394917_Bijlage_1_Commissienotitie_Windenergie_en_beantwoording_raadsvragen_Windenergie_Vaanplein.pdf

Commissienotitie Temporisering Windenergie Vaanplein incl. beantwoording vervolgvragen

pagina 1 van 9

INHOUDSOPGAVE COMMISSIENOTITIE

2

Scenario’s & tijdlijnen

2

Betreft: Beantwoording Temporiseren windenergie Vaanplein / uitleg procedurele tegenstrijdigheden 2 VERVOLGVRAGEN

4

Betreft: Vervolgvragen antwoordbrief moties windturbines Vaanplein

4

Onderwerp A: Temporiseren

4

Onderwerp B: Motie 0-meting

8

pagina 2 van 9

COMMISSIENOTITIE De commissienotitie bestaat uit twee onderdelen, te weten de ‘scenario’s & tijdlijnen’ en de ‘Beantwoording Temporisering windenergie Vaanplein / uitleg procedurele tegenstrijdigheden’.

1. Scenario’s & tijdlijnen Op hoofdlijnen zijn er drie procedurele (ruimtelijke) scenario’s en bijbehorende tijdlijnen, deze zijn gevisualiseerd in de bijlage (zie bijlage 1) en wij zullen deze hier kort toelichten. Het eerste scenario is reactief handelen, de tweede semi-actief en de derde is pro-actief. ● ● ●

In het eerste scenario wordt de zeggenschap grotendeels bij de ontwikkelaar gelegd. De inwoners hebben één keer formele inspraak. In het tweede scenario nemen de gemeente en/of ontwikkelaar een actieve houding aan. De inwoners hebben twee keer de mogelijkheid tot formele inspraak. Deze procedure duurt langer dan die in scenario 1. In het derde scenario nemen de gemeente en/of ontwikkelaar een pro-actieve houding aan. De inwoners hebben drie maal de mogelijkheid tot formele inspraak. Deze procedure duurt langer dan die in scenario 1 en is grotendeels vergelijkbaar met scenario 2.

Logischerwijs zijn de bijbehorende tijdlijnen ook anders. Bij een reactieve variant (een reactieve houding door de gemeente), is de gemeente puur volgend in het traject op de ontwikkelaar en heeft het nauwelijks invloed. De ontwikkelaar kan hierdoor sneller een windpark ontwikkelen dan in scenario 2 en 3. Scenario’s 2 en 3 zijn scenario’s waarbij de gemeente sturend en regisserend is en inwoners meer invloed en inspraak hebben op basis van uitgebreid onderzoek dat plaatsvindt in het belang van onze inwoners en omwonenden. Wat is het verschil in reactief, semi-actief en pro actief? Het belangrijkste verschil heeft te maken met het proces van het bepalen van randvoorwaarden en wie daarbij de regie heeft, ontwikkelaar of gemeente en de daaraan gekoppelde mate waarin de gemeente de inwoners de mogelijkheid geeft om formele inspraak te leveren.

pagina 3 van 9

2. Betreft: Beantwoording Temporiseren windenergie Vaanplein / uitleg procedurele tegenstrijdigheden Motie punt 1. Jurisprudentie In punt 1 van de motie wordt gevraagd eerst de effecten, gevolgen en de bestuurlijke keuzemogelijkheden als gevolg van recente jurisprudentie over windturbines op deze locatie uitgebreid in kaart te brengen. Antwoord In scenario 1 ‘reactief acteren’ is er minder tijd om de bedoelde effecten grondig te onderzoeken dan bij scenario’s 2 en 3. Bij scenario 1 is er maximaal 26 weken om deze vraag te beantwoorden inclusief besluitvorming. Bij scenario 2 en 3 is er meer tijd om bestuurlijke keuzemogelijkheden nader te onderzoeken en te bespreken. Bij scenario 2 en 3 is er tevens een grote kans dat er inmiddels nieuwe jurisprudentie aanwezig is die kan helpen bij de bestuurlijke keuzemogelijkheden van college en/of raad. Motie punt 2. Gezondheidseffecten In de motie punt 2 wordt gewezen op de gezondheidsaspecten, met het verzoek om deze zwaar te laten meewegen. Antwoord In scenario 2 en 3 is er meer gelegenheid om de effecten van windenergie op de gezondheid, grondig te onderzoeken. In scenario 1 kun je dit aspect niet onderzoeken want in die situatie ben je afhankelijk van de aanvrager.

