927634 Jaarstukken 2023 technische vragen LS bijlage 10B. Bibliotheek Eemland Jaarverslag 2023 de Bibliotheek Eemland
Tekst van het document
Vraag
Ontmoet
Lees
Doe
© Henry Krul
Leer
Jaarverslag 2023 de Bibliotheek Eemland
bibliotheekeemland.nl
Organisatie De Bibliotheek Eemland De Bibliotheek Eemland verzorgt het bibliotheekwerk in vijf gemeenten in de provincie Utrecht. Dit zijn in alfabetische volgorde: Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Leusden en Woudenberg. Zij zijn verschillend in omvang, demografische- en sociale opbouw. Dit maakt het werkterrein van de Bibliotheek divers en veelomvattend. Na de coronajaren is er een stevige impuls gegeven aan de maatschappelijke opdrachten voor de Bibliotheek. Deze impuls is ingebracht door het Ministerie van OC&W. Met haar brief: Een abonnement op de wereld (d.d. 02-11-2022) heeft staatsecretaris Uslu niet alleen het belang van de bibliotheken bij thema’s als lezen, digitale vaardigheden en sociale inclusie onderstreept, zij heeft daarvoor ook financiële middelen beschikbaar gesteld. Om deze opdrachten goed te kunnen uitvoeren zijn investeringen nodig. Uitbreiding van taken vraagt om meer menskracht, nieuwe taken vragen om nieuwe competenties en de bedrijfsvoering zal op sterkte moeten zijn om de groeiende organisatie te ondersteunen. De Bibliotheek Eemland heeft in 2022 een start gemaakt met het herinrichten van de organisatie voor deze taken. Een ontwikkelplan waarin de brede waaier aan activiteiten in vier programmalijnen zijn ingedeeld. Hierdoor ontstaat meer verbinding tussen de doelstellingen van de activiteiten en de dienstverlening in onze vestigingen.
In het verslagjaar 2023 zijn hier belangrijke stappen in gezet. De programmalijnen zijn ingericht en er is een passende organisatiestructuur en bijbehorend
Inhoud
functiehuis ontwikkeld waarin medewerkers verbonden zijn aan een programmalijn, gericht op samenwerking in multidisciplinaire teams. In het verslagjaar 2023 zijn ook vervolgstappen gezet om te komen tot een gedeelde visie op de Bibliotheek door de vijf gemeenten. De Bibliotheek Eemland zal voor elke gemeente een bijdrage op de beleidsterreinen cultuur, sociaal domein en onderwijs leveren met maatwerk per gemeente. De collectiviteit van de samenwerking in Eemland bestaat uit een gedeelde visie op de rol van de Bibliotheek, haar ambitie en de financiering van deze collectiviteit. De basis is onderling vertrouwen en goede communicatie met de vijf gemeenten. Dat heeft geresulteerd in concrete voorstellen en de intentie om afspraken voor meerdere jaren vast te leggen. Het is van belang om dit in 2024 af te ronden en daarmee de basis te leggen voor de subsidieaanvragen voor 2025. In dit jaarverslag wordt zichtbaar gemaakt dat het herstel in uitleningen en bezoekers heeft doorgezet, dat het aantal activiteiten blijft groeien waarbij het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) bijzondere aandacht verdient. Een mooi voorbeeld hoe de Bibliotheek ingezet wordt voor het ondersteunen van burgers bij het deelnemen aan onze, best wel complexe, maatschappij.
Wij kijken met gepaste trots terug op wat bereikt is in 2023 en kijken met veel vertrouwen vooruit naar 2024 waar we ons inzetten om voor elke burger van belang te zijn. Erno de Groot Directeur
2
Jaarverslag 2023
De Bibliotheek Eemland Waar we trots op zijn
4
Bedrijfsvoering
5
Marketing en Communicatie
6
Personeel en Organisatie
7
Raad van Toezicht
8
Ondernemingsraad
9
Gemeenten Amersfoort
10
Baarn
18
Bunschoten
24
Leusden
30
Woudenberg
36
Bijlagen Benchmark
42
In de krant
44
Succesvolle boeken en films
46
de Bibliotheek Eemland
3
Waar we trots op zijn
Bedrijfsvoering w.o. wet- en regelgeving Prestatievoorstel
Realisatie
AVG
Compliance
Compliance Vastgelegd in privacy beleid.
Certificering
geldig tot juni 2023
Uitstel voor certificering tot Q1 2024.
Gebruikersonderzoek
Biebpanel
Biebpanel (4 onderzoeken)
Cao
Vastgesteld tot 01-01-2023. Onderdeel van de cao is implementeren functiehuis en herwaardering functies.
Looptijd cao verlengd tot april 2024. Functiehuis is geïmplementeerd en alle functies zijn geherwaardeerd.
Indexering
4%
Wisselend per gemeente.
Tarieven
Geïndexeerd
Indexatie 4%
Governance
Governance Code Cultuur wordt toegepast.
Governance Code Cultuur wordt toegepast. Zie ook bij onderdeel Raad van Toezicht.
Wet Normering Topinkomens
WNT wordt toegepast. In de jaarrekening is hierover de verantwoording opgenomen. Publicatie op de website van de Bibliotheek Eemland.
WNT wordt toegepast. In de jaarrekening is hierover de verantwoording opgenomen. Publicatie op de website van de Bibliotheek Eemland.
Wet bestuur en toezicht rechtspersonen
WBTR is besproken en in samenhang met herziening van de statuten aan notaris voorgelegd. Vaststellen Q1 2023.
WBTR is verwerkt in de herziene statuten. Afschrift akte d.d. 15-06-2023.
HR
Invoering Code Culturele Diversiteit.
Werkgroep ingesteld voor actieve uitvoering Code Diversiteit en Inclusie.
CRM
Werkend
Werkend
OGSM (= werkmethode)
Werkend
Werkend
Hoogtepunten 2023
Arbo
Nieuwe dienstverlener 01-01-2023.
Nieuwe dienstverlener 01-01-2023.
• De finale van de voorleeswedstrijd van Eemland was in het ICOON theater en de finale van de provincie Utrecht in de Bibliotheek het Eemhuis
Beleid ongewenst gedrag
Opgesteld, procedure is beschikbaar en besproken.
Uitgevoerd
RI&E > PSO beleid agressie en geweld in de publieke ruimte
Opgesteld, procedure is beschikbaar en besproken.
Opgesteld, procedure is beschikbaar en besproken.
Grote namen Tommy Wieringa | Marcel van Roosmalen | Özcan Akyol | Anna van den Breemer | Yvonne Kroonenberg | Bas Heijne | Bert Wagendorp | Jan Terlouw | Judith Koelemeijer | Raoul de Jong
© Henry Krul
In 2023 hebben we in onze vestigingen veel bekende Nederlanders mogen ontvangen:
Vrijheidscollege Vrijheidscolleges inspireren om na te denken over de waarde van Vrijheid. Op 16 april was Evgeniy Levchenko, voormalig betaald voetballer van Oekraïense afkomst, te gast in het Eemhuis. Levchenko sprak zich uit over de oorlog in Oekraïne. Het raakt zijn vrienden, familie en hemzelf. Hij deelde wat vrijheid voor hem betekent, als Oekraïner en Nederlander, en hoe we zuinig moeten zijn op onze vrijheid.
