Inspreekbijdrage inzake AZC Zuidelijk Randpark

Geachte raadsleden van de Gemeente Barendrecht,

Mijn naam is Albert Elzinga en ik ben hier vandaag aanwezig in mijn functie van Voorzitter van de Wijkraad Lombardijen. Dank voor de gelegenheid om hier te mogen inspreken over een onderwerp dat niet op uw agenda staat. Daar ben ik mij van bewust en daar ben ik gisteren ook nog een keer op gewezen door de ambtenaar met wie ik samen met een collega van mij een gesprek had toen we bij wethouder Vermaat op bezoek waren. Ik heb gisteren aangegeven dat we die keuze bewust gemaakt hebben, omdat het onderwerp in onze ogen wel op de agenda hoort en wel omdat hier sprake is van een dwaling. De gemeente Barendrecht moet terugkomen op een weg die ten onrechte is ingeslagen en onze hoop is na het moeizame gesprek met uw wethouder gevestigd op u als raadsleden. U bent in staat om B &W terug te fluiten en de inwoners van Lombardijen mogen verwachten dat u dat ook daadwerkelijk zult doen. Dat zal ik hierna toelichten. Waar draait het om? B&W van Barendrecht heeft de keuze gemaakt voor een AZC in het Zuidelijke Randpark om te voldoen aan zijn verplichtingen volgens de Spreidingswet. Er rust een verplichting op Barendrecht om 319 opvangplaatsen te verzorgen, maar Barendrecht kiest ervoor iets neer te zetten voor 350 opvangplaatsen. De spreidingswet komt tot zijn aantallen op basis van het aantal inwoners van een gemeente en de sociaal economische status van een gemeente.

Het moge duidelijk zijn dat de bedoeling van de wet is dat Barendrecht de veerkracht van zijn eigen inwoners gebruikt om het Barendrechts aandeel in de opvang van asielzoekers op zich te nemen. En daar zit de crux. De gekozen locatie heeft namelijk alleen een juridische band met de gemeente Barendrecht omdat het zijn grondgebied betreft, maar de Barendrechters hebben niets met het stuk grond waar het AZC gepland is. Dat is namelijk aan de andere kant van de A15 tegen de Rotterdamse wijk Lombardijen aan en wordt ervaren als een Rotterdams stukje groen. Het moge duidelijk zijn dat de sociaaleconomische status van Lombardijen een geheel andere is dan die van de gemeente Barendrecht. Niet voor niets is Lombardijen recentelijk toegevoegd aan het Nationaal Programma Rotterdam-Zuid. De wijk is kwetsbaar en heeft het moeilijk. Daar zijn niet 1

alleen wij als Wijkraad van overtuigd, maar dat is inmiddels ook doorgedrongen tot het college van B&W van Rotterdam. Dat college hebben we ervan kunnen overtuigen dat er iets moet gebeuren in de wijk en dat heeft ondermeer geleid tot de erkenning dat Lombardijen meer dan zijn fair share heeft als het gaat om de huisvesting van bijzondere doelgroepen. Dat is dan ook de reden dat het college van B&W van Rotterdam zich met ons verzet tegen de vestiging van een Barendrechts AZC op deze plaats, want de facto is het een Rotterdams AZC en Rotterdam zou er niet voor kiezen dit te plaatsen bij een kwetsbare wijk als Lombardijen. In het gesprek met uw wethouder Vermaat, waarvan wij een verslag gemaakt hebben dat we u hebben doen toekomen, is duidelijk dat de beste man de weerbarstige werkelijkheid uit het oog verliest. Dat begint bij de vaststelling dat de Dorpsstraat in Barendrecht dichter bij de gekozen locatie zou liggen dan de Spinozaweg in Rotterdam. Dat is eenvoudig te weerleggen met Google Maps, maar los daarvan begint de bewoonde wereld van Lombardijen veel eerder dan de Spinozaweg, namelijk op een paar honderd meter van de beoogde locatie. En onderweg naar de Spinozaweg kom je ook al winkeltjes tegen die de interesse zullen hebben van de bewoners van een AZC. Dat is heel anders dan de bewoonde wereld van Barendrecht. Die begint pas als je al bijna bij de Dorpsstraat bent.

Dan is het toch niet reëel om te veronderstellen dat de toekomstige bewoners massaal onder de snelweg door zullen lopen voor hun boodschappen of als ze er gewoon even opuit willen? En dan het tweede misverstand. De provincie vraagt Barendrecht om in goed overleg te treden met Rotterdam vanwege de ontsluiting van het beoogde AZC. Rotterdam heeft al aangegeven daar niet aan mee te zullen werken. Dan kun je wel volhouden dat je gaat ontsluiten via Barendrechtse wegen, maar die vlieger gaat niet op als de Kooiwalweg op Rotterdams terrein ligt. Ook hier is dus de weerbarstige werkelijkheid anders dan de wethouder zegt te denken. En dat brengt ons bij het derde aspect waar de wethouder de “Hoop doet leven-strategie” hanteert. Je kunt wel willen dat de inwoners van het AZC allemaal binnen het terrein van het AZC blijven omdat het COA daar voorzieningen gaat creëren, maar gebeuren zal dat niet. Het is geen gesloten instelling en sterker nog, als ze wel binnen zouden moeten blijven zouden ze alleen maar verder getraumatiseerd worden. Dat moet je niet 2

