Begroting 2024 versie 0-11.pdf

Begroting 2024 Meerjarenraming 2025 - 2028

SVHW Rijksstraatweg 3b Postbus 7059 3286 ZH Klaaswaal www.svhw.nl (0186) 57 72 00

Pagina 1 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Versie historie Versie

Datum

Status

Auteur

Controle

0.1

08-3-2022

1e concept

M. de Reus

J. Melissant

0.2

14-3-2023

2e concept

M. de Reus

J. Melissant

0.3

14-3-2023

3e concept

J. Melissant

M. Heemskerk

0.9

16-3-2023

bespreken DB

M. Heemskerk

DB

0.10

4-4-2023

bespreken AC

M. Heemskerk

AC

0.11

12-4-2023

Bespreken AB

M. Heemskerk

AB

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 2 van 79

Paraaf

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Inhoudsopgave

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 3 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 4 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 5 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Aanbiedingsbrief Geachte deelnemers, Hierbij bieden wij u de Begroting 2024 en de Meerjarenraming 2025-2028 aan. SVHW is voor zijn deelnemers de uitvoeringsorganisatie voor de heffing en inning van de belastingen en daarmee een belangrijke schakel in het realiseren van de opbrengsten voor hun begrotingen. SVHW is zich bewust van zijn verantwoordelijkheid om op een zo zorgvuldig mogelijk wijze inhoud te geven aan deze functie. Dit inzicht ligt ten grondslag aan de Begroting 2024. 2022 was een jaar met grote hoogten en diepe dalen. Voor het uitbreken van de oorlog in de Oekraïne was er al sprake van een rente- en prijsstijging (o.a. energie). De oorlog in de Oekraïne en de opgelegde sancties aan Rusland hebben deze ontwikkeling versterkt en hebben geleid tot een historisch hoge inflatie. Bij het opstellen van de begroting 2023 was het onmogelijk om een voorspelling te doen over de ontwikkeling van de cao- en prijsontwikkelingen in 2022 (afwijking ten opzicht van de begroting 2022) en 2023. Daarnaast vond in 2023 de toetreding van de gemeente Ridderkerk plaats die nog niet verwerkt was in de primaire begroting 2023. Als gevolg van deze ontwikkelingen is een 1e wijziging van de Begroting 2023 opgesteld waarin ook de effecten (bezuinigingen) vanuit de jaarrekening 2022 zijn verwerkt.

De 1e wijziging van de Begroting 2023 is de basis voor de uitwerking van deze Begroting 2024 die hieronder in het kort wordt toegelicht. Externe ontwikkelingen De omgeving van SVHW is onderhevig aan veel (snelle) veranderingen op het gebied wetgeving en technologie. Het volgen van deze externe ontwikkelingen is geen keuze. SVHW moet zijn bedrijfsvoering, processen en systemen aanpassen op gewijzigde wet- en regelgeving en de veranderende technologie. Tevens dient de dienstverlening aan particulieren, ondernemers en de deelnemers hierop te worden aangepast. SVHW heeft daarom in de Begroting 2024 veel aandacht besteed aan het beschrijven van de ontwikkelingen en aan het zoveel mogelijk trachten te bepalen van de financiële impact. Hieruit is geconcludeerd, dat het volgen van de externe ontwikkelingen binnen de exploitatie kan worden gerealiseerd. Volume aspecten Door het toenemende aantal objecten, aanslagregels (m.n. DifTar) dient de formatie van SVHW uitgebreid te worden, zowel binnen het WOZ- als het Heffingen-domein. Dit leidt tot een toename van de personele kosten, die wordt gefinancierd door de volume toename (aantal objecten, aantal gewogen aanslagregels).

Indexering In relatie tot de huidige actualiteit met betrekking tot de hoge indexering en de wens van het Algemeen Bestuur om een herziend besluit te nemen over de structurele indexering van de begroting, heeft SVHW onderzoek gedaan naar de indexering van materiële - en personele kosten bij andere belastingkantoren. Op basis van dit onderzoek is de notitie ‘Structurele indexering begroting SVHW’ vastgesteld in de vergadering van het Algemeen Bestuur op 8 februari 2023. Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 6 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Dit houdt in dat: • de door het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) gepubliceerde Nationale consumentenprijsindex volgens de septembercirculaire toegepast wordt voor indexering van de materiële kosten; • de door het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) gepubliceerde Loonvoet sector Overheid volgens de septembercirculaire toegepast wordt voor indexering van de personele kosten; • en, indien de werkelijke inflatie respectievelijk loonontwikkeling beduidend afwijkt van de vooraf geraamde indexering wordt het oude jaar via een begrotingswijziging achteraf gecorrigeerd en daarmee op het juiste prijsniveau gebracht. Financiële gedragslijn SVHW SVHW streeft er naar om de kosten voor het volgen van (wettelijke) ontwikkelingen en nieuw beleid zoveel mogelijk met besparingen op te vangen binnen de exploitatie, waardoor er geen aanvullende budgetten vanuit de deelnemers nodig zijn. SVHW realiseert dit onder andere door de samenwerking met andere belastingkantoren, proces- en systeemoptimalisaties en een actief inkoopbeleid. In de periode van 2016 tot en met 2023 bedraagt het binnen de begroting opgevangen bedrag in totaal 1.108.000 euro . Daarnaast heeft SVHW in de periode 2016 tot en met 2022 ten gevolge van gerealiseerde positieve resultaten 1.325.000 euro gerestitueerd aan de deelnemers. De onderstaande tabel geeft het overzicht.

Mede door deze handelswijze liggen de uitvoeringskosten van SVHW al jarenlang substantieel onder het landelijke gemiddelde. Uit het uitgevoerde benchmarkonderzoek van de Waarderingskamer naar de WOZ-kosten 2021 blijkt, dat de WOZ-uitvoeringskosten per object van SVHW ver beneden het landelijk gemiddelde liggen: 34,7 procent (lager). De WOZ-uitvoeringskosten van SVHW bedragen 12,60 euro per object en het landelijk gemiddelde is 19,30 euro per object. Daarnaast heeft de Waarderingskamer begin januari 2022 de uitvoering van de WOZ-processen bij SVHW voor het vierde jaar op rij beoordeeld met “goed”. De hoogste waardering is “bestendig goed” en Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 7 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 deze wordt toegekend nadat een organisatie over meerdere jaren heeft aangetoond de WOZ-processen op een goede wijze uit te voeren. Het voorafgaande geeft aan, dat SVHW als uitvoeringorganisatie invulling geeft aan zijn strategie om een goed kwaliteitsniveau te bieden, waarbij een laag kostenniveau gehandhaafd blijft. Gelet op het bovenstaande heeft SVHW geen verdere ruimte heeft de extra kosten in 2024 op te vangen zonder dat dit impact heeft op de kwaliteit van de dienstverlening. Actualisatie opzet begroting De aantallen van de aanslagregels uit de jaarrekening 2022 zijn geactualiseerd naar het volume voor 2024 door de WOZ objecten en het aantal aanslagregels voor 2023 met 1% te indexeren en vervolgens met 1% voor 2024. De historische ontwikkeling van het aantal objecten en aanslagregels ligt hieraan ten grondslag. Tevens is de verwachte toename van de Diftar aanslagregels en zijn overige ontwikkelingen op het gebied van belastingheffing (bv. afschaffing hondenbelasting) in 2024 meegenomen. Hierdoor ontstaat er een zuiverder beeld en wordt voorkomen dat er achteraf op nacalculatiebasis een grote toename van het aantal objecten en aanslagregels gedeclareerd dient te worden bij de deelnemers. Financiële consequenties Begroting 2024 Er is geen nieuw beleid in de begroting 2024 opgenomen.

