Besluit

RAADSBESLUIT Onderwerp: Inhoudelijke uitgangspunten voor het participatieproces van de omgevingsvisie Barendrecht 2040

Gemeenteraad: 26 januari 2021

Zaaknummer: 143080

Commissie Ruimte 8 december 2020

De raad van de gemeente Barendrecht; gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders op 10 november 2020; gezien het advies van Commissie Ruimte op 8 december 2020; gelet op Omgevingswet overwegende, dat De omgevingsvisie is één van de verplichte instrumenten onder de omgevingswet. Er is door de gemeenteraad een plan van aanpak vastgesteld voor het opstellen van deze gemeentelijke omgevingsvisie. Het vaststellen van de uitgangspunten vormt onderdeel van dat plan van aanpak.

BESLUIT: 1. De uitgangspunten zoals geformuleerd in de notitie 'Onderweg naar een omgevingsvisie; Inhoudelijke uitgangspunten voor het participatieproces' vast te stellen 2. De uitgangspunten als kader mee te geven voor de tweede stap in het participatieproces voor de omgevingsvisie

Aldus besloten in de vergadering van de gemeenteraad Barendrecht van 26 januari 2021.

Onderweg naar een omgevingsvisie

Inhoudelijke uitgangspunten voor het participatieproces 28 oktober 2020

Inleiding In de omgevingsvisie worden de grote lijnen van voor toekomstige ontwikkelingen in de gemeente vastgelegd. De omgevingsvisie raakt aan de fysieke leefomgeving in de breedste zin van het woord. Kort samengevat is een omgevingsvisie een integrale visie op de fysieke leefomgeving. Barendrecht staat aan de vooravond van (grote) inbreidings- en transformatieopgaven, omdat de ruimte schaars is geworden. Dit terwijl Barendrecht komt uit een periode van (op grote schaal) uitbreiden. De beperkt beschikbare ruimte leidt tot diverse ruimtelijke vraagstukken die in de omgevingsvisie aandacht moeten krijgen. De omgevingsvisie wordt daarmee een instrument dat door het gemeentebestuur en de samenleving gebruikt kan worden om de grote lijnen voor de ontwikkeling van de gemeente mee uit te zetten.

Het geeft richting aan de discussies die de komende jaren gevoerd moeten worden met betrekking tot de grote ruimtelijke opgaven waar de gemeente voor staat. In deze uitgangspuntennotitie worden de inhoudelijke kaders op hoofdlijnen geschetst voor de vier opgaven met de grootste ruimtelijke impact. Deze uitgangspunten zijn het kader voor de volgende fase van het maken van de omgevingsvisie waarin de gegeven uitgangspunten worden uitgewerkt samen met inwoners, ondernemers en organisaties in Barendrecht. Ook zal in deze fase afstemming worden gezocht met de ketenpartners van de gemeente.

De ruimtelijke opgaven en de uitgangspunten

Een gezonde leefomgeving Groen in de nabije omgeving is een belangrijke voorwaarde voor een gezonde leefomgeving; Aanwezig groen zuivert de lucht en biedt verkoeling tijdens de (steeds warmer wordende) zomers. Groen werkt positief op ons gemoed en groen nodigt uit tot beweging in de vorm van wandel- en fietsroutes. In de gemeente Barendrecht vormt de Oude Maas bovendien een uniek stuk natuurgebied dat – net zoals het Buijtenland van Rhoon, de Rhoonse Grienden en het Waalbos – een regionale functie heeft en recreanten van buiten de gemeente aantrekt. Om een gezonde, groene leefomgeving te borgen, hanteert de gemeente Barendrecht de volgende uitgangspunten: •

Groen in de straat en groene loopen/of (snel)fietsroutes naar het buitengebied vormen de basis. Wij willen deze basis verder versterken;

•

Ons buitengebied zelf heeft veel gebruikspotentie. Deze potentie willen we meer benutten door het buitengebied beter te ontsluiten voor fietsers en wandelaars;

•

Bijzondere en mooie plekken langs bijvoorbeeld de Oude Maas en de Gaatkensplas krijgen extra waarde door het (op beperkte schaal) toevoegen van recreatieve voorzieningen;

•

Agrarisch medegebruik als lokale karakteristiek voor onze polders moet mogelijk blijven;

•

Het groen is ook belangrijk voor de biodiversiteit. We richten onze groene omgeving robuust in, zodat het minder kwetsbaar is voor periodes van droogte of te veel water.