Een indrukwekkende Kennisdeler over een pijnlijk stukje geschiedenis van Amersfoort. Nicolaas van Nieuwenhuysen was voor de oorlog een bekwaam en gerespecteerd chirurg en gemeenteraadslid in Amersfoort. Hij koos na de bezetting de kant van de Duitsers en ontpopte zich als een bijzonder hardvochtige arts in Kamp Amersfoort. Over hem en zijn gezinsleden schreven Adriaan van Es (gepensioneerd huisarts) en Arjeh Kalmann (journalist) een biografie onder de titel ‘Maar ik ben geen schooier’. Op zondagmiddag 22 januari gaven de twee schrijvers in de Bibliotheek het Eemhuis een lezing aan 200 mensen. Samen met Nicolaas-John van Nieuwenhuysen (kleinzoon), die voor een paar dagen over was uit de VS, gingen zij met het publiek in gesprek.
© Linda Bouritius Photography
Maar ik ben geen schooier
• Het Kinderboekenfestival • Start Babybieb • Start Jongerenpanel • Sporen van Indië: 7 voorstellingen met in totaal 2.000 bezoekers • Nieuw in de collectie: Manga’s • Write Watchers gestart in september • Meer dan 500 bezoekers bij het Voorleesfestival • Paarse Vrijdag, een bijzonder festival, speciaal gericht op jongeren, met verschillende activiteiten
4
Jaarverslag 2023
Toelichting In elke bedrijfstak is er wet- en regelgeving waaraan voldaan moet worden. Zowel algemene geldende wet- en regelgeving zoals AVG (privacywetgeving) en arbo, maar ook branche specifieke verplichtingen zoals cao en certificering. Bij Governance zijn toegevoegd de Wet Normering Topinkomens (WNT) en de Wet bestuur en toezicht rechtspersonen (WBTR). de Bibliotheek Eemland
Op elk onderdeel van de tabel is meer gedetailleerde informatie beschikbaar. Het aantal verplichtingen zien wij toenemen en ook de intensiteit ervan. Dit brengt tevens hogere kosten met zich mee, een autonome groei waar wij slechts beperkt invloed op kunnen uitoefenen.
5
Marketing en Communicatie (MarCom) Het team Marketing en Communicatie bestaat uit vier adviseurs, een vormgever en een data-analist. Verspreid over het jaar hebben vier stagiaires van ROC Midden Nederland en Landstede MBO stage gelopen in het team. In de Bibliotheek wordt veel georganiseerd, voor jong en oud. Maar wat vinden onze bezoekers hier eigenlijk van, voldoet het aan hun verwachtingen en via welke communicatiemiddelen zijn mensen op de hoogte gebracht? Om antwoord te krijgen op dit soort vragen, wordt na elke activiteit een evaluatieformulier verstuurd naar de bezoekers. Met de uitkomsten krijgen we goed inzicht waar eventuele verbeterpunten liggen. Over het algemeen worden de activiteiten zeer goed beoordeeld. Het gemiddelde cijfer is maar liefst een 8,1!
Enkele opmerkingen: Het was een bevlogen spreker in een verzorgde, plezierige entourage. Erg prettig dat de lezing op de middag georganiseerd is. Een goed tijdstip. Mijn complimenten voor zo’n goede organisatie, daar hebben veel mensen hun tijd aan gegeven. Mijn kleinkind en ik hebben genoten. Ik ga altijd met vriendinnen naar de Blikopener. Ik vind het heel leerzaam en ontmoet graag andere mensen. Ik geef jullie een grote pluim voor de organisatie.
Personeel en Organisatie (P&O)
Biebpanel Biebpanel is een onderzoek naar de ervaringen met de Bibliotheek van leden en bezoekers. Per jaar vinden er vier onderzoeken plaats. Met de uitkomsten van deze onderzoeken proberen wij op verschillende onderdelen onze dienstverlening continu te verbeteren. Uit het onderzoek dat is gehouden onder onze leden kwam naar voren dat zij de sfeer, de medewerkers, de openingstijden en de collectie als heel goed waarderen. Verder zijn onze leden zeer tevreden over hun abonnement. Wat vooral tot tevredenheid stemt is de goede prijs-kwaliteit verhouding en het gebruiksgemak. Onze leden hebben, naast het lenen van boeken, het meest interesse in e-books, boekpresentaties/ lezingen, cursussen/workshops, exposities en informatieve bijeenkomsten. Onze leden geven aan dat de Bibliotheek zorgt voor kennis uitbreiden (71%), geld besparen (71%) en afstand nemen van stress (50%). Klant Contact Centrum (KCC) Het KCC is het centrale punt binnen de Bibliotheek Eemland als het gaat om het beantwoorden van vragen en informeren van leden en bezoekers. We hebben 7000 telefoontjes ontvangen dit jaar! Dat zijn ongeveer 27 telefoontjes per dag. Er is nauw overleg met de afdeling Marketing en Communicatie om ervoor te zorgen dat via alle communicatiekanalen dezelfde informatie wordt gegeven.
Naast het reageren op vragen die via Facebook binnenkomen, reageert het KCC ook op vragen en opmerkingen die binnenkomen via de nieuwsbrief.
Organisatieontwikkeling Het jaar 2023 heeft in het teken gestaan van het toewerken naar een aangepaste organisatie in 2024. Om onze ambities uit het meerjarenbeleid te realiseren is het nodig dat we de manier waarop we de Bibliotheek organiseren aanpassen. Het gaat dan om de opbouw van de organisatie, de manier waarop we samenwerken en de aandacht voor onze medewerkers. Er is een nieuwe structuur voorbereid waarbij vier programmalijnen centraal staan: Leesplezier Jeugd, Leesplezier Volwassenen, Iedereen doet mee en Leren en Ontdekken. Deze programmalijnen zijn gebaseerd op de maatschappelijke opgaven in het meerjarenbeleid. Door de programmalijnen als uitgangspunt te nemen, kunnen we de educatief-maatschappelijke Bibliotheek beter neerzetten in de samenleving. En kunnen we de bedrijfsvoering zo inrichten dat de verantwoording aan de gemeentes (nog) inzichtelijker en effectiever wordt. In de vestigingen komen de collectie, informatie & advies en de programmering samen. Het zijn de plekken waar de klanten ons makkelijk vinden en graag verblijven. Of dat nu is voor het lenen van boeken, het raadplegen van digitale bronnen, het lezen van kranten/tijdschriften, het deelnemen aan een activiteit, het ontmoeten van anderen of het huren/gebruiken van ruimten. Het meerjarenbeleid en ook de nieuwe opbouw van de organisatie zijn doorgevoerd naar de functies in de organisatie.