De kosten vanwege de indexering bedragen 484.000 euro. De salariskosten 2023 bleken bij het opstellen van de gewijzigde begroting hoger dan in de kadernota was verwacht. Hiervoor is in 2024 63.000 euro geraamd. De incidentele post voor kosten organisatie ontwikkeling in 2022 van 30.000 euro wordt in mindering gebracht, waardoor er sprake is van een kostentoename van 517.000 euro. De opbrengsten zijn toegenomen met 5.000 euro doordat rentebaten zijn geraamd. De deelnemersbijdrage neemt toe met 512.000 euro, hetgeen een toename is van 3,96% ten opzichte van de gewijzigde begroting 2023. De stijging van de deelnemers valt volledig toe te rekenen aan indexering. De onderstaande tabel geeft het overzicht. Kosten begroting 2024 (*1000 € )

Deelnemersbijdrage 2024 (*1000 €)

Kosten begroting 2023 Af: Kosten organisatieontwikkeling (gedekt via bestemmingsreserve) Sub-totaal Indexering (4,2% indexering personeel en 2,4% indexering materieel) Doorwerking stijging extra salariskosten uit 2023 Incidentele kosten 2023 Sub-totaal toename kosten 2024

Totaal kosten 2024

484 63 -30

15.534 Kosten begroting 2024 Opbrengst invorderingskosten Rentebaten Overige opbrengsten 15.534 Onttrekking reserve

16.051 -2.584 -5 -10 0

Deelnemersbijdrage 2024

13.452

517 Mutatie deelnemersbijdrage 2024

513

16.051 Deelnemersbijdrage 2023 Procentuele ontwikkeling deelnemersbijdrage 2024 Procentuele toename 2024 - 2023 Volume groei 2024-2023 Indexering 2024 (inclusief volumegroei) Nieuw beleid 2024

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 8 van 79

12.940

3,96% 1,00% 3,96% 0,00%

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 Het effect van de volume toename is ook zichtbaar in de ontwikkeling van de tarieven in 2024 ten opzichte van 2023. Overzicht ontwikkeling tarieven begroting 2024 ten opzichte van de gewijzigde begroting 2023 T a rie ve n

b e groting

b e groting 2 0 2 3

2024

stij ging 2 0 2 4 t.o.v 2 0 2 3

ge wij zigd

nomina a l

p e rce nta ge

Gegevensbeheer algemeen - tarief per object (gemeenten en waterschap)

€

4,318

€

4,086

€

0,232

5,68%

Bag administratie - tarief per BAG object (BAG deelnemers)

€

1,255

€

1,488

€

-0,233

-15,67%

Bag administratie - tarief bijdrage efficiencykorting per WOZ object (alle gemeenten)

€

0,478

€

0,567

€

-0,089

-15,67%

WOZ-administratie - tarief per object (gemeenten)

€

12,818

€

12,407

€

0,412

3,32%

Dienstverlening - tarief per gewogen aanslagregel (gemeenten en waterschap)

€

1,337

€

1,184

€

0,153

12,88%

WOZ-kosten factuur Ministerie BZK (waterschap)

€

647.345

€

632.173

€

15.172

2,40%

Door de volumegroei zorgt voor een dempend effect in de ontwikkeling van de tarieven. Bij enkele tarieven is een dalend effect zichtbaar. De tariefstijging bij het programma’s WOZ-administratie en Dienstverlening wordt tevens beïnvloed door het her-rubriceren van de kosten. Het totaalbeeld van de begroting wordt in de onderstaande tabel gegeven. P rogra mma

Be groting

a a nge p a ste

J a a rre ke ning

2024

b e groting 2 0 2 3

2022

Ondersteuning

3.887

3.803

3.802

Gegevensbeheer algemeen

2.543

2.347

1.769

189

241

313

2.530

2.433

2.277

Gegevensbeheer BAG WOZ Administratie PMA en Herwaardering

982

923

664

Dienstverlening Klantcontact

1.314

1.272

1.020

Dienstverlening Heffen

1.926

1.910

1.611

Dienstverlening Invordering

2.682

2.604

2.424

Totaal Lasten

16.051

15.534

13.880

Opbrengst invord.kosten

2.687

2.584

2.584

Rentebaten

5

0

2

Overige opbrengsten

10

10

202

Opbrengst deelnemers

13.452

12.940

11.089

Totaal Baten

16.051

15.534

13.979

Gerealiseerd totaalsaldo van baten en lasten

0

0

99

Mutaties vanuit reserves

0

0

23

R e sulta a t

0

0

122

De voorliggende begroting is binnen de kaders van de Kadernota 2024 opgesteld. In de kadernota was echter nog geen rekening gehouden met de toetreding van de gemeente Ridderkerk en met de lagere WOZ kosten welke aan het waterschap worden doorbelast. Hierdoor wijkt de begroting op enkele punten af van de kadernota. De geschetste omvang van de begroting is voor SVHW noodzakelijk om de continuïteit en de verdere ontwikkeling van de organisatie en de dienstverlening te kunnen blijven borgen.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 9 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

M.W. Heemskerk

Directeur

H.A.J. van der Drift

Voorzitter

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 10 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Organisatie 2.1

Algemeen

SVHW is voor zijn deelnemers de uitvoeringsorganisatie voor de heffing en inning van de belastingen en realiseert daarmee opbrengsten voor hun begrotingen. Voor de gemeenten zijn de belastingopbrengsten naast de algemene uitkering de belangrijkste bron van inkomsten. De begroting van het Waterschap Hollandse Delta wordt vrijwel geheel gedragen door de belastingopbrengsten. Voor alle deelnemers is SVHW daarmee een belangrijke schakel in hun jaarlijkse exploitatie. De totale belastingopbrengst voor de deelnemers bedroeg in 2022 ruim 429 miljoen euro. SVHW is zich bewust van zijn verantwoordelijkheid om op een zo zorgvuldig mogelijk wijze inhoud te geven aan zijn functie. Daarnaast vindt SVHW als zelfstandige overheidsorganisatie zijn basis in de Wet gemeenschappelijke regelingen en opereert onder verlengd lokaal bestuur voor en namens zijn deelnemers. Deze inzichten zijn verder verwoord in de missie, visie en strategische doelstellingen van SVHW.

2.2

Missie

Een missie reflecteert de bestaansreden van een organisatie en geeft aan waarom, waartoe en voor wie de organisatie bestaat. De missie van SVHW luidt als volgt:

“Het Samenwerkingsverband Vastgoedinformatie, Heffing en Waardbepaling (SVHW) heft en int de lokale belastingen, stelt de WOZ-waarden vast en beheert de basisregistraties WOZ en BAG. SVHW voert deze taken uit voor haar deelnemers met een goede kwaliteit en tegen de laagst mogelijke kosten op basis van de beste prijs/prestatieverhouding en het gewenste niveau van dienstverlening. Als publieke, uitvoerende en dienstverlenende organisatie werkt SVHW efficiënt en volgens maatschappelijk aanvaarde bedrijfseconomische principes.”

2.3

Visie

De visie schetst wat een organisatie wil zijn en wat de ambities en het gewenste en haalbare toekomstbeeld zijn. Daarnaast geeft de visie aan waar de organisatie voor staat en wat de kernwaarden zijn. SVHW staat voor: Optimale samenwerking: SVHW wil een toonaangevend samenwerkingsverband zijn op het gebied van lokale belastingen. Hierbij zijn de continuïteit en het permanent verbeteren van de dienstverlening leidend. Wij zoeken actief samenwerking met andere overheden en aanvullende dienstverleners wanneer dit schaalvergroting en efficiency voordelen oplevert. Door optimale samenwerking kunnen we beter inspelen op veranderende en complexer wordende wet- en regelgeving en kosten besparen. Klantgerichte dienstverlening: SVHW is dienstbaar en transparant in de dienstverlening naar deelnemers, particulieren, instellingen en bedrijven. SVHW heeft oog voor de belangen van zijn klanten. Door digitalisering van het belastingproces wil SVHW zijn vraagbaakfunctie en de contactmogelijkheden met particulieren, instellingen en bedrijven optimaliseren en hen zoveel mogelijk faciliteren bij het voldoen van de lokale belastingen. In de contacten met de deelnemers zoekt SVHW de verbinding en streeft nabijheid en een collegiale sfeer na.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 11 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 Moderne werkgever: Als moderne werkgever hecht SVHW grote waarde aan het welzijn, de veiligheid en de persoonlijke ontwikkeling van haar medewerkers. Om de kwaliteit te waarborgen investeert SVHW continu in de kennisontwikkeling en het resultaatbewustzijn. Kernwaarden: DABT = Dienstbaar, Aanspreekbaar, Betrouwbaar en Transparant.

