963933 Tussenrapportage 2024 bijlage 3 Rapportage Sociaal Domein 2024

Rapportage Sociaal Domein

Onderdeel van de Tussenrapportage gemeente Baarn 2024

Team Ontwikkeling Samenleving Gemeente Baarn 1

Inleiding Jaarlijks informeren wij uw raad over de (beleids)ontwikkelingen rondom het sociaal domein in Baarn, ter aanvulling op de tussenrapportage gemeente Baarn. In deze rapportage blikken wij terug op de periode januari tot en met juli 2024. Wij informeren u over waar onze inzet zich op richtte, welke ontwikkelingen meespeelden en welke resultaten behaald zijn (voor zover deze niet zijn beschreven in de tussenrapportage 2024, raadsvoorstel of raadsinformatiebrief van 2024). In het eerste deel van 2024 hebben we alle eerder genoemde ‘afwijkingen’(oranje-rood) in doelstellingen en maatregelen, zoals beschreven in de jaarstukken 2023, weten om te buigen naar ‘conform planning’(groen). Naast onze ontwikkelingen delen we ook graag de onderwerpen waar we trots op zijn. Zo ‘scoort’ Baarn bijvoorbeeld goed wat betreft gezonde leefstijl, beweegrichtlijnen, sporten en gezonde leefomgeving 1. Lokaal willen we ons met het nieuwe plan Volwasseneducatie met name gaan richten op het laagdrempelig bereiken van de NT1-doelgroep door in te zetten op een wijkgerichte aanpak in samenwerking met de bibliotheek en Pit Baarn. In februari hebben we een wooncommissie opgericht die een overlegorgaan is voor complexe urgentieaanvragen. Door de druk op de woningmarkt en de toename in het aantal aanvragen is deze commissie een waardevolle toevoeging.

In korte tijd hebben we een nieuwe locatie voor het consultatiebureau kunnen vinden en plek in De Leuning waar jong en oud samenkomen en waar in de toekomst activiteiten worden georganiseerd met als doel ontmoeting. De BaarnSteun-campagne heeft ervoor gezorgd dat meer mensen onze minimaregelingen hebben leren kennen, waardoor we meer aanvragen hebben dan voorheen. Vanuit het sociaal domein hebben we echter ook zorgen ten aanzien van enkele onderwerpen. Het gaat hier om onder andere landelijke ontwikkelingen die ook in Baarn zichtbaar zijn. Het jeugdhulpgebruik is landelijk gestegen in 2023. 465.000 kinderen en jongeren tot 23 jaar kregen jeugdhulp; 5.000 meer dan in 2022 (voorlopige cijfers CBS). Agnes Derksen van het Nederlands Jeugdinstituut noemt de stijging zorgelijk. ‘Het is positief dat het aantal landelijke uithuisplaatsingen terugloopt’, zegt Derksen. 'En dat het steeds beter lijkt te lukken om kinderen thuis te laten opgroeien, ook als het niet goed gaat in het gezin.’ In Baarn hebben we via de doorbraakmethode een zorgunit kunnen aanschaffen waardoor uithuisplaatsing vooralsnog niet nodig is.’ Eveneens zien we een stijging van mantelzorgers en dan vooral jonge mantelzorgers, deze worden via Pit Baarn in beeld gebracht.

In 2030 zullen er naar verwachting ruim 2 miljoen 75-plussers in Nederland zijn, bijna 500.000 meer dan nu; het aandeel neemt dan toe van 9% naar 11% (CBS 2021c). Deze ontwikkeling speelt eveneens in Baarn. Vanuit het sociaal domein zullen we zowel onze trots als onze zorgen landelijk en lokaal blijven monitoren, via benchmark, regionale overleggen en via de VNG, waar mogelijk met onze maatschappelijke partners en organisaties. Wanneer er cliënt ervaringsonderzoeken beschikbaar zijn zullen deze toegevoegd worden tijdens een volgende tussenrapportage.

1

Bron: Kenniscentrum Sport & Bewegen

2

Inhoudsopgave 1.

Beleidsontwikkelingen

4

1.1 Programma 2 Vitale gemeenschap Kunst & Cultuur Sport Onderwijs Welzijn Volksgezondheid

4 4 6 6 9 9

1.2 Programma 3 Woonomgeving Wonen

12 12

1.3 Programma 5 Zorg voor elkaar Lokaal team / Zorgloket WMO Jeugdzorg Maatschappelijk vastgoed

14 14 15 16 18

1.4 Programma 6 Meedoen Inkomensregeling Re-integratie & Inburgering

19 19 21

1.5 Programma 7 Economie & Toerisme

22

2.

Beleidsnota Baarn Vitaal 2.0

24

3.

Taakstelling Sociaal Domein

25

3

1.Beleidsontwikkelingen In dit hoofdstuk beschrijven we de diverse ontwikkelingen in het beleid die van belang zijn voor de organisatie. Binnen het sociaal domein hebben we als gemeente verantwoordelijkheden in de zorg en ondersteuning aan onze inwoners op het gebied van zorg, participatie en zelfredzaamheid, werk en jeugdhulp. Daarbij wordt integraal gewerkt, ofwel: waar mogelijk werken we in samenhang en afstemming, en domein overstijgend.

1.1 Programma 2 Vitale gemeenschap

Kunst & Cultuur • Ontwikkeling Kunst- en Cultuurvisie Het eerste kwartaal van 2024 stond grotendeels in het teken van de ontwikkeling van de Kunst- en Cultuurvisie. In januari zijn gesprekken gevoerd met stakeholders en is bureauonderzoek gedaan. Dit leidde tot een informatiedocument met onder andere een analyse van wat er goed gaat en wat er anders of beter kan. Op 2 februari werd de aftrap gegeven voor het participatietraject tijdens het Cultuur Café in Theater de Speeldoos. Hierna volgde een gespreksavond met Baarnse jongeren op 13 februari in De Speeldoos. Op 27 februari en 12 maart vonden twee gespreksavonden plaats met vertegenwoordigers van culturele organisaties, makers, inwoners en andere belanghebbenden in de Herberg van Paulus en in het gemeentehuis. Parallel werden drie enquêtes afgenomen bij basisschoolleerlingen (groep 6,7 en 8), middelbare scholieren, en inwoners. De gespreksavonden werden goed bezocht en de enquêtes zijn bij elkaar ingevuld door 998 mensen. In juni is de inbreng verwerkt in de Kunst- en Cultuurvisie en wordt de kunst- en cultuurvisie in november geagendeerd voor de raad. Inmiddels hebben de eerste conclusies van het participatietraject geleid tot het initiatief van het college om te zoeken naar een geschikte locatie in Baarn voor een cultuurhuis.

