Algemene Beschouwingen D66 2025

D66 Algemene beschouwingen Voorzitter, De komende maanden brengen ons richting de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2026. Voor veel politieke partijen is dit hét moment om zich scherper te profileren. En dat is begrijpelijk. Zeker nu de samenstelling van de coalitie, en daarmee de dynamiek in de raad, opnieuw is veranderd. “Wen er maar aan” zei een collega uit ons midden over die nieuwe politieke realiteit. Inderdaad, dit is het speelveld waarmee we het moeten doen tot aan maart. Maar hoe we dat doen – dát bepalen we zelf – ieder van ons! Vooruitgang begint met het lef om over je eigen schaduw heen te stappen. Het is verleidelijk om te blijven hangen in het wij/zij-denken. Ook wij maken ons daar soms schuldig aan. Maar dat is niet goed voor de bestuurbaarheid van Baarn. We moeten juist op zoek naar waar we elkaar wél kunnen vinden en hoe we verder komen. Wij gaan daar in ieder geval ons uiterste best voor doen. Vooruitkijkend stellen we daarom de volgende fundamentele vraag aan de raad: wat zou het opleveren als we na de verkiezingen niet opnieuw kiezen voor een klassiek coalitieakkoord, maar samen optrekken in een raadsbreed akkoord? De Kennisbank Openbaar Bestuur heeft in 2023 een onderzoek hierover opgeleverd.

Een belangrijke conclusie uit dit onderzoek is dat raadsakkoorden niet alleen betrekking hebben op formele structuren – zoals een akkoord of een gevormd college – maar vooral een werkwijze weerspiegelen: gericht op samenwerking vanuit gemeenschappelijke doelen, met tegelijkertijd oog voor politieke verschillen en tegenstellingen. Een raadsakkoord is niet alleen structuur, maar ook cultuur. Een meerderheid is mooi, maar draagvlak is beter! D66 wil verder kijken dan alleen de politieke verhoudingen. Er liggen grote opgaven. We lichten er een vier uit die voor ons de komende maanden absolute prioriteit hebben. Allereerst: zorg voor onze inwoners op 1. D66 zet altijd in op preventie. Een gezonde leefstijl, vroegsignalering, mentale veerkracht – dat alles draagt bij aan de kwaliteit van leven en minder zorgvraag in de toekomst. Preventie moet dus een integraal onderdeel zijn van ons sociaal beleid. Daarom baren de voorgestelde bezuinigen bij PIT ons zorgen. Kortetermijnwinst mag op de lange termijn geen extra kosten veroorzaken. We denken na over een motie, maar willen graag daarover in debat met de raad. Ook de oplopende wachttijden en kosten bij jeugdzorg zijn een probleem, dat zien we in heel Nederland. O.a. een uitbreiding bij het Lokaal Team moet hier aan bijdragen. We vragen het college hoe ze het effect van deze uitbreiding volgen.

Monitoren, leren, bijsturen — dat is hoe we het verschil kunnen en moeten maken. Als tweede belangrijk speerpunt: gelijke kansen voor ieder kind. Als onderwijspartij staat dit altijd op onze agenda. In 2023 riepen we het college op om in gesprek te gaan met de basisscholen om ervoor te zorgen dat ze zich aan de wettelijke inschrijftermijn van 3 jaar zouden gaan houden Dat is niet zonder hobbels gegaan, maar vanaf komend schooljaar is het geregeld. En dat is goed nieuws voor alle ouders, maar vooral voor gezinnen die van buiten naar Baarn verhuizen. We zijn ook blij met het succes van de taalklas, de aandacht voor fietsveiligheid rond de scholen en de aandacht voor sport en mentale gezondheid onder onze jeugd. Maar helaas zijn er steeds meer peuters met gedragsproblematiek en achterstanden en zien we daardoor bij de vroeg- en voorschoolse educatie wachtlijsten oplopen. Vraag aan het college: wat wordt er gedaan om deze wachtlijsten op te lossen? Als derde aandachtspunt: wonen met lef! De woonopgave in Baarn is urgent. D66 Baarn wil bouwen voor álle doelgroepen: starters, ouderen, gezinnen. Dat vraagt om keuzes die soms schuren. Voor ons is daarbij niets heilig – regels, procedures of vertrouwde beelden van de ruimtelijke inrichting mogen vernieuwing niet in de weg staan.