2.4

Strategische doelstellingen/ontwikkelrichting SVHW

Het meerjarenperspectief van SVHW is het optimaliseren van de belastingopbrengst voor zijn deelnemers. SVHW heeft hierbij als strategie om een goed kwaliteitsniveau te bieden, waarbij een laag kostenniveau gehandhaafd blijft. Daarnaast moet de aard van de dienstverlening passen binnen de context van een veranderende omgeving en dient daarom continu doorontwikkeld te worden. Als uitgangspunt probeert SVHW de ontwikkeling van de dienstverlening zoveel mogelijk binnen de exploitatie op te vangen (interne financiering), door continue verbetering van de effectiviteit en efficiency van de processen en het actief zoeken naar samenwerking. SVHW heeft hierbij de ambitie om zijn deelnemers te blijven interesseren en te binden door: •

de basis verder te versterken en de dienstverlening verder te optimaliseren (digitalisering, procesgericht en data gestuurd werken, toegankelijkheid van gegevens);

•

de deelnemers verder te ontzorgen door het breder aanbieden van het huidige takenpakket en daaraan gelieerde activiteiten;

•

meerwaarde te bieden voor de deelnemers door het ter beschikking stellen van bij SVHW aanwezige informatie voor beleidsbepaling en sturing op de uitvoering.

Een belangrijk element in de prijs-kwaliteitverhouding is de verhouding tussen standaardisatie en deelnemer specifieke dienstverlening. Vanwege de efficiënte inrichting van de primaire processen van SVHW is standaardisatie noodzakelijk en wenselijk, maar dit valt vanwege de politieke beleidsvrijheid van de deelnemers niet altijd te realiseren. SVHW kenmerkt zich echter door een hoge mate van flexibiliteit en innovatief vermogen, waardoor standaardisatie en maatwerk tot op heden goed naast elkaar kunnen bestaan. De mogelijkheid om maatwerk te kunnen bieden, zal in de komende jaren waarschijnlijk onder druk komen te staan in verband met de ontwikkeling van Software as a Service (SaaS) vanuit de Cloud. Vanuit de Cloud wordt dan door de leverancier een standaardpakket van de belastingsoftware aangeboden. Deze beperking van maatwerk raakt dan overigens niet alleen de belastingkantoren maar ook individuele gemeenten en waterschappen die de belastingtaak nog zelf uitvoeren. Als mitigerende maatregel werkt SVHW samen met andere belastingkantoren om zoveel mogelijk bestaand

gemeenschappelijk “slim” maatwerk in de standaard van de belastingsoftware te laten

opnemen. Daarnaast kan SVHW API’s laten ontwikkelen en robotisering inzetten als mogelijk alternatief voor maatwerk. Onvermijdelijk zal er ook kritisch gekeken moeten worden naar benodigde standaardisering in de dienstverlening, want de situatie waarbij een standaardsysteem wordt ontsloten via veel API’s en gevoed wordt door veel “robots” is vanuit beheersbaarheid niet wenselijk. Daarnaast spelen de kosten van de ontwikkeling van API’s en “robots” een rol. Door ontwikkelingen zoals de digitale overheid, het Rijksprogramma Regie op Gegevens, de toename van open data en de ontwikkeling van Artificial Intelligence en Machine Learning, wordt het data gestuurd werken meer en meer een onderdeel van de operatie van SVHW. Voor SVHW is deze Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 12 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 ontwikkeling in alle domeinen voelbaar: bij het waarderen in het WOZ-domein, het verrijken van gegevens met open data in het heffingen-domein, bij de klantcontacten en bij de (dwang)invordering in het invorderingsdomein. SVHW moet hiertoe de vaardigheden van het bestaande personeel vergroten maar zal ook specifieke expertise moeten aantrekken in de vorm data-analyse. Ofschoon SVHW door het instellen van een interne werkgroep “de NCNP-busters” de stijging van het aantal WOZ-bezwaren ingediend door No-Cure-No-Pay (NCNP) bureaus in 2022 heeft weten te stabiliseren, verwacht SVHW dat de dreiging van grote aantallen bezwaren in 2024 aanwezig blijft. Dit wordt enerzijds veroorzaakt doordat het niet waarschijnlijk is dat er in 2023 al wijzigingen in wet- en regelgeving plaatsvinden, waardoor het verdienmodel voor de NCNP-bureaus intact blijft. Anderzijds is er nog genoeg marktpotentieel voor NCNP-bureaus. Daarnaast zijn hun marketingactiviteiten flink verhoogd. In 2023 continueert SVHW de inzet van de NCNP-busters en worden de geleerde lessen van voorgaande jaren en succesvolle initiatieven van andere belastingkantoren ingezet om de WOZbezwaren ingediend door NCNP-bureaus te beperken. De conclusie is dat de kosten (uit te keren proceskostenvergoeding en inhuurkosten) en de druk op de capaciteit van SVHW in 2024 aanwezig zullen blijven.

SVHW zal dus alle zeilen moeten bijzetten om de arbeidsintensieve NCNP WOZ-bezwarenstroom in goede banen te leiden. Het risico bestaat echter dat de uitvoering in het gedrang komt en tijdslijnen voor bezwaarafhandeling en herwaardering niet gehaald kunnen worden. Ondanks dat VNG-Realisatie nog uitgaat van een invoering van de Samenhangende Objectenregistratie (SOR) in 2025, lijkt deze te vertragen. Er is namelijk nog geen helderheid over de financiering van de implementatie en het beheer van de SOR. Het kabinet dient dit dossier op te pakken. SVHW heeft sinds 2021 geanticipeerd op de ontwikkeling van de SOR door het in gebruik nemen van een nieuwe BAG applicatie, iObjecten. Met iObjecten is SVHW in staat om geheel geïntegreerd het beheer uit te voeren van objectgegevens zowel voor de BAG als WOZ. Dit verhoogt de kwaliteit en efficiency. Daarnaast is de applicatie voorbereid voor de doorontwikkeling naar de Samenhangende Objecten Registratie (SOR), bijvoorbeeld voor het werken in ketens en de koppeling met BGT-gegevens. SVHW heeft daarnaast de applicatie Way-2-Go geïmplementeerd als management tool voor het objectbeheerproces en als ‘communicatiemiddel’ voor gegevensuitwisseling tussen SVHW en de deelnemers. Het platform ondersteunt tevens het verbeteren en behouden van de uniformiteit van WOZ- en BAG-gegevens.

SVHW zal in 2023 met de deelnemers in samenhang met de voortgang van het landelijke SOR project inventariseren op welke wijze de samenwerking tussen SVHW en gemeenten het beste vorm gegeven kan worden. Het is hierbij denkbaar dat er meerdere varianten ontstaan. In 2023 kunnen de deelnemers en SVHW dan verdere concrete stappen nemen in de richting van de eventuele ingebruikname van de SOR eind 2025. SVHW verwacht dat ten gevolge van de externe factoren de kosten voor de uitvoering de komende jaren zullen stijgen. Was het bijvoorbeeld enkele jaren geleden nog de verwachting dat digitalisering en basisregistraties (die momenteel nog verre van optimaal functioneren) zouden leiden tot meer efficiency en lagere kosten, de praktijk laat inmiddels het tegenovergestelde zien. Het ontbreken van geautomatiseerde terugmeldvoorzieningen in meerdere basisregistraties leidt zelfs tot veel meer handwerk en daarmee hogere personele kosten en gooit ons feitelijk “terug in de tijd”.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 13 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 Ontwikkelingen zoals Common Ground, de Digitale Overheid en Regie op gegevens vragen van overheden en dus ook van SVHW de nodige investeringen. Het stellen van zeer hoge eisen aan beveiliging en privacy binnen deze digitaliseringsgolf is daarbij een belangrijk element. Daarnaast werken de voorzieningen die getroffen moeten worden in verband met gewijzigde wet- en regelgeving (o.a. op het gebied van invordering) kostenverhogend. SVHW heeft in de begrotingen van 2021 en 2022 al structureel middelen opgenomen, waardoor een groot deel van kostentoename naar verwachting binnen de exploitatie kan worden opgevangen. SVHW ziet echter geen mogelijkheden om de indexering van de personele en materiële kosten binnen de exploitatie op te vangen, zonder dat dit consequenties heeft voor de kwaliteit en de uitvoering van de dienstverlening. Temeer SVHW in 2021 al 400.000 euro aan indexering heeft opgevangen. Eén van de mogelijkheden om desondanks een laag kostenniveau te blijven handhaven is een toename van de schaalgrootte van de SVHW. Daarnaast leidt een toename van de schaalgrootte ook tot vermindering van de kwetsbaarheid (van met name de indirecte functies) en het beter kunnen voldoen aan de steeds hogere eisen die gesteld worden aan de kwaliteit van de medewerkers en het “in control” zijn van de interne organisatie.

