Reactiebrief aan gedeputeerde Zuid-Holland.pdf

GEM EENTEBARENDRECHT Binnenhof 1. 2991 AA Barendrecht Postbus501, 2990 EABarendrecht 14 0180 (Algemeen nLrrlmer) gemeente@barendrecht.nl ww/.barendrecht.nl Bank:30.54.00.215 Rabobank (lban: NL04RABO03054002 15, swift/BIC: RABONL2U) KvKnummer: 24494374

Provincie Zuid-Holland t.a.v. de heer E.F.A. Zevenbergen Postbus 90602

2509 LP Den Haag

Uw brief van

Ons kenmerk:

901324

Uw kenmerk:

Contactpersoon:

P. Versluis

Bijlage(n):

Cluster:

Financiën

Onderwerp: Financieel toezicht gemeente Barendrecht

Doorkiesnummer: 14 0180

Datum:

24 oktober 2023

Geachte heer Zevenbergen, Begin oktober ontvingen wij uw brief met betrekking tot het financieel toezicht voor 2024. U stelt dat onze conceptbegroting wijzigingen of een herstelplan nodig heeft, om te voorkomen dat de Provincie Zuid-Holland de gemeente Barendrecht met ingang van 1 januari 2024 onder preventief (verscherpt) toezicht plaatst. In deze brief vindt u onze reactie

Vooropgesteld: de wijze waarop de provincie de begroting van gemeenten controleert is ons bekend. Wij nemen begrotingsregels al jaren serieus en zorgen tot op heden altijd voor begrotingen die aan de eisen voldoen. Naar onze mening voldoet ook de begroting 2024 die wij als college van B&W hebben voorgelegd aan onze gemeenteraad, aan deze eisen. Het begrotingsjaar 2024 is weliswaar niet structureel sluitend,

maar 2025 is dat wel. En 2027, het laatstejaar van de meerjarenraming,is dat ook. Met dat laatstevoldoen wij ons inziens aan de kaders zoals opgenomen in de Gemeentewet.

Discussie over loon- en prijscompensatie Over de begroting 2023 heeft u een brief naar onze raad gestuurd, waarin u aangaf dat loon- en prijscompensatie naar uw mening onvoldoende in de begroting was verwerkt. Wij denken daar zelf genuanceerder over en hebben destijds het initiatief genomen voor een ambtelijk gesprek hierover. Dit gesprek heeft begin februari dit jaar plaatsgevonden. Naar aanleiding van dit gesprek hebben wij voorzichtigheidshalve de door u geadviseerde hogere loon- en prijscompensatie volledig verwerkt in onze voorjaarsnota. Het bedrag uit de meicirculaire is door ons één op één overgenomen in onze concept begroting 2024. Volgens uw laatste berekening moet dit voor het jaar 2027 nu echter nog ruim € 6 mIljoen meer zijn. Dat zou betekenen dat we voor 2027 in totaal een stelpost voor loon- en prijsontwikkelingen opnemen van bijna € 8,9 miljoen. Dat vinden wij buitenproportioneel veel. Met deze stellingname heeft u ons onaangenaam verrast. De afgelopen jaren is dit niet op deze wijze door de provincie naar voren gebracht. Tijdens het gesprek begin 2023 is deze werkwijze door u niet aangegeven. Het ver vooruit begroten van mogelijke (zeer) hoge loon- en prijsontwikkelingen is naar onze

Pagina 1 van 4

mening arbitrair. Weliswaar is de afgelopen jaren sprake van stevige inflatiecijfers. Maar we zien ook dat er nationaal en in Europees verband maatregelen worden getroffen om hoge inflatie voor de komende jaren te beteugelen

Solidariteit decentrale overheden Wij willen u er voorts op wijzen dat de VNG gemeenten in juli dit jaar heeft geadviseerd c.q. opgeroepen om de meerjarenbegroting vanaf 'ravijnjaar’ 2026 niet sluitend te maken. Dit om te onderstrepen bij het kabinet dat de eerdere uitname ad € 3 miljard die men uit het gemeentefonds heeft gedaan, onverkort dient te worden teruggedraaid. Dat dit signaal nodig is, wordt breed gedeeld bij decentrale overheden. En leidt tot verhitte discussies over takenpakketten met de rijksoverheid. De provincie is weliswaar wettelijk toezichthouder van gemeenten, maar wij verwachten van de provincies (via het IPO), dat zij voor 2026 en 2027 solidair zijn met de gemeenten / VNG. Als decentrale overheden past het ons om hier schouder aan schouder te staan richting het kabinet.

