Evaluatie Centrumaanpak 2015.pdf

Evaluatie ‘Centrumaanpak 2015’

Datum: 8 juli 2024 Auteur: W. Drost, in samenwerking met A. van Mill-Dijkshoorn en C. Quist 1

2

Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 - Inleiding...........................................................................................................................................................................................................................................................................4 1.1

Aanleiding en doel evaluatie .................................................................................................................................................................................................................................................4

1.2

Begrenzing evaluatie ............................................................................................................................................................................................................................................................4

1.3

Leeswijzer.............................................................................................................................................................................................................................................................................4

Hoofdstuk 2 - Centrumaanpak 2015 ......................................................................................................................................................................................................................................................7 2.1

Ambitie en doelen .................................................................................................................................................................................................................................................................7

2.2

Ruimtelijke Kansenverkenning en evaluatie ..........................................................................................................................................................................................................................8

2.3

Concluderende samenvatting..............................................................................................................................................................................................................................................10

Hoofdstuk 3 – Wonen in het centrum .................................................................................................................................................................................................................................................11 3.1

Evaluatie ‘Wonen in het centrum’ ........................................................................................................................................................................................................................................12

3.2

Kansen en opgaven voor ‘Wonen in centrum’ .....................................................................................................................................................................................................................14

3.3

Onderzoeksvragen ter uitwerking in een nieuwe centrumvisie ............................................................................................................................................................................................15

Hoofdstuk 4 - Levendig en aantrekkelijk centrum..............................................................................................................................................................................................................................16 4.1

Evaluatie levendig en aantrekkelijk centrum........................................................................................................................................................................................................................16

4.2 Kansen voor levendig en aantrekkelijk centrum .........................................................................................................................................................................................................................18 4.2

Onderzoeksvragen ter uitwerking in een nieuwe centrumvisie ............................................................................................................................................................................................19

Hoofdstuk 5 - Beter parkeren en bereikbaarheid ...............................................................................................................................................................................................................................20 5.1

Evaluatie parkeren en bereikbaarheid .................................................................................................................................................................................................................................20

5.2

Kansen parkeren en bereikbaarheid ...................................................................................................................................................................................................................................24

5.3

Onderzoeksvragen ter uitwerking in een nieuwe centrumvisie ............................................................................................................................................................................................25

Hoofdstuk 6 - Financiële verantwoording...........................................................................................................................................................................................................................................26 Hoofdstuk 7 – Conclusie en aanbeveling ...........................................................................................................................................................................................................................................27 Bijlage 1 – Overzicht deelprojecten ‘Centrumaanpak 2015’ Bijlage 2 – Financiële verantwoording (geheim)

3

Hoofdstuk 1 - Inleiding 1.1 Aanleiding en doel evaluatie In 2015 heeft Barendrecht haar ambitie voor het centrum vastgelegd in de Centrumaanpak. Na ruim 9 jaar sinds vaststellen van de Centrumaanpak is er veel veranderd. Er zijn op dit moment ontwikkelingen (detailhandel, klimaatadaptatie, wonen) die niet passen binnen de huidige kaders van de centrumaanpak of die beter aan kunnen sluiten. Dit wordt ondersteund door nieuw beleid zoals het Omgevingsprogramma Wonen en de visie op Detailhandel- en Horecastructuur. Uitkomsten uit deze visies geven aanleiding om te kijken naar hoe we wonen, verblijven en ondernemen in het centrum van Barendrecht in de toekomst voor ogen zien. De Centrumaanpak uit 2015 willen we dan ook herijken. Voordat we overgaan tot het vormen van een visie voor het centrum voor de komende jaren is het belangrijk dat we eerst terugkijken naar wat we hebben bereikt sinds de Centrumaanpak 2015. De noodzaak om een evaluatie op te stellen voordat een nieuwe visie gevormd wordt is één van de hoofdconclusies uit het onderzoeksrapport ‘Plan in vertraging’ dat is opgesteld in 2017 door de rekenkamer Barendrecht.

Een onderzoek dat destijds is opgesteld door de rekenkamer om na te gaan welke oorzaken ten grondslag lagen aan vertraging in de besluitvorming rond de centrumontwikkeling in de periode 2006-2014 en welke lessen de gemeente Barendrecht hieruit heeft getrokken in het kader van de nieuwe centrumaanpak.

1.2 Begrenzing evaluatie De evaluatie die voorligt is een ambtelijke evaluatie. Bij een nieuwe visievorming over het Centrum zullen ook andere betrokkenen bevraagd worden hoe zij terugkijken op de centrumaanpak dit vanaf 2015 voorligt. We willen we de input van stakeholders, bewoners, college en raad meenemen in de nieuw te vormen visie op het Centrum van Barendrecht. In deze evaluatie is bij de conclusie terug te vinden welke vragen voorliggen om richting visievorming antwoord op te krijgen. Tijdens de visievorming zullen hier ongetwijfeld nog andere vraagstukken bijkomen vanuit de input die we krijgen tijdens de werksessies.

1.3 Leeswijzer Deze evaluatie is als volgt ingedeeld. In hoofdstuk 2 worden alle locaties in beeld gebracht die in de Centrumaanpak 2015 zijn aangemerkt als ontwikkellocatie. Per locatie geven we in bijlage 1 aan of deze gerealiseerd zijn of niet, met daarbij korte toelichting en eventuele leerpunten vanuit de ontwikkeling. De gestelde doelen uit de Centrumaanpak zijn te koppelen aan drie thema’s: 1. Wonen in het centrum – hoofdstuk 3 2. Levendig en aantrekkelijk centrum – hoofdstuk 4 3. Beter parkeren en bereikbaarheid – hoofdstuk 5 Vanaf hoofdstuk 3 geven we per thema een evaluatie hoe we onze doelstellingen hebben bereikt en waar we kansen zien voor de toekomst. In hoofdstuk 6 geven we een financiële verantwoording van de uitgevoerde projecten binnen de Centrumaanpak. Hoofdstuk 7 sluit af met een conclusie en aanbeveling.

4

Hoofdstuk 2 - Centrumaanpak 2015 2.1 Ambitie en doelen De basis voor de Centrumaanpak is de Ruimtelijke Kansen Verkenning (RKV), de Financiële Kansenverkenning en de Ontwikkelingsstrategie, welke door de gemeenteraad op 17 februari 2015 zijn vastgesteld. In december 2015 zijn de RKV en financiële verkenning bijgesteld. In december 2025 zijn ook de Parkeervisie deel I en het Beeldkwaliteitsplan door de raad vastgesteld. De ambitie die Barendrecht zich heeft gesteld in 2015 luidde: “Het winkelgebied van Barendrecht op en rondom de Middenbaan is het hoofdwinkelcentrum van de gemeente. Het moet een aantrekkelijk en levendig centrum zijn met voldoende winkelvoorzieningen, bijpassende horeca, woningen, (culturele) voorzieningen, goede bereikbaarheid en voldoende parkeergelegenheid. Een prettig verblijfsgebied stimuleert daarbij de ontmoeting tussen mensen. Wij vinden het belangrijk dat de historische dorpskern en het winkelgebied beter met elkaar worden verbonden. Deze twee gebieden kunnen dan van elkaar profiteren en elkaar versterken. Deze ambitie willen we bereiken door de toepassing van een “gesplitste ontwikkeling” als ontwikkelingsstrategie. De gemeente heeft daarbij verschillende soorten rollen, afhankelijk van de potentie van een gebied en de kracht van de aanwezige eigenaren.”