SVHW ziet de volgende mogelijkheden voor een toename van de schaalgrootte: •

Het toetreden van nieuwe deelnemers Bij het toetreden van nieuwe deelnemers is het borgen van de kwaliteit van de dienstverlening voor de bestaande deelnemers van belang. Daarnaast moet uitbreiding voordelen opleveren voor de bestaande deelnemers en passend zijn binnen de ontwikkeling van SVHW. Een complicerende factor is, dat ten gevolge van de Wet Normalisering Rechtspositie Ambtenaren (WNRA) de ambtenaren onder het civiele arbeidsrecht vallen. Hierdoor wordt een toetreding gezien als een overgang van onderneming, waarbij de betreffende medewerkers in principe allemaal met behoud van alle rechten en plichten overgaan. Dit vergt dat er op voorhand op individueel niveau afspraken worden gemaakt, aangezien het niet wenselijk is dat SVHW in het geval van overtolligheid ten gevolge van een toetreding moet reorganiseren. De WNRA is ook van toepassing als een bestaande deelnemer uittreedt of activiteiten niet meer bij SVHW onderbrengt. In deze situatie zouden de betreffende medewerkers van SVHW namelijk overgaan naar de betreffende deelnemer.

•

Meer dienstverlening aan de huidige deelnemers Door meer diensten te verlenen aan de huidige deelnemers ontstaat er een win-win situatie. Enerzijds kan SVHW vanwege de schaalgrootte deze diensten goedkoper en minder kwetsbaar uitvoeren dan de deelnemers zelf en anderzijds ontstaan er meer kostendragers voor SVHW. Hierbij kan gedacht worden aan:

•

o

het uitvoeren van de kleinere belastingen en leges;

o

het verzorgen van de publiekrechtelijke invordering;

o

uitvoering van de BAG;

o

uitvoering van elementen van de SOR;

o

het optreden als leverancier van datasets.

Samenwerken met andere overheden (deelnemers)/partijen Een aantal niet-kernactiviteiten zou kunnen worden ondergebracht bij andere overheden/ partijen of samen georganiseerd kunnen worden. Voorwaarde is wel, dat dit leidt tot lagere

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 14 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 kosten met behoud van kwaliteit en flexibiliteit. SVHW werkt in dit verband samen met collega belastingkantoren om ontwikkelingen in de dienstverlening en ICT-systemen samen te realiseren. •

Samengaan/samenwerken met een ander belastingkantoor Aangezien SVHW niet het enige belastingkantoor is, dat te maken heeft met de toenemende complexiteit van wet- en regelgeving en de daarvoor benodigde extra inspanningen, heeft SVHW heeft verkennende gespreken met twee andere belastingkantoren geïnitieerd om te inventariseren of er mogelijkheden zijn om op het gebied van de ondersteunende processen en ICT meer samen te werken. De bedoeling is hierbij om te inventariseren of door samenwerking de kwetsbaarheid kan worden verminderd en kosten kunnen worden bespaard. In deze kadernota zijn de eventuele effecten niet verwerkt.

In 2024 ontwikkelt SVHW zijn (digitale) dienstverlening door in lijn met de ontwikkelingen van MijnOverheid, de digitale overheid, de toenemende regie op eigen gegevens door inwoners en de ontwikkelingen binnen het WOZ-domein. Hierbij blijft SVHW aandacht houden voor mensen die minder digitaal vaardig zijn. Op invorderingsgebied blijft SVHW de gemeentelijke initiatieven op het gebied van vroegsignalering ondersteunen en is er blijvende aandacht voor het maatschappelijk verantwoord invorderen. De focus van de invordering ligt op het voorkomen van problematische schulden of een opeenstapeling van schulden. Invordering zal meer en meer digitaal en data gestuurd gaan worden. Daarnaast zal de afhandeling van de Kinderopvangtoeslagenaffaire in 2024 nog doorlopen, Bovenstaande ontwikkelingen en de aangescherpte vakbekwaamheidseisen doen een beroep op het kennisniveau en andere competenties van de medewerkers. Digitalisering en slimme software gaat steeds meer het uitvoerende werk overnemen. Er ontstaat een toenemende behoefte aan data-analyse en procesontwerp. De inhoud van de functies zal dus veranderen en nieuwe functies zullen ontstaan. Het management van SVHW speelt een belangrijke rol in deze ontwikkeling en dient de medewerkers te stimuleren zich te ontwikkelen.

2.5

Deelnemers

De onderstaande tabel geeft het overzicht van de deelnemers per 1 januari 2023:

Deelnemer Alblasserdam

BAG-deelnemer Ja

Albrandswaard Altena

Ja

Barendrecht Goeree-Overflakkee Hardinxveld-Giessendam

Ja Ja

Hoeksche Waard Krimpenerwaard

Ja

Lansingerland Nieuwkoop

Ja

Ridderkerk Voorne aan Zee waterschap Hollandse Delta

n.v.t.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 15 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

2.6

Takenpakket

2.6.1

Overzicht

SVHW verzorgt voor de deelnemers de volgende processen/producten: •

de volledig uitvoering van overgedragen belastingtaken, inclusief het adviseren over fiscale zaken, verordeningen en dergelijke;

•

de volledige uitvoering van de Wet WOZ inclusief de waardebepaling;

•

leveren van ramingen van WOZ-waarden en overige belastingeenheden ten behoeve van de begroting;

•

het verzorgen van de financiële administratie van de belastingopbrengsten inclusief de jaarlijkse accountantsverklaring;

•

verwerken van bevolkingsmutaties, omgevingsvergunningen, kadastrale mutaties et cetera in de belastingbestanden;

•

volledige uitvoering van de BAG;

•

het maken van aanslagen, waarde beschikkingen, afhandelen telefonische/schriftelijke vragen/reacties op aanslagen/waarde beschikkingen, afhandelen bezwaar- en beroepschriften;

•

het invorderen van aanslagen, automatische incasso’s en beoordelen van kwijtscheldingsverzoeken;

•

het beschikbaar stellen aan de deelnemers van kadastrale kaarten, cyclorama foto's van alle gebouwen, luchtfoto’s van de hele gemeente en het leveren van vastgoedinformatie voor beheersystemen van de gemeente.

De onderstaande tabel geeft een overzicht van de verschillende belastingsoorten, die SVHW per 1 januari 2023 per deelnemer heft en int. Daarnaast is per deelnemer aangegeven of SVHW de BAG en/of WOZ administratie (inclusief waardebepaling) uitvoert.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 16 van 79

Hollandse Delta

Westvoorne (Voorne aan Zee)

Ridderkerk

Nieuwkoop

Lansingerland

Krimpenerwaard

Hoeksche Waard

Hellevoetsluis (Voorne aan Zee)

Hardinxveld-Giessendam

Goeree Overflakkee

Brielle (Voorne aan Zee)

Barendrecht

Altena

Albrandswaard

soort belasting

Alblasserdam

deelnemer

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

BAG WOZ OZB

OZBE

OZBE

Ondernemersfonds RZB Rioolheffing eigenaar Rioolheffing gebruiker Afvalstoffenheffing (vast bedrag) Diftar afvalstoffenheffing (afrekening)

nieuw

Reinigingsrechten (vast bedrag) Diftar reinigingsrechten (afrekening) Hondenbelasting

vervallen

Precariobelasting Forensenbelasting

vervallen

Grafrechten Toeristenbelasting

nieuw

Dagtoeristenbelasting Watertoeristenbelasting Reclamebelasting BIZ Baatbelasting Watersysteemheffing Wegenheffing Zuiveringsheffing Verontreinigingsheffing

2.6.2

Aanvullende taken

De ambitie om taken om de deelnemers te binden en te boeien vindt zijn weerslag in het realiseren van aanvullende taken voor de deelnemers op basis van reeds bij SVHW aanwezige werkwijzen, systemen en/of kennis. Hierbij kan gedacht worden aan het heffen en innen van kleine belastingen en van publiekrechtelijke invorderingen (ontzorgen) en het aanbieden van informatie voor beleidsbepaling en –sturing (meerwaarde bieden). Indien er sprake is van een eventuele uitbreiding van taken dan moet dit een gevolg zijn van de behoefte van de deelnemers en leiden tot verbetering van de doelmatigheid van de dienstverlening en verdere verlaging van de kosten per afgenomen dienst. De aanvullende kosten worden gedragen door afnemende deelnemer(s).