Verstedelijking De regionale woningbehoefte is groot en de druk op de woningmarkt enorm. Er is in de regio met name behoefte aan betaalbare woningen en sociale woningbouw. Barendrecht is een gemeente met een woningvoorraad die zich vooral in het middensegment bevindt, veelal gebouwd in het zogenaamde suburbane woonmilieu met hoofdzakelijk grondgebonden eengezinswoningen. Om ruimte te bieden aan de regionale woningvraag, hanteert Barendrecht de volgende uitgangspunten: •

We zetten in op verdichting en transformatie van het bestaand bebouwd gebied om het buitengebied zoveel als mogelijk te vrijwaren van bebouwing;

•

Gestapeld bouwen is noodzakelijk om die verdichting te realiseren. Dit biedt kansen voor meer differentiatie in woningtypen. De bouwhoogte moet wel passen in de directe omgeving (de wijk) en bij voorkeur geconcentreerd plaatsvinden nabij (centrum) voorzieningen en hoogwaardig openbaar vervoer;

•

We bouwen gefaseerd aan ‘buurtjes’ om de sociale samenhang te borgen en te versterken;

•

De bouw van nieuwe woningen combineren we altijd met andere opgaves in de buitenruimte zoals bijvoorbeeld meer groen en blauw in het kader van de klimaatopgave.

De energietransitie Wereldwijd zijn er afspraken gemaakt over klimaatdoelstellingen. Een belangrijke stap voor Nederland om te voldoen aan die klimaatdoelstellingen is het stoppen met het verbruiken van aardgas als energiebron en over te stappen op hernieuwbare energiebronnen. In onze regio is de vraag naar elektriciteit groter dan de regio zelf duurzaam op zou kunnen wekken. Dit geldt ook voor Barendrecht als aparte entiteit binnen die regio. Zelfs bij een maximale inzet op een warmtenet, blijft de elektriciteitsvraag groot. De beschikbare ruimte voor duurzame opwek van alle voor Barendrecht benodigde elektriciteit is beperkt. Hiervoor hanteren wij de volgende uitgangspunten: 

We kiezen voor het maximeren van zon op daken en langs hoofdinfrastructuur;



We bedden energieopslaglocaties (“accu’s”) ruimtelijk in om de noodzaak tot opwek te beperken;



In het buitengebied hebben zonneparken vooralsnog geen hoge prioriteit, omdat het “laadvermogen” van het open landschap in onze gemeente daarvoor beperkt is in relatie tot andere opgaven.

Economische veranderingen Barendrecht kent meerdere (grote) bedrijventerreinen, zoals Vaanpark, BT-Oost en Reijerwaard. Ook is er sprake van meerdere ‘centrum’ gebieden met detailhandel en horeca. Door ontwikkelingen op het gebied van verduurzaming, mobiliteit en verdergaande digitalisering en robotisering, zijn er verschillende toekomstscenario’s denkbaar voor deze verschillende werklocaties. Omdat de werklocaties zo van elkaar verschillen, worden er samen met onze ondernemers toekomstscenario’s gemaakt per “cluster” van vergelijkbare werkgebieden. Een aantal algemene uitgangspunten willen wij al wel benoemen: •

Het vasthouden van werkgelegenheid binnen de gemeentegrenzen is van belang;

•

We behouden daarom graag een aantal bedrijfslocaties in de gemeente Barendrecht. Hierbij vinden wij het clusteren van bedrijven die bij elkaar passen en elkaar nodig hebben ten behoeve van kennisuitwisseling, het vergroten van circulariteit of het vereenvoudigen van vervoersstromen wenselijk en willen wij dat actief faciliteren. Daarnaast ondersteunen wij innovaties t.b.v. een toekomstbestendig bedrijfsleven;

•

Om de beleving en daarmee het verblijfsklimaat op de bedrijfslocaties te verbeteren, maken we functiemenging (op beperkte schaal) mogelijk;

•

Voor één of meerdere nog nader te bepalen bedrijfslocaties kiezen we – gelet op de omvangrijke verstedelijkingsopgave - voor een transformatie naar woningbouw.

Raadsvoorstel Onderwerp: Inhoudelijke uitgangspunten voor het participatieproces van de omgevingsvisie Barendrecht 2040

College van burgemeester en wethouders 10 november 2020

Zaaknummer 143080

Portefeuillehouder Arnoud Proos

Commissie Ruimte 8 december 2020

Openbaar

Gemeenteraad 26 januari 2021

Geadviseerd besluit 1. De uitgangspunten zoals geformuleerd in de notitie 'Onderweg naar een omgevingsvisie; Inhoudelijke uitgangspunten voor het participatieproces' vast te stellen 2. De uitgangspunten als kader mee te geven voor de tweede stap in het participatieproces voor de omgevingsvisie

Raadsvoorstel Inleiding U heeft in de raadsvergadering van 23 april jl. de procesaanpak voor de omgevingsvisie vastgesteld. De procesaanpak bestaat uit vijf stappen. In de eerste stap zijn - door middel van een digitale enquête - toekomstbeelden opgehaald bij inwoners. De resultaten van deze eerste stap zijn op 6 oktober jl. met u gedeeld, gevolgd door een gesprek over de inhoudelijke uitgangspunten die u als raad mee zou willen geven voor de volgende stap in het participatieproces. De resultaten van dat gesprek zijn opgenomen in de voorliggende notitie. Beoogd effect Het betrekken van inwoners en ondernemers bij de omgevingsvisie is door u als randvoorwaardelijk benoemd, waarbij de participatie wel binnen vooraf gestelde kaders plaats moet vinden. Met het vaststellen van de uitgangspunten ontstaat het inhoudelijk kader waarmee een volgende stap in het participatieproces genomen kan worden en inwoners en ondernemers betrokken blijven bij deze planvorming. Relatie met beleidskaders De omgevingsvisie vormt - na vaststelling - het nieuwe, overkoepelende beleidskader in het ruimtelijke domein. Bij het maken van de omgevingsvisie wordt de vigerende strategische visie 'Samen bouwen aan Barendrecht' als vertrekpunt genomen zoals benoemd in de eerder vastgestelde procesaanpak.