Voor alle functies zijn resultaatgerichte functieprofielen opgesteld. Onze medewerkers zijn onze belangrijkste succesfactor. Als de samenleving andere dingen van de Bibliotheek vraagt, dan vraagt de Bibliotheek ook andere dingen van haar medewerkers. Als onze medewerkers werk kunnen doen waar ze goed in zijn, waar ze enthousiast van worden en ze zich kunnen ontwikkelen, dan plukken onze klanten daar de vruchten van. Vanuit die gedachte is het afgelopen jaar met iedere
medewerker een gesprek gevoerd over de ontwikkeling van de organisatie en de plek die zij daarin voor zich zien. Voor alle medewerkers is plek in de nieuwe organisatie, die is inmiddels bekend en wordt per 1 februari 2024 een feit. Verder krijgt iedereen in 2024 de ruimte en de mogelijkheid om zich verder te ontwikkelen. Medewerkeronderzoek Eind 2023 is via een medewerkeronderzoek gekeken naar de tevredenheid, motivatie en betrokkenheid van alle medewerkers. Hieruit volgt een rapportage die naast inzicht in de huidige stand van zaken ook concrete aanbevelingen geeft voor verbeteracties. Begin 2024 worden de uitkomsten doorgenomen met medewerkers en worden gezamenlijk verbeteracties geformuleerd. We hadden een keer een bijeenkomst waar een aantal collega's over hun werk vertelden. Dat vond ik erg aansprekend. Ik vind dat ik de leukste baan ter wereld heb! Inclusiescan In december konden medewerkers via een zgn. inclusiescan inzicht krijgen hoe zij persoonlijk staan tegenover diversiteit en inclusie. Deze scan was een vervolg op een bijeenkomst in juni waarin via een confronterende theatervoorstelling diversiteit en inclusie onderling bespreekbaar werd gemaakt. De uitkomsten van de inclusiescan leren de organisatie welke mogelijkheden er zijn om meer divers en inclusief te worden.
Social return In 2023 waren vijf medewerkers in het kader van social return werkzaam bij de Bibliotheek Eemland (drie in 2022). Daarnaast is het mogelijk geweest één persoon in het kader van de wet inburgering een stageplek te bieden.
In cijfers (peildatum 31-12-2023)
Website 527.482 bezoekers De top 5 best bezochte pagina's (na de homepage) 1. Openingstijden: 38.411 bezoekers 2. Lidmaatschap Bieb Werkt: 17.548 bezoekers 3. Agenda: 17.470 bezoekers 4. Collectie e-books: 16.747 bezoekers 5. Lidmaatschap abonnementen: 13.150 bezoekers
6
Social media Facebook
5.295 volgers
Twitter (X)
2.134 volgers
1.501 volgers
912 volgers
Nieuwsbrief De algemene nieuwsbrief wordt naar 14.306 e-mailadressen verzonden
Jaarverslag 2023
Aantal medewerkers incl. opruimkrachten 145 (133 vrouwen en 12 mannen)
Gemiddelde leeftijd incl. opruimkrachten 43,51 jaar
Gemiddelde leeftijd excl. opruimkrachten 47,86 jaar
In dienst 39 medewerkers
Uit dienst 35 medewerkers
Aantal vacatures 24
14 opruimkrachten, 25 overig
15 opruimkrachten, 20 overig
24 vervuld
Ziekteverzuim 4,6% ziekteverzuim
Social return 5 social return medewerkers
Aantal vrijwiliigers 302 (uitsluitend vrijwilligers die
(in 2022 was dit 4,7%)
twee ervan hebben een dienstverband voor onbepaalde tijd.
met de Bibliotheek Eemland een vrijwilligersovereenkomst hebben)
de Bibliotheek Eemland
7
Raad van Toezicht (RvT) De RvT heeft een omvang van 5 leden en er heeft in 2023 geen verandering in de samenstelling plaatsgevonden. De samenstelling is als volgt: Annelies Opstraat
Monica Seerden
Voorzitter, tevens lid van de remuneratiecommissie Nevenfunctie: Lid bestuur Stichting Present Amersfoort en Soest Tevens lid van de auditcommissie Nevenfuncties: Lid raad van toezicht Barteméus en bestuurslid Stichting Opera Leusden
Marten Pieter van Harten
Tevens lid van de remuneratiecommissie
Teusjan Vlot
Tevens lid van de auditcommissie
Hanna Boersema – Vermeer
Lid op voordracht van de Ondernemingsraad
De Raad van Toezicht is in 2023 zes keer bij elkaar gekomen. Elke vergadering wordt stilgestaan bij de financiële situatie van de Bibliotheek Eemland. Dit jaar is ook elke vergadering stil gestaan bij de organisatieontwikkeling. Het bestuursverslag vormt een standaard onderdeel van de agenda. Middels dit verslag informeert de bestuurder de RvT op de relevante en meldenswaardige onderwerpen. Huisvesting van de diverse locaties komt regelmatig aan de orde. De samenwerkingsovereenkomst met de betrokken gemeenten is regelmatig onderwerp van gesprek. De RvT beluistert elke vergadering met belangstelling de
8
Ondernemingsraad (OR)
terugkoppeling vanuit plenair overleg met gemeenten en besprak het belang van de samenwerkingsovereenkomst tussen de gemeenten aangaande de Bibliotheek Eemland. De financiële ontwikkeling van de Bibliotheek Eemland wordt nauwlettend gevolgd. Eerst in de auditcommissie en vervolgens in de RvT vergadering. In 2023 is een nieuwe accountant aangezocht. Na geruime tijd dezelfde accountant te hebben gehad, is de Bibliotheek overgestapt naar een nieuwe accountant. In elke vergadering besprak de RvT het meerjarenbeleidsplan en ging het over de organisatieontwikkeling van de Bibliotheek Eemland gericht op het waarmaken van haar ambities en de maatschappelijke taken. Het proces en de voortgang, inclusief de financiële consequenties, zijn nauwlettend gevolgd. Met de OR is contact wanneer dat nodig is. Begin 2024 start een nieuwe OR en zal de werkwijze met hen besproken worden. Het vaststellen van de jaarstukken 2022 heeft in de vergadering van maart 2023 plaatsgevonden. De auditcommissie heeft met de nieuwe accountant gesproken ten behoeve van de jaarcontrole 2023. De RvT neemt de nieuwe Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen (WBTR) ter harte. Hiertoe zijn de statuten grondig bekeken en inmiddels zijn de statuten aangepast en gepasseerd bij de notaris.
In 2023 bestond de ondernemingsraad uit: Elise van Plateringen Voorzitter tot oktober 2023 Simone van den Broek Secretaris Laura Mackaaij Voorzitter vanaf oktober 2023 Irene de Bruine Patricia Lanjouw Indra van Waardenburg
Tijdens de zes overlegvergaderingen met de directeurbestuurder zijn vele onderwerpen die betrekking hebben op de organisatie aan bod gekomen. Zo zijn er instemmingsverzoeken geweest voor de werving, selectie en het aanstellingsbeleid, het personeelsdossier AFAS, het gezondheids- en verzuimbeleid, het protocol melden misstanden (klokkenluidersregeling) en de nieuwe overlegstructuur. Daarnaast heeft de OR gesproken en nagedacht over het medewerkeronderzoek, de regeling bijzondere gebeurtenissen en attenties vaste medewerkers, de telefoonregeling en arbeidsovereenkomsten.
In 2023 zijn er twee adviesaanvragen behandeld. In het voorjaar van 2023 heeft de OR advies gegeven op het door het MT gepresenteerde doorontwikkelplan. Om tot een goed advies te komen, heeft de OR met veel medewerkers en met de Raad van Toezicht gesproken. Het advies van de OR heeft ertoe geleid dat de voorgenomen aansturing nogmaals onder de loep is genomen en is aangepast, waarbij medewerkers op de vestiging toch nog hiërarchisch worden aangestuurd door de vestigingsleider. Later in het jaar is er een adviesaanvraag geweest over het proces van plaatsing medewerkers voor de eerste implementatie van het doorontwikkelplan. In maart 2023 hebben drie OR-leden deelgenomen aan de KGCA platformdagen. Hier werden de invoering van het nieuwe functiehuis, diversiteit & inclusiviteit en de Arbocatalogus behandeld. In november zijn twee ORleden naar een themamiddag van KGCA geweest over wijzigingen in het arbeidsrecht. In 2023 zijn er nieuwe verkiezingen geweest voor de OR. Van de huidige samenstelling hebben twee leden ervoor gekozen om zich opnieuw verkiesbaar te stellen, van één lid liep de maximale termijn van 6 jaar af en drie leden hebben ervoor gekozen om af te treden. Alle ORleden hebben in de hele organisatie nieuwe OR-leden geworven.