Binnen deze ambitie zijn in de centrumaanpak de volgende knelpunten vastgesteld om op te lossen: 1. Tekort aan levensloopbestendige woningen 2. Verslechterde concurrentiepositie winkelcentrum 3. Parkeer- en logistieke problemen Om deze knelpunten op te lossen zijn er in de Ontwikkelstrategie de volgende doelen gesteld: 

Realisatie van levensloopbestendige woningen op verschillende locaties – nabij voorzieningen – in het centrum, die passen binnen de stedenbouwkundige structuur en waarbij het Barendrechtste karakter behouden blijft



Vernieuwen van het winkelgebied c.q. de winkelstructuur waarbij mogelijkheden ontstaan voor winkeluitbreiding aan de Middenbaan (aan de zijde van het Achterom) en betere zichtbaarheid van winkels/horeca/bedrijvigheid en mogelijke verplaatsing van de markt door herontwikkeling commercieel vastgoed en herinrichting openbaar gebied aan ’t Vlak. Totstandkoming van een aantrekkelijk verblijfsklimaat – met onder meer een ontmoetingsruimte/plein – door herontwikkeling commercieel vastgoed en herinrichting openbaar gebied aan ’t Vlak



Verbetering parkeer- en laad- en losmogelijkheden in het centrumgebied

7

2.2 Ruimtelijke Kansenverkenning en evaluatie Bovenstaande doelen zijn verwerkt in de Ruimtelijke Kansen Verkenning. Hierin zijn de locaties aangegeven waar kansen worden gezien om de knelpunten op te lossen. De uitvoering van de Centrumaanpak is een organische ontwikkeling. Het realiseren van woningen en winkels ligt primair als uitdaging bij de markt. De gemeente is aan zet voor de buitenruimte. In 2021 is de stand van zaken opgemaakt in het document ‘Grip op het centrumaanpak’. In deze evaluatie brengen we in beeld:    

Alle ontwikkellocaties uit de Ruimtelijke Kansenverkenning met huidige status Een evaluatie van de doelstellingen uit de Centrumaanpak 2015 Welke nieuwe kansen we zien voor een toekomstbestendig centrumgebied Welke onderzoeksvragen er zijn bij het opstellen van een nieuwe centrumvisie

Het doel van de evaluatie is de stand van zaken opmaken van de vastgestelde Centrumaanpak uit 2015 en om kansen te benoemen ter verdere uitwerking voor een nieuwe centrumvisie. In de Ruimtelijke Kansenverkenning, behorend bij de Centrumaanpak 2015, is de visie voor het centrum geschetst op basis van een projectenkaart. Het doel was een basis leggen voor nieuwe kaders en uitgangspunten bepalen voor het centrum. De Ruimtelijke Kansenverkenning is een inspiratiedocument voor het gesprek met ondernemers en eigenaren over hun eigen ontwikkelwensen en kansen. Waarbij is ingezet op een organische ontwikkeling van het gebied De raad stelde in december 2015 het Beeldkwaliteitsplan voor het Centrum waarin de identiteit en uitstraling van het centrum vanuit zijn historische context is neergelegd en een leidraad en inspiratiedocument is. We geven op de volgende pagina een overzicht van de locaties welke opgenomen zijn in de Ruimtelijke Kansenverkenning. De groen gemarkeerde locaties zijn gerealiseerd, oranje is in uitvoering, rood is nog niet gerealiseerd, paars zijn marktinitiatieven en paars gearceerd geeft weer waar de markt nog aan zet is. In bijlage 1 ‘overzicht deelprojecten’ worden de locaties kort beschreven.

8

Figuur 1 - Actuele overzichtskaart met alle deelprojecten

9

2.3 Concluderende samenvatting We kunnen overkoepelend stellen dat veel van de beoogde ontwikkellocaties uit de Centrumaanpak gerealiseerd zijn. Deze ingrepen hebben ook het gewenste resultaat opgeleverd. Soms zelfs meer, zoals het toepassen van klimaatadaptieve maatregelen. Vertraging is soms opgelopen door besluitvorming en/of weerstand vanuit de omgeving. Waar geen ontwikkelingen tot stand zijn gekomen heeft dit te maken met de faciliterende houding die de gemeente aan heeft genomen en de markt hebben laten komen met initiatieven. Dit is een bewuste keuze geweest bij de Centrumaanpak vanwege de financiële middelen.

10

Hoofdstuk 3 – Wonen in het centrum In de Centrumaanpak 2015 is als knelpunt aangegeven dat er een tekort aan levensloopbestendige woningen was. Het doel was: “De realisatie van levensloopbestendige woningen op verschillende locaties – nabij voorzieningen – in het centrum, die passen binnen de stedenbouwkundige structuur en waarbij het Barendrechtste karakter behouden blijft.” Als we kijken naar de woningen die vanaf 2015 gerealiseerd zijn kunnen we constateren dat de doelstelling uit de Centrumaanpak is behaald. In dit hoofdstuk geven we een verdere evaluatie op het thema ‘Wonen in het Centrum’ en onderzoeksvragen om over na te denken voor de toekomst van wonen in het centrum.

Figuur 2 - Voorgesteld programma uit de Ruimtelijke Kansenverkenning 2015

11

3.1 Evaluatie ‘Wonen in het centrum’ Binnen het centrumgebied zijn de afgelopen 10 jaar diverse woningbouwprojecten gerealiseerd. Op onderstaande afbeelding wordt weergegeven waar, hoeveel en in welke prijscategorie woningen zijn gerealiseerd.