Onderbouwing ombuigingen en bezuinigingen In onze begroting hebben wij een aantal maatregelen voorgesteld om te zorgen dat onze financiën op orde blijven. In uw brief geeft u aan dat enkele maatregelen onvoldoende onderbouwd zijn. Wij hebben begrepen dat inmiddels, na nadere ambtelijke afstemming, deze maatregelen wel voldoende onderbouwd zijn

Preventief toezicht Door uw stellingname over het dreigend preventief toezicht in het geval onze gemeenteraad geen herstelplan vaststelt ten tijde van de begrotingsbehandeling, stelt u ons voor een enorm dilemma. Wij voelen ons onder druk gezet om binnen een zeer krap tijdpad aan onze gemeenteraad aanvullende maatregelen voor te stellen, terwijl we het met uw analyse deels niet eens zijn, En in de wetenschap dat de discussie over de korting in het gemeentefonds, in combinatie met verruiming van het lokaal belastinggebied in 2026 en 2027, nog volop ter discussie staat. De tijd tussen uw brief begin oktober en de raadsbehandeling van de begroting begin november, waarin u vraagt een herstelplan op te stellen en te laten vaststellen door de gemeenteraad is uitermate kort. Dit staat op gespannen voet met de zorgvuldigheid die wij normaliter betrachten Alles afwegende hebben wij desondanks besloten om een herstelplan op te stellen en aan te bieden aan de gemeenteraad ter vaststelling, om tenminste voor 2024 voor repressief toezicht in aanmerking te komen Herstelplan begroting 2024 en meerjarenraming

2025 - 2027

Onderstaand herstelplan zullen wij met onze gemeenteraad bespreken op 30 oktober, tijdens een extra ingelaste cornmissievergadering. En op 7 november betrekken bij de behandeling en vaststelling van de begroting

pagina 2 van 4

Sa1do Begroti n

.2027

ee ria ren ra min

Incidentele baten en lasten el saldo Be

ti ng 2024, meerja ren ra ming 2025-2027

2024

2025

-92.700

-1.726.300

overschot

oversctx)t

tekort

overschot

2.073.000 1.980.300

-36.400 762.700

.36.400 1.326.900

tekort

oversctx)t

tekort

.36.400 102.300 overschot

1.068.400

3.766.400

6.132.300

760.600

760.600

Stel post indexeri ng (na septemberci rcul ai re) Correctie deel nemersbijdrage GRJR{2e ophoging)

760.600

760.600

Mutaties s

.656.000

-476.000

tekort

oversctx>t

-191.700 -487.900

be rci rcul a i re 2023

Structureel saldo Begroting 2024, m

2026 1.363.300

ling 2025-2027 na verhogen stelpast irxJexeriry,

correctie deelnemersbijdrage GRJRen se 10-2023

2023, afgestemd met de provincie 18. -409.700

5.403.900

tekort

tekort

-436.800

.695.400

-970.200

-581.400

-883.900 -767.600

1.341.700

.380.000

-178.500

-353.700

Maatregelen 1

Vanaf 2024het tarief niet-woningen geleidelijk naar niveau omliggende gemeenten

2

Vanaf 2024:kostendekkendheid afvalstoffenheffi ng geleidelijk verhogen(90%i n 2024,

brengen. Zie ook raadsbesluit Belasti ngnota , 93% in 2025, 96% in 2026 en ICX)%in 2027) 3 4 5 6a 6b 7

Inflatie doorrekenen op eigen inkomsten Geleidelijk door laten stijgen lijkbezorgingsrechtennaar 100%kostendekkendheid 5%bezuinigen op personeelsbegroting

OZB woni n

boven i

a ti

1saldo Be,

m

arenrarri

2025-2027 na Verbe

.750.000

-500.000 -679.600 te kon

Incidentele baten en lasten 2025-2027 na Verbet'

n

.535.900

1.245.300

Onderhoud groen van B naar lager D niveau: verlaging budget met ongeveer 20% Onderhoud wegen van B naar lager D niveau: verlaging budget met ongeveer 20% Extra ta ri efve rh Totaal maatregelen

1.321.000

1.576.700

.2.700.600

.7.164.100

2.