• Uitvoering Stimuleringsregeling cultureel zzp’ers In 2023 heeft het college in het kader van het coronaherstelplan een subsidieregeling vastgesteld waardoor culturele zzp’ers een aanvraag konden indienen voor een project. Doel was om cultureel zzp’ers de mogelijkheid te geven een opdracht uit te voeren, en om tegelijkertijd vernieuwing en samenwerking te stimuleren. In totaal was er € 136.000 beschikbaar vanuit het coronaherstelfonds. Aanvragen konden tot en met 30 november 2023 worden ingediend. In totaal zijn er 17 aanvragen ingediend, met een totaalbedrag van € 418.614. Een onafhankelijke adviescommissie heeft alle aanvragen beoordeeld en een advies opgesteld over de te steunen initiatieven. Dit advies is door het college 4

overgenomen. In totaal zijn 9 initiatieven gesteund. • Toenemende subsidiedruk vanwege evenementen Een aantal evenementen heeft een aanvullende subsidie gekregen vanwege gestegen kosten. Er zijn extra bijdragen toegekend voor het 4 & 5 mei comité, voor het All Together Festival en voor het Cultureel Festival. Eerder had de organisatie van Koningsdag al een extra subsidie gekregen. De gestegen kosten hebben onder andere te maken met verscherpte veiligheidsmaatregelen en duurzaamheidsmaatregelen. In december zal het evenementenbeleid worden voorgelegd aan de raad. • Ontwikkelingen cultuurbuddy’s en cultuurcoach Vanuit het coronaherstelfonds wordt een bedrag van € 15.000 aangewend voor de cultuurbuddy’s. Van dit bedrag wordt € 12.000 beschikbaar gesteld via de regeling Meedoen in Baarn (zie programma 6 Meedoen). Hierbij kunnen inwoners een bedrag aanvragen om de onkosten te betalen van een begeleider die meegaat naar een cultureel uitje. Om ook kwetsbare doelgroepen te bereiken die niet zelf een begeleider kunnen vinden worden er een serie culturele uitjes (naar de Speeldoos) voor cliënten georganiseerd. Hiervoor wordt € 3.000 gereserveerd. Vanuit het coronaherstelfonds is geld beschikbaar voor het aanstellen van een cultuurcoach, de cultuurcoach zal eind 2024 aangesteld worden bij Stichting Pit Baarn.

Dit bedrag zal aangevuld worden vanuit de specifieke uitkering brede regeling combinatiefuncties. Er is overleg met Stichting Pit Baarn om de coach aldaar aan te stellen. Met het aanstellen van de cultuurcoach wil de gemeente de volgende doelstellingen realiseren: - Het culturele veld stimuleren en verbinden. - Verbindingen leggen tussen het culturele veld en andere domeinen (sociaal domein, jeugd/onderwijs, (centrum)ondernemers, bedrijfsleven). - Activiteiten en vraag en aanbod helpen afstemmen en coördineren. - Culturele organisaties helpen versterken door kennisdeling op gebied van bestuur, financiën, subsidies, cultuureducatie en -participatie.

5

Sport •

Maatschappelijke waarde van sport en bewegen In 2024 heeft het Kenniscentrum Sport & Bewegen voor Baarn én landelijk uitgerekend wat de maatschappelijke meerwaarde is van sport en bewegen. Die wordt uitgedrukt in een getal, de Social Return On Investment (SROI, zie Bijlage 1 (link)). De SROI van sport en bewegen in Baarn is 2,63. Dat betekent dat elke euro die geïnvesteerd wordt in sport en bewegen voor de samenleving 2,63 euro oplevert. In Bijlage 1 (link) staan een aantal kerncijfers voor de gemeente Baarn naast de landelijke cijfers. Samengevat doet Baarn het goed wat betreft gezonde leefstijl, beweegrichtlijnen, sporten en gezonde

leefomgeving. • Toekomstvisie De Geerenweg In de eerste helft van het jaar is voortvarend gestart met de ontwikkeling van een toekomstvisie voor het gebied met de sportvoorzieningen aan de De Geerenweg. Een kernteam met 10 vertegenwoordigers van sportverenigingen, sportstichtingen en sportscholen komt gedurende het jaar regelmatig bijeen om plannen te maken, niet alleen voor de lange termijn (2040) maar ook gericht op korte termijn (quick wins). Tijdens De Sportontmoeting 17 juni 2024 zijn de eerste denkrichtingen gepresenteerd aan een bredere vertegenwoordiging van 50 bestuurders van sportorganisaties, de uitkomst van de toekomstvisie wordt naar verwachting in januari 2025 geagendeerd in de raad. Onderwijs • Onderwijs Motie Kansengelijkheid Op 27 maart is de motie Gelijke kansen voor ieder kind ingediend en aangenomen door de gemeenteraad. In deze motie werd gevraagd om een gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (OAB) en een onderzoek naar maatregelen voor kansengelijkheid in het onderwijs, met specifieke aandacht voor het toegankelijk maken van extra onderwijsondersteuning en bijles voor alle kinderen. Het plan van aanpak en de middelen zijn als beslispunt toegevoegd bij de jaarrekening 2023 in juli 2024, de raad heeft ingestemd met het doen van een reservering van € 30.000 om uitvoering te geven aan dit plan van aanpak.

De verwachting is dat in het eerste kwartaal van 2025 de uitkomsten van dit onderzoek als het Onderwijs Achterstanden Beleid er liggen.

6

• Uitbreiding van Voorschoolse Educatie Groepen De gemeente Baarn ziet een groeiend aantal kinderen met een Voorschoolse Educatie (VVE) indicatie. De aanmelding voor voorschoolse educatie gaat via het consultatiebureau. Het consultatiebureau geeft een kind dan een indicatie. Gemeente Baarn werkt met een open einde-regeling, wat betekent dat er geen limiet is voor het aantal kinderen dat kan deelnemen. De stijging komt voort uit het feit dat steeds meer jonge kinderen extra ondersteuning nodig hebben om een goede start te maken in het basisonderwijs. Helaas zijn de huidige VVE-plekken in de gemeente niet voldoende om aan deze toenemende vraag te voldoen. Er lopen gesprekken met een tweetal kinderopvanglocaties om tot VVE uitbreiding te komen. Omdat de gemeente ervoor wil zorgen dat de capaciteit van de VVE-groepen voldoende is, zodat elk kind met een VVE-indicatie de kans krijgt om zich optimaal te ontwikkelen, is het wenselijk om deze in Baarn uit te breiden. Het motto blijft: "Geen kind Baarn uit!" Beide VVE-aanbieders (BLOS kinderopvang en Kind & CO Ludens) hebben hun bereidheid getoond om de VVE-capaciteit uit te breiden. Met deze maatregelen streeft de gemeente Baarn ernaar dat elk kind de best mogelijke start krijgt, zodat zij goed voorbereid aan hun schoolcarrière kunnen beginnen. •

Nieuw plan volwasseneducatie Door de gemeenten in de arbeidsmarktregio Amersfoort is er een nieuw Regionaalprogramma Volwasseneducatie opgesteld voor 2025-2028. Hierin staat vooral het bereiken van de doelgroep centraal. We gaan het aanbod meer passend maken, aan laten sluiten bij de levensfase en leerwensen van de inwoner, het aanbod laagdrempelig maken en door te werken met ervaringsdeskundigen. Inhoudelijk zal de regio zich richten op de doelgroep werkenden, een goede verbinding tussen inburgering en participatie, en op jongeren. Lokaal willen we ons met name richten op het laagdrempelig bereiken van de NT1doelgroep (Nederlandstalige personen die laaggeletterd zijn) door in te zetten op een wijkgerichte aanpak in samenwerking met de bibliotheek en Pit Baarn. Ook willen we ons richten op het scholen van medewerkers met direct burgercontact. Dit willen wij gaa n doen in samenwerking met Stichting Lezen en Schrijven en hun ervaringsdeskundigen. Verder verwerken we laaggeletterdheid in ons integraal beleid. We zullen de komende periode ons aanbod evalueren en passend maken naar aanleiding van het nieuwe Regionaalprogramma. 7

• Aanmeldbeleid basisscholen Baarn In het kader van kansengelijkheid vindt de gemeente Baarn het belangrijk dat alle kinderen/ouders een even grote kans op de basisschool van hun keuze hebben. Samen met de negen basisscholen staat de gemeente Baarn een transparant aanmeldbeleid voor, dat: - gelijke kansen voor alle kinderen bevordert; - aan de informatiebehoeften van de ouders voldoet; - bijdraagt aan optimalisatie van onderwijsruimte. Op dit moment zijn er tussen de scholen enkele afspraken gemaakt over het aanmelden van kinderen, maar dit leidt nog niet tot een gewenste situatie van kansengelijkheid. Voor het ontwikkelen van een nieuw aanmeldproces heeft de gemeente een kwartiermaker aangetrokken. Hij is eind april gestart. Het doel van het project is het ontwikkelen en implementeren van een open, eerlijk en eenvoudig aanmeldbeleid voor het primair onderwijs in Baarn dat gedragen wordt door de PO-scholen. Om het aanmeldbeleid tot een succes te maken, is samenwerking met de POscholen essentieel. Het aanmeldbeleid is namelijk een autonome bevoegdheid van schoolbesturen. Om deze reden heeft de projectleider veel energie gestopt in het luisteren en bevragen van schoolbestuurders en schooldirecteuren. Ook worden ze actief betrokken bij de verdere ontwikkeling, de besluitvorming en de borging en monitoring van het proces.