Een ontwikkelaar hoeft de gezondheidsrisico's niet uitgebreid te toetsen omdat hier niet wettelijk op beoordeeld wordt (alleen indirect via hindereffecten, zoals slagschaduw, geluid en zichthinder). In een m.e.r.-procedure onderzoek je de gezondheidseffecten per alternatieve variant wel zeer uitvoerig en kun je dus als gemeente sturen op hoe zwaar je die effecten per variant mee laat wegen ten opzichte van andere wegingscriteria in de bepaling van een voorkeursalternatief (VKA). Motie punt 3. Vragen om een GRO In de motie punt 3 wordt gevraagd om een GRO en daarna het eventueel voeren van een m.e.r.-procedure. Antwoord Aangezien een vergunningsaanvraag voor de oprichting van windturbines in het zoekgebied Vaanplein altijd in strijd is met de regels uit het vigerende bestemmingsplan is er een uitgebreide omgevingsvergunningenprocedure nodig. Die procedure duurt maximaal 26 weken (termijn van orde) en de initiatiefnemer dient zo’n aanvraag voor de omgevingsvergunning te voorzien van een Goede Ruimtelijke Onderbouwing (samenvattend document met bijbehorende onderzoeken). Dit betreft scenario 1 in de bijlage. De opstellers van de motie geven aan dat daarna weer een m.e.r.-procedure zou kunnen worden opgestart. Dat is niet juist.

pagina 4 van 9

Een m.e.r.-procedure start je voorafgaand aan een omgevingsvergunningsaanvraag omdat in een milieueffectrapportage alle alternatieve opstellingsvarianten op alle mogelijke milieueffecten worden onderzocht en beoordeeld. De resultaten uit die onderzoeken leiden uiteindelijk tot een specifieke opstellingsvariant (VKA=VoorKeursAlternatief). Die VKA wordt vervolgens weer in een omgevingsvergunningsaanvraag vervat. De gevraagde volgordelijkheid van zaken in uw motie strookt dus niet met hoe het proces in de praktijk loopt. Aanvullend: voor een windpark bestaande uit drie molens (bv. in het oorspronkelijke scenario van drie middelhoge turbines) is het doen van een m.e.r.-onderzoek verplicht en kan er niet worden verstaan met een m.e.r.-beoordeling. Het eerste deel van een MER is de Notitie Reikwijdte en Detailniveau die algemeen/globaal van aard is en daarna starten, in een tweede fase, de (door de ontwikkelaar in gang te zetten) lokale onderzoeken naar mogelijke milieueffecten per alternatief. Zo’n eerste deel start de gemeente vaak op; een tweede deel wordt vaak door de initiatiefnemers ingezet. Motie punt 4. Volgende houding van de raad ten opzichte van de markt In de motie wordt verzocht dat de raad een volgende houding aanneemt in de markt. Antwoord De tender vanuit de grondeigenaren staat open sinds oktober 2021 en in januari zal de ontwikkelaar bekend zijn.

Inmiddels zijn er voldoende (meer dan vijf) inschrijvingen ontvangen. Dit proces loopt en de gemeente volgt hierin nauwlettend de ontwikkelingen. Op het moment dat de marktpartij bekend is zal de gemeente een anterieure overeenkomst aangaan met deze marktpartij om het kostenverhaal verzekerd te krijgen (bv. terugvorderen van al eerder gemaakte gemeentelijke advieskosten van de voorgaande fase). Motie punt 5. De gemeente zich volgend opstelt qua ontwikkeling van normstellingen en regelgeving vanuit het rijk (c.q. de staatssecretaris). Antwoord Onderdeel 5 is een niet in te willigen wens. De gemeente heeft geen keuzemogelijkheid omdat het windpark al in procedure is gelet op het bestemmingsplantraject wat al opgestart is sinds begin 2021. Volgens de Raad van State en de staatssecretaris moeten beoogde windparken die in de categorie ‘lopende procedures’ vallen, worden voorzien van voorschriften bij de toekomstige omgevingsvergunning volgens een door het bevoegd gezag vast te stellen normatief toetsingskader. Bij reactief handelen zoals u wenst, zal er onder tijdsdruk een vergunning verleend dienen te worden en zal er aanzienlijk minder tijd zijn om door de gemeenteraad een goed gemotiveerd normatief kader vast te laten stellen.