Er zijn vijf aanmeldingen ontvangen voor de ondernemingsraad, hiermee komen wij precies uit op zeven leden en daardoor waren er geen verkiezingen nodig.
Ook heeft de RvT een zelfevaluatie gedaan onder begeleiding van een externe adviseur. Voor de actiepunten die vorig jaar uit de zelfevaluatie zijn gekomen, onder andere met betrekking tot haar werkwijze, is nagegaan in hoeverre die gerealiseerd zijn. Daarnaast is naar de toekomst gekeken. Het gesprek van de remuneratiecommissie met de bestuurder heeft plaats gevonden op 9 augustus 2023.
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland
9
© Henry Krul
Amersfoort 161.825 inwoners 44.977 leden 1.079.611 uitleningen
Hoogland
Vathorst
In de Bibliotheek Hoogland is in 2023, naast de intensieve samenwerking met het basisonderwijs, extra ingezet op het aanbieden van aanvullende activiteiten voor de particuliere bezoeker van de vestiging. Voor de jeugd zijn er, in aanvulling op het uitgebreide programma rondom de Kinderboekenweek, onder andere een succesvol Voorleesontbijt voor jonge lezers en enkele filmvoorstellingen van boekverfilmingen voor de basisschoolleeftijd georganiseerd.
In de nog altijd groeiende wijk Vathorst beweegt de Bibliotheek volop mee met de ontwikkelingen. Dat betekent nog altijd veel aandacht voor de jeugd en daarbij worden de allerjongsten niet vergeten. Het inmiddels traditionele Boekstartfestival voor de leeftijdsgroep tot 2 jaar was wederom een groot succes. We mochten meer dan 200 ouders en kinderen verwelkomen. In aanvulling hierop is in het laatste kwartaal van 2023 de Babybieb gestart.
Voor volwassenen is de Bibliotheek al jaren een vertrouwde plek voor het exposeren van kunst door lokale kunstenaars en in samenwerking met de Historische Kring werd een uitverkochte lezing verzorgd over de geschiedenis van het dorp Hoogland.
Maar ook voor de oudere gebruiker is de dienstverlening uitgebreid. Naast het Taalcafé biedt de vestiging nu ook hulp bij het omgaan met computers en internet door het aanbieden van Klik & Tik cursussen en ondersteuning via het Digitaal Hulpplein. De Informatiewinkel van partner Indebuurt033 blijkt een onmisbare vraagbaak die op maandagochtend druk wordt bezocht.
Bij de ondersteuning van de met name oudere gebruiker van de Bibliotheek heeft het Digitaal Hulpplein een diepere laag gekregen door hieraan het IDO-loket te koppelen. Hierdoor kan de overlap tussen onzekerheid over smartphone en tablet en de benodigde hulp bij digitaal contact met de overheid op een goede manier aan de vraagsteller worden toegelicht.
Huiskamerbibliotheek De Koperhorst
Het Eemhuis In 2023 waren er weer veel jaarlijks terugkerende activiteiten in het Eemhuis zoals het Voorleesfestival, de finale van de Nationale Voorleeswedstrijd, Heel Nederland Leest (dit jaar met o.a. Özcan Akyol en Anna van den Breemer) en de jaarlijkse Pubquiz. Dit jaar zijn we ook gestart met nieuwe vaste activiteiten, zoals de BabyBieb, een maandelijkse bijeenkomst voor ouders en kinderen (0-4 jaar) om het belang van voorlezen aan de allerkleinsten te benadrukken. Er wordt voorgelezen, gezongen en de ouders krijgen tips om kinderen zo vroeg mogelijk kennis te laten maken met boeken en met lezen. Ook nieuw is de maandelijkse bijeenkomst Write Watchers, waar Eemlandse auteurs elkaar ontmoeten en ervaringen delen. De displays in de Bibliotheek worden zoveel mogelijk wisselend gevuld met materialen passend bij de activiteit(en) of actualiteit van dat moment. In 2023 is weer ruimte beschikbaar gesteld aan lokale kunstenaars om hun werk te exposeren, waar wij van onze bezoekers erg enthousiaste reacties op ontvangen.
Als dank mag de kunstenaar een eigen activiteit invullen. Zo was er een lezing van Anna Belleforte over ‘’Vrouwen en de gebouwde omgeving”, liet fotograaf/ componist Anton Havelaar een eigen compositie op de piano spelen en was er een Meet & Greet met Justyna Pennards-Sycz. De in 2022 gestarte herinrichting is inmiddels bijna geheel gerealiseerd. Door afscheid te nemen van de nog maar weinig gebruikte cd-collectie en luisterboeken is ruimte ontstaan om bijv. de culinaire collectie naar de 1e verdieping te verhuizen en de vindbaarheid van onze collectie te vergroten. Op 8 december werd de centrale hal in het teken van Paarse Vrijdag door lampen paars gekleurd. In samenwerking met City of A, NEOS, Indebuurt033 en enkele middelbare scholen werd met verschillende activiteiten, zoals de Mensenbieb, BillyLeest (een bekende “booktokker”) en een drag queen, aandacht gevraagd voor de diversiteit in onze samenleving. Het was volgens alle partijen een groot succes en de wens voor herhaling is reeds uitgesproken.
De huiskamerbibliotheek van Amersfoort bevindt zich in Woonzorgcentrum De Koperhorst. In 2023 zijn er nieuwe samenwerkingsafspraken gemaakt. Naast het behouden van dit servicepunt als afhaallocatie voor gereserveerde materialen voor bewoners van het WZC en omwonenden, zetten wij ook meer in op de wijkfunctie van een huiskamerbibliotheek. Zo is er ook een Peuterbibliotheek in samenwerking met Stichting ABC geopend en worden er meer voorleesactiviteiten georganiseerd.
In november kwam de Eemlandse auteur Caroline Nelissen naar de Koperhorst voor een vermakelijke lezing. In het najaar is gestart met een maandelijks, inmiddels succesvol, IDO spreekuur waar onze consulent al veel vragen over de Digitale Overheid heeft beantwoord.
Uitleningen 2022
2023
Het Eemhuis
507.835
490.283
Hoogland
265.003
Vathorst Huiskamerbibliotheken
Bezoekers 2022
2023
-3%
520.178
475.245
-9%
253.098
-4%
111.371
117.500
+6%
230.133
229.455
0%
78.281
99.833*
+28%
3.678
2.080
-43% (sluiting Nijenstede)
630
1.678
+15%
713.112
Online Bibliotheek Schoolbibliotheken
104.695 139.213
160.368
+166%
(op basis van aantal unieke leners per dag)
* In 2023 is de bezoekersteller is vervangen. Het aantal bezoekers voor Vathorst is daardoor niet goed te verifiëren.