Figuur 3 - Gerealiseerde woningen in het centrum sinds de Centrumaanpak 2015

12

Voor het totaal aantal woningen van deze periode betrekken we de locaties binnen de Centrumaanpak van de Ruimtelijke kansenverkenning en de locaties die daaraan gerelateerd kunnen worden zoals locatie De Heemraedt (Rijnstraat). In totaal zijn er 217 woningen gerealiseerd en 48 gesloopt. Netto zijn er 169 woningen toegevoegd. Prijscategorie Sociaal Middelduur Duur Totaal

Gerealiseerd 133 25 59 217

Gesloopt 46 0 2 48

Toegevoegd 87 25 57 169

Percentage 51% 15% 34% 100%

Als we kijken naar de aantallen woningen die toegevoegd zijn, zijn dit er meer dan in de Ruimtelijke Kansenverkenning als potentiële ontwikkelingen zijn weergegeven, namelijk 110. In de Ruimtelijke Kansenverkenning wordt een toevoeging van 98 levensloopbestendige woningen aangegeven. Van de Maashoek en de Mr. Lohmanstraat weten we dat dit levensloopbestendige woningen zijn, hiermee is met het toevoegen van 133 levensloopbestendige woningen de doelstelling uit de Centrumaanpak behaald. Er zijn in de Centrumaanpak geen specifieke doelen gesteld voor te realiseren prijscategorieën. We kunnen wel concluderen dat het grootste deel van de gerealiseerde woningen, sociale woningen betrof. Met het beeldkwaliteitsplan hebben we invulling gegeven aan de kaders voor het behoud van de stedenbouwkundige structuur en het karakter. Het beeldkwaliteitsplan richt zich op panden aan de winkelstraat en de achterliggende straten. Voor Patrimonium en de particuliere initiatieven is het kader een startpunt voor de planontwikkeling. Zowel bij de woningen als bij de winkels heeft dit geleid tot passende nieuwe panden. De appartementengebouwen langs de Binnenlandse Baan, het Binnenhof en de Lindehoevelaan zijn niet opgenomen in het beeldkwaliteitsplan. Voor deze plannen zijn stedenbouwkundige randvoorwaarden opgesteld.

In deze kaders zijn architectonische beelden meegegeven die als inspiratie gediend hebben. De Commissie Ruimtelijke Kwaliteit (voorheen: welstand) heeft de plannen verder beoordeeld. Daar waar sprake is van verdeeld particulier eigendom is de herontwikkeling niet of amper op gang gekomen. Er zijn wel pogingen gedaan, ook met betrokkenheid van de gemeente, maar dit heeft niet tot resultaat geleid. Het liep meestal vast op de financiën waardoor eigenaren niet tot een gezamenlijke ontwikkeling konden komen. Het betrof de locaties D1 ’t Vlak oostzijde en een aantal panden aan de Middenbaan.

13

3.2 Kansen en opgaven voor ‘Wonen in centrum’ Omgevingsprogramma Wonen Het woonprogramma beschrijft 5 doelen: 1. 2. 3. 4. 5.

Het bedienen van dringende woonbehoefte Het realiseren van betaalbare woningen Het behouden van een vitaal dorp Het realiseren van een toekomstbestendige woningvoorraad en leefomgeving Het realiseren van meer maatschappelijk nut.

Voor nieuwe ontwikkellocaties is de vraag van welk programma uitgegaan moet worden in relatie tot hetgeen reeds gerealiseerd is en de Barendrechtse woningbehoefte zoals beschreven in de Woonvisie en het Omgevingsprogramma Wonen. In het (nog vast te stellen) Omgevingsprogramma Wonen is opgenomen dat voor het centrum de accenten moeten liggen op de instroom van jonge doelgroepen. Senioren en oudere doelgroepen zijn daarmee uitgesloten, want daar is al veel voor gerealiseerd in het centrum sinds de Centrumaanpak. We zien een noodzaak voor het toevoegen van een significant aantal woningen in de ruimte die er nog is, dit zal gaan om kleine woningen in gestapelde vorm. Dit draagt bij aan de variatie van het woningaanbod in de gemeente Barendrecht. Een onderzoeksvraag is wat het gewenste aandeel van de sociale woningen is in het eindresultaat van de centrumontwikkeling. Verdichting In de Ruimtelijke Kansenverkenning staan een aantal locaties aangegeven waar herontwikkeling als wenselijk wordt gezien. Langs ’t Vlak, aan de Middenbaan en het Achterom en Onderlangs is ruimte geboden aan de markt. Deze ontwikkelruimte is nog steeds aanwezig en is een kans om te verdichten. Daarnaast zijn er andere ontwikkelmogelijkheden. Een mogelijkheid is om meer bouwlagen toe te staan. Op dit moment is maximaal 2 bouwlagen met kap aan de Middenbaan mogelijk.

Aan de zijde van het Achterom en Onderlangs zijn 3 lagen met kap mogelijk. De kans op een haalbare business case voor initiatiefnemers wordt groter bij meer planvolume. Onderzocht moet worden hoe een grotere verdichting passend gemaakt kan worden bij de omgeving en met het behoudt van het dorpse karakter. Een kanttekening daarbij is hoe we omgaan met parkeren. Een andere mogelijkheid is het aanbieden van gemeentelijke gronden die eerder voor parkeren gereserveerd waren. Hiermee ontstaat er meer ruimte om te ontwikkelen en kan de gemeente ook een andere rol aannemen. Voorstelbaar is om in een nieuwe visie grotere onderzoeksgebieden aan te merken, welke separaat van elkaar te ontwikkelen zijn. Zo ontstaat er meer schuifruimte en meer planvolume. Waarbij de ene locatie zich meer leent voor een hogere bouwhoogte dan de andere. Dit zijn onderzoeksvragen voor een nieuwe centrumvisie.

14

Positie gemeente In de Centrumaanpak is gekozen voor een facilitair grondbeleid. De herontwikkeling van het vastgoed was primair neergelegd als uitdaging bij de markt. De gemeente was aan zet voor de buitenruimte. Om de markt meer in beweging te brengen kan de gemeente ervoor kiezen om een meer actieve positie in te nemen. Dit kan op het vlak van grondpolitiek voor de gronden die de gemeente in het centrum in eigendom heeft, maar kan ook op het gebied van actiever faciliteren van particuliere partijen. Het helpt ondernemers expertise aan te bieden om te bepalen welke mogelijkheden er voor hun vastgoed zijn. Zo kan de verkenning van de ontwikkeling makkelijker opgestart worden. Een meer actieve houding vraagt van de gemeente meer risico en/of financiële inzet. Voor een nieuwe visie is het goed om opnieuw te bepalen welke houding de gemeente aanneemt ten opzichte van de gewenste ontwikkelingen in het centrum.

3.3 Onderzoeksvragen ter uitwerking in een nieuwe centrumvisie 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Hoe kunnen we invulling geven aan de doelen van het woonprogramma? Wat is er nodig om eigenaren in beweging te krijgen? Hoe staan ruimere kaders, zoals toestaan van meer bouwlagen tegenover het behoud van het dorpse karakter? Kan dit samen gaan? Welke ruimte is er binnen het centrum voor meer verdichting? Welk woningprogramma is noodzakelijk en gewenst in het centrum? Wat is de benodigde houding en rol van initiatiefnemers om gewenste ontwikkelingen in het centrum tot stand te brengen? Op welk moment overweegt de gemeente in plaats van een faciliterende rol, een rol in actief grondbeleid?