De kans is dan zeer aannemelijk dat de voorschriften die verbonden worden juridisch zwak zijn en daarmee in den rechte mogelijk succesvol aangevochten worden omdat ze onder enorme tijdsdruk tot stand zijn gebracht. Een onzorgvuldig bestuurlijk afwegingstraject is niet in het belang van onze gemeente en vooral niet in het belang van onze inwoners omdat er in zo’n traject dan geen alternatievenonderzoek verricht is naar wellicht betere windturbineopstellingen dan degene die wordt aangevraagd in de ontwerp-vergunning. Naar aanleiding van bovenstaande informatie en de duiding van de procedurele tegenstrijdigheden van de aangenomen motie willen wij graag met u als commissieleden in gesprek om uw standpunten over deze brief en de scenario's in relatie tot de aangenomen motie uitgebreid te bespreken. We hebben, in overleg met de griffie, hiervoor een tijdsblok in de vergadering van 14 december kunnen reserveren.

pagina 5 van 9

Het college staat op het standpunt dat opvolging van de scenario’s 2 of 3 meer de belangen van onze inwoners en direct omwonenden dient, dat er in dat geval veel beter vergelijkend onderzoek kan worden uitgevoerd naar diverse opstellingsvarianten en verschillende as- en tiphoogten en dat er uiteindelijk een bestuurlijke afweging kan plaatsvinden waarom er voorkeur is voor één van de alternatieven ook in het belang van onze inwoners. Ons inziens is uitvoering geven aan het scenario dat uit de motie resulteert, onmogelijk, gelet op de procedurele tegenstrijdigheden. Tot slot lijkt het ons zinvol om “neutraal” (dus zonder waarde-oordelen) advies te vragen aan de klankbordgroep over de scenario’s (zie bijlage). Dit advies wordt nog nagezonden indien beschikbaar voor 14 december a.s.

VERVOLGVRAGEN Hieronder ziet u vraag en antwoord op de brief ‘Vervolgvragen antwoordbrief motie windturbines Vaanplein’, opgedeeld in de twee onderwerpen, te weten ‘Temporiseren’ en ‘0-meting’.

3. Betreft: Vervolgvragen antwoordbrief moties windturbines Vaanplein Onderwerp A: Temporiseren In uw antwoordbrief geeft u aan t.a.v. de motie temporiseren windturbines Vaanplein dat de motie meerdere procedurele tegenstrijdigheden bevat die tevens niet conform de bestuurlijke lijn de belangen van onze inwoners lijken te dienen. En dat u daarover in contact wil met de commissie. Wij hebben hier een aantal vragen over: 1. Kunt u de kennelijke procedure tegenstrijdigheden nog eens grondig uitéén zetten? Antwoord In de pagina’s hierboven zijn de procedurele tegenstrijdigheden uitééngezet inclusief de bijbehorende visualisaties in de bijlage. 2. Welke nieuwe zaken zijn er naar voren gekomen t.o.v. het debat in de commissie en raad? Antwoord Ook hier kunnen wij verwijzen naar de commissienotitie hierboven. U heeft het debat, de beraadslaging en de conclusies live beluisterd en u kunt de beraadslaging van die debatten teruglezen en/of -luisteren. De insteek van de motie is wat ons betreft helder. 3. Kunt u aangeven hoe u in de geest van dat debat voor u ziet, dat op de beste manier invulling gegeven kan worden aan de wens om de realisatie van windturbines Vaanplein te temporiseren? Antwoord U zegt ‘de insteek van de motie is helder’; echter bevat deze tegenstrijdige doelen en inhoud.