Omdat er in het land veel scholen en gemeenten met het aanmeldbeleid bezig zijn, zal de projectleider zijn oor ook bij andere gemeenten te luisteren leggen. De eerste fase van informatie verzamelen is bijna afgerond. Scholen geven richting de projectleider aan dat ze de pro-actieve opstelling van de gemeente bij dit onderwerp zeer kunnen waarderen. Het belang van kansengelijkheid wordt breed gedragen. Ook geven scholen aan dat ze het fijn vinden dat er naar hen geluisterd wordt en dat ze hun input kunnen geven. In de gesprekken ervaart de projectleider eenzelfde coöperatieve houding. Na de zomervakantie worden de mogelijke scenario’s met de scholen verder uitgewerkt. Vervolgens (naar verwachting in het najaar) zal er in een Bestuurlijk Overleg Baarn (overleg van schoolbestuurders en gemeente) besluitvorming plaatsvinden en maken we afspraken met de schoolbestuurders over implementatie en borging. • IHP (Integraal Huisvestingsplan) Binnen de kaders van het IHP-onderwijs wordt vanaf het vierde kwartaal 2024 een aantal projecten uitgevoerd, namelijk: - De renovatie van de Koningin Wilhelminaschool (KWS) bevindt zich in de voorbereidingsfase. Het Definitief Ontwerp is gereed. De uitvoering zal naar verwachting in het najaar van 2025 starten. - Basisschool St. Aloysius zal worden verduurzaamd.

De voorbouw van het Poorthuis zal worden gerenoveerd voor ten minste 3 groepen van de school. Uitgangspunt is het voorkeursscenario van 2023. De uitvoering zal naar verwachting in 2025 starten. - In het IHP is uitgegaan van uitbreiding van Het Baarnsch Lyceum en de Waldheim MAVO. Laatstgenoemde heeft aangegeven geen uitbreiding van onderwijsruimten nodig te hebben. Het Baarnsch Lyceum doet onderzoek naar de mogelijke scenario's voor de uitbreiding. Realisatie wordt niet vóór 2025 verwacht.

8

Daarnaast is de onlangs opgerichte Marimbaschool in augustus 2024 gestart met twee groepen in het pand aan de Wildenburglaan 4. De gemeente huurt dit pand van de eigenaar en geeft het voor 3 schooljaren in gebruik aan de school. Voor de huisvesting is via een raadsbesluit een bedrag van max. € 90.000 per schooljaar beschikbaar gesteld en deze kosten worden gedekt uit de algemene reserve. Welzijn • Mantelzorgbeleid De tot op heden geldende Regeling Mantelzorgwaardering 2020 wordt herzien en per 2025 gewijzigd. De belangrijkste wijzigingen zijn: - Uitgave waardering voor mantelzorger in plaats van zorgontvanger. - Bedrag van waardering wordt onderzocht en in lijn met omringend gemeenten en

-

landelijke waardering gebracht. Vereisten ontvanger matigen: niet meer op basis van minimaal 8 uur per week en tenminste 3 maanden aaneensluitend.

Daarnaast zal de mantelzorgconsulent van Pit Baarn het bestand aan mantelzorgers strakker up-to-date houden en jaarlijks inchecken bij de geregistreerde. Volksgezondheid • B-Slim Het programma B.Slim loopt sinds 2008 in de gemeente Baarn. B.Slim, beweeg meer, eet gezond, is een aanpak met als doel het aantal kinderen met overgewicht te verminderen. Omdat ondergewicht ook aan de orde is in Baarn, is de doelstelling in 2012 verruimd. De focus is verlegd van het verminderen van overgewicht naar het bevorderen van een gezond gewicht. Om een gezond gewicht te bevorderen richt B.Slim zich op de leefomgeving waar de doelgroep (0-19 jarigen en hun ouders/verzorgers) veel tijd doorbrengt: kinderopvang en school, thuis, wijk, vrije tijd en media. Ter ondersteuning hiervan zijn in 2023 diverse (preventieve) activiteiten en interventies gericht op (meer) bewegen en gezonde voeding ingezet. Denk hierbij aan de Zomerspelen, het Vakantie Doeboek, inzet van het suikerbord, fruit eten op school en peuterontbijtjes. In dit evaluatieverslag geven wij een 9

terugblik op de activiteiten van B.Slim Baarn in 2023. Het verslag bestaat uit een inhoudelijk deel met daarin een korte uitleg over B.Slim, de speerpunten voor 2023 en evaluatieverslagen van de uitgevoerde activiteiten. Aangevuld met sfeerbeelden hopen we een mooi overzicht te geven. In het financiële deel worden cijfers en statistieken gepresenteerd, aangevuld met aanbevelingen voor 2024. We zullen komend jaar meer aandacht hebben voort peuters met betrekking tot bewegen en gezonde voeding, de functie van Jeugdsportcoördinator zal verder ontwikkeld worden in samenwerking met het team Ontwikkeling Samenleving en de adviseur Gezonde School zal standaard bij het Bslim overleg aansluiten. • IZA/GALA/Brede Spuk Hoe zit het nou met GALA, IZA en Brede Spuk? Het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) heeft als doel een gezonde generatie in 2040. Met weerbare, gezonde inwoners die kunnen opgroeien, leven, werken en wonen in een gezonde leefomgeving, waarin sprake is van een sterke sociale basis. Dit akkoord richt zich vooral op preventie van zorg, door een gezonde bevolking. Het Integraal Zorgakkoord (IZA) heeft als doel de zorg voor de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te houden. Met de nadruk op passende zorg op de juiste plek. Dit akkoord is vooral gericht op de zorgsector zelf.

Vanuit de IZA is er een regioplan opgesteld met samen sterker met als belangrijke opgaven: Kwetsbare ouderen, Psychische kwetsbaarheid, Chronische aandoeningen, Spoedzorg en Preventie De Brede SPUK-regeling zijn de financiële middelen om de doelen van het GALA akkoord uit te voeren en bundelt geldstromen die zich richten op het stimuleren van gezondheid, sport en bewegen, preventie en het versterken van de sociale basis (15 thema’s). Wat merken we daar in onze gemeente van? In 2023 is het plan van aanpak brede Spuk geaccordeerd, in de eerste helft van 2024 hebben wij daar uitvoering aan gegeven. Naast lopende initiatieven zoals B slim en Join us zijn er nog meer mooie ontwikkelingen op de keten(aanpakken) in de preventie. Enkele voorbeelden: - Welzijn op Recept: sinds mei is het mogelijk dat de huisarts een rechtstreekse verwijzing doet naar Pit Baarn voor ‘welzijn op recept’. Een belangrijke stap, niet alleen in de implementatie van de ketenaanpak, maar ook als laagdrempelig aanbod in de dienstverlening vanuit onze ambities op de integrale toegang. - Valpreventie en gecombineerde leefstijlinterventie: met het aanstellen van een coördinator hebben we een belangrijke slag geslagen in het lokaal goed neerzetten van de ketenaanpakken op de gecombineerde valpreventie en de gecombineerde leefstijlinterventie.