15

Hoofdstuk 4 - Levendig en aantrekkelijk centrum In de Centrumaanpak 2015 is als knelpunt aangegeven ‘verslechterde concurrentiepositie winkelgebied’. Het doel was: “Vernieuwen van het winkelgebied c.q. de winkelstructuur waarbij mogelijkheden ontstaan voor winkeluitbreiding aan de Middenbaan (aan de zijde van het Achterom) en betere zichtbaarheid van winkels/horeca/bedrijvigheid en mogelijke verplaatsing van de markt door herontwikkeling commercieel vastgoed en herinrichting openbaar gebied aan ’t Vlak. Totstandkoming van een aantrekkelijk verblijfsklimaat – met onder meer een ontmoetingsruimte/plein – door herontwikkeling commercieel vastgoed en herinrichting openbaar gebied aan ’t Vlak.” De doelstelling uit de Centrumaanpak is deels behaald. Er zijn aanpassingen gedaan in de openbare ruimte welke voor een aantrekkelijke verblijfklimaat hebben gezorgd. Het winkelgebied en de winkelstructuur zijn niet vernieuwd. In dit hoofdstuk geven we een verdere evaluatie op het thema ‘Levendig en aantrekkelijk centrum’ en onderzoeksvragen om over na te denken voor een meer levendig een aantrekkelijk centrum.

4.1 Evaluatie levendig en aantrekkelijk centrum Voor de Centrumaanpak is het uitgangspunt dat de gemeente aan zet is voor de kwaliteit van de buitenruimte en de markt aan zet is voor de ontwikkeling van goede winkels. De gemeente heeft ingezet op vernieuwing van de buitenruimte, het zichtbaarder maken van de entrees (zoals de entrees voor theater Het Kruispunt en ’t Vlak richting de Middenbaan) en het vernieuwen van de tussenopgangen. Het winkelgebied is in beperkte mate vernieuwd: er is geen nieuwe winkelstructuur aangebracht. We zien nog steeds dat de langgerekte structuur van de Middenbaan niet bevorderlijk is voor het creëren van een goede doorloop door het hele centrum. Winkels worden gericht bezocht blijkt uit de visie op Detailhandel- en Horecastructuur (2024)1. De situatie van winkels aan het Onderlangs en Achterom ten opzichte van de Middenbaan dragen niet aan bij het creëren van een doorloop en dus meerwaarde voor het centrum. Mogelijkheden voor winkeluitbreiding aan de Middenbaan (zijde Achterom) zijn geboden in de Ruimtelijke Kansenverkenning met een bijbehorend gevelbeeld in het beeldkwaliteitsplan. In beperkte mate is hier gebruik van gemaakt door ondernemers aan de Middenbaan. In het onderzoek van DTNP dat zij verricht hebben voor de visie op de Detailhandel- en Horecastructuur komt naar voren dat dit misschien niet de juiste richting was voor het centrum.

Het Kruispunt heeft voor een levendig en aantrekkelijk centrum een goede impuls gegeven. Met de verbouwing van Het Kruispunt is een plek gekomen voor diverse culturele en maatschappelijke functies, zoals de bibliotheek, theater, horeca en lokale radio-omroep. Omliggende plaatsen zoals Ridderkerk en Albrandswaard hebben geen theater en dit kunnen we dan als uniek zien voor Barendrecht. Verder zijn er maatschappelijke functies te vinden in ’t Trefpunt. Deze locatie is ook aangemerkt in de Ruimtelijke Kansenverkenning en een renovatie van het pand staat voor 2024 gepland. De muziekvereniging, een BSO en het Repair Café gaan zich hier vestigen. De buitenruimte wordt opnieuw ingericht en krijgt een verbinding met het Achterom.

1 Concept visie Detailhandel en Horecastructuur 2024

16

De herinrichting van de openbare ruimte aan ’t Vlak is nu in uitvoering en wordt gefaseerd aangepakt met de nieuwe doorsteek tussen Binnenlandse Baan en Onderlangs. Als ’t Vlak opnieuw ingericht is als groen en autovrij plein zal dit een goede kwaliteitsverbetering zijn en dienen als sfeervolle entree naar het centrum. De beoogde herontwikkeling van de bebouwing aan ’t Vlak is niet tot stand gekomen. We zien dat door verdeeld eigendom het lastig is om dergelijke ontwikkelingen tot stand te brengen. De bebouwing rondom ’t Vlak is aan onderhoud toe en het is een gemiste kans dat dit niet opgepakt is door de ondernemers. Verplaatsing van de markt blijkt voor de marktondernemers niet meer noodzakelijk. Het Binnenhof is in 2019 opgeleverd en heeft gezorgd voor een plein voor de markt en evenementen. Ondanks dat de Binnenlandse Baan het plein doorkruist functioneert het goed. Tijdens de jaarlijkse kermis en andere evenementen wordt de Binnenlandse Baan afgesloten. Wel is de vraag vanuit het raad gekomen om te onderzoeken of het mogelijk is de Binnenlandse Baan definitief af te sluiten zodat dit onder andere een verbetering is voor de wekelijkse markt. In het verkeersonderzoek dat dit jaar uitgevoerd wordt, wordt dit scenario onderzocht.

Om een aantrekkelijk centrum te creëren is in de openbare ruimte sinds de centrumaanpak aandacht geweest voor het toepassen van klimaatadaptieve maatregelen. Waterberging is toegepast onder het Binnenhof, Achterom West en wordt ook toegepast bij Onderlangs West en ’t Vlak. Vergroening is en blijft een uitgangspunt en is nodig voor een aantrekkelijk centrum, buitenruimte die uitnodigt tot verblijven en ontmoeten en hittebestendig is. Als we kijken naar functies in het centrum zien we de laatste jaren dat de opkomst diensten en ambachten groter werd terwijl het niet-dagelijkse aanbod wegviel2. De toename van veel dezelfde functies als kappers en broodjeszaken vergroten niet de levendigheid in het centrum. Dit heeft niet bijgedragen aan een doelstelling uit de Centrumaanpak 2015: ‘het verbeteren van de verslechterende concurrentiepositie van centrum’. We kunnen constateren dat de betrokkenheid bij de (meeste) ondernemers niet groot is om samen dingen op te pakken. Er wordt nu vanuit de gemeente ondersteuning geboden om een BIZ op te starten en we hopen dat dit in 2024 een definitieve vorm aan gaat nemen. We hopen dat dit ook een oplossing gaat bieden voor het probleem dat is ontstaan met het stallen van bedrijfsafvalcontainers in de openbare ruimte. Ondernemers zijn aangeschreven om iets te ondernemen.