2.7

Bestuur

2.7.1

Algemeen Bestuur

Het Algemeen Bestuur vertegenwoordigt de verschillende deelnemende organisaties en is het hoogste bestuursorgaan. Het Algemeen Bestuur heeft als taak om het beleid vast te stellen en te controleren of het juist wordt uitgevoerd. De samenstelling van het Algemeen Bestuur per 1 januari 2023 is als volgt:

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 17 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Gemeente Alblasserdam Gemeente Albrandswaard Gemeente Altena Gemeente Barendrecht Gemeente Goeree-Overflakkee Gemeente Hardinxveld-Giessendam Gemeente Hoeksche Waard Gemeente Krimpenerwaard Gemeente Lansingerland Gemeente Nieuwkoop Gemeente Ridderkerk Gemeente Voorne aan Zee Waterschap Hollandse Delta Waterschap Hollandse Delta 2.7.2

De heer J.R. Pardo De heer M. Bianchi De heer J.P. Tanis De heer L.P. van der Linden De heer J.W. Eijkenduijn De heer J.A. Meerkerk De heer A.D. van der Wulp De heer P.J.S. van der Hek De heer W.S.P Fortuyn Mevrouw A. Ingwersen De heer K. van der Duijn Schouten De heer R.M. van der Kooi De heer H.A.J. van der Drift Mevrouw D. Gerts

Dagelijks Bestuur

De leden van het Dagelijks Bestuur zijn door en vanuit de leden van het Algemeen Bestuur aangewezen. Het Dagelijks Bestuur bepaalt onder andere de instructies en de regels voor de uitvoering van de taken en de bedrijfsvoering van SVHW. De samenstelling van het Dagelijks Bestuur en portefeuilleverdeling zijn per 1 januari 2023 als volgt: Waterschap Hollandse Delta

De heer H.A.J. van der Drift

Gemeente Albrandswaard

De heer M. Bianchi

Gemeente Goeree-Overflakkee

De heer J.W. Eijkenduijn

Gemeente Hoeksche Waard

De heer A.D. van der Wulp

Gemeente Krimpenerwaard

De heer P.J.S. van der Hek

2.8

Organogram

SVHW heeft de werkzaamheden belegd in zelforganiserende procesteams. Deze procesteams houden zich bezig met de operatie en zijn verantwoordelijk voor het uitvoeren en het continu verbeteren van het proces en het realiseren van de gewenste output. De processen zijn gegroepeerd in logische domeinen met aan het hoofd een domeinmanager. In lijn met doelstellingen van SVHW bepalen de domeinmanager en proceseigenaren de gewenste output, die zoveel mogelijk beschreven wordt in de vorm van meetbare en zichtbare prestatie indicatoren. Zodat iedereen in het proces weet wat de doelen zijn. Het MT bestaande uit de drie domeinmanagers en de directeur stelt de kaders (richting en doelen), schept de randvoorwaarden voor de procesteams bij de uitvoering van hun taken en bewaakt de samenhang van de processen. De onderstaande figuur geeft de vereenvoudigde weergave van het organogram weer:

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 18 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

2.9

Kengetallen

De ontwikkeling van SVHW in de afgelopen jaren wordt weergegeven in de onderstaande tabellen: Algemeen

Onderwerp Begroting exploitatiekosten (x € 1.000) Realisatie exploitatiekosten (x € 1.000) Begroting baten (x € 1.000) Realisatie baten (x € 1.000) Resultaat (x € 1.000)

2022 13.994 13.430 13.971 13.979 122

2021 12.900 13.384 12.900 13.612 228

2020 12.536 13.362 12.401 13.260 -102

2019 12.394 12.475 12.712 12.954 479

2018 12.349 12.059 12.349 12.648 589

2017 12.463 12.302 12.463 12.885 583

Bezetting (FTE) per 31 december Ziekteverzuim (ex. Zwangerschapsverlof)

72,7 3,1%

76,7 3,1%

76,3 3,2%

78,2 3,7%

77,3 3,4%

74,0 3,4%

Gerealiseerd belastingvolume (x €1.000) Aantal aanslagen (x 1.000) Aantal biljetten (x 1.000)

428.710 3.644 745

423.189 3.668 702

403.243 3.584 700

385.729 3.576 701

376.304 3.628 738

374.286 3.438 985

WOZ uitvoering Item

2022 Landelijk SVHW

2021 Landelijk SVHW

% Objecten onder bezwaar woningen niet-woningen

2,7% 5,7%

2% 3%

3,1% 5,7%

% aandeel NCNP-bureaus

47,5% (1)

38,7%

49,6% (1)

% Bezwaren gehonoreerd

volgt

39,4%

39,4%

39,6% (2)

38,9%

39,0%

52%

WOZ kosten per object

volgt

volgt

€ 19,30

€ 12,60

€ 17,81

€ 12,85

€ 16,94

2,8% 4,2%

2020 2019 Landelijk SVHW Landelijk SVHW 2,9% 6,4%

47,8% 40,9% (1)

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 19 van 79

2,7% 3,5%

2,5% 5,4%

49%

1,5% 3,3%

2018 Landelijk SVHW 2,2% 5,3%

1,4% 3,3%

51%

40%

40%

€ 10,58

€ 15,23

€ 10,72

38%

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Beeld 2022 en 2023 3.1

Resultaat 2021

De Jaarrekening 2022 sluit per saldo met een positief resultaat van 122.000 euro. De totale exploitatie 2022 bedraagt 13.880.000 euro ten opzichte van 13.994.000 euro begroot. De totale opbrengsten 2022 bedragen 14.002.000 euro ten opzichte van 13.994.000 euro begroot.

3.2

Begroting 2022 en begrotingswijzing 2023

Bij het opstellen van de begroting 2023 was het onmogelijk om een voorspelling te doen over de ontwikkeling van de indexering in 2023. Hierdoor heeft SVHW er voor gekozen om in lijn met de in de Financiële Verordening 2021 beschreven gedragslijn, te weten 1% indexering voor materiële kosten en 1% indexering voor personele kosten vanwege het ontbreken van een nieuwe cao, de begroting 2023 te indexeren. In een 1e wijziging van de begroting 2023 zijn de effecten van de cao- en prijsontwikkelingen in 2022 (afwijking met de begroting 2022), de te lage indexering van de primaire begroting 2023 en de toetreding van de gemeente Ridderkerk verwerkt. Bij het opstellen van de jaarrekening 2022 is er tevens meer inzicht ontstaan in de daadwerkelijke kosten in het boekjaar 2022. De 1e wijziging van de begroting 2023 bestaat uit vijf componenten: - kosten gerelateerd aan cao- en prijsontwikkelingen (1.217.000 euro) die niet zijn opgenomen in de primaire Begroting 2023; - kosten van de nieuw toegetreden deelnemer Ridderkerk (499.000 euro); - een niet in de kadernota voorziene stijging van salariskosten en kosten organisatie ontwikkeling (totaal: 109.000 euro); - een lagere doorberekening van WOZ kosten van het Ministerie (612.000 euro).

Hier tegenover staat een lagere doorbelasting aan het waterschap Hollandse Delta waardoor de impact in deze begrotingswijziging kostenneutraal is; - een bezuiniging op de automatiseringskosten van SVHW (100.000 euro). Het totaal van de bovenstaande posten bedraagt 1.113.000 euro. Bestendige gedragslijn Als bestendige gedragslijn probeert SVHW de kosten zoveel mogelijk op te vangen binnen de exploitatie door het treffen van efficiency maatregelen en het realiseren van bezuinigingen: de zogenaamde interne financiering. In de periode van 2016 tot en met 2022 bedraagt het binnen de begroting opgevangen bedrag in totaal 1.093.000 euro . Daarnaast heeft SVHW in de periode 2016 tot en met 2022 ten gevolge van gerealiseerde positieve resultaten 1.325.000 euro gerestitueerd aan de deelnemers (dit onder voorbehoud van het ongewijzigd vaststellen van de jaarrekening 2022 door het Algemeen Bestuur). SVHW heeft hiermee de grenzen van de zogenaamde interne financiering bereikt en kunnen extra kosten als gevolg van de cao- en prijsontwikkelingen niet meer worden opgevangen binnen de exploitatie zonder effect te hebben op de kwaliteit van de dienstverlening.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 20 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028

Ontwikkelingen 4.1

Inleiding

Deze paragraaf geeft de relevante ontwikkelingen voor de Begroting 2024 weer, zoals deze bij het opstellen daarvan 2024 bekend zijn. De meeste ontwikkelingen hebben een meerjarig effect. Voor zover mogelijk en relevant wordt reeds in 2023 rekening gehouden met de ontwikkelingen door het starten of voorbereiden van activiteiten. In een aantal gevallen is er sprake van een doorontwikkeling vanuit 2023.