Afgelopen maanden is geïnvesteerd in het samenbrengen van lokale partijen om de keten goed in te richten, partijen bij elkaar te brengen (denk aan de fysiotherapeut, welzijn, diëtist, sportaanbieders). Komende maanden zal dit 10

-

nog verder vorm krijgen. Belangrijk doel is, en dat is al een van de resultaten, dat deelnemers aan een van de cursussen, zoals leefstijl en valpreventie, daarna niet ‘in een gat vallen’. Het is gebleken dat het doorgeleiden en begeleiden in een tussengroep van mensen naar bijvoorbeeld een sport belangrijk is. Zo zorgen we ervoor dat de keten goed loopt en mensen gewenste veranderingen in hun leven kunnen inpassen. Cultuurcoach: van de ambities was meer aandacht voor cultuur als onderdeel van gezondheid en welzijn. In de tweede helft van het jaar zal er een cultuurcoach worden aangesteld bij Pit Baarn. Verwijzen in de keten: in augustus wordt de applicatie Zorgdomein geïmplementeerd. Daarmee wordt een belangrijke stap gezet voor huisartsen om het verwijzen naar het lokaal team en de voorpost sneller en efficiënter te laten verlopen.

Ook op het gebied van ouderen, wonen en zorg staan we niet stil. Met het aanbieden van het theaterstuk ‘Kus mij’, faciliteren wij het gesprek op het thema ouderenzorg, dat zal februari 2025 plaatsvinden in theater de Speeldoos.

11

1.2 Programma 3 Woonomgeving

Wonen • Wonen en Zorg In de afgelopen jaren is een onevenredige verdeling ontstaan in de huisvesting van kwetsbare inwoners in onze regio. In het licht van deze ontwikkelingen heeft de provincie Utrecht, in afstemming met de regio’s, een woonzorgbehoefteanalyse laten uitvoeren door onderzoeksbureau Companen. De eerste resultaten zijn gepresenteerd tijdens een Bestuurlijk Overleg Wonen en Sociaal Domein op 28 maart 2024. Voor wat betreft ouderen is het onderzoek gereed en dus definitief. Het deel over de opgave voor de huisvesting van de aandachtsgroepen is nog “voorlopig”. Medio juni is het definitieve rapport opgeleverd. Het onderzoek van Companen is de basis waarop de gemeente Baarn de Woonzorgvisie op gaat stellen. Hierin worden de cijfermatige gevolgen van de trends en de beleidskeuzen meegenomen. Naar verwachting starten we eind 2024 met de aanzet van deze visie. Anders dan de opgave voor ouderenhuisvesting is de opgave voor de aandachtsgroepen een bovenlokale aangelegenheid en vraagt dus afspraken over de wijze waarop deze taakstelling over de regiogemeenten wordt verdeeld. BZK wil dat eind 2024 afspraken zijn gemaakt over de aanpak en verdeling van de huisvestingsopgave voor aandachtsgroepen in de regio. • Regionale huisvestingsverordening Door de Wet Regie op de Volkshuisvesting zal veel wijzigen rondom de urgentieverlening.

In de huisvestingsverordening worden een flink aantal urgentiecategorieën (met name uitstromers uit diverse instellingen) verplicht. Ook schrijft de wet urgentiecriteria voor (waaronder verboden weigeringsgronden). Daarnaast worden regio’s verplicht zorg te dragen voor een evenwichtige verdeling van urgent woningzoekenden over de woningmarktregio, en hier afspraken over te maken. Samengevat komt het er vooral op neer dat de Wet ‘Regie’ leidt tot meer standaardisatie van woonruimteverdeelregels en meer verplichte samenwerking op regionaal niveau. Dit doen we in de regio Eemvallei nu ook. We werken aan een gezamenlijke standaard verordeningstekst, die iedere gemeente als ‘basis’ hanteert voor de eigen lokale huisvestingsverordening. Afstemming van gemeentelijke huisvestingsverordeningen maken het ook eenvoudiger om op regionaal niveau de woonruimteverdeling in al z’n facetten te monitoren. Het is de verwachting dat in het 4de kwartaal van 2024 deze regionale huisvestingsverordening is opgesteld, met inachtneming van ruimte voor lokale afwijkingen die aansluiten bij onze behoeften. Als urgente groepen regionaal verdeeld dienen te worden 12

is het voor de woningzoekende transparant en voor de woningcorporaties beter uitvoerbaar als er in beginsel ook regionaal eenduidige regels gelden. Bij een nieuwe aanpassing van de Huisvestingsverordening Baarn, kunnen we deze regionale afspraken over urgentie meenemen. • Wooncommissie werking In februari hebben we een wooncommissie opgericht wat een overlegorgaan vormt voor complexe urgentieaanvragen. Het overleg van de wooncommissie vindt maandelijks plaats met woningcorporatie Omthuis, lokaal team en onze woonconsulent. Gemiddeld worden per maand 2 tot 3 casussen besproken die door verschillende deelnemers van de commissie worden aangedragen. De besluitvorming vindt direct in het gezamenlijk overleg plaats, mits op dat moment een zorgvuldige afweging kan worden gemaakt. Door de druk op de woningmarkt en de toename in het aantal aanvragen is de commissie een waardevolle toevoeging. We merken dat doordat de zwaarte van de besluitvorming niet meer bij 1 persoon ligt, complexe aanvragen eenvoudiger en sneller kunnen worden behandeld. Daarnaast kan in de commissie kennis en ervaring worden gedeeld tussen de deelnemers en leren de deelnemers van elkaars standpunten. Dit levert op dat we weten hoe we vergelijkbare toekomstige casussen moeten beoordelen. Daar waar nodig sluit de beleidsadviseur aan bij het overleg of een betrokken instelling.

13

1.3 Programma 5 Zorg voor elkaar

Lokaal team / Zorgloket • Kwaliteitscoördinator In het kader van de integrale toegang is besloten op te schalen van een kwaliteitsmedewerker sociaal domein naar een kwaliteitscoördinator sociaal domein. Deze functionaris zorgt voor een heldere vertaling van beleid naar uitvoering en andersom, stuurt op caseload, stelt werkinstructies op en ondersteunt bij bezwaar en beroep. Het coördineren van dit proces brengt een zwaardere eindverantwoordelijkheid dan dat van een kwaliteitsmedewerker. • Junior Wmo-consulent Er is een junior Wmo-consulent aangenomen bij het Zorgloket die zich focust op meldingen collectief vervoer en hulp bij huishouden. Dit maakt dat er ontwikkelruimte ontstaat voor de drie zittende consulenten voor meer expertise op complexe casussen. Hier hebben we de afgelopen jaren niet tot nauwelijks in kunnen investeren. Het zorglandschap verandert snel en vanuit de kaders IZA en GALA ligt er een vraag tot gedragsverandering bij consulenten. Hier zetten we op in met opleidingsperspectieven en voldoende personeel. • Integrale Toegang De eerste helft van het jaar zijn er belangrijke stappen gezet ten aanzien va de integrale toegang: - Proces in beeld Samen met medewerkers van Pit Baarn, het lokaal team en het zorgloket zijn werksessies gehouden om te komen tot een eerste procesbeschrijving en instructies voor overleg in het kader van samenwerking.

De basis is de praatplaat die we eind 2023 hebben ontwikkeld.

14

-

-

Kennismaken en ontmoeten In maart hebben we in de ‘Week van de Integrale Toegang’ nader kennisgemaakt, hebben de medewerkers van Pit Baarn een rondleiding gehad op een nieuwe tijdelijke werklocatie en hebben we de opbrengsten uit de werksessie met de medewerkers gedeeld en feedback opgehaald. Voor de zomer volgt er een vervolg met als doel elkaar beter leren kennen en ervaringen uit te wisselen. Verhelderen begrippen Het raadsbesluit uit 2021 geeft een mooie basis. In deze fase van concretisering en de vertaling naar de praktijk hebben we stilgestaan bij begrippen en welke woorden we met elkaar willen gebruiken. Vanuit het perspectief van de inwoner en om helder te krijgen dat we hetzelfde bedoelen.