We hebben een enkele reactie ontvangen, maar ook hier in is de bereidheid niet groot tot het ondernemen van een gezamenlijke actie. Een andere doelstelling vanuit de Centrumaanpak was om een verbinding te creëren tussen het Oude Dorp en het centrum Middenbaan. De Stepping Stone die in de Centrumaanpak is bedacht is met het ontwerp van het Binnenhof anders vorm gegeven. Door een aanpassing in de bestrating en toevoegen van groen langs de Schaatsbaan is gezocht naar het creëren van een optische verbinding tussen deze twee delen. De Heemraedt die in vorming aansluit op Heuvelsteijn completeert de vierde hoek van het Kruispunt. De ruimte is er niet om hier nog verdere aanpassingen door te voegen. De 1e Barendrechtseweg is een belemmerende factor. Na de herinrichting van ’t Vlak wordt het mogelijk voor ondernemers om een vergunning aan te vragen voor een terras op het nieuw ingerichte plein. Er zijn op meerdere locaties in het centrum dergelijke verblijfsplekken nodig om een aantrekkelijk en levendig centrum te creëren. Concluderend kunnen we stellen dat we door de ingrepen in de buitenruimte goede stappen hebben gezet om een meer aantrekkelijk centrum te creëren. In de Centrumaanpak zijn kaders geschept om ondernemers mogelijkheden te geven om bestaande winkels uit te breiden, desgewenst met woningbouw. Er zijn weinig initiatiefnemers die in gesprek gegaan zijn met de gemeente.

2 Uitkomst concept visie detailhandel en horeca

17

4.2 Kansen voor levendig en aantrekkelijk centrum Er wordt gewerkt aan het opzetten van een BIZ voor het centrum van Barendrecht. We hopen dat hiermee meer gezamenlijke acties van de grond komen om acties en/of evenementen in het centrum te organiseren en bereidheid om bijvoorbeeld gevels en bebouwing op te knappen. Om het opknappen van bestaande gevels te stimuleren kan de gemeente ook overwegen om een Gevelfonds in het leven te roepen. Dit vraagt wel om een investering, maar kan wel stimuleren om bestaande gevels op te knappen en te laten passen bij de gewenste uitstraling voor het centrum van Barendrecht. We zien ook kansen in het veranderen van de winkelstructuur. In het centrum is zowel aanbod op als tegen de dijk aan gevestigd. Op de dijk leidt dit daardoor tot een dubbelzijdig front maar aan weerzijden van de dijk is ook beneden aanbod gevestigd. Bezoekersstromen en aanbod worden daardoor verspreid over relatief veel locaties waardoor de druk op de markt laag is en passantenstromen niet optimaal worden gebundeld. Voor een nieuwe centrumvisie is het ook de vraag of we op de ‘achterkant situatie’, Achterom en Onderlangs, nog steeds ruimte willen bieden voor uitbreiding van winkels of dat de focus op de Middenbaan moet komen.

Bij het opstellen van een nieuwe visie ligt er een kans om na te denken op welke manier de langgerekte structuur van de Middenbaan doorbroken kan worden wel met het behoud van het historisch element van de Middenbaan als dijk. Qua aanbod van winkels op de Middenbaan is het goed om in de nieuwe visie te kijken welke ingrepen nodig en mogelijk zijn om hier verandering in aan te brengen. Een mix van functies is aantrekkelijk voor een levendig centrum. Meer kappers en broodjeszaken gaan hier niet aan bijdragen. Hoe willen we dat het centrum functioneert in de toekomst? Hoe werkt de detailhandel in het centrum en maken we het aanbod meer aantrekkelijk? Zien wij daar een rol in als gemeente om op te sturen? In de huidige centrumaanpak hebben we gestuurd op projecten. Een andere aanpak kan nodig zijn om het gewenste resultaat voor een goed functionerend centrum te bereiken. Bovenstaande onderzoeksvragen kunnen gecombineerd worden met het resultaat uit de visie op de Detailhandel- en Horecastructuur wat betreft de ruimte die er is voor een derde supermarkt. Wat de gevolgen hier van zijn voor andere supermarkten, de verkeersstromen en het brengen van meer levendigheid en doorloop in het centrum zijn vragen die nog nader onderzoek behoeven. De situering van deze derde supermarkt hangt hiermee sterk samen.

We zien kansen om het Achterom hierbij te betrekken en ook het creëren van een (horeca)plein met verbinding naar het (nog te renoveren) Trefpunt behoren tot de onderzoeksvragen. Het is belangrijk om bij de inrichting van de openbare ruimte aandacht te blijven houden voor het toevoegen van groen om een prettig verblijfsgebied te creëren. Er zijn prettige verblijfplekken wenselijk voor bezoekers van het centrum, om te zitten, spelen of te recreëren. Dit maakt een centrum aantrekkelijk. Voor een nieuwe visie is het goed om te onderzoeken wat er nodig is aan verblijfsplekken voor een aantrekkelijk centrum. Ook klimaat adaptieve maatregelen blijven nodig om toe te passen bij herinrichting van de openbare ruimte om opgaven als hittestress en wateroverlast voor de toekomst te borgen. Vaak staat het creëren van groen en de parkeersituatie met elkaar op gespannen voet. Voor een nieuwe centrumvisie willen we onderzoeken welke keuzes dit vraagt op het gebied van parkeren Een mix van voorzieningen maakt een centrum aantrekkelijk. Daarom is het van belang om aandacht te houden voor een maatschappelijke voorzieningen in het centrum. Het is niet alleen een winkelcentrum, maar ook vooral een centrum van het dorp. Kansen voor ’t Trefpunt liggen in het toevoegen van culturele functies in het gebouw in de ruimtes die geschikt zijn voor verhuur.

In april 2023 heeft een detailhandelsspecialist van de provincie Zuid-Holland een bezoek gebracht aan het centrum van Barendrecht om advies te geven over het aantrekkelijk houden van je centrum gebied. Daarna is er een quickscan (zie bijlage 2) toegestuurd met de 10 aandachtspunten welke kunnen bijdragen aan het opwaarderen van het centrum van Barendrecht. Bij de provincie zijn er mogelijkheden om samen op te trekken om het centrum gebied 18

toekomstbestendig te maken. Bij een nieuwe centrumvisie moeten we deze aandachtspunten meenemen en ook het gesprek aangaan met de provincie op welke manier zij ondersteuning kunnen bieden.

4.2 Onderzoeksvragen ter uitwerking in een nieuwe centrumvisie 1. Welk toekomstbeeld hebben wij voor ogen voor het centrum qua sfeer en functioneren detailhandel? 2. Waar hebben (potentiële) ondernemers van dagelijkse en niet-dagelijkse producten behoefte aan om zich te vestigen in centrum van Barendrecht? 3. Op welke manier kan je de langgerekte winkelstructuur doorbreken en een betere doorloop tot stand brengen en hierbij toch karakter van de Middenbaan bewaren? 4. Waar zijn nog verbeteringen mogelijk om een aantrekkelijk verblijfsgebied in het centrum te creëren? Bijvoorbeeld meer groen, toevoegen van een (horeca)plein, plekken om te zitten. 5. Hoe stimuleer je ondernemers/investeerders tot het opknappen of herontwikkeling van bestaande panden? 6. Hoe geven we de klimaatopgave een plek? 7. Wat zijn mogelijkheden om verslechterende concurrentiepositie in het centrum tegen te gaan? 8. Welke beleving staat centraal in het centrum en welke plekken kunnen toegevoegd worden om deze beleving te verbeteren? 9. Hoe breng je meer levendigheid en leefbaarheid in balans?