Omdat er ten behoeve van de strategische visie al uitgebreid en intensief is geparticipeerd, hoeft niet alles opnieuw ter discussie komen te staan. Het participatieproces voor de omgevingsvisie moet aanvullend zijn en daarmee van meerwaarde op vraagstukken die bij de strategische visie onderbelicht zijn gebleven. Het gaat dan met name om keuzevraagstukken over de toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen. Deze hebben niet expliciet onderdeel uitgemaakt van de Strategische visie. Argumenten 1.1 de uitgangspunten zijn samen opgesteld De uitgangspunten zoals verwoord in de notitie zijn het resultaat van een bijeenkomst met leden van uw raad op 6 oktober jl. waarbij de grote (ruimtelijke) opgaven voor Barendrecht centraal hebben gestaan, evenals de resultaten uit de bewonersenquête over diezelfde grote opgaven. 1.2 het vaststellen van uitgangspunten is een vereiste van uw raad Het vaststellen van inhoudelijke uitgangspunten als kader voor de participatie is een door uw raad gewenste stap in het proces voor de omgevingsvisie en als zodanig vastgesteld in de procesaanpak 2.1 de uitgangspunten zijn nodig voor een goede participatie De omgevingsvisie is een instrument dat een integraal beleidskader vormt voor de lange termijn. Het is daarmee een veelomvattend instrument.

Om de participatie succesvol te laten verlopen is het van belang dat u als raad aan de voorkant duidelijk bent over de uitgangspunten en daarmee dus aangeeft welke toekomstbeelden wél en welke níet bespreekbaar zijn. Overleg gevoerd met De uitgangspunten zoals geformuleerd in de notitie zijn gebaseerd op de resultaten van het gesprek dat met leden van uw raad op 6 oktober jl. is gehouden. In dat gesprek zijn de resultaten van de inwonersenquête meegenomen. Kanttekeningen 2.1 participatie is ook mogelijk zonder kader Hoewel u als gemeenteraad heeft aangegeven graag zelf vooraf een aantal inhoudelijke kaders mee te willen geven voor het participatieproces, is dat niet verplicht. Participatie is uiteraard ook mogelijk

zonder het vaststellen van deze inhoudelijke uitgangspunten. Daardoor ontstaat (nog) meer ruimte voor de participanten. Het is alleen zinvol om deze ruimte geven wanneer u het resultaat dan ook (in grote lijnen) accepteert. Uitvoering/vervolgstappen Met het vaststellen van de uitgangspunten wordt de tweede stap in het traject van de omgevingsvisie afgerond. In stap drie worden de uitgangspunten in een participatief proces met inwoners, ondernemers, organisaties en ketenpartners uitgewerkt. Deze derde stap is een grote en tijdsintensieve stap. Conform de planning uit de procesaanpak ontvangt u rond de zomer van 2021 het resultaat van deze derde stap met het verzoek om deze vrij te geven voor een brede (digitale) consultatie in de samenleving. Evaluatie/monitoring niet van toepassing Financiën Voor het opstellen van een omgevingsvisie heeft u een budget beschikbaar gesteld van €125.000,--. Het opstellen en vaststellen van de uitgangspunten valt binnen dit budget. Juridische zaken Een omgevingsvisie is als kader zelfbindend. Dit betekent dat alleen de gemeente zelf zich aan de omgevingsvisie bindt. De uitgangspunten die nu vastgesteld worden, zijn daarmee dus ook enkel zelfbindend. De omgevingsvisie vormt de basis voor het nog op te stellen omgevingsplan. Het omgevingsplan vormt straks het juridisch kader.

Duurzaamheid De ruimtelijke impact van duurzaamheidsvraagstukken - zoals de overstap naar duurzame en schone energiebronnen - maken onderdeel uit van de vast te stellen uitgangspunten. Communicatie/participatie na besluitvorming De vastgestelde uitgangspunten vormen het kader voor het verdere participatietraject voor de omgevingsvisie.

Bijlagen 1. inhoudelijke uitgangspunten voor het participatieproces 2. Advies commissie Ruimte 8 december 2020.pdf 3. Ondertekend raadsbesluit Inhoudelijke uitgangspunten participatieproces omgevingsvisie Barendrecht 2040.pdf