De tweede helft van het jaar gaan we verder aan de slag, waarbij we leren van de praktijk en gezamenlijk bijstellen en steeds de inwoner als vertrekpunt nemen. We besteden aandacht aan gezamenlijke kennisdeling en gaan aan de slag met concrete verbeteracties in de diverse teams. Het streven is om 1 januari 2025 definitief in A0 van het gemeentehuis te starten. WMO • Verordening Maatschappelijke ondersteuning & Jeugdhulp In het najaar van 2023 is de Verordening Maatschappelijke ondersteuning & Jeugdhulp van de gemeente Baarn vastgesteld en in het voorjaar van 2024 het bijbehorend Financieel Besluit. De belangrijkste wijziging hierin is het verlagen van het PGB-percentage (Persoons Gebonden Budget) van het ZIN-tarief (Zorg In Natura) bij formele hulp, van 100% naar 90%. Aansluitend is in maart 2024 gestart met het opstellen van Uitvoeringsregels Maatschappelijke ondersteuning & Jeugdhulp, deze wordt eind 2024 geagendeerd in de raad. Hierin worden de hoog over juridische kaders uit de verordening, verduidelijkt en vertaald naar de praktijk. Het doel is met dit document de inwoner aan de voorkant helder te informeren over de mogelijkheden binnen deze thema’s. Denk hierbij bijvoorbeeld aan weigeringsgronden en voorwaarden per specifieke maatwerkvoorziening. Consulenten uit het Lokaal Team, Zorgloket en Pit Baarn zijn hierbij betrokken.

Zo ook een lezerspanel bestaande uit een representatieve vertegenwoordiging van inwoners uit Baarn. Denk hierbij aan senioren, laaggeletterden, nieuwkomers en gebruikers van een maatwerkvoorziening. 15

• Lezerspanel Uitvoeringsregels De Adviesraad Sociaal Domein Baarn heeft de verordening Maatschappelijke Ondersteuning & Jeugdhulp gelezen en geadviseerd. Zij vinden het belangrijk dat inwoners meehelpen bij het schrijven van dit soort beleid, omdat gemeentelijke teksten vaak te ingewikkeld zijn. Daarom hebben we voor de uitvoeringsregels maatschappelijke ondersteuning en jeugdhulp, een vervolg op de verordening, een lezerspanel opgericht. Dit panel bestaat voor 90% uit inwoners van Baarn, een beleidsmedewerker van de gemeente en een maatschappelijk werker van Pit Baarn. De inwoners zijn een diverse groep, waaronder mensen die inburgeren, iemand die niet kan lezen of schrijven en mensen die gebruikmaken van maatwerkvoorzieningen. Om deze mensen te betrekken hebben we contact gezocht met Lokaal-O, de klankbordgroep inburgering Baarn en de Seniorenraad Baarn. We zijn blij dat ons werk aan relatiebeheer ervoor heeft gezorgd dat deze groepen enthousiast zijn om mee te doen. We willen dit lezerspanel vaker betrekken bij beleidsstukken in het sociaal domein van Baarn om beter aan te sluiten bij de wensen van de inwoners. Jeugdzorg • MetMaya Sinds 1 januari 2024 biedt MetMaya in Baarn vanuit gebiedsteams specialistische jeugdhulp. Dit is aanvullend op de ondersteuning en hulp die wordt geboden door Pit Baarn en het Lokaal Team.

Er is regionaal gekozen voor één contactpartner voor alle speciali stische jeugdhulp. In 2024 staat de zorgcontinuïteit centraal. Dat betekent dat alle lopende trajecten inclusief verlengingen mogen worden afgerond in 2024. Met hoge uitzondering kunnen er nog trajecten verlengd worden in 2025, maar hier moet MetMaya wel van op de hoogte zijn en akkoord voor geven. De verwijzers en MetMaya weten elkaar te vinden en er wordt regelmatig overleg gevoerd. Aan de andere kant zijn er ook zorgen vanuit het Lokaal Team over de wachttijden bij MetMaya en of zij wel de zorgcontinuïteit kunnen bieden. Hier wordt vanuit MetMaya hard op ingezet, waar zij druk bezig zijn met het op sterkte krijgen van het gebiedsteam in Baarn. Daarnaast hebben ze een actieplan opgesteld om de wachttijden tegen te gaan. De ervaring is dat er nog veel doorverwezen wordt vanuit de huisartsen naar MetMaya, wat niet altijd nodig is, omdat de voorpost of het Lokaal Team deze vragen soms ook al kunnen oppakken. Hier wordt kritisch naar gekeken. In afstemming met de huisartsen, jeugdartsen en het Lokaal Team is de aanmelding naar het Lokaal Team makkelijk gemaakt. Dit helpt om de hulpvragen op de juiste plek te krijgen. Een recente ontwikkeling is dat het gebiedsteam van MetMaya een locatie heeft betrokken, Laanstraat 124 in Baarn.

Dit maakt het makkelijker om lokaal samen te werken met het Lokaal team, Pit Baarn, de huisartsen en het onderwijs. Bovendien is de hulp voor de inwoners hierdoor dichterbij.

• Jeugdgezondheidsdienst/ consultatiebureau in de Leuning (Oranjestraat 8) De jeugdgezondheidsdienst (JGD) werd in 2023 onverwacht geconfronteerd met een huuropzegging per 1 juli 2024. Het college heeft spoedig een alternatieve locatie gevonden 16

die na een verbouwing geschikt was voor de JGD. De beoogde locatie was het pand van de Leuning waar door de (gedeeltelijke) verhuizing van PIT Baarn ruimte vrij kwam. In de beoogde situatie zouden Pit Baarn en de JGD het pand gaan delen. De nieuwe locatie is op jaarbasis circa € 65.000-€ 70.000 goedkoper dan de vorige locatie. Een groot deel van deze besparing volgt uit het feit dat de Leuning een duurzamer pand is dan de vorige locatie. De gemeenteraad is in februari 2024 akkoord gegaan waarna de verbouwing op 1 maart begon. De verbouwing is binnen planning en begroting afgerond. Op 25 juni 2024 werd het eerste kindje ontvangen op de nieuwe locatie. De buren, PIT Baarn, JGD en gemeente zijn trots op deze samenwerking en kijken uit naar de samensmelting van jong en oud(er) op deze locatie. • Adviesraad Sociaal Domein Baarn De Adviesraad Sociaal Domein Baarn heeft begin 2024 twee keer advies gegeven. Zij hebben advies gegeven over de huisvesting van Lokaal-O en over de Verordening Werk en Participatie 2024. Op beide adviezen is een formele reactie

gegeven. De voorzitter van de adviesraad is begin 2024 afgetreden en inmiddels is er weer een nieuwe voorzitter aangesteld, Jeff Balch. De nieuwe voorzitter moet nog formeel door het college worden vastgesteld. In juni dit jaar is wethouder Steven de Vries aangesloten geweest bij de vergadering van de adviesraad om een aantal vragen te beantwoorden. Deze vragen gingen met name over het contact tussen de gemeente en de adviesraad en hoe de raad tijdiger betrokken kunnen worden, over laaggeletterdheid en over MetMaya. Maatschappelijk Vastgoed In april heeft de raad het geactualiseerde Plan maatschappelijk vastgoed vast gesteld. • Wintertuin De Wintertuin is een rijksmonumentale kas in het Cantonspark in Baarn. De Wintertuin heeft de afgelopen jaren diverse gebruikers gehad die met wisselend succes in de kas hun onderneming hebben gevoerd. De laatste huurder heeft in 2023 de kas verlaten.