4.2 4.2.1

Technologische- en procesontwikkelingen Generieke Digitale Infrastructuur (GDI)

De generieke digitale infrastructuur van de overheid (GDI) bestaat uit herbruikbare digitale basisvoorzieningen, standaarden en producten die gezamenlijk gebruikt worden door overheden, publieke organisaties en in een aantal gevallen ook private partijen. GDI maakt het mogelijk om primaire processen doelmatig in te richten en te blijven ontwikkelen. GDI regelt het veilig en betrouwbaar inloggen voor Nederlandse inwoners en bedrijven bij de (semi-)overheid en regelt de beschikbaarheid van een aantal basisgegevens voor het gebruik in overheidsprocessen. De volgende voorzieningen maken onderdeel uit van de GDI: •

de publicatie van wet- en regelgeving (o.a. overheid.nl);

•

veilige communicatie met de overheid (o.a. berichtenbox en Mijnoverheid);

•

veilige digitale toegang voor inwoners en bedrijven richting de overheid (o.a. DigiD, eHerkenning, eIDAS en DigiMachtiging);

•

de basisregistraties (o.a. BRP, BAG, WOZ, BRK, NHR);

•

de afspraken, (open) standaarden en stelselvoorzieningen die ervoor zorgen dat overheden met elkaar kunnen communiceren en samenwerken (o.a. Digikoppeling, Digivering en Digimelding).

Dit is een continu proces van optimalisatie

4.2.2

MijnOverheid

De verdere ontwikkeling van MijnOverheid vindt stapsgewijs plaats. De basis voor deze ontwikkeling is gelegd in de NLDigibeter en de Kamerbrief ‘visie Regie op gegevens’. In de visie van het kabinet vervult MijnOverheid een belangrijke rol bij het realiseren van de mogelijkheid voor inwoners om ‘regie te voeren’ over de eigen gegevens. Het gebruik door inwoners zal de komende jaren nog sterk groeien en zij zullen steeds meer verwachten dat zij ook via deze ingang gegevens kunnen inzien of zaken met de overheid kunnen regelen. Er wordt gewerkt aan de mogelijkheid om in MijnOverheid ook zelf machtigingen vast te leggen, zodat men een andere kan machtigen om bepaalde gegevens binnen MijnOverheid in te zien of handelingen te doen. Dit is een continu proces waarbij SVHW steeds meer documenten via MijnOverheid gaat ontsluiten.

4.2.3

Landelijke stelsel van basisregistraties

Lag in de voorgaande jaren de nadruk op de invoering en implementatie van een aantal basisregistraties, waaronder het Handelsregister en de Landelijke Voorziening (LV)-WOZ, in de komende jaren zal de focus nadrukkelijk liggen op de verbetering en het beheer. De eerste beheertools zijn inmiddels ontwikkeld en in gebruik.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 21 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 In de dagelijkse uitvoeringspraktijk hebben de basisregistraties zich op het gebied van efficiencyverbetering nog niet bewezen. Er dient nog teveel handmatig gecontroleerd en gecorrigeerd te worden. De verwachting is dat deze situatie de komende jaren maar langzamerhand verbetert. Daarnaast zullen ook de basisregistraties worden aangepast aan de principes van Common Ground en wordt het berichtenverkeer vervangen door koppelingen op basis van Application Programming Interfaces (API’s). Dit zal leiden tot aanpassingen in de primaire applicaties van SVHW. De kosten lopen in tegenstelling tot eerdere verwachtingen op. Dat geldt niet alleen personele kosten in verband met opleidingen en extra inzet, maar zeker ook voor de kosten van goed werkende software en de beveiliging van de gegevens. Hieronder in het kort de ontwikkelingen met betrekking tot een aantal basisregistraties: LV-WOZ / WOZ-waardeloket Momenteel wordt onder leiding van de waarderingskamer en de VNG aan een nieuw informatiemodel voor de WOZ (IMWOZ) gewerkt. Dit vormt de basis voor de specificaties van de inhoud van de LV-WOZ. De IMWOZ gaat onderdeel uitmaken van het landelijke metamodel voor informatiemodellen (MIM). De bedoeling is hierbij om de basisregistraties beter op elkaar af te stemmen. Naar verwachting zullen in 2023 de eerste aanpassingen worden doorgevoerd.

De softwareleveranciers van SVHW zijn betrokken bij deze ontwikkelingen. Basisregistratie Kadaster (BRK) Uiterlijk in het eerste kwartaal van 2023 wordt de BRK levering 2.0 ingevoerd. De werkprocessen zullen hierdoor een andere wijze moeten worden opgezet en mogelijk worden deze in de uitvoering gecompliceerder. Samenhangende Objectenregistratie De samenhangende objectenregistratie (SOR) is een uniforme registratie met de basisgegevens van objecten in de fysieke werkelijkheid. In de SOR zullen de huidige gegevens van de basisregistraties adressen en gebouwen (BAG), grootschalige topografie (BGT), topografie (BRT) en ook het gegevensbeheer Beheer Openbare Ruimte (BOR) worden opgenomen. Daarnaast zullen ook enkele elementen vanuit de huidige WOZ-registratie (zoals objecttypen en eigenschappen) opgaan in de SOR. In juni 2021 is het conceptueel model voor de SOR afgerond en is de architectuurbeschrijving voor de voorzieningen van de SOR gepubliceerd. Deze documenten vormen een belangrijke input voor het verdere besluitvormingsproces over de SOR. Er is echter nog geen helderheid over de financiering van de implementatie en het beheer van de SOR. De VNG heeft hierover overleg met het ministerie van BZK.

De insteek van de VNG is dat er nieuwe financieringsafspraken nodig zijn, die tevens een oplossing bieden voor het feit dat de bronhouders momenteel een onevenredig groot deel van de kosten dragen. Het nieuwe kabinet dient dit op te pakken. Ondanks VNG Realisatie nog uitgaat van invoering per 2025 lijkt vertraging zeer waarschijnlijk. De SOR heeft gevolgen voor werkprocessen, functieomschrijvingen en de informatie-uitwisseling en de samenwerking tussen de deelnemers en SVHW.

4.2.4

Common Ground

Dit is een ontwerp en een veranderstrategie van de VNG voor een nieuwe gemeenschappelijke gemeentelijke informatievoorziening. Hierdoor ontstaat er een nieuw en modern gegevenslandschap,

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 22 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 dat op een verantwoorde en consistente wijze wordt ondersteund. Dit maakt het mogelijk om de gemeentelijke dienstverlening en bedrijfsvoering snel en flexibel te moderniseren. Het is een grote verandering die veel vraagt van de gemeenten, samenwerkingsverbanden, leveranciers en diverse partners in de digitale overheid. Vanuit de architectuur en standaarden is meerjarig een extra impuls nodig om deze veranderingen te realiseren en beheersbaar te maken. De winkel moet tijdens de verbouwing open blijven. Naar verwachting zullen de bestaande voorzieningen over een periode van 3 tot 8 jaar worden uitgefaseerd. De aanpassing/vervanging van applicaties vraagt in ieder geval tijd en forse investeringen. Het gaat niet alleen om de applicaties maar ook om de transitie (o.a. implementatie, inhuur en opleidingen). Landelijke inschattingen spreken over bedragen van honderden miljoenen, die nodig zijn voor de realisatie van Common Ground. Daartegenover staan ook te verwachten besparingen op het moment dat uiteindelijk de principes van Common Ground goed zijn doorgevoerd. SVHW heeft in 2021 een nieuwe waarderingsapplicatie (OrtaX) en een nieuwe objecten/BAG-applicatie (iObjecten) in gebruik genomen, die beide al voldoen aan de principes van Common Ground en beschikbaar zijn als ‘Software as a Service’ (SaaS) in de Cloud.