willen, omdat ook dat de leefbaarheid niet ten goede zal komen. En hoe reëel denkt u dat het voorstel is om te zorgen dat ze niet naar Lombardijen lopen omdat je vervoer per busje aan wilt bieden richting Barendrecht? Beste leden van de gemeenteraad, uw wethouder negeert niet alleen de weerbarstige werkelijkheid, hij blijft ook tegenover ons volhouden dat de gekozen locatie de enige locatie is die volgens het COA geschikt is. Wij kunnen ons dat niet voorstellen en hebben dan ook gevraagd aan de wethouder om de criteria waaraan dat getoetst wordt met ons te delen. Tot op heden is dat, ondanks een toezegging, niet gebeurd. Wel weten we inmiddels dat een deel van de randvoorwaarden door de wethouder zelf gecreëerd is. Dat geldt bijvoorbeeld voor de keuze om in één keer 350 asielzoekers te huisvesten. Dat hoeft niet. Het hoeven er maar 319 te zijn en bovendien hoeft het niet één grootschalige opvang te worden, maar mogen het ook meerdere kleinere opvanglocaties zijn. Ons is niet gebleken dat naar die kleinere locaties onderzoek gedaan is. En als ik vandaag de berichten over de Nieuwe wijk Zuidpolder-West erop nalees, dan denk ik dat met een beetje goede wil, die locatie minsten zo geschikt is. Het verkomt dat je bomen moet kappen in het Zuidelijk Randpark en zal er wellicht ook toe leiden dat je minder bomen hoeft te planten in die nieuwe wijk.

Hebt u de wethouder erop bevraagd in hoeverre decentrale locaties mogelijk zijn? Of vindt u het wel best en hoopt u stiekum dat het COA tot de conclusie komt dat de beoogde locatie niet geschikt is, zodat het eindresultaat is dat er helemaal geen AZC komt. Ik kan het me zomaar voorstellen dat de COA concludeert dat deze locatie niet geschikt is, alleen al vanwege de omgevingsfactoren, zoals de Betuwelijn, de snelweg en de aanvliegroute voor Rotterdam-Airport. Om maar niet te spreken over de Evenwichtige Toedeling van Functies Aan Locatie die de nieuwe Omgevingswet verlangt. Maar wachten op de uitkomst van dat onderzoek vanhet COA, dat kunt u de Lombardijenaar niet aandoen en dat past ook niet bij uw verantwoordelijkheid onder de Spreidingswet. Wij constateren als Wijkraad dat er grote onrust is ontstaan in Lombardijen door uw voornemen om pal naast onze wijk een AZC te plaatsen. En die onrust is niet minder geworden door de recente gebeurtenissen in Amsterdam en aan het Zevenbergsedijkje in IJsselmonde. Dat leidt overal in den lande tot een bezinning op de veiligheid van wegen en in het bijzonder voet- en fietspaden. Hoe stelt u zich dat voor? Kunt u zich voorstellen dat er onrust ontstaat omdat de kans groot is dat er onder de toekomstige 3

bewoners getraumatiseerde mensen zijn? En vindt u het dan fair dat dat vooral een zorg van de Rotterdammers in Lombardijen is en niet van de Barendrechters? Ik denk dat ik wel begrijp wat er hier in Barendrecht gebeurt. Dat wil echter nog niet zeggen dat ik daar begrip voor heb; integendeel. Geachte raadsleden, neem uw verantwoordelijkheid en roep het college terug van deze weg en ga op zoek naar een locatie waarbij u een beroep doet op de inwoners van Barendrecht om de inwoners van een AZC te laten landen in onze samenleving. En ja, ik heb de vragen gelezen van Echt Voor Barendrecht of indachtig de keuze van Ridderkerk er ook in Barendrecht uitstel mogelijk is. Dat is prima als het gaat om het zoeken van die andere locatie die daadwerkelijk een beroep op de Barendrechters doet. Maar de keuze om het college van B&W terug te fluiten als het om de locatie Zuidelijk Randpark gaat duldt geen uitstel. Daarin moet juist Echt Voor Barendrecht laten zien dat je past Echt voor Barendrecht bent als je je als een goede Buur gedraagt. Want beter een goede BUUR dan een verre vriend. Uw beleidsambtenaar wil graag in gesprek over alles wat ons als Lombardijenaren bezig houdt en ook om te bekijken hoe de bewoners tegemoet gekomen kunnen worden. Ik vind die vraag eerlijk gezegd ongepast. Niet dat ik het gesprek uit de weg wil gaan. Integendeel zelfs.

Maar het feit dat daarvoor met onze inwoners in gesprek moet worden gegaan laat zien dat het besluit niet klopt. Want het raakt onze inwoners en niet die van Barendrecht en dat is niet in lijn met de geest met de Spreidingswet. Ik dank u voor uw aandacht en als u nog niet overtuigd bent van de onjuistheid van dit voornemen, nodig ik u graag uit om een keer samen met ons vanaf de beoogde locatie richting de Spinozaweg te wandelen en daarna van de beoogde locatie richting de Dorspsstraat in Barendrecht om u te laten ervaren waarom dit geen Barendrechts AZC wordt.

Uitgesproken in de Commissie Samenleving van de gemeente Barendrecht op 16 september 2025. Albert Elzinga 4