17

De gemeente heeft in 2023 onderzocht of en onder welke voorwaarden een toekomstbestendige Wintertuin mogelijk is. Uit dit onderzoek zijn diverse aanbevelingen gekomen. Een aanbeveling is het voorstel om bouwkundig beheer door de gemeente zelf te laten uitvoeren en de exploitatie uit handen te geven aan een stichting. De gemeente heeft de bestuursleden voor deze stichting inmiddels gevonden. Onderdeel van de aanbeveling is om afspraken en (financiële) kaders vast te leggen. De gemeenteraad heeft het college middels een motie op 29 mei 2024 verzocht om inspraak bij het maken van deze kaders. Het college zal in het najaar van 2024 de beoogde (financiële) kaders aan de gemeenteraad voorleggen. • Het Nutsgebouw De gemeente heeft op verzoek van de gemeenteraad een oplossing aangedragen voor een van de problemen die zijn ontstaan door het niet doorgaan van project 'De Kroon' (samenvoegen bibliotheek/theater). Door het niet verhuizen van de bibliotheek is er geen ruimte voor de diverse maatschappelijke organisaties. Deze organisaties krijgen een plek tot in ieder geval 2030 in het Nutsgebouw. Het Nutsgebouw zal een opfrisbeurt krijgen. Eind september is het Nutsgebouw naar verwachting klaar voor de nieuwe gebruikers. • De Furs / Lage Vuursche In 2023 heeft de gemeenschap in Lage Vuursche het gebruik van de Furs beëindigd en het volledige eigendom aan de gemeente overgedragen.

Het pand is sterk verouderd en beperkt het gewenste gebruik als Dorpshuis. De gemeente is in overleg met de gemeenschap in Lage Vuursche over de herontwikkeling van het Dorpshuis.

18

1.4 Programma 6 Meedoen

Inkomensregeling • Lokale regelingen De Baarn Steun-campagne is succesvol gebleken. Meer inwoners wisten de weg te vinden naar lokale regelingen en maatschappelijke organisaties. Zo is zowel het Volwassenenfonds sport en cultuur als het Jeugdfonds sport en cultuur een veelgebruikte regeling, waarop meer uitgegeven wordt dan verwacht. Momenteel (peildatum 3 juni) zijn er al 78 aanvragen voor het Volwassenenfonds goedgekeurd en zijn we al op de helft van het begrote budget. Ook wat betreft het Jeugdfonds sport en cultuur is het begrote budget voor zwemlessen voor kinderen al volledig benut. Er zijn tot nu toe 30 zwemlessen goedgekeurd. Er zullen komend jaar dus extra middelen beschikbaar komen voor deze fondsen. Dit kan gedekt worden uit bestaand budget. • Regeling Meedoen De gemeente Baarn vindt dat elke inwoner moet kunnen deelnemen aan sociale, culturele en sportactiviteiten. Voor sport en cultuur kent de gemeente Baarn samenwerking met het Jeugdfonds sport en cultuur, Stichting Leergeld en sinds 1 januari 2024 het Volwassenfonds sport en cultuur. De regeling Meedoen voorziet mogelijkheden tot vergoeding die niet gedekt worden uit de andere fondsen, zoals een lidmaatschap bibliotheek, contributies vakbond of ouderenbond, dagje of avondje uit, abonnement op een krant, telefoonabonnement of een kabel-/internaansluiting.

In de regeling Meedoen wordt ook de mogelijkheid geboden om een aanvraag te doen om de onkosten te vergoeden voor een cultuurbuddy. Het uitkeringsjaar loopt van 1 januari tot en met 31 december, en voor dit jaar met terugwerkende kracht. • Armoedepact In april werd de derde bijeenkomst voor het armoedepact georganiseerd door Pit Baarn, in samenwerking met de gemeente. Dit pact bestaat uit diverse maatschappelijke organisaties die zich ‘breed’ inzetten voor inwoners in Baarn die geldzorgen hebben. Het pact heeft één gezamenlijk doel: inwoners van Baarn met geldzorgen zo goed mogelijk helpen. Ieder vanuit zijn eigen expertise. Binnen het ‘pact’ weten de diverse organisaties elkaar steeds meer te vinden en ontstaat er eveneens meer verbinding met elkaar. Ook zijn er nieuwe deelnemers bijgekomen.

19

• Bestandsanalyse BBS Uitvoeringsorganisatie Voor BBS wordt momenteel een bestandsanalyse uitgevoerd door een onafhankelijk onderzoeker. Dit houdt in dat er een dossieronderzoek gedaan wordt waarbij wordt gekeken naar verschillende onderdelen: - Of een klant wel of niet in een traject zit; - Zo ja, welk traject? - Zo niet, waarom niet? - Zijn er hercontroles ingepland met de klant? - Wordt er goed gedocumenteerd en bijgehouden? Op deze manier komen we erachter in welke groep onbenut arbeidspotentieel zit en welke acties nodig zijn om deze groep in beeld te krijgen. • Energietoeslag De Wet energietoeslag 2023 geeft gemeenten de bevoegdheid om via de categoriale bijzondere bijstand een eenmalige energietoeslag van maximaal € 1.300 toe te kennen aan huishoudens met een inkomen op of net boven het sociaal minimum. Deze huishoudens zijn financieel niet voldoende weerbaar om de hogere energiekosten te kunnen dragen. Deze aanvragen kunnen worden gedaan tot 1 september 2024. Op peildatum 11 maart 2024 stond het aantal aanvragen op 1.041 voor de gemeente Baarn (nieuwe cijfers worden nog verwacht). • Bijeenkomst schuldhulpverlening 22 mei 2024 heeft er een bijeenkomst plaatsgevonden met betrekking tot de evaluatie van het huidige schuldhulpverleningsbeleid. Hier kwamen verschillende partners samen uit het maatschappelijk veld die hun input leverden.

Wat gaat er goed en wat kan er beter? Deze vragen stonden centraal. Hieruit kwamen tips en adviezen hoe we schuldhulpverlening laagdrempeliger en toegankelijker kunnen maken. Ook werden er suggesties gedaan om bepaalde doelgroepen, zoals jongeren en ondernemers, beter te bereiken. Alle gegeven input wordt meegenomen in het opstellen van een nieuw integraal beleidsplan armoede en schulden (Q1 2025). • Hersteloperatie Toeslagen Kinderopvang De Hersteloperatie toeslagen is een initiatief om de problemen met de kinderopvangtoeslag aan te pakken. Sinds 2023 heeft de gemeente Baarn de gezinnen in beeld die gedupeerden zijn van toeslagen Kinderopvang en heeft deze brede ondersteuning belegd bij Pit Baarn. Het doel van de brede ondersteuning is om de gedupeerden waar mogelijk te ondersteunen bij het op de rit krijgen van hun leven, het creëren van een nieuwe start. In de gemeente Baarn hebben 32 ouders zich gemeld als mogelijke gedupeerden. Nadat een persoon zich gemeld heeft bij Pit Baarn, organiseert Pit Baarn op korte termijn (maximaal vijf werkdagen) een intakegesprek. Het doel van de intake is om te komen tot een plan van aanpak. Indien uit de intake een urgente situatie blijkt wordt direct overlegd met de gemeente om vooruitlopend op het plan van aanpak tot actie over te gaan.

