel? Is de RBOK voldoende om de totale kostenstijging op te vangen of worden er nog grotere tekorten verwacht dan nu begroot?

Mantelzorgers zijn de onbetaalde ruggengraat van de thuiszorg; zonder hen loopt de WMO (die al een structureel tekort kent) nog verder vast. Nu ouderen langer thuis moeten blijven wonen, neemt de druk op deze groep toe. Een 'pluim' van € 100 per jaar kan als symbolisch worden ervaren. Acht het college de huidige financiële en praktische ondersteuning (zoals de Mantelzorgpluim en de georganiseerde respijtzorg) voldoende om de belasting van deze vitale groep te verminderen en hun inzet op lange termijn te waarborgen?

1

Raadsvragen Begroting 2025

8

Financien

Deze vraag richt zich op de betrouwbaarheid van de begroting op de lange termijn. De kosten voor jeugdzorg zijn de komende jaren een financiële achtbaan: plotselinge meevallers in 2026/2027 draaien in 2028/2029 om in hoge tekorten. Een verschil van meer dan € 2,3 miljoen tussen 2026 en 2029 voor slechts één regionale regeling is zeer hoog. 1. Wat veroorzaakt die snelle positieve verandering aan het begin (2026/2027)? 2. Zijn de prognoses voor de grote tekorten van 2028 en 2029 wel het "worst-case scenario", of moeten we, gezien de Jeugdwet een zeer waarschijnlijk risico is, rekening houden met nog grotere gaten, en zo ja, hoe wordt dit opgevangen?

9

Onderwijs

In het Onderwijsprogramma staat de doelstelling om de financiering van de peuteropvang (Voor- en Vroegschoolse Educatie, VVE) duidelijker en transparanter te maken door over te stappen op een nieuw kostprijsmodel (Actie 5.2). Wij begrijpen dat financiële transparantie (inzicht in de opbouw van de kosten) belangrijk is. Het risico bij een dergelijke financiële focus is echter dat de beleidsdoelstelling "Voorkomen van achterstanden" ondergeschikt raakt. Deze financieringsoperatie kan onbedoeld leiden tot een verschraling van het VVE-aanbod voor de jonge kinderen die deze extra hulp het hardst nodig hebben. Kunt u aangeven op welke manier het nieuwe, transparante kostprijsmodel aantoonbaar zal bijdragen aan de concrete kwaliteitsverbetering van het VVE-aanbod, in plaats van enkel een administratieve of besparingsmaatregel te zijn?

10

Onderwijs

Een essentieel subdoel is het Terugdringen van verzuim en schooluitval. Het Actieplan voor 'schoolmissers' (thuiszitters) wordt echter pas in 2026 vastgesteld en daarna gefaseerd uitgevoerd. Dit creëert wat ons betreft een spanning tussen de urgentie van het probleem – kinderen zonder passend onderwijs – en de trage beleidstijdlijn. Terwijl de aanpak nog wordt vastgesteld en ingevoerd, blijft het absolute en relatieve verzuim onacceptabel hoog. Bovendien is de gemeente verplicht om 'ontbrekend aanbod' (plekken waar deze jongeren geholpen kunnen worden) in te vullen. Als de aanpak langzaam op gang komt, kan dit leiden tot hogere kosten in het Sociaal Domein (Jeugdhulp, dat al een zeer hoog risico kent), omdat preventie en vroege interventie vertraging oplopen. Gezien de aanpak van 'schoolmissers' pas in 2026 wordt vastgesteld en gefaseerd uitgevoerd: wat is de precieze, meetbare en kwantificeerbare daling die het College verwacht in het absolute en relatieve verzuim tegen het einde van het begrotingsjaar 2026 (BBV Indicator 2 en 3)? En hoe garandeert het College dat het 'invullen van ontbrekend aanbod' niet vastloopt door de trage besluitvorming, maar dat er nu al voldoende geborgde financiële en personele middelen beschikbaar zijn om de kinderen die in 2026 zonder passend onderwijs zitten, direct op te vangen?