De belastingapplicatie dient echter nog aangepast te worden (zie ook paragraaf 4.2.6).

4.2.5

Artificial Intelligence/ Machine learning

De toename van de hoeveelheid beschikbare data (o.a. open data), de ontwikkeling naar een informatiesamenleving en de maatschappelijke noodzaak om meer gegevens te gebruiken om zodoende de herkenbaarheid en kwaliteit van de dienstverlening te verbeteren leiden er toe dat SVHW meer en meer data zal moeten gaan verwerken en beschikbaar stellen. Hierbij worden alle domeinen van SVHW geraakt. Dit zal leiden tot de situatie dat de systemen van SVHW op basis van ‘Artificial Intelligence (AI) en ‘Machine learning’(ML)’ datastromen gaan verwerken. Hierbij is AI is erop gericht om functies van intelligentie te ontwikkelen (redeneren, verbanden zien, etc.) en ML houdt zich bezig met de ontwikkeling van algoritmes en technieken om AI te bereiken. SVHW zal bij de keuze van systemen hiermee rekening moeten houden. Voor de verwerking van de toenemende datastromen zal SVHW ook meer en meer robotisering moeten gaan inzetten (‘RPA’, Robotic Process Automation). Hierbij worden repetitieve handelingen door middel van software zoveel mogelijk geautomatiseerd. SVHW doet dit momenteel veelal door scripting. Naast de technische maatregelen zullen ook de medewerkers van SVHW zich moeten bekwamen in het verwerken van data en is aanvullende expertise op het gebied van data-analyse noodzakelijk.

4.2.6

Cloud technologie

In steeds toenemende mate bieden de IT bedrijven hun software aan in de Cloud in de vorm van Software as a Service (SaaS). Kostenbesparing, beheersbaarheid en betrouwbaarheid zijn redenen voor de opmars van het gebruik van de Cloud. Bij SVHW betref dit al de waarderings- en objecten/BAGapplicaties. Ook Centric zal op termijn de belastingapplicatie aanbieden in de vorm van een SaaS oplosing. Vanuit de Cloud wordt dan door Centric een standaardpakket aangeboden gebaseerd op vergaande processtandaardisatie. Momenteel beheert SVHW nog zijn eigen Centricapplicatie maar zal op enig moment ook gebruik moeten gaan maken van SaaS. In deze situatie heeft SVHW geen mogelijkheden om zelf maatwerk in de software door te voeren en wordt daardoor minder flexibel. Daarnaast bestaat er een gedegen risico, dat slimme maatwerkoplossingen en specifieke functionaliteiten, die SVHW op basis van scripting heeft Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 23 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 ontwikkeld en die bijdragen aan de huidige efficiency en flexibiliteit van SVHW, niet in de uiteindelijke standaard worden aangeboden. Hierbij kan onder andere worden gedacht aan de kortingen, de verschillende BIZ-grondslagen, de slimme bijsluiter, de controle op het Automatisch Heffen en Verminderen (AOV), het geautomatiseerde Invorderingsproces en bulk verwerkingsprocessen. Daarnaast kunnen interne koppelingen naar andere SVHW systemen worden geraakt. Tegelijkertijd zal er in de toekomst minder beheercapaciteit nodig zijn. Als mitigerende maatregel werkt SVHW samen met andere belastingkantoren om zoveel mogelijk bestaand gemeenschappelijk “slim” maatwerk in de standaard te laten opnemen. Daarnaast kan SVHW API’s laten ontwikkelen en robotisering inzetten als mogelijk alternatief voor maatwerk. Onvermijdelijk zal er ook kritisch gekeken moeten worden naar benodigde standaardisering in de dienstverlening, want de situatie waarbij een standaardsysteem wordt ontsloten via veel API’s en gevoed wordt door veel “robots” is vanuit beheersbaarheid niet wenselijk. Daarnaast spelen de kosten van de ontwikkeling van API’s en “robots” een rol.

4.2.7

Informatiebeveiliging en privacy

Door de toenemende datastromen, koppeling van systemen en digitale dreiging van hackers en cybercriminelen wordt het zorgvuldig omgaan met de gegevens van inwoners en organisaties steeds belangrijker. SVHW zal daarom zijn digitale weerbaarheid op peil dienen te houden. Dit vergt een toenemende inspanning van SVHW. SVHW maakt op dit gebied (beveiliging en privacy) gebruik van de diensten van de Informatiebeveiligingsdienst Nederlandse gemeenten (IBD) en werkt samen met collega belastingkantoren.

4.3 4.3.1

Sociaal-culturele en economische ontwikkelingen Digitalisering van de samenleving

Digitalisering speelt volop in de samenleving, raakt inwoners en ondernemers en biedt nieuwe mogelijkheden en kansen voor welvaart en maatschappelijk welzijn. Bijvoorbeeld het efficiënt en effectief inrichten van processen of het verlagen van drempels om met elkaar in contact te komen. Gemeenten kiezen ervoor de kansen die digitalisering biedt te pakken en te werken aan de mogelijke keerzijden ervan. In de VNG verenigingsagenda Gemeenten 2024 is de ‘informatiesamenleving’ tot kernthema benoemd en de digitale agenda geeft hier invulling aan. Hierbij zijn de volgende doelstellingen benoemd: 1.

Mogelijk maken: zoals het realiseren van de GDI, Common Ground, de digitale identiteit van inwoners, de basisregistraties, de regie op gegevens door de inwoners, open data en digitale dienstverlening;

2.

Kansen benutten: door het leggen van verbindingen tussen beleidsdomeinen van de overheid en met andere sectoren (economie);

3.

Duiden en reflecteren van waarden en innovatie in de informatiesamenleving: zoals de impact van de informatiesamenleving op de democratie en rechtstaat, de impact van de toepassing van nieuwe technologieën (Artificial Intelligence, algoritmen en virtual reality) en de toekomstig benodigde digitale vaardigheden van inwoners.

Als uitvoeringsorganisatie heeft SVHW in de ontwikkeling van de dienstverlening met het bovenstaande te maken. Een bijzonder punt van aandacht is het realiseren van digitale inclusie om te voorkomen, dat mensen die moeite hebben met digitale vaardigheden geen toegang hebben tot informatie. Het betekent onder andere dat SVHW de website toegankelijk moet maken voor mensen met een beperking

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 24 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 en dat SVHW de andere communicatiekanalen (telefoon en schriftelijke correspondentie) moet blijven onderhouden voor mensen die minder digitaal vaardig zijn. De digitalisering van de samenleving wordt ondersteund door wetgeving die de wettelijke basis legt voor de basisinfrastructuur, de informatie-uitwisseling en verplichtingen van de overheid. In de onderstaande paragrafen (paragraaf 4.4 en verder) worden een aantal wetten en de gevolgen daarvan nader toelicht.

4.3.2

Kinderopvangtoeslagenaffaire (KOTA)

In 2021 is SVHW begonnen met uitvoering van de Verzamelwet hersteloperatie toeslagen. In dit verband hebben de deelnemers zich door middel van een Collegebesluit geconformeerd aan het Moratorium en heeft SVHW de invordering aangehouden van de vorderingen bij alle mogelijke gedupeerden van de KOTA, die zich hadden aangemeld bij de Rijksbelastingdienst. SVHW heeft hen per brief geïnformeerd. Omdat mogelijke gedupeerden zich tot en met 2023 kunnen melden bij de Rijksbelastingdienst, zal SVHW naar verwachting tot en met 2025 bezig zijn met de afhandeling.