Is de persoon nog niet erkend als gedupeerde wordt door de regievoerder bij het UHT gevraagd de prioriteit van de beoordeling te verhogen. Tegelijkertijd wordt het plan van aanpak opgesteld. Het plan van aanpak beschrijft de volgende onderwerpen: 1. Schulden/Financiën 20

2. Gezin 3. Gezondheid 4. Werk of dagbesteding 5. Wonen Naast de individuele begeleiding van gedupeerden voert Pit Baarn ook een aantal coördinerende activiteiten uit: - Het organiseren van bijeenkomsten met de gedupeerden, dit heeft nu twee keer plaatsgevonden; - Het bezoeken van vindplaatsen om met gedupeerden in gesprek te gaan over mogelijke ondersteuning. Er wordt nauw samengewerkt met de voedselbank, Weggeefwinkel, Stichting Samen in Baarn en Lokaal O; - Deelname aan de werkgroep Toeslagenaffaire, er wordt kennis gedeeld en er worden casussen besproken; - Deelname aan het VNG-programma Kinderopvang Toeslagen, met als doel hoe kunnen we zo goed en snel mogelijk mensen ondersteunen met een ‘Nieuwe Start'; - Deelname aan het regionaal overleg Toeslagaffaire. Als gemeente Baarn hebben we alle gedupeerde ouders en kinderen in beeld en nemen we actief contact met hen op. Ex-partners kunnen contact opnemen met Pit Baarn, omdat wij niet de persoonsgegevens van deze doelgroep mogen ontvangen vanuit de belastingdienst. Re-integratie & Inburgering • Evaluatie Nieuwe wet Inburgering De gemeenten Baarn, Bunschoten en Soest trekken samen op bij het invoeren van de nieuwe Wet Inburgering 2021 die in 2022 ingegaan is. In het voorjaar is een tussentijdse evaluatie uitgevoerd.

Interviews zijn gehouden met de nieuwkomers zelf en met professionals die betrokken en verantwoordelijk zijn voor de inburgering. In het algemeen zijn de nieuwkomers tevreden over de aanpak van de inburgering. Een migrant die al wat langer in Nederland was zei toen hij samen met zijn nagereisde vrouw bij Vluchtelingenwerk in gesprek was: "Jammer dat ik niet zo goed begeleid werd toen ik in Nederland aankwam. Mijn vrouw krijgt via de nieuwe aanpak een veel beter inburgeringsprogramma dan ik."

21

1.5 Programma 7 Economie & Toerisme

• Beschut werk ontwikkeling De gemeente Baarn wil zich inspannen om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan een baan te helpen bij Baarnse bedrijven. We doen dit vanuit onze maatschappelijke verantwoordelijkheid en om Baarnse ondernemers en organisaties te helpen bij hun zoektocht naar geschikt personeel. Baarn kan, wanneer er zelf geen klanten (meer) zijn voor beschut werk, plekken aanbieden via BBS en Amfors binnen de regio Amersfoort. De gemeente Baarn gaat samen met de BBS in kaart brengen welke mensen met een uitkering en afstand tot de arbeidsmarkt in Baarn en directe omgeving kunnen en willen werken. Belangrijk is om goed in kaart te brengen welke aantallen mensen het betreft en wat hun kwalificaties en arbeidsbeperkingen zijn. Matchmaking zal vervolgens op individueel niveau plaatsvinden. Verder is het belangrijk voor werkgevers dat ze informatie krijgen over de ondersteuningsmogelijkheden in financiële zin (loonkostensubsidies), reintegratie trajecten, coaching, begeleiding binnen het bedrijf enz. De gemeente is trekker van bovenstaande acties en voert deze uit samen met BBS, Amfors en WSP (WergeverServicePunt). We starten met dit project in juni 2024. • 150 jaar Oosterspoorlijn en Station Baarn Met de festiviteiten rond 150 jaar Oosterspoorlijn en station Baarn op zaterdag 8 juni heeft Vorstelijk Baarn zich goed op de kaart gezet.

Niet alleen de eigen inwoners hebben genoten van deze prachtige dag, waar basisschoolkinderen en gezinnen met een kleine beurs treinkaartjes van de gemeente kregen. Treinliefhebbers uit heel Nederland kwamen naar Baarn. Gewapend met fototoestellen en filmcamera's doken zij in de wereld van historische treinen: behalve de stoomtrein ook divers elektrisch materiaal uit vervlogen jaren. Foto: Caspar Huurdeman

Op de perrons liepen station medewerkers in kleding uit oude tijden. Ook het centrum werd goed bezocht. Rondom het gemeentehuis waren demonstraties van modelspoortreinen en konden bezoekers via een mobilitygame meedenken over plannen voor mobiliteit in de nabije toekomst. Bezoekers van buiten toonden zich zeer 22

enthousiast over het evenement, maar ook over het prachtige Baarn, waaronder het centrum. Een aantal van hen zal zeker nog eens terugkomen. Nadat rond kwart voor zeven nog één keer kon worden genoten van het markante gefluit van de voorbijgaande stoomtrein en alle bezoekers weer huiswaarts waren gegaan, keerde de rust terug in Vorstelijk Baarn. De festiviteiten rond 150 jaar Oosterspoorlijn en station Baarn zijn verzorgd door de gemeente in samenwerking met de NS, ProRail, Rading Spoor, Veluwse Spoorweg maatschappij, Rail Experts, nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, Bureau Uum, VVV Baarn, Centrumondernemers Baarn, en diverse enthousiaste inwoners van Baarn. https://www.youtube.com/watch?v=091ahdDPyxk

23

2. Beleidsnota Baarn Vitaal 2.0 Baarn Vitaal, onze nota en visie op sociaal domein, staat dit jaar op de agenda voor evaluatie en bijstelling. Met het beleid Baarn Vitaal is afgelopen jaren vanuit 3 pijlers, Vitaliteit, Basisvoorzieningen en Toegang tot zorg de beweging ingezet om uitvoering te geven aan beleid waarbij positieve gezondheid, nabijheid, eigen kracht en preventie belangrijke uitgangspunten zijn. Positieve gezondheid als denkkader is eigenlijk niet meer weg te denken uit onze samenleving. In veel projecten is dit gedachtegoed en de ontwikkelingen vanuit het gezond en actief leven akkoord2 (GALA) de grondslag geweest en zoeken we in toenemende mate naar een integrale aanpak, bijvoorbeeld bewegen in combinatie met ontmoeting. Jongeren en mentale gezondheid als focus is in het bijzonder op de agenda gezet, onder andere met het organiseren van een frisfeest en het programma Join us. Ook sluiten wij aan in onze lokale aanpak bij het regioplan samen sterker. Deze ontwikkelingen staan niet op zichzelf. Er is een landelijke beweging gaande naar meer preventie en denken vanuit gezondheid, wat op meer beleidsterreinen een verandering in denken en doen vraagt. Die ontwikkelingen en opgaven vragen een concrete vertaling in lokaal beleid en uitvoering.

Het huidig beleid Baarn Vitaal vraagt herziening: - De doorlooptijd verstrijkt eind 2024; - Er is een aanvullende beweging nodig van Baarn Vitaal naar Baarn Vitaal en Integraal om doelmatige, efficiënte en samenhangende antwoorden te hebben op de maatschappelijke vraagstukken in het sociaal domein die op ons afkomen; - Het beleid vraagt een actualisatie in lijn met landelijke, regionale, lokale en maatschappelijk ontwikkelingen, zoals de integrale toegang, de nieuwe uitvoeringsorganisatie en de uitvoering van het IZA/GALA (Integraal zorgakkoord, Gezond en Actief leven akkoord). Diverse ontwikkelingen, zoals wonen en zorg, de integrale toegang, hervormingsagenda zullen dit najaar concreet worden. Om die reden verlengen wij de huidige beleidsnota met 1 jaar en zullen wij in Q4 ’24 starten met een gefaseerde aanpak met als streven voor de zomer 2025 de integrale aanpak te presenteren. Deze fasering stelt ons in de gelegenheid om te komen tot een goed gedragen en samenhangend beleidskader ondersteunend aan de opgaven die op ons afkomen.