We zien dat het actief aankopen van grond – actieve grondpolitiek - om op die manier de woningmarkt directer te beïnvloeden, vaak wordt geschuwd. D66 Baarn is daar helder over: als we echt meer regie willen voeren op wat, waar en voor wie er gebouwd wordt, dan moeten we dit instrument wél durven inzetten. Wonen is een maatschappelijke opgave, geen marktproces alleen. En tot slot ons huishoudboekje.

De financiële situatie is krap, zelfs met de meevaller uit de meicirculaire. Dat vraagt nog steeds om scherpe keuzes, en die zien we terug in de voorstellen van het college. Wij herkennen en steunen de principiële keuzes die het college gemaakt heeft, zoals de focus op kansengelijkheid, wonen, onze jeugd en het behalen van de klimaatdoelstellingen. De voorgestelde bezuinigingen zijn in grote lijnen goed doordacht. Maar de haalbaarheid moet nog blijken, zowel in de cijfers als in de voorspelde tijdspaden. Zeker als we tegelijk meer gaan vragen van inwoners, zoals in de uitgangspunten staat. Gelukkig laten sommige inwoners meteen zien wat dat kan betekenen. Zo ontvingen we een brief van een betrokken Baarnaars die teleurgesteld zijn over het uitstel van de herinrichting van de Brink. Maar in plaats van af te wachten, steken zij zelf de handen uit de mouwen — én in de buidel. Ze willen meebetalen aan het planten van bomen om zo een eerste stap te zetten naar een mooiere, groenere, vorstelijkere Brink. Wat D66 Baarn betreft een prachtig voorbeeld van betrokkenheid. Want wie inwoners serieus neemt, krijgt verantwoordelijkheid terug. Daarom denken we erover na om hiervoor een amendement in te dienen. Hoe denken de collegeraadsleden hierover? Voorzitter, ik rond af. We staan voor grote uitdagingen: van klimaat en wonen tot zorg en leefbaarheid. Niemand lost dat alleen op.

D66 kiest voor een constructieve koers. Wij geloven in samenwerking, in vooruitgang en in het gesprek op inhoud. We hopen dat we elkaar in de komende maanden weten te vinden. Niet alleen tot aan maart, maar misschien ook wel daarna. In een nieuwe bestuurscultuur, waarin niet de verschillen, maar de gedeelde verantwoordelijkheid centraal staat. “Baarn verdient bestuurders die het samen doen – niet omdat het makkelijk is, maar omdat het nodig is.”

Debatpunten voor de raad:

•

Raadsakkoord: Zijn andere partijen bereid om samen met ons te verkennen of we toewerken naar een raadsbreed akkoord in plaats van een klassiek coalitieakkoord? Deze komen in verschillende vormen voor (kort toelichten).

•

PIT Baarn: Hoe zorgen we ervoor dat bezuinigingen bij PIT niet leiden tot hogere kosten op de lange termijn? Wij willen het college vragen om een goede inhoudelijke en financiële onderbouwing van de bezuinigingen bij de begroting in oktober. En gezien de meevaller uit de meicirculaire kan er wellicht gekeken worden naar een andere fasering.

Vragen aan het college

•

Jeugdzorg en Lokaal Team: Hoe worden de effecten van de uitbreiding bij het Lokaal Team gemonitord? Hoe houden we zicht op verbetering en bijsturing?

•

Vroeg- en voorschoolse educatie: Wat doet het college om de wachtlijsten aan te pakken, met name voor peuters met achterstanden of gedragsproblematiek?

•

De Brink: Hoe kijkt het college aan tegen burgerinitiatieven zoals dat van de betrokken inwoners rond de Brink? En is het college bereid om samen met hen een eerste stap te zetten – financieel én inhoudelijk?