Op de foto: Heel Nederland Leest | 18 november | Özcan (Eus) Akyol en Anna van den Breemer
10
Daarnaast is er voor de volwassen bezoeker een aanbod van diverse ontspannende en informatieve activiteiten. Zo heeft men kunnen genieten van een verhalenmiddag, schrijversavond en een themalezing.
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Amersfoort
11
Prestatievoorstel versus realisatie
A1
Realisatie
Leden
35.000
44.977
Bieb Werkt leden1
6.800
14.581 (Eemland totaal)
Collectie (Uitleningen, exclusief de Bibliotheek op school)
Fysiek: 1.100.000
Toelichting
Over de gehele collectie (in de vestigingen) is het aantal uitleningen afgenomen met 2,2%. Vanaf juli 2023 hebben we te maken gehad met leveringsproblemen bij NBD Biblion als gevolg van de implementatie van een nieuw productiesysteem. Daardoor droogde de stroom nieuwe boeken gedurende enkele weken nagenoeg op. Pas in december 2023 werd er weer normaal geleverd.
Fysiek: 974.916
E-books en luisterboeken: 100.000 (heel Eemland)
E-books en luisterboeken: 104.695 (Amersfoort) 157.259 (heel Eemland)
A2.1 Leesclubs
50 - 55
36 leesclubs (in Amersfoort) 368 leesclubkoffers uitgeleend (Eemland totaal)
De ambitie voor 2023 lag te hoog. Het aantal leesclubs is na corona nog steeds niet op het oude niveau. We bemiddelen voor bestaande leesclubs om ‘voltallig’ te blijven. Dat doen we via onze website en middels de leesclubspeeddatemiddag. In een aantal gevallen is dat ook gelukt.
A2.2 Eemlandse auteurs
370
393
Het aantal schrijvers in Amersfoort is groter dan gedacht. Dit komt vooral doordat de coronatijd veel mensen heeft aangezet om wat op papier te zetten. Alhoewel verreweg de meeste schrijvers de Bibliotheek en de Eemlandse schrijverscommunity inmiddels wel weten te vinden, komt het nog regelmatig voor dat we ‘nieuwe schrijvers’ ontdekken die soms al enkele jaren geleden een boek hebben geschreven.
A2.3 Mensenbieb
4 - 6 keer per jaar
2 keer
We hebben ervoor gekozen geen losse Mensenbiebs meer te organiseren in de Bibliotheek. Als losstaande activiteit blijkt de Mensenbieb te weinig in trek. We hebben er daarom voor gekozen om de Mensenbieb alleen nog themagewijs in te zetten. Dat hebben we inmiddels twee keer gedaan: tijdens Lepeltje Lepeltje en als onderdeel van het programma op Paarse Vrijdag.
A2
Ontmoeten & Verbinden
Prestatievoorstel
Amersfoort kende de grootste krimp, namelijk 3,2%. Met name in Hoogland daalde het aantal uitleningen. Het afstoten van de cd-collectie in 2022 en de luisterboeken in 2023 verklaart een beperkt deel van de afname. In Hoogland daalde het aantal leden, maar dat verklaart niet de grote afname van het aantal uitleningen.
Activiteitenprogramma
A2.4 Walk & Talk / Startershub
4 - 6 keer per jaar
12 keer
De Walk & Talks worden niet meer georganiseerd vanwege de huidige arbeidsmarkt. In samenwerking met Startershub organiseren we activiteiten voor met name startende ondernemers. In de oneven maanden is er op de zaterdag een vragenuurtje. In de even maanden is er op woensdagavond een Starterscafé. In een aantal gevallen zijn de onderwerpen van de Starterscafés ook interessant voor bestaande ondernemers. Zij zijn dan ook van harte welkom.
A2.5 Tegenlicht Meet-up
9 Tegenlicht Meet-ups 250 bezoekers
8 Tegenlicht Meet-ups 231 bezoekers
De Meet-up van november ging niet door, omdat de gasten toen niet beschikbaar waren. Boekenweek: Nacht van de Literatuur in de Bibliotheek het Eemhuis. Opening door de wethouder en stadsdichter. Judith Koelemeijer werd geïnterviewd door Onno Blom. Ticketverkoop verliep via de Nacht van de literatuur.
Deelname aan: • Boekenweek • Heel Nederland Leest
Boekenweek: circa 300 bezoekers
Eemhuis: 68 uur Hoogland: 43,5 uur Vathorst: 44 uur
Eemhuis: 67 uur Hoogland: 43,5 uur Vathorst: 44 uur
A3.1 Inspirerende plek (Aantal bezoekers)
888.000
692.578
A3.2 Studie- en werkplekken
180 studie/werkplekken zonder pc 14 studie/werkplekken incl. pc
180 studie/werkplekken zonder pc 14 studie/werkplekken incl. pc (te reserveren via Bieb Werkt)
A2.6 Landelijke programma’s
A3
1
Vestigingen (Openingstijden per week)
Heel Nederland Leest:198 bezoekers
Heel Nederland Leest: • Open Leesclub in samenwerking met Senia n.a.v. het boek Sonny Boy: 5 deelnemers • In samenwerking met Theater de Lieve Vrouw vertoning van de film Sonny Boy met een inleiding door een medewerker van de Bibliotheek: 18 bezoekers • Interview met Eus (Özcan Akyol) en zijn vrouw Anna van den Breemer over hun beider boeken: 175 bezoekers
In het Eemhuis zijn alleen bezoekers geteld die tijdens openingsuren binnenkwamen. Eerder werden alle bezoekers geteld.
Bieb Werkt is een abonnement voor bezoekers van de Bibliotheek waarmee zij korting op een aantal diensten krijgen zonder daarvoor lidmaatschapsgeld te betalen. Wel krijgt de Bibliotheek daarmee een klantcontact met bezoekers. Cijfer geldt voor Eemland totaal.
12
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Amersfoort
13
B1
Ontwikkeling volwassenen
Educatie & Onderwijs
B2.1 0 - 4 jaar
B2.2 4 - 12 jaar
Realisatie
Diverse activiteiten op het gebied van literatuur, media en cultuur.