4.4 4.4.1

Algemene politiek-juridische ontwikkelingen Wijziging Besluit proceskosten bestuursrecht (Bpb) / NCNP-problematiek

Naar aanleiding van de teleurstellende resultaten van het WODC rapport over de handelingswijze van de No-Cure-No-Pay (NCNP)-bureaus heeft de VNG vervolgonderzoek geïnitieerd dat is uitgevoerd door het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (Coelo). Het Coelo onderzoek richtte zich op de vraag of de bestaande kostenvergoeding, wat betreft hoogte en structuur, adequaat is. Daarmee wordt bedoeld dat de kostenvergoeding voldoende is om de dienstverlening aan inwoners en bedrijven te faciliteren, zonder dat er financiële prikkels bestaan die leiden tot een te hoog niveau aan bezwaren of aan proceshandelingen. Voor gemeenten en uitvoeringsorganisaties zijn hier niet alleen kosten aan verbonden doordat ze kostenvergoedingen moeten betalen. Het legt ook beslag op de tijd van schaarse professionals. De resultaten van het onderzoek zijn in november 2021 door SVHW aangeboden aan het Algemeen Bestuur SVHW. De conclusie van het rapport is dat de vergoedingsstructuur op basis van het Bpb perverse prikkels bevat, en daardoor gedrag beloont dat niet strookt met het algemeen belang. De financiële prikkel stimuleert namelijk om zoveel mogelijk WOZ-bezwaren (automatisch en nagenoeg ongeacht de slagingskans) in te dienen. De afhandeling van deze WOZ-bezwaren legt een groot beslag op de uitvoeringscapaciteit.

Daarnaast wordt het bezwaartraject onnodig geformaliseerd, terwijl veel gemeenten (zo ook SVHW) nu juist streven naar een verdergaand informeel contact met de burger. Op 30 september 2022 heeft de Staatssecretaris van Financiën in een brief aan de Tweede Kamer een vervolgreactie gegeven op het WODC-rapport. Met betrekking tot de WOZ merkt de Staatssecretaris op dat het kernprobleem is dat er een exacte WOZ-waarde moet worden bepaald volgens de huidige systematiek, terwijl een waardering altijd een bandbreedte kent. Er zal worden bekeken of in de weten regelgeving iets aangepast kan worden binnen of buiten de huidige systematiek. Voorts wordt er overleg gevoerd met stakeholders en ziet de Staatsecretaris kans voor verbetering van het WOZ-proces op de volgende punten: •

transparantie: burgers betrekken bij de WOZ-waardering;

•

informeel contact met burgers;

•

ondersteuning van gemeenten bij de afhandeling van bezwaren.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 25 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 Met betrekking tot de vergoeding van proceskosten wordt opgemerkt dat er een breder onderzoek zal worden gedaan naar oneigenlijk gebruik van deze vergoedingen op meerdere terreinen binnen het bestuursrecht. Het bedoeld onderzoek zal worden uitgevoerd onder leiding van het ministerie van Justitie en Veiligheid. De resultaten zullen op zijn vroegst in 2023 worden verwacht. SVHW verwacht echter niet dat er in 2023 al sprake zal zijn van een aanpassing en dat de NCNPproblematiek ondanks de mitigerende maatregelen van SVHW in ieder geval in 2024 blijft aanhouden.

4.4.2

Wet digitale overheid

De Wet digitale overheid (Wdo) regelt verdere digitalisering van de Nederlandse overheid. Dit eerste deel van de wet gaat over hoe inwoners en bedrijven veilig en betrouwbaar kunnen inloggen bij de (semi-) overheid. Daarnaast bevat de wet regels over informatieveiligheid en privacy en het toepassen van open standaarden. De wet verankert taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden m.b.t. de voorzieningen voor de generieke digitale infrastructuur (GDI), verplichtingen voor bestuursorganen en aanspraken van inwoners en bedrijven. Gewerkt wordt in tranches: de eerste tranche regelt onder meer de toegang tot digitale dienstverlening van de overheid door middel van elektronische identificatie en authenticatie, informatieveiligheid en standaarden. Naar verwachting wordt de Wdo stapsgewijs ingevoerd. Na inwerkingtreding: •

moet SVHW zijn digitale diensten indelen naar betrouwbaarheidsniveau;

•

heeft SVHW een acceptatieplicht voor toegelaten inlogmiddelen;

•

moet SVHW zijn informatiebeveiliging op orde hebben;

•

moet SVHW meebetalen voor het gebruik van inlogmiddelen door inwoners.

Het wetsvoorstel is op 18 februari 2020 door de Tweede Kamer aangenomen. Vragen van de Eerste Kamer bij het wetsvoorstel hebben er toe geleid dat de Staatssecretaris van BZK op 22 juni 2021een wetswijziging heeft ingediend. Met deze zogenaamde novelle wordt privacybescherming steviger in de Wdo verankerd. Er komt een wettelijk verhandelverbod voor gegevens en de principes ‘privacy by design’ en ‘open source’ worden in de wet opgenomen. Hierdoor wordt inloggen bij de overheid veiliger en betrouwbaarder. De daadwerkelijke datum van de inwerkingtreding is afhankelijk van wanneer de Eerste Kamer het wetsvoorstel met de wijziging bespreekt.

4.4.3

Wet open overheid

De Wet open overheid (Woo) is op 1 mei 2022 in werking getreden. De Woo geeft regels over het actief openbaar en toegankelijkheid maken van overheidsinformatie en moet ervoor zorgen dat deze beter vindbaar, uitwisselbaar, eenvoudig te ontsluiten en goed te archiveren is. Deze wet legt de verplichting op documenten in een, voor SVHW beperkt, aantal categorieën actief openbaar te maken: •

wet- en regelgeving;

•

organisatiegegevens;

•

bestuurstukken;

•

jaarplannen en -verslagen;

•

Wob/Woo-verzoeken;

•

onderzoeken;

•

klachten.

Versie 0.11 12 april 2023

Pagina 26 van 79

Begroting 2024 en Meerjarenraming 2025 - 2028 SVHW voldoet - voor zover van toepassing- aan deze verplichting.

4.4.4

BTW-koepelvrijstellling

De inperking van de koepelvrijstelling, die de dienstverlening van samenwerkingsverbanden aan hun deelnemers vrijstelt van BTW, is opgeschort. De inperking was in eerste instantie per 1 januari 2019 aangekondigd, als direct gevolg van arresten van het Europese Hof. Het kabinet heeft zich ingespannen voor reparatie via Europese regelgeving. Het is duidelijk geworden dat benodigde unanimiteit van alle lidstaten voor de aanpassing van de Europese regelgeving niet waarschijnlijk is. Het is onduidelijk hoe dit dossier verder gaat verlopen. Er zijn immers sinds 2019 geen ontwikkelingen meer merkbaar. Indien de koepelvrijstelling verdwijnt dan wordt SVHW BTW-plichtig en zal het BTW in rekening moeten brengen op de deelnemersbijdrage. Het gaat hierbij alleen om de ‘extra’ BTW-druk die ontstaat door arbeid, aangezien de huidige deelnemersbijdrage van SVHW al een (compensabele) BTW component bevat. Dit betreft de BTW op de door SVHW ingekochte diensten en producten. De impact hangt af van de deelnemer. Gemeenten kunnen, zolang er ruimte is in het BTWcompensatiefonds, de extra BTW verrekenen. Het waterschap Hollandse Delta heeft deze mogelijkheid echter niet. Daarnaast zullen extra uitvoeringskosten gaan ontstaan, omdat SVHW aanvullende administratieve werkzaamheden zal moeten gaan verrichten.

4.5 4.5.1

Ontwikkelingen WOZ Waarderingskamer

De Waarderingkamer pleit voor een brede investeringsagenda voor de WOZ-uitvoering met name gelet op het bredere gebruik van de WOZ-waarden. Om te zorgen dat het maatschappelijk draagvlak voor en vertrouwen in de WOZ-gegevens en de -waarden verder toeneemt, is het van belang dat de WOZuitvoering mee blijft ontwikkelen met de maatschappelijke en technische ontwikkelingen. In de instemmingsbrief gericht aan het Dagelijks Bestuur van SVHW voor het mogen beschikken van WOZwaarden en het verzenden van de OZB-aanslagen in 2020 vroeg de Waarderingskamer dan ook voor blijvende aandacht voor het doen van de nodige investeringen. Daarnaast schetst de Waarderingskamer in haar strategiedocument 2020-2025 nog de volgende ontwikkelingen die van grote invloed zijn op de WOZ-uitvoering: •

iedereen wordt eigenaar van zijn/haar (persoons)gegevens;

•

het met meer flexibiliteit kunnen betrekken van gegevens bij de WOZ-waardebepaling;

•

de invoering van een nieuw verantwoordingsdocument en taxatieverslag.

SVHW zal in de bedrijfsvoering en begroting rekening moeten houden met de bovenstaande punten.

4.5.2