2.21 overschot

ovenctDt

tekort

-36.400

-36.400 2.739.700

-36.400

tekort

overschot

2.073.000 -667.700

1.950

overschot

oversctx>t

Toelichting op de maatregelen 1

2

3

4

Het OZB-tarief voor niet-woningen laten we in 4 jaar tijd stijgen naar het niveau van de omliggende gemeenten. Uit eerdere analyes is gebleken dat Barendrecht hier fors onder zit, Deze stijging is reeds onderdeel geweest van de behandeling van de meerjarige belastingnota afgelopen maand Voor 2024 hebben we voorgesteld de OZB voor woningen met ditzelfde bedrag te verlagen. Die verlaging wordt met dit herstelplan niet doorgevoerd. De kostendekkendheid van de afvalstoffenheffing is de opgestelde begroting bedraagt 85%, in dit herstelplan verhogen we die met ingang van 2024 naar 90%. In 2025 wordt de kostendekkendheid

verder verhoogdnaar 93%, in 2026 naar 96% en in 2027 100% Inflatie op de eigen inkomsten. De provincie stelt dat de loon- en prijsontwikkeling aan de uitgavenkant van de begroting hoger moet zijn. Dit omdat rekening is gehouden met de stijging van de algemene uitkering als gevolg van loon- en prijsontwikkeling. Logischerwijs dient in dat geval ook rekening gehouden te worden met het indexeren van eigen inkomsten, Een al jaren gangbare beleidslijn in Barendrecht. Indien wij dat niet doen dan stijgen álle kosten en slechts een deel (Algemene Uitkering) van de inkomsten. In bovenstaand bedrag laten we de OZB-inkomsten (€ 12 miljoen) en Afvalstoffenheffing (€ 7 miljoen) trendmatig stijgen. In lijn met de indexatiecijfers uit de verwerkte circulaires (2% voor de jaren 2025 en 2026 en 2,8% voor 2027) Bij de behandeling van de Belastingnota 2023 is gediscussieerd over het meer kostendekkend maken van diverse tarieven, waaronder die van de lijkbezorging, in de begroting 2024 is een stijging opgenomen van 50% kostendekkendheid naar 56%. In dit herstelplan verhogen we de kostendekkendheid stapsgewijs naar 100% kostendekkende tarieven in 2027.

pagina 3 van 4

5,

6, 7.

Zoals bekend wordt de GR BAR-organisatieper 1januari 2024 ontvtochten.We hebben een inschatting gemaakt van de personeelskosten dIe nodig zijn om de taken voor de gemeente Barendrecht de komende jaren uit te kunnen voeren. Bij de start van de nieuwe organisatie is sprake van een fors aantal vacatures. Waarvan een deel waarschijnlijk via tijdelijke inhuur wordt ingevuld De opdracht aan het nieuwe management wordt om met ingang van 2027 de taken zodanig uit te voeren dat 5% minder personeetsbudget benodigd is. Dit zal in de praktijk neerkomen op een combinatie van minder fte en minder (dure) inhuur Het onderhoudsniveau van wegen en groen zal gaan dalen naar niveau D, Richting 2027 zullen we tijdig ons beheerplan actualiseren, evenals onze inkoopcontracten. Vanaf 2027 wordt een OZB stijging voor woningen doorgevoerd bovenop de }nflatiecorrectie. Daardoor zal het tarief OZB woningen zodanig stijgen dat € 500.000 extra opbrengst wordt verwacht

Jaarlijkse actualisering en samenwerking provincie Zoals u kunt zien, hebben we de besparingen voor 2027 over geprogrammeerd. Dat geeft opties en daarmee ruimte en gelegenheid voor een solide discussie met onze gemeenteraad over onze aanpak en te maken keuzes. Jaarlijks, bij de behandeling van onze voorjaarsnota en begroting, zullen we dit herstelplan actualiseren. Wij hebben de blijvende ambitie om jaarlijks een realistische en structureel sluitende begroting op te stellen. Daarbij zijn we bereid om komend jaar in samenspraak met de provincie nog eens goed te kijken naar de systematiek van lopende en constante prijzen. Daarover gaan we graag in gesprek. Evenals dat wij graag gebruik maken van uw aanbod om komend jaar een grondige taakveldanalyse uit te voeren. Dat past qua timing ook erg goed bij de ontwikkeling van onze nieuwe eigen organisatie na de BARontvlechting Met het aanbieden van dit herstelplan koersen wij op repressief toezicht van de provincie voor het begrotingsjaar 2024. In aanloop naar de voorjaarsnota 2025 gaan wij graag verder met u in gesprek over de

vervolgstappen Hoogachtend,

Het co119g 7

lrdaris

\u

burgemeester en wethouders van Barendrecht, de burgerpel

/. /. / drs. R d. Schneider

pagina 4 van 4