19

Hoofdstuk 5 - Beter parkeren en bereikbaarheid In de Centrumaanpak werd als knelpunt aangegeven ‘parkeer- en logistieke problemen’ “Verbeteren parkeer- en laad- en losmogelijkheden in het centrum.” De doelstelling voor het toevoegen van het aantal parkeerplaatsen is behaald. Met de herinrichting van het Binnenhof, het Achterom West en Onderlangs West zijn meer parkeerplaatsen gerealiseerd. Bij de herinrichting is rekening gehouden met voldoende laad- en losplekken. In dit hoofdstuk geven we een verdere evaluatie op het thema ‘parkeer- en logistieke problemen’ en onderzoeksvragen om na te denken over een bereikbaar centrum.

5.1 Evaluatie parkeren en bereikbaarheid Parkeren In figuur 4 zijn de locaties weergegeven vanuit de Ruimtelijke Kansenverkenning voor het oplossen van parkeerproblemen. In figuur 5 is weergegeven hoeveel parkeerplaatsen er op deze locaties sinds 2015 zijn gerealiseerd.

Figuur 4 - Centrumaanpak 2015 - kansen voor parkeren

20

Figuur 5 - Huidige situatie

21

We kunnen concluderen dat er voldoende parkeerplekken zijn gerealiseerd. In de Centrumaanpak is aangegeven dat de doelstelling was 795 parkeerplaatsen te realiseren. In totaal zijn er momenteel 915 parkeerplaatsen in het centrumgebied. Het uitgangspunt van de bestaande aantallen zijn niet gelijk. In de bestaande situatie in de Ruimtelijke Kansenverkenning (659 parkeerplaatsen) ontbreekt de Maasstraat II en de Windsingel. De Maasstraat II is later benoemd als overloop gebied voor het centrum. De ontwikkeling van de Rabobanklocatie moest zijn eigen parkeerplaatsen organiseren, maar dat is niet het geval geweest. In de parkeertellingen is daarom de herinrichting van het parkeerterrein rondom Borgstede meegenomen. Ook de Lindehoevelaan was niet meegenomen. In 2024 wordt er een parkeeronderzoek uitgevoerd voor de gehele gemeente. Hieruit zal ook voor het centrum blijken hoe hoog de parkeerdruk is. Wat we weten uit eerdere onderzoeken is dat de vrijdag vanwege de markt op het Binnenhof een dag is met een hoge parkeerdruk in het centrum. Bij ’t Vlak komen ook signalen van bewoners dat zij moeite hebben met het vinden van een parkeerplek. Over het algemeen kunnen we stellen dat we weinig klachten krijgen over een te hoge parkeerdruk in het centrum. In de Centrumaanpak zijn we uitgegaan dat er een parkeerfonds werd ingesteld.

Het was de bedoeling dat marktinitiatieven hier een bijdrage in zouden storten om de kosten van de aanleg van de parkeerplaatsen te bekostigen. Dit parkeerfonds is niet ingesteld. Dit heeft als reden dat we als gemeente niet aan de verplichting heeft kunnen voldoen. Het bedrag dat in het parkeerfonds gestort wordt, moet de gemeente besteden aan parkeren. Dat is niet eenvoudig in verband met de beperkte openbare ruimte die er is voor parkeren. Daarnaast zijn de financiën te laag, waardoor er meer geld nodig is om daadwerkelijk parkeerplaatsen te kunnen aanleggen. In de Centrumaanpak is vooral gekeken naar autoparkeren. Er moet ook meer aandacht komen voor fietsparkeren. Er is behoefte om veilig fietsen te kunnen parkeren. Momenteel is fietsparkeren wel onder de aandacht. Er komt een pilot voor een bewaakte fietsenstalling in het centrum. Deze wordt gerealiseerd aan het Achterom en biedt plek voor circa 50 fietsen. Dit jaar wordt een verkeersonderzoek uitgevoerd voor het centrum, hier krijgt fietsparkeren aandacht en wordt onderzocht waar de behoefte ligt en waar de knelpunten liggen. Op de Middenbaan is overlast ontstaan door fietsers die hier fietsen terwijl dit een voetgangersgebied is. Handhaving heeft hier al op geacteerd door het uitvoeren van controles.

Om het betreden van de Middenbaan met de fiets te ontmoedigen zijn fietsnietjes bij de ingang (Middenbaan) van de Albert Heijn verwijderd. Bij de realisatie van de appartementen aan Middenbaan 64 (voormalig Intertoys) is een deelauto als oplossing voor het tekort aan parkeerplaatsen toegepast. Na realisatie blijkt echter dat deze deelauto amper gebruikt wordt. De bewoners hebben allen al een eigen auto of hebben geen (deel)auto nodig. We evalueren met de VvE of een andere invulling dan een eigen auto mogelijk is. We kunnen wel concluderen dat een deelauto in kleinschalige omvang niet het beoogde effect geeft en er zitten veel administratieve lasten aan voor de gebruikers. In een grotere groep van mensen zou het wellicht een uitkomst kunnen zijn. Ook het ontbreken van betaald parkeren maakt de kans op slagen minder groot. Bij het Achterom West is een blauwe zone toegepast, maar deze borden zijn afgeplakt. Dit is vanwege de woningen aan de mr. Lohmanstraat die hier gerealiseerd zijn. Volgens het parkeerbeleid moeten deze bewoners een ontheffing krijgen, maar deels kunnen zij ook op eigen terrein parkeren. Het eigen terrein moet zoveel als mogelijk eerst benut worden. Dit vraagt nog om een nadere beleidsuitwerking. Op het Binnenhof is een blauwe zone toegepast waar de regeling wel van kracht is.

Het doel is om de bezoekers van het centrum overdag dichtbij te kunnen laten parkeren en ’s avonds kunnen deze parkeerplaatsen door de bewoners gebruikt worden. Dit functioneert naar behoren. 22

Logistiek / bereikbaarheid In figuur 6 zijn de locaties aangegeven in de Ruimtelijke Kansenvekenning waar kansen worden aangegeven om logistieke knelpunten op te lossen.