• 11x Boek van de maand: 152 bezoekers • 3x Schrijvers op de planken • Nacht van de Literatuur: 143 bezoekers • 6x Kennisdelers: 298 bezoekers • Vrijheidscollege: 71 bezoekers • Dialoogtafel Keti Koti: 15 deelnemers • Cursus Kleine werelden in het zonnestelsel: 23 deelnemers • Lezing Beestachtige geschiedenis van de filosofie: 27 bezoekers • Lezing Snap je kat (dierendag): 91 bezoekers • Taalfeest: 125 bezoekers • Amnesty, jaarlijkse schrijfactie • 4x Write watchers (voor schrijvers): 63 bezoekers • 2x Blikopeners Vathorst: 34 bezoekers • Gluren bij de buren Vathorst: 27 bezoekers • Gespreksavond Parkeerbeleid (Nieuwsplein33): 102 bezoekers • 2x Pubquiz: 560 deelnemers
• • • • •
De Nationale Voorleesdagen Voorleesfeestjes en wekelijks voorlezen Voorleesfestival, BoekStartfestival 2.000 kinderen bereiken 90% van alle instellingen in de kinderopvang maakt gebruik van ons aanbod tijdens campagnes zoals de Nationale Voorleesdagen en Geef een Prentenboek Cadeau
Activiteiten in het kader van • De Kinderjury • Zomerlezen • de Kinderboekenweek • 500 deelnemers bereiken • Kinderboekenfestival: 300 bezoekers Projecten uit het educatieve aanbod (leesvaardigheid) en het Kinderboekenweekprogramma • 95% van de scholen maakt gebruik van ons aanbod • 200 projecten afnemen
Toelichting
• De Nationale Voorleesdagen • Voorleesfeestjes rondom Geef een Prentenboek Cadeau, Zomerlezen en Sint/kerst • Wekelijks voorlezen in alle vestigingen • BoekStartfestival in Vathorst • Ruim 3.300 kinderen bereikt • 90% van alle instellingen in de kinderopvang maakt gebruik van ons aanbod
• Diverse activiteiten tijdens Kinderjury, Zomerlezen en Kinderboekenweek • Ruim 1.000 deelnemers bereikt • Kinderboekenfestival: 450 bezoekers • 95% van de scholen maakt gebruik van ons aanbod • 281 projecten (leskisten, groepsbezoeken) afgenomen
We hebben veel meer dan het beoogde aantal kinderen bereikt omdat we nóg meer activiteiten voor deze doelgroep zijn gaan organiseren en deze activiteiten zeer goed bezocht worden. Zo zaten de voorleesfeestjes in de zomervakantie overal vol en ook de Babybieb, waar we vanaf het najaar mee zijn gestart, is steeds volgeboekt. Ook is er in zeven wijken in Amersfoort een Peuterbibliotheek geopend. In de peuterbieb kunnen alle bewoners van de wijk met jonge (klein)kinderen zonder lidmaatschap een boekje lenen en meedoen aan voorleesactiviteiten die daar georganiseerd worden. De Peuterbibliotheken zijn een initiatief van Stichting ABC en de Bibliotheek Eemland.
We hebben veel meer dan het beoogde aantal kinderen bereikt omdat we nóg meer activiteiten voor deze doelgroep zijn gaan organiseren, en deze activiteiten zeer goed bezocht worden. Ook hebben we veel activiteiten uitgevoerd in de wijken in ABC-verband. Met uitzondering van twee scholen bereiken we alle scholen in Amersfoort.
• 900 leerlingen/jongeren bereiken • 7 scholen
• 870 jongeren en leerlingen via scholen bereikt • 685 leerlingen en studenten van 15+ bereikt
• Omdat er een verschil zit in ons aanbod voor leerlingen van 12 tot 15 en het aanbod voor de leerlingen vanaf 15 jaar hebben we deze van elkaar gescheiden. Leerlingen van 15+ zijn merendeel studenten. • Van de 685 bereikte leerlingen/studenten hebben 439 leerlingen/studenten deelgenomen aan een activiteit omdat dit vanuit de samenwerkingsovereenkomst van de Bibliotheek op school tot stand is gekomen. • 182 jongeren van 15+ hebben we bereikt via een school die geen structurele samenwerking heeft, maar wel los aanbod heeft afgenomen. • 64 jongeren van 15+ hebben we rechtstreeks kunnen bereiken middels ons jongerenpanel, de Boekenweek voor jongeren en Paarse Vrijdag.
• 100 schoolklassen Educatieve Escaperoom • 21 gastlessen • 35 vakantieworkshops • 30 overige activiteiten
• 33 schoolklassen Educatieve Escaperoom • 25 gastlessen • 13 vakantieworkshops • 46 overige activiteiten
De interesse in een bezoek aan de Educatieve Escaperoom is bij de meeste scholen verder teruggelopen. Het Medialab heeft mede om deze reden besloten om de Escaperoom eind 2023 te sluiten. Deze is uiteindelijk bijna zes jaar operationeel geweest, met in totaal ruim 10.000 bezoekers. Het Medialab en NEOS hebben in 2023 hun samenwerking nieuw leven ingeblazen, wat extra aanmeldingen opgeleverd heeft voor de vernieuwde lessenseries voor het primair onderwijs. In verband met de grote doorontwikkelingen van het aanbod op het gebied van 21st Century Skills en een kleiner team, heeft het Medialab in 2023 minder vakantieworkshops kunnen aanbieden. Wel was er grotere interesse vanuit samenwerkingspartners zoals Stichting ABC, SKA, Theater De Lieve Vrouw en de Rijke Schooldag om onder- en naschoolse activiteiten door het Medialab te laten verzorgen.
B3.1 BoekStart (in de kinderopvang)
• 39 locaties • Minimaal 500 BoekStartkoffertjes
• 34 locaties • 800 BoekStartkoffertjes
BoekStart in de kinderopvang op 34 locaties door het sluiten van locaties. Dit is hetzelfde aantal als in 2022. We zijn ook aanwezig op 6 GGD/JGZ-locaties tijdens het spreekuur, om voorlezen op een positieve manier onder de aandacht van de ouders te brengen en hen aan te moedigen om hun kinderen zo vroeg mogelijk boekjes, de Bibliotheek en vooral leesplezier te laten ontdekken.
B3.2 VoorleesExpress
90 gezinnen
Gestart met 95 gezinnen
De behoefte aan informele ondersteuning blijft groot. We zijn goed bekend bij toeleiders en worden ook echt als aanvullende interventie gezien. Werven voor zowel gezinnen als vrijwilligers is niet nodig. Mensen weten ons te vinden.
B3.3 dBos PO
27 scholen
25 + 4 scholen
Naast de 25 gesubsidieerde dBos scholen zijn er ook nog 4 dBos scholen die de kosten betaalden vanuit de NPO-middelen.
B3.4 dBos VMBO/MBO
7 scholen
5 vmbo-scholen 2 MBO-scholen
B2.3 12 - 15 jaar (en 15+)
B2.4 21st Century skills C4
14
Prestatievoorstel
Medialab
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Amersfoort
15
Prestatievoorstel
C1
DigiTaalhuis
• Taalcafé (ook online): 120 deelnemers per week • Spreekuur: 500 vragen/intakes in 2023
Realisatie
Toelichting
Eemhuis • 267 intakes op de spreekuren • 50 deelnemers (3) Taalcafés per week • 35 taalvrijwilligers • 33 rondleidingen aan taalgroepen netwerk, met ongeveer 330 deelnemers Vathorst • 32 intakes op de spreekuren • 11 deelnemers Taalcafé per week • 5 taalvrijwilligers
De WEB-trajecten zijn buiten beschouwing gelaten. Dit zijn trajecten bij partners van het DigiTaalhuis die eerder wel werden meegenomen. De WEB-trajecten worden vermeld in de aparte verantwoording t.b.v. de WEB-financiering. Het aantal vragen ligt lager dan aangegeven, onze ambitie lag te hoog. De aanvragen liggen wel in lijn met het aantal vragen in 2022.
