Memo inz. Motie Kwijtschelding BD.pdf

M E M O Kwijtschelden schulden Aan Wmo-raad Datum 16-12-2021 Onderwerp Kwijtschelden Schulden

Inleiding Deze memo gaat in op de mogelijkheid om schulden van de Barendrechtse inwoners kwijt te schelden op het gebied van Participatiewetgeving en aanverwante wetgeving zoals IOAW en IOAZ. Aanleiding van dit schrijven betreft de motie ‘kwijtschelding schulden’ (2021-12), waarin het volgende van het College wordt gevraagd:  de mogelijkheden te onderzoeken om, in navolging van de gemeente Arnhem, gemeentelijke schulden (eerder) kwijt te schelden;  daarbij overleg te plegen met de Wmo-adviesraad;  aan betrokken maatschappelijke partners en andere grote schuldeisers, zoals de Belastingdienst, energieleveranciers en woningbouwverenigingen, te verzoeken hetzelfde te doen (kwijtschelding schulden te overwegen);  de resultaten van dit onderzoek (wat kan de gemeente wel en niet op het gebied van kwijtschelding) en overleg uiterlijk in december 2021 aan de gemeenteraad te presenteren. De gedachte hierachter is dat inwoners lange tijd stress ervaren van financiële problemen en hen dat belemmert bij bijvoorbeeld het vinden / houden van werk.

Samenvatting Gemeente Arnhem1 heeft om haar nieuwe beleid2 in te luiden, vorderingen op inwoners kwijtgescholden. Wij willen het beleid meer actief laten zijn; door actief na 3 of 5 jaar (leenbijstand na 3 jaar) de vorderingen kwijt te schelden. We hebben de financiële consequenties doorberekend. Uitgezonderd gemeentelijke belastingen, fraude en zakelijke schulden betekent het kwijtschelden een financiële consequentie van € 390.000 tussen € 480.000 ten laste van de Algemene Reserve. Gezien het feit geen dossieronderzoek heeft plaatsgevonden, betreft vorenstaande een indicatie.

Leeswijzer Allereerst geven we een toelichting op het beleid van Arnhem. Daarna schetsen we het huidige beleid van gemeente Barendrecht zoals deze nu geldt.

1 2

https://nos.nl/l/2314387 Beleidsregels kwijtschelding gemeente Arnhem Cluster Werk & Inkomen 2020 (overheid.nl) 1

Toelichting Pilot Arnhem De gemeente Arnhem heeft om haar nieuwe kwijtscheldingsbeleid van start te laten gaan, vorderingen van vele inwoners kwijtgescholden. Aanvankelijk werden de schulden van de Arnhemse inwoners na 5 tot 7 jaar kwijtgescholden. Met het nieuwe beleid is dat verkort naar drie jaren, waarbij vorderingen die zijn ontstaan door schending inlichtingenplicht (waaronder fraudevorderingen) zijn uitgezonderd van kwijtschelding. Beleid gemeente Barendrecht De beleidsregels rondom inkomen zijn vastgelegd in ‘Beleidsregels Participatiewet, IOAW, IOAZ, Bbz Onderdelen Inkomen, Vermogen, Boeten, Terugvordering & Verhaal, en Regeling Kinderopvang Barendrecht 2017’. Leenbijstand Voor de kosten van incidentele duurzame gebruiksgoederen kunnen wij bijzondere bijstand in de vorm van een leenbijstand verstrekken. Bij de verstrekking hiervan / vaststelling van de afloscapaciteit houden we rekening met een aflostermijn van 36 maanden. Na drie jaar regelmatige en volledige aflossing wordt het restant van de lening buiten invordering gesteld, behalve wanneer er sprake is van tekortschietend besef van verantwoordelijkheid.

Beleid inkomen  afzien van terugvordering in geval van kruimelbedragen van vorderingen tot € 75,-;  afzien van terugvordering indien de inwoner ten minste vijf jaar volledig aan zijn betalingsverplichtingen heeft voldaan;  afzien van terugvordering in fraudegevallen gedurende ten minste tien jaar volledig aan zijn betalingsverplichtingen heeft voldaan.

Toeslagenaffaire Voor de inwoners die aangemerkt zijn als gedupeerde vanwege de Kinderopvangtoeslagaffaire, worden de vorderingen die wij als gemeente hebben op hen, kwijtgescholden. Hiermee lopen we vooruit op de wetgeving die per 1 januari 2022 in gaat. Hierover is de gemeenteraad geïnformeerd op 13 juli jl. Op dit moment betreft het 146 inwoners. We hebben niet op alle inwoners vorderingen. Een aantal inwoners heeft al een beschikking ontvangen en een deel zal nog een beschikking ontvangen. Op dit moment gaat het om een bedrag van ongeveer € 11.000 dat is /wordt kwijtgescholden. De inwoners kunnen zich melden tot 1 januari 2024 bij de belastingdienst. We merken dat het beoordelen van de integrale dossiers bij de belastingdienst meer tijd vraagt dan vooraf door het ministerie is aangegeven.

Scenario’s Wij zijn bezig om de beleidsregels rondom bijzondere bijstand en inkomen opnieuw op- en vast te stellen. De geschetste scenario’s sluiten aan bij de mogelijkheden. We zijn uitgegaan van de mogelijkheden in de participatiewetgeving, alsmede aanverwante wetgeving zoals IOAW, IOAZ.

2

In het nog op en vast te stellen beleid, willen actief de vorderingen die wij hebben op de inwoners kwijt schelden na drie of 5 jaar. Als startpunt van het beleid stellen we dan ook voor de vorderingen die al langer dan 3 of jaar lopen, kwijt te schelden. De dekking wordt gezocht in de Algemene Reserve. Hieronder laten we de financiële consequenties zijn van het kwijtschelden van de reeds bestaande vorderingen. Scenario 1: bijzondere bijstand en overige vorderingen kwijt schelden na 3 jaar Leenbijstand 2021 tot 2019 € 14.000 Bijstand 2021 tot 2019 € 460.000 *Incl. IOAW / IOAZ, oude wetgeving zoals Wij, Wwb. Bijzondere bijstand 2021 tot 2019 € 10.000 + Totaal € 484.000 Scenario 2: bijzondere bijstand kwijt schelden na 3 jaar en overige vorderingen kwijt schelden na 5 jaar Leenbijstand 2021 tot 2017 € 14.000 Bijstand 2021 tot 2017 € 367.000 *Incl. IOAW / IOAZ, oude wetgeving zoals Wij, Wwb. Bijzondere bijstand 2021 tot 2019 € 10.000 + Totaal € 391.000 Gezien het feit geen dossieronderzoek heeft plaatsgevonden, betreft vorenstaande een indicatie. Uitzonderingen In bovenstaand overzicht zijn de gemeentelijke belastingen, zakelijke vorderingen zoals Bbz, Tozo niet meegenomen. Ook zijn de fraudevorderingen niet meegenomen. Gemeentelijke belastingen De beleidsvorming en uitvoering van de gemeentelijke belastingen is gedelegeerd aan de SVHW.

Om die reden valt dit niet onder de reikwijdte van dit onderzoek. Zakelijke vorderingen De zakelijke vorderingen zijn tevens uitgezonderd. Voorstel We stellen voor om de uitkomsten van het gesprek met de Wmo-raad alsmede met de Commissie, mee te nemen bij het opstellen van het nieuwe beleid rondom inkomen.

3