Figuur 6 - Centrumaanpak 2015 - kansen voor logistiek

Het knelpunt voor de draaicirkel van vrachtwagens aan het Onderlangs West is momenteel niet meer bekend als probleemsituatie. ’t Vlak wordt in 2024 autovrij gemaakt en de verwachting is dat dit eind november gereed is. Aan het Onderlangs West wordt vervangende parkeerruimte gerealiseerd welke nodig is vanwege de parkeerplaatsen die wegvallen aan ’t Vlak. Voor het laden en lossen van een aantal winkels aan de Middenbaan wordt er bij de herinrichting van ’t Vlak ook ruimte gecreëerd. Voor de Middenbaan zijn er venstertijden voor het laden en lossen. Het is niet bekend dat dit nu nog knelpunten oplevert. Uitkomsten uit het verkeersonderzoek kunnen wellicht tot andere conclusies leiden. Voor de locatie Onderlangs Oost is er nog steeds een knelpunt met betrekking tot het laden en lossen. Dit gaat met name om de bevoorrading van de supermarkt, het draaien en keren van de grote vrachtwagens levert nog wel eens gevaarlijke situaties op. De garageboxen aan het Weerom en de Keerweer zijn aangekocht om extra parkeerruimte te creëren. De garageboxen aan het Weerom zijn inmiddels gesloopt en hier zijn parkeerplaatsen voor terug gekomen. Er is nog geen definitieve herinrichting van het gebied. De gedachte was om de herinrichting en het oplossen van het knelpunt mede te bekostigen vanuit bijdragen van initiatiefnemers in een parkeerfonds.

Er hebben zich nog geen ontwikkelingen voorgedaan in dit gebied en tevens is het parkeerfonds niet ingesteld. De herindeling van het parkeerterrein bij de Jumbo en het bieden van meer ruimte voor 23

de laad- en lossituatie aldaar is nog steeds een knelpunt dat opgepakt moet worden. Daar is tevens een nieuwe ambitie bij gekomen, namelijk de herinrichting van de Lindehoevelaan. Deze weg is ingericht voor 50 km/h. Dat is een onwenselijke situatie voor een weg in het centrum. Een herinrichting biedt kansen om de verkeersveiligheid te verbeteren, maar ook de openbare ruimte in zijn algemeenheid. Verder is het van belang dat we aandacht houden voor de toegankelijkheid voor mindervaliden. Als voorbeeld wat doen we met het hoogteverschil op de Middenbaan zelf? Dit wordt door mindervaliden als gevaarlijk ervaren. De ligging van gehandicaptenparkeerplaatsen zijn niet altijd even logisch gesitueerd, zoals bij de Mr. Lohmanstraat. Er is sinds de centrumaanpak wel naar andere oplossingen gezocht maar deze zijn niet eenvoudig te vinden. Dit blijft een aandachtpunt. Bij de herinrichting van het plein aan het Binnenhof is het zebrapad/voetgangersoversteekplaats schuin komen te liggen. Dit levert bij verschillende voetgangers een onduidelijke situatie op. De planning is dat dit zebrapad aangepast wordt samen met de werkzaamheden van ’t Vlak, Doorsteek en Binnenlandse Baan. De verbinding vanaf het station naar het centrum is voor fietsers verbeterd met de aanleg van een snelfietsroute. Op het Binnenhof is daarnaast meer ruimte gemaakt voor fietsparkeren.

Aan de achterzijde van de Albert Heijn is ook meer plek geboden voor het parkeren van de fiets. Momenteel is gestart met de aanleg van een bewaakte fietsenstalling aan het Achterom, waar plaats geboden wordt voor circa 50 fietsen. Op dit moment wordt een verkeersonderzoek voor het centrum opgestart. In dit onderzoek wordt gekeken naar de bereikbaarheid van het centrum en wat de gevolgen zijn voor de druk op de wegen indien bepaalde keuzes worden gemaakt, zoals het afsluiten van de Binnenlandse Baan ter plaatse van het Binnenhof zodat hier een plein als één geheel ontstaat of een knip bij de Lindehoevelaan. Uitkomsten worden meegenomen in de op te stellen nieuwe centrumvisie.

5.2 Kansen parkeren en bereikbaarheid De ruimte in het centrum is schaars dus we moeten goed nadenken over hoe we deze ruimte benutten. Daarbij is het van belang om na te denken hoe we om willen gaan met het aanleggen van parkeerplaatsen. Zijn er zoveel parkeerplaatsen voor de auto nodig? Voldoende parkeerplaatsen bij het centrum zijn van belang, maar hoe meer parkeerplaatsen je aanlegt hoe meer men met de auto wil/kan komen. Door kansen te benutten in het kader van duurzame mobiliteit laten we zien dat we een actieve en bewuste gemeente willen zijn. Om optimaal invulling te geven aan het centrum zal het wellicht nodig zijn om andere keuzes te maken ten opzichte van parkeren. Indien er meer woningen toegevoegd worden aan het centrum komt dit op gespannen voet te staan met het aantal benodigde parkeerplaatsen, tevens is het belangrijk om aandacht te houden voor het toevoegen van groen en horeca. Een keuze kan liggen om betaald parkeren te gaan hanteren in het centrum van Barendrecht om het autogebruik terug te dringen. Betaald parkeren is een sturingselement. Het voordeel is dat het parkeren voor de inwoner van het centrum gegarandeerd blijft door vergunningen (eerste vergunning kleine bijdrage) en dat de bezoeker meer wordt gedwongen om na te denken over het parkeren.

Er zijn vormen van betaald parkeren dat de korte bezoeker niets of nauwelijks iets betaald, maar de langdurige bezoeker wel. Daarnaast komen nu veel mensen uit de buurt met de auto naar het centrum en voor hen wordt het interessanter om met de fiets of te voet naar het centrum te komen. Een deelauto zal ook beter werken indien betaald parkeren wordt ingevoerd. Bewoners van het centrum zullen dan eerder voor een deelauto kiezen dan een vergunning voor hun eigen auto aan te vragen of ervoor te kiezen buiten de betaalde zone te parkeren. In de onderzoeken die uitgevoerd worden omtrent parkeren en verkeersbewegingen laten we doorrekenen hoe de situatie er uit ziet bij het toevoegen van woningen, dit wordt voor verschillende scenario’s 24

bekeken. Deze uitkomsten nemen we mee in de nieuw op te stellen visie. Daaruit moet blijken of een keuze voor een ander parkeerbeleid nodig is indien we bepaalde ambities willen behalen. De herinrichting Lindehoevelaan zien we als een kans om uit te werken voor de nieuwe centrumvisie. We zien kansen voor nieuwe ontwikkelingen in dit gebied. Daar kan de herinrichting van de parkeerplaatsen aan het Onderlangs, het verbeteren van het laden en lossen en de knelpunten van de Lindehoevelaan aan gekoppeld worden. Een scenario voor separate uitvoering hiervan moet ook tot de mogelijkheden behoren. Voor de herinrichting van het Achterom Oost (I2) liggen ook kansen. In de Centrumaanpak 2015 is dit gebied ingericht voor parkeerplaatsen, waarbij ook groen toegevoegd zou worden en klimaatadaptieve maatregelen toegepast. Het is echter een groot gebied wat ook kansen biedt voor een andere inrichting dan enkel parkeerplaatsen, met name indien blijkt dat er momenteel geen parkeerproblemen meer zijn. Dit moet het onderzoek dat dit jaar uitgevoerd wordt uitwijzen. De verbinding tussen het station en het centrum kan voor voetgangers verbeterd worden en aantrekkelijker worden gemaakt, zeker gezien de ontwikkeling van de Stationstuinen is dit een kans. In de Barendrecht Centraal Visie (vastgesteld 6 maart 2018) is hier reeds aandacht aan besteed en is een goede input voor de nieuwe centrumvisie.