In de motie staan de volgende eisen en doelen; ● U wenst het gezondheidsaspect zwaar te laten weten ● U wenst te temporiseren ● U wenst een passieve, volgende houding van de gemeente ● U wenst het starten van een GRO

pagina 6 van 9

De contradictie zit hem in het gegeven dat u wenst een passieve/reactieve houding aan te nemen (dit staat gelijk aan scenario 1) en ook wenst om het gezondheidsaspect zwaar mee te laten wegen (wat juist het best onderzocht wordt in scenario 2 en 3 én juist niet in scenario 1). Het door u genoemde scenario bestaat niet, maar komt het dichtst bij scenario 1 wat juist de snelste doorlooptijd heeft. Indien de insteek van de motie is om het project te temporiseren, is de kans het grootst dat in scenario 2 en 3 het project de langste doorlooptijd kent én waarin de belangen van de eigen inwoners voorop staan omdat de gemeente leidend is en niet de ontwikkelende partij. Het gaat het college echter niet om de snelheid van een scenario maar om een scenario waarbij de belangen van de inwoners goed kunnen worden afgewogen en om de mate van zorgvuldigheid in de belangenafweging. Dit kan bij scenario’s 2 en 3 beter dan in scenario 1. Juist in scenario 1 kun je het participatietraject veel minder goed begeleiden omdat je dan voornamelijk reactief moet zijn op wat de ontwikkelaar bedenkt. Bij scenario’s 2 en 3 kun je veel meer vooraf en in het besluitvormingstraject aan de gewenste knoppen draaien en als gemeente bijsturen en regisseren. De mate van invloed op het uiteindelijk door de ontwikkelaar in te dienen ontwerpplan is veel groter.

In het belang van onze inwoners acht het college scenario 2 en 3 als meer gewenst. Hierbij wordt tevens voldaan aan de eis in de motie om het gezondheidsaspect zwaar te laten wegen (zie ook hierboven). 4. Kunt u in de geest van dat debat en de wens tot temporiseren aangeven, hoe het college meent deze kennelijke tegenstrijdigheden het beste te kunnen oplossen in lijn met de wens die voortvloeit uit (en uitgesproken is in het debat over) de aangenomen motie? Antwoord Ja, als u wilt temporiseren én de belangen van onze inwoners goed wilt aanhoren (en er ook iets mee wilt doen) dan zijn scenario’s 2 en 3 doeltreffender. Deze scenario’s kosten meer tijd maar doen meer recht aan de wettelijke inspraakmogelijkheden die er zijn.

5. Kunt u aangeven welke wijzigingen van aanpak u heeft doorgevoerd, sinds de aangenomen motie? Graag vernemen wij wat u zelf sindsdien anders heeft gedaan, dan wanneer de motie niet zou zijn aangenomen. Antwoord Het college stond op het punt de MER procedure te starten en aansluitend daarop nulmetingen in het gebied uit te voeren. Deze opdrachten hebben wij na het aannemen van de motie niet gegeven. Wij zijn volgend in het privaatrechtelijke tenderproces van de grondeigenaren.

6. Kunt u de opmerking over ‘de bestuurlijke lijn de belangen van onze inwoners lijken te dienen’ uitleggen? Antwoord Zie onder 3.

pagina 7 van 9

7. Bent u van mening dat het college van B&W beter in staat is de belangen van onze inwoners te dienen dan de gemeenteraad? Antwoord Nee, zie hierboven de onderbouwing van de route die het college voornemens was te nemen. Onderwerp B: Motie 0-meting In de brief geeft u aan dat ‘inmiddels’ bestuurlijk overleg is gevoerd. 1. Kunt u een concrete tijdlijn van acties geven die met betrekking tot de motie 0-meting zijn ondernomen sinds het aannemen van deze motie? Zodat wij het tijdpad en de acties kunnen controleren en beoordelen? Antwoord Na het aannemen van de motie is contact opgenomen met de Gemeente Hoekse Waard. ● ● ● ●