11

Onderwijs

Gemeente Barendrecht - 6-10-2025

Een van de kerndoelen van Onderwijs is het zorgen voor voldoende en kwalitatief goede onderwijshuisvesting. De totale lasten hiervoor stijgen naar € 5.631.400 in 2026. Wij constateren dat de uitvoering van de noodzakelijke scholencarrousel (Actie 5.14) vertraging oploopt door onzekerheid over de IKC-vorming van De Tweemaster en de impact op De ARK. De cruciale scenariostudie wordt pas eind Q3 2025 afgerond. Elke maand vertraging in een miljoenenproject leidt tot onvoorziene kosten in de exploitatie (bijvoorbeeld langer onderhoud aan oude panden, hogere huur of afschrijvingskosten). De begroting meldt wel de totale, stijgende kosten voor onderwijshuisvesting en de geplande investeringen (zoals de Renovatie Rank en Nieuwbouw De Ark), maar laat na om de financiële gevolgen van deze vertraging te kwantificeren en te dekken. Dit creëert een onzekerheid die niet past bij het beheren van een post van deze omvang. Kunt u inzichtelijk maken welke exacte en gekwantificeerde exploitatie- en kapitaallasten voor 2026 en 2027 zijn ontstaan (of langer doorlopen) als direct gevolg van de vertraging in de scholencarrousel? En hoe wordt deze financiële tegenvaller structureel opgevangen, zodat de vertraging in de besluitvorming niet ten koste gaat van de budgetten voor andere, eveneens noodzakelijke, geplande grote investeringen in onderwijshuisvesting?

2

Raadsvragen Begroting 2025

12

Cultuur

De subsidieplafonds voor Cultuur zijn vanaf 2026 structureel met 5% verhoogd ter compensatie van hogere loon- en personeelskosten in de sector. Is dit percentage, dat is gebaseerd op de HICP met een correctie voor CAO-stijgingen, voldoende om de financiële vitaliteit van de culturele partners te waarborgen? Als de kosten van personeel harder stijgen dan die 5%, dan komen de instellingen in financiële problemen. Het is van groot belang dat de culturele en educatieve programma’s, die juist kwetsbare groepen helpen, overeind blijven en niet stiekem duurder worden of worden geschrapt door financiële druk. Hoe garandeert het College dat ondanks de stijgende kosten de toegankelijkheid van cultuur (Actie 6.4) – met name voor de bijzondere doelgroepen zoals kwetsbare jongeren en inwoners met een laag inkomen – gehandhaafd blijft, zonder dat dit ten koste gaat van de Cultuureducatie onder schooltijd (Actie 6.3)?

13

Rioolheffing

14

Gratis opnebara vervoer

De Rioolheffing stijgt in 2026 met maar liefst 21% exclusief inflatiecorrectie. Het college rechtvaardigt deze extreme stijging door de bewuste keuze om riolen aan het einde van hun levensduur integraal te vervangen in plaats van te ‘relinen’, conform het Programma Stedelijk Water. Deze keuze leidt tot een extreme, boventrendmatige lastenverzwaring in één jaar voor de inwoner. Waarom kunnen deze investeringen niet over een langere periode geleidelijker over de inwoners worden verdeeld, om zo'n harde klap te voorkomen? Het beleid voor gratis Openbaar Vervoer voor AOW-gerechtigden (Actie 3.6), met een kostenpost van € 350.100 in 2026, is een generieke regeling die de doelmatigheid van besteding ter discussie stelt, zeker gezien de structurele financiële tekorten in het Sociaal Domein. 1. Kan het College kwantificeren hoeveel AOW-gerechtigden momenteel jaarlijks daadwerkelijk gebruikmaken van deze regeling, en wat de gemiddelde kosten per gebruiker zijn? 2. Heeft het College de doelmatigheid getoetst om te bepalen of het generieke aanbod de meest effectieve inzet van de middelen is, gezien de acute financiële risico's elders in het Sociaal Domein? 3.

Is het College bereid om te onderzoeken of een selectievere, inkomensafhankelijke inzet van deze € 350.100 mogelijk is, om zo middelen vrij te maken voor inwoners met lage inkomens die de steun op essentiële voorzieningen het hardst nodig hebben?

15

Minimabeleid

Gemeente Barendrecht - 6-10-2025

Gezien het feit dat het Minimabeleid kampt met een structureel tekort van € 250.000 en er een noodzaak is ontstaan om de voorzieningen voor het Kindpakket drastisch te versoberen: 1. Acht het College een jaarlijks budget van € 75 toereikend om de basale behoeften voor kleding én hygiëneartikelen (zoals menstruatieartikelen) voor een kind te garanderen? 2. Welke afweging ligt ten grondslag aan de gedwongen omzetting van essentiële deelname-instrumenten (fietsen en laptops) naar refurbished/tweedehands, en hoe garandeert het College dat de kwaliteit en de continuïteit van de levering van deze middelen hierdoor niet verslechtert?

3