5.3 Onderzoeksvragen ter uitwerking in een nieuwe centrumvisie 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Wat is de uitkomst van het parkeeronderzoek? Hoe veel parkeerplaatsen hebben we nog nodig? Is er sprake van hoge parkeerdruk? Wat is de uitkomst van het verkeersonderzoek? Geeft dit aanleiding tot afsluiting van de Binnenlandse Baan en een knip voor de Lindehoevelaan? Wanneer gaat het toevoegen van het aantal woningen knellen met het aantal parkeerplaatsen? Willen we overgaan op betaald parkeren indien dit nodig blijkt bij toevoegen van meer woningen? Hoe lossen we huidige logistieke problemen op? Ook rekening houdend met het scenario van toevoegen woningen aan het centrum. Aandacht voor langzaam verkeer verbindingen.

25

Hoofdstuk 6 - Financiële verantwoording In een geheime bijlage (bijlage 2) is een overzicht opgenomen van de financiën sinds het vaststellen van de Centrumaanpak 2015.

Toelichting op financieel overzicht

26

Hoofdstuk 7 – Conclusie en aanbeveling In het onderzoeksrapport ‘Plan in vertraging’ (2017) deed de rekenkamer Barendrecht een aantal aanbevelingen. Hieronder noemen we deze aanbevelingen en geven we aan wat onze evaluatie hier op is. 1. Houd vast aan de koers die met de centrumaanpak is ingezet, maar ga daarbij na of vanuit gemeentelijke zijde meer investeringen nodig zijn om te borgen dat de knelpunten in het centrum daadwerkelijk worden opgelost. We hebben vastgehouden aan de koers die we uitgezet hebben in de centrumaanpak. Gedurende het proces is gebleken dat er meer investeringen nodig waren vanuit de gemeente om doelen uit de centrumaanpak te bereiken. 2. Stel een evaluatie op wanneer projecten worden stopgezet die net als de centrumontwikkeling een moeizaam verloop hebben gekend, zodat hieruit in de breedte lessen getrokken kunnen worden voor toekomstige projecten. Er zijn tot op heden geen projecten in het centrum stopgezet. Echter zijn er nu wel andere inzichten gekomen die vragen om opnieuw te kijken naar de invulling van het centrum voor de toekomst. Voordat we deze keuzes maken en ons richten op een nieuwe visie voor het centrum evalueren we met dit stuk de centrumaanpak die in 2015 is vastgesteld. Daarnaast deed de rekenkamer de volgende aanbevelingen aan de raad: 3.

Stel als raad bij complexe projecten als de centrumontwikkeling heldere kaders ten aanzien van het er moet gebeuren om de doelstellingen van de beoogde ontwikkeling te realiseren. Geef het college voldoende ruimte om in de nadere uitwerking van de plannen voortvarend tot de meeste optimale oplossing te komen. Er zijn tot op heden geen projecten stopgezet. Echter zijn er nu wel andere inzichten gekomen die vragen om opnieuw te kijken naar de invulling van het centrum voor de toekomst. Voordat we deze keuzes maken en ons richten op een nieuwe visie voor het centrum evalueren we met dit stuk de centrumaanpak die in 2015 is vastgesteld. 4. Wees doortastend in de besluitvorming ten aanzien van de centrumaanpak en laat discussies voer uitgangspunten of planonderdelen niet onnodig lang voortduren. Dit is niet in ieder project gebeurd. Met name bij ’t Vlak zien we dat discussies over het plan voor vertraging in het proces hebben gezorgd. Terugkijkend op deze aanbevelingen kunnen we concluderen dat we deze opgepakt hebben. Besluitvorming heeft wel geleid tot andere keuzes in sommige gevallen en vertraging. Qua deelprojecten kunnen we zoals eerder genoemd stellen dat we veel daarvan uitgevoerd hebben. Qua grotere gebieden in de buitenruimte staan deelgebieden D2, D3 en I2 (hieronder rood aangegeven) nog open om te herstructureren.

We adviseren om eerst de bestaande Centrumaanpak te herijken voordat in deze gebieden geïnvesteerd wordt. De beschikbare ruimte in het centrum is schaars en we willen deze duurzaam inzetten voor een toekomstbestendig centrum. Er ligt een forse woonopgave die wellicht een plek kan krijgen in het centrum.

27

Vragen als hoe zien wij het centrum van Barendrecht voor ons met behoud van het dorpse karakter en hoe om te gaan met parkeren en de huidige parkeerdruk spelen daarbij rol. Verder willen de uitkomsten van de Visie op de detailhandel- en horecastructuur betrekken in de ontwikkeling van een nieuwe centrumvisie

Figuur 7 - Overzicht gerealiseerde deelprojecten

Het is goed om bij een nieuwe visie ook te kijken naar omliggende gemeenten. Als we nu kijken naar bijvoorbeeld Ridderkerk zien we dat deze plaats qua inwonersaantal vergelijkbaar is. Ridderkerk heeft echter sinds de jaren ’90 al een veel groter centrumgebied in vergelijking met Barendrecht. Na een periode 28

van leegstand functioneert het winkelcentrum daar weer goed. Een overdekt winkelcentra is verbouwd en er is een Lidl toegevoegd aan het centrum. Er is in tegenstelling tot Barendrecht een actieve BIZ en ondernemersvereniging. Ontwikkelingen komen echter ook moeizaam van de grond. Het plan is optoppen van het winkelcentrum, maar de economie stagneert dit. De rol die de gemeente in Ridderkerk aanneemt is gelijk aan Barendrecht, een faciliterende met betrekking tot initiatieven en investeren in de openbare ruimte. Daarbij is de ruimtelijke opzet verschillend met die van Barendrecht. Het is goed om in een nieuwe visie te kijken naar hoe centrumgebieden functioneren in plaatsen die ook te maken hebben met niveau verschil door een dijkstructuur. Een nieuwe visie voor het centrum willen we door middel van een breed participatie traject tot stand laten komen. Hoe we deze participatie gaan insteken moeten we in overleg nog invullen. We stellen een plan van aanpak op om alle stakeholders te betrekken bij het opstellen van een toekomstbeeld voor het centrum van Barendrecht. Het opstellen van de visie bekostigen we uit het nog beschikbare investeringskrediet voor het Centrumplan.

29