2

Zie ook paragraaf IZA/GALA/ Bede SPUK

24

3. Taakstelling sociaal domein De doelstelling van de taakstelling sociaal domein betreft een kostenbeheersing in de Jeugdwet en Wmo, participatiewet en de wet Werk en Inkomen. Om tot uitvoering te komen is er in 2021 een opdracht verstrekt aan het team sociaal domein in samenwerking met team financiën. Doel van de opdracht aan de projectgroep is het vertalen van de structurele kostenbeheersing naar maatregelen om de besparing te realiseren. Vooralsnog betreft het aanvullend € 905.000 in 2026 en € 994.000 vanaf 2027. In totaal moet de taakstelling in het sociaal domein € 1.800.000 opleveren. De volgende maatregelen in het sociaal domein zijn beschreven: 1. POH (praktijkondersteuner huisartsen) Jeugd De POH-GGZ Jeugd werkt samen met de huisarts en is er voor kinderen, jongeren en ouders/verzorgers van kinderen met zogenoemde psychische en/of sociale klachten. De afgelopen twee jaar hebben we ingezet dat iedere huisarts in Baarn een POH- GGZ jeugd heeft. Vanaf 1 januari 2024 hebben we deze functie uitgebreid van 24 naar 36 uur per week. Afhankelijk van de situatie kan de POH-GGZ Jeugd, wanneer dat nodig is, in overleg met de ‘patiënt’ en de huisarts besluiten om iemand door te verwijzen naar een andere hulpverlener. Hierbij kun je denken aan een afspraak met de maatschappelijk werker op school, jongerenwerker, gezinscoach, een psycholoog of een psychiater.

We merken dat met de inzet van een POH-GGZ Jeugd er minder meldingen bij het Lokaal Team en de gespecialiseerde hulp komen, maar dat inwoners goed geholpen worden door de praktijkondersteuner. 2. Doorbraakmethode De Doorbraakmethode is een beproefde manier van werken langs steeds dezelfde zes processtappen, waarmee de professional makkelijk en onderbouwd maatwerk kan leveren in het sociaal domein. In 2023 heeft er een casus gespeeld waarbij de doorbaakmethode is ingezet. Er is voor gekozen om een zorgunit aan te schaffen, zodat de jeugdige in zijn eigen omgeving kan blijven. De komende periode zullen medewerkers van het Lokaal Team geschoold worden/opfriscursus krijgen om meer te werken met de Doorbraakmethode. 3. Zorg leveren vanuit de juiste wet Met het aannemen van de Verordening Maatschappelijke ondersteuning en jeugdhulp Baarn 2024 en de opgemaakte uitvoeringsregels wordt het makkelijker om zorg te bieden vanuit de juiste wet. Daarnaast zal onze (nieuwe) kwaliteitscoördinator het bestand Langdurig Complexe Zorg doornemen met als doel onderzoeken of men de juiste zorg ontvangt vanuit de juiste wet. Hierbij valt te denken Jeugdwet en de Wet Langdurige Zorg. 4. Tijdig afschalen, regiefunctie lokaal team strakker Uit onze data blijkt dat het Lokaal Team veelal een hogere beschikking afgeeft dan er uiteindelijk aan zorg wordt gefactureerd.

De grafiek hieronder laat een beeld zien van 2021 tot 2024 (half eerste kwartaal). De conclusie is dat het gebruikte budget per indicatieniveau en jaar in percentage afneemt. 25

Daarnaast zien we dat indicatieniveau 1 minimaal tot niet wordt beschikt, maar indicatieniveau 4 steeds meer wordt beschikt.

Met het Lokaal Team worden momenteel gesprekken gevoerd over deze data en conclusie en wordt gekeken welke informatie en kennis zij nodig hebben om de ‘scheefgroei’ te beperken ten aanzien van beschikken indicatieniveau en gefactureerde zorg. 1. Uitbreiden eigen begeleiding lokaal team In 2022 is het Lokaal Team gestart met het bieden van eigen begeleiding: begeleiding wordt meer vanuit het Lokaal Team geboden en er wordt minder doorverwezen naar specialistische zorg. Er is voor gekozen het Lokaal Team in fte uit te breiden om onder andere meer eigen begeleiding in te zetten en om het feit dat er meer aanmeldingen komen. In onderstaande grafiek wordt zichtbaar dat er sprake is van een groei Ondersteuning en begeleiding (er zijn meer aanmeldingen) en eigen begeleiding.

26

• Waar gaan we heen? Bewustwording! – anders denken, anders doen Bewustwording is één van de belangrijke aspecten bij het uitvoeren van de diverse maatregelen. Het gaat hier om bewustwording bij inwoners, sociale partners en binnen het eigen beleid en de uitvoering hiervan. Hierbij denken we aan: - Normaliseren (voorzichtig zijn met labels, eigen kracht vergroten, afschalen van zorg); - Scherpte aan de voorkant brengen van verwijzen en beschikken op wat echt nodig is; - Nee durven zeggen met goede uitleg; - Met elkaar staan voor de boodschap, van medewerker tot manager en bestuur; - Heldere prestatieafspraken, scherpere inkoop en resultaatsturing met sociale partners, zoals BBS, Pit Baarn, GGD regio Utrecht, specialistische zorg, met betrekking tot door- en uitstroom en inzet programma's; - Delen van de lasten, bezuinigen met positieve prikkels; ruimte geven om een deel ‘te verdienen’ met creatieve en innovatieve concepten (90% beschikken via subsidie en 5% ruimte voor ontwikkeling); - Focus op indiceren en beschikken van zorg; beschikken niet als standaard maar doorvragen en meer inzet op voorveld/preventie (te zien in aard en duur van de beschikkingen, juiste zorg, juiste wet).

Met als voorbeeld PGB aan de voorkant, Seniorenbus en OV coach (Pit Baarn) in plaats van de regiotaxi, inzet Verordening WMO en jeugd en uitvoeringsregels; - ‘Reparatie' en her-indiceren van onder andere sociaal vervoer cliënten Amerpoort. Vervoer komt nu vanuit een andere wet, maar blijft hetzelfde voor de cliënten en is voor de gemeente goedkoper; - Casuïstiek onder de loep: dossiers onderzoeken en bespreken met betrekking tot complexe en langdurige casuïstiek en zorgvraag. • Wat levert het ons op? Een deel van de maatregelen is reeds ingeboekt in de begroting(en), maar een deel dient vanuit de aanvullende maatregelen behaald te worden. Naast de reeds beschreven maatregelen verwacht we 5% te winnen via heldere prestatieafspraken met diverse partijen zoals Pit Baarn en GGD regio Utrecht. Door een juiste focus op indiceren en beschikken verwachten we een besparing, mede door bewustwording aan de voorkant. Door ‘reparatie’ van het sociaal vervoer is de verwachting dat we in 2024 als 2025 een besparing hebben. Uit eerste onderzoeken komt naar voren dat wanneer de casuïstiek van complexe en langdurige zorg her beoordeeld wordt we een mogelijke besparing zien. Naast de taakstelling binnen het sociaal domein worden ook dillema's ervaren en gesignaleerd. We zien een stijging van vergrijzing in Baarn en een toenemende hulpvraag vanuit jeugd en ouders/verzorgers.

Deze laatste wordt zowel regionaal als landelijk gesignaleerd. We proberen al deze maatregelingen met een brede blik te bekijken, te onderzoeken en te monitoren maar wel met een smalle focus: wat is het beste voor Baarn? Eind 2024 wordt de opdrachtformulering van oktober 2021 herijkt zodat we een juiste overeenstemming bereiken over het reeds bestaande pakket maatregelen en de voortgang 27

hiervan. Eveneens zullen aanvullende maatregelen geformuleerd worden met als doel de kosten binnen de diverse programma’s de komende jaren beter te beheersen en zoveel mogelijk binnen de raming te houden. De raad wordt hierover begin 2025 geïnformeerd door bijvoorbeeld een raadsinformatie avond.

28