Juli 2021; er is contact geweest met de Gemeente Hoekse Waard om hen te informeren over de aangenomen motie. Juli 2021; er is een prijsindicatie opgevraagd voor de nulmetingen conform de motie bij het adviesbureau September 2021; bestuurlijk overleg heeft plaatsgevonden (in verband met de vakantieperiode en een verlofperiode van de betreffende medewerker heeft het overleg direct in september plaatsgevonden) September 2021; er is een offerte aangevraagd om mogelijk gebruik te maken van de ‘geluid verwachtingen-app’

2. Had het college – los van het kostenaspect - door sneller te handelen kunnen bewerkstelligen dat er wel goede 0-metingen hadden kunnen worden uitgevoerd? Antwoord Op het moment dat de discussie in de raad plaatsvond (juni 2021), waren de voorbereidingen voor de bouw van de windmolens al in volle gang. Door het extra geluid voor het gereed maken van de omgeving was er op dat moment geen objectieve 0-meting meer uit te voeren. De start van de werkzaamheden was in februari 2021. Zoals in eerdere beantwoording terug te lezen is, heeft het college geen actie ondernomen richting het windpark Oude Maas vanwege het eerdere besluit in de raad. Wij hebben van diverse inwoners tot in de wijk Vrouwenpolder aan toe te horen gekregen dat ook de heiwerkzaamheden voor geluidsoverlast hebben gezorgd. 3. Wat zijn de ervaringen van het college? Zijn hier meldingen van binnen gekomen en hoe beoordeelt u dit? Antwoord Het college is niet bekend met meldingen. Uiteraard begrijpen wij dat het bouwen van een windpark met overlast gepaard gaat. U geeft aan dat de gemeente Hoeksche Waard pas wil meten na realisatie van windturbines en ALS er sprake is van overlast.

pagina 8 van 9

4. Hoe beoordeelt u dat in de geest van de constructieve discussie die we met het college, de commissie en de raad hebben gevoerd over dat het JUIST van belang is voor- en achteraf te meten? Omdat anders geen oordeel kan worden geveld over de wijziging ten opzichte van de situatie voor windturbines? Antwoord Hiervoor verwijzen we naar de raadsinformatiebrief en het antwoord op vraag 9, hierin geven wij aan in gesprek te blijven met de Gemeente indien geluidsoverlast blijkt te zijn. Daarnaast zijn wij bezig met het onderzoeken of de geluid-verwachtingen-app hier van toegevoegde waarde kan zijn voor direct omwonenden. 5. Kunt u de prijsopgave van Arcadis inclusief de aanvraag die u bij hen heeft ingediend met ons delen, zodat we die kunnen beoordelen? Antwoord U heeft de prijsopgave van ons al verstrekt gekregen, zie hiervoor de eerdere raadsinformatiebrief. Dit is een mondelinge prijsopgave geweest gebaseerd op drie meetpunten. Zie verder vraag 14.

6. Zijn er meerdere partijen benaderd? Zo ja, welke, en wat was daarvan de prijsopgave? Antwoord Nee, wij hebben Arcadis gevraagd omdat wij hen ook ingeschakeld hadden voor het haalbaarheidsonderzoek naar Vaanplein en zij staan aangeschreven voor hun expertise op het gebied van geluid en geluidshinder. Ook zijn zij de bedenkers van de geluid-verwachtingen-app die ook door het ministerie van EZK wordt aanbevolen op dit moment.

7. Is er gevraagd naar minder dure methodes van 0-metingen? Antwoord Aan Arcadis is gevraagd wat de kosten zouden zijn als er in afwijking van de motie slechts op één punt uit het aangegeven gebied wordt gemeten. Bij deze prijsopgave is aangegeven dat één meting erg beperkt is ten opzichte van het totale windpark en de directe omgeving en dat het geen zuiver beeld geeft van de totale geluidssituatie in de 0-situatie. De milieudienst DCMR adviseert pas te meten op het moment dat er daadwerkelijk sprake van overlast zou zijn. Als het college de afweging maakt op het gebied van effectiviteit en kosten, geeft het college er de voorkeur aan om de geluid-verwachtingen-app verder te onderzoeken.

pagina 9 van 9