Online Taalcafé • 234 x deelgenomen aan het Online Taalcafé (heeft 39 keer plaatsgevonden) • 7 online vrijwilligers Leesclubs (wekelijks) • 5 leesclubs • 15 deelnemers per week • 5 vrijwilligers NT1 Beter leren schrijven (wekelijks) • 6 deelnemers per week
Zelfredzaamheid & Participatie
C2
Projecten laaggeletterden
Verschillend aanbod 100 deelnemers per week
NT2 Beter leren schrijven (10 weken) • 10 deelnemers Vervolg Beter leren schrijven (5 weken) • 6 deelnemers Les aan Oekraïners (wekelijks) • 45 deelnemers gemiddeld per week Week lezen en schrijven (eenmalig) • 50 deelnemers DigiTaalhuis in de buurt (wekelijks) • Wekelijks 10 gesprekken
C3
C5
C6
Digitale (basis)vaardigheden
Produceren (en co-creëren) van informatie
Faciliteiten bieden
• Verschillende digitale trainingen, workshops en cursussen • Digitaal Hulpplein • Informatiepunt Digitale Overheid • 120 deelnemers • 500 afgehandelde hulpvragen
• 832 vragen gesteld bij het Digitaal Hulpplein • 195 vragen gesteld bij het IDO • 134 (unieke) deelnemers bij digitale trajecten
Aard en omvang afhankelijk van toekenning licentie.
De Bibliotheek Eemland heeft in samenwerking met Nieuwsplein33 twee keer een gespreksavond georganiseerd. Op woensdag 7 juni over de kloof tussen overheid en inwoners en op 8 november over de achtergronden bij het referendum parkeerbeleid. Verder was de hoofdredacteur van Nieuwsplein33 op 17 april gespreksleider tijdens het Vrijheidscollege van Evgeniy Levchenko in de hal van het Eemhuis. De bedoeling is om in 2024 vier keer per jaar een gespreksavond te organiseren in het Eemhuis. Eemhuis City of A | Reda van der Putten producties | Seniorweb | NVVE | Meneer Hadj Onderwijspodcast | NL-Training | Taalbureau Eemland | Tegenlicht Meetup, VPRO | Vrijheidscolleges | Nacht van de Literatuur Vathorst Indebuurt033: De Informatiewinkel | Humanitas
C7
16
Huiskamerbibliotheken
Na een lange voorbereiding is de licentie voor lokale omroep in 2023 toegekend aan Nieuwsplein33. Op 19 mei heeft de feestelijke opening plaatsgevonden. Wethouder Bijlholt van Amersfoort en Burgemeester Bouwmeester van Leusden hebben de opening verricht. De Bibliotheek Eemland participeert in het redactieoverleg en organiseert samen met Nieuwsplein33 gespreksavonden over actuele thema’s. De Bibliotheek Eemland faciliteert Nieuwsplein33 met een redactieruimte en een aantal kantoorfaciliteiten, vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst.
Eemhuis • City of A; Paarse Vrijdag op 8 december • Reda van der Putten producties; Sporen van Indië van 2 t/m 5 februari & Pubquiz in november • Meneer Hadj Onderwijspodcast; Abdelhak Alouad Hadj nam in november een aflevering van zijn podcast Meneer Hadj Onderwijspodcast op in het Eemhuis. • Vrijheidscolleges; Evgeniy Levchenko op 17 april • Nacht van de Literatuur; Judith Koelemeijer
De huiskamerbibliotheek van Amersfoort bevindt zich in Woonzorgcentrum De Koperhorst. In 2023 zijn er nieuwe samenwerkingsafspraken gemaakt. Naast het behouden van dit servicepunt als afhaallocatie voor gereserveerde materialen voor bewoners van het woonzorgcentrum en omwonenden, zetten wij ook meer in op de wijkfunctie van een huiskamerbibliotheek met lezingen en het maandelijkse IDO spreekuur.
1 (de Koperhorst)
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Amersfoort
17
In 2023 zijn vanwege het doorschuiven van collega’s in de organisatie drie nieuwe collega’s aangenomen en is de functie gastvrouw in het team opgenomen. We hebben hiermee weer een stabiel team en een specialist op ieder gebied: (voor)lezen, taal en digivaardigheid en een goede bemensing van het Informatiepunt Digitale Overheid.
Op twee dBos-locaties (de Bibliotheek op school) zijn samenwerkingen opgestart met de kinderopvangorganisatie in hetzelfde gebouw. Op deze scholen is de collectie uitgebreid met een peutercollectie. Ook zijn dit jaar twee nieuwe dBos samenwerkingen opgestart; met de NBS en met de Waldheim Mavo en zo zetten wij in Baarn de leeslijn goed door voor alle leeftijden.
Er zijn veel leuke activiteiten en tentoonstellingen in de Bibliotheek geweest. Een mooi voorbeeld is de goed bezochte lezing van Joris Escher over zijn beroemde oudoom. Dit was een samenwerking met de Historische Kring. De Blikopeners waren allemaal een groot succes en zeker ook die waar de burgemeester over zijn werkzaamheden vertelde. De presentatie van Martine Zijll van Langhout was zo snel uitverkocht dat we die gaan herhalen.
De digitale activiteiten bestonden, naast de basiscomputercursus Klik & Tik, uit 2x een cursus Digisterker (digitale overheid), 1x DigiVitaler (digitale zorg) en de workshops Veilig online en DigiBingo. Buiten de twee taalcafés om is er wekelijks een DigiTaalhuisspreekuur voor vragen over de taal en digitale activiteiten in en buiten de Bibliotheek. In september opende digitaal ambassadeur Marijke Helwegen een Digitaal Hulpplein waar inwoners van Baarn geholpen worden met hun vragen over computer, smartphone of tablet.
De boekstartcoach is regelmatig aanwezig op het consultatiebureau en de kinderopvangorganisaties hebben mooie nieuwe boekenpakketten ontvangen. Met de extra subsidie van Herstelplan Cultuur hebben wij op vier externe locaties voorleesfeestjes georganiseerd en goed kunnen benadrukken waarom voorlezen zo belangrijk is. Met dezelfde subsidie heeft Tineke Honigh vijf enthousiaste schrijversbezoeken gegeven in de Bibliotheek waar 164 kinderen van hebben genoten.
De samenwerking met Vluchtelingenwerk is verstevigd met cursussen voor Baarnse NT2-ers. Verder maakten taalmaatjes en taalcoaches veel gebruik van de Bibliotheek om met elkaar af te spreken en de Taalhuiscollectie te gebruiken.
Baarn 25.062 inwoners 6.472 leden 131.533 uitleningen
Voorleestfeestje Beestachtige Zomer
Heel Nederland Leest, Marcel van Roosmalen
Uitleningen
Baarn
2022
2023
119.359
120.009
Online Bibliotheek Schoolbibliotheken
Bezoekers 2022 +1%
67.859
2023 73.298
+8%
11.524 8.965
11.235
+25%
Op de foto: Lezing | 6 juni | Escher worden | Joris Escher over zijn boek, ontdekkingsreis en oudoom M.C. Escher
18
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Baarn
19
Prestatievoorstel versus realisatie Leden
A1
Ontmoeten & Verbinden
5.000
6.472
Fysiek: 118.000
Toelichting
Over de gehele collectie (in de vestigingen) is het aantal uitleningen afgenomen met 2,2%. Vanaf juli 2023 hebben we te maken gehad met leveringsproblemen bij NBD Biblion als gevolg van de implementatie van een nieuw productiesysteem. Daardoor droogde de stroom nieuwe boeken gedurende enkele weken nagenoeg op. Pas in december 2023 werd er weer normaal geleverd.
Fysiek: 120.009 E-books en luisterboeken: 11.524 (Baarn) 157.259 (heel Eemland)
A2.1 Leesclubs
9
9
A2.2 Eemlandse auteurs
48
58
A2.6 Landelijke programma’s
Deelname aan: • Boekenweek • Heel Nederland Leest
Boekenweek: 43 bezoekers
39,5 uur
39,5 uur
A3.1 Inspirerende plek (Aantal bezoekers)
78.000
73.298
A3.2 Studie- en werkplekken
40 studie/werkplekken zonder pc 9 studie/werkplekken incl. pc
40 studie/werkplekken zonder pc 9 studie/werkplekken incl. pc (te reserveren via Bieb Werkt)
Diverse activiteiten op het gebied van literatuur, media en cultuur.
• 9x Boek van de maand: 52 bezoekers • 5x Blikopeners: 144 bezoekers • Lezingen in samenwerking met de Historische Kring Baarn: - Ad van Liempt: 37 bezoekers - Joris Escher: 68 bezoekers • Zadenbieblezing: 34 bezoekers
A3
B1
Het aantal uitleningen in Baarn is gestegen. De collectie is flink gesaneerd waardoor deze frisser en aantrekkelijker oogt. Klanten in Baarn lenen gemiddeld het minst van alle Eemlandse vestigingen. Een aannemelijke verklaring hiervoor is dat er relatief veel leden met een betaald abonnement zijn die niet lenen.
Activiteitenprogramma
Vestigingen (Openingstijden per week)
Ontwikkeling volwassenen
B2.1 0 - 4 jaar
• • • •
De Nationale Voorleesdagen Voorleesfeestjes en wekelijks voorlezen 300 kinderen bereiken 100% van alle instellingen in de kinderopvang maakt gebruik van ons aanbod tijdens campagnes zoals de Nationale Voorleesdagen en Geef een Prentenboek Cadeau
Activiteiten in het kader van • De Kinderjury • Zomerlezen • de Kinderboekenweek • 100 deelnemers bereiken
B2.2 4 - 12 jaar
20
Realisatie
E-books en luisterboeken: 100.000 (heel Eemland)
A2
Educatie & Onderwijs
Collectie (Uitleningen)
Prestatievoorstel
Projecten uit het educatieve aanbod (leesvaardigheid) en het Kinderboekenweekprogramma • 90% van de scholen maakt gebruik van ons aanbod • 20 projecten afnemen
Het aantal schrijvers in Baarn is groter dan gedacht. Dit komt vooral doordat de coronatijd veel mensen heeft aangezet om wat op papier te zetten. Alhoewel verreweg de meeste schrijvers de Bibliotheek en de Eemlandse schrijverscommunity inmiddels wel weten te vinden, komt het nog regelmatig voor dat we ‘nieuwe schrijvers’ ontdekken die soms al enkele jaren geleden een boek hebben geschreven. Boekenweek: We ontvingen Bas Heijne in de Speeldoos voor het thema ‘Ik ben alles’.
Heel Nederland Leest: 65 bezoekers
Heel Nederland Leest: • Open Leesclub in samenwerking met Senia n.a.v. het boek Sonny Boy: 6 deelnemers • Marcel van Roosmalen werd in de Bibliotheek geïnterviewd door Lolies van Grunsven: 59 bezoekers
• De Nationale Voorleesdagen • Voorleesfeestjes rondom Geef een Prentenboek Cadeau, Zomerlezen en Sint/kerst • Wekelijks voorlezen • Ca. 500 kinderen bereikt • Alle voorschoolse instellingen worden bereikt in Baarn!
We hebben veel meer dan het beoogde aantal kinderen bereikt omdat we nóg meer activiteiten voor deze doelgroep zijn gaan organiseren en deze activiteiten zeer goed bezocht worden. We werken in Baarn samen met alle voorschoolse instellingen.
• Diverse activiteiten tijdens Kinderjury, Zomerlezen en Kinderboekenweek • Ruim 150 deelnemers bereikt • 90% van de scholen maakt gebruik van ons aanbod • 22 projecten (leskisten, groepsbezoeken) afgenomen
We hebben veel meer dan het beoogde aantal kinderen bereikt. De activiteiten in de vestiging, bijvoorbeeld in de zomervakantie en de Kinderboekenweek zijn bijzonder in trek! We hebben in Baarn contact met alle scholen.
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Baarn
21
Educatie & Onderwijs
Prestatievoorstel
Realisatie
Toelichting Het Medialab ziet in deze gemeente een sterke terugloop in interesse in het digitale educatieve aanbod vergeleken met voorgaande jaren, zowel bij de scholen zelf als bij de bibliotheekvestiging en samenwerkingspartners. De interesse in een bezoek aan de Educatieve Escaperoom is bij de meeste scholen verder teruggelopen. Het Medialab heeft mede om deze reden besloten om de Escaperoom eind 2023 te sluiten. Deze is uiteindelijk bijna zes jaar operationeel geweest, met in totaal ruim 10.000 bezoekers. We hebben in 2023 een grote doorontwikkeling van het aanbod op het gebied van 21st Century Skills gemaakt.
B2.4 21st Century skills C4 Medialab
50 deelnemende kinderen
0 deelnemende kinderen
B3.1 BoekStart (in de kinderopvang)
• 7 locaties • 500 kinderen bereiken • BoekStartcoach GGDRU
• • • •
B3.2 VoorleesExpress
6 gezinnen
Gestart met 6 gezinnen
We raken goed bekend bij toeleiders en worden ook echt als aanvullende interventie gezien. Daarnaast raken we ook steeds beter bekend bij de inwoners van Baarn, waardoor de toestroom van vrijwilligers ook ruim voldoende is en we aan de vraag kunnen voldoen.
B3.3 dBos PO
3 scholen
3 scholen
Opstart 4e dBos school in september 2023: Nieuwe Baarnse School.
11 locaties ca. 570 kinderen bereikt 347 kinderen (0-4 jaar) ingeschreven BoekStartcoach is aanwezig op het consultatiebureau
• 49 intakes op de spreekuren • 23 Taalcafé-deelnemers per week • 22 taalvrijwilligers
Zelfredzaamheid & Participatie
C1
C2
Projecten laaggeletterden
65 deelnemers
2x Taalcafé per week 45 bezoekers
Online Taalcafé • 234x deelgenomen aan het Online Taalcafé (heeft 39 keer plaatsgevonden) • 7 online vrijwilligers
Het aantal in het prestatievoorstel was te hoog ingeschat. De gerealiseerde aantallen komen overeen met 2022.
Taalcafé • 2x per week • 23 bezoekers Nederlandse Taalshow • 60 bezoekers
Vanaf 2023 heeft de Bibliotheek de NT2 cursussen die eerder werden verzorgd door Sipi Taalschool overgenomen.
NT2 Taallessen • 25 deelnemers
C3
C6
22
DigiTaalhuis
Digitale (basis)vaardigheden
Faciliteiten bieden
• • • •
Verschillende workshops en cursussen Informatiepunt Digitale Overheid 45 deelnemers 50 afgehandelde hulpvragen
• 15 vragen gesteld bij het Digitaal Hulpplein • 73 vragen gesteld bij het IDO • 65 (unieke) deelnemers bij digitale trajecten • 5 digitaal vrijwilligers • • • •
Het Digitaal Hulpplein is in september gestart.
Danner & Danner Vluchtelingenwerk Historische Kring Speel-o-theek
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Baarn
23
Bunschoten
In Bunschoten hebben we in 2023 afscheid genomen van drie collega’s en we hebben daar hele goede vervanging voor gevonden zodat we ook hier weer voor alle activiteiten die we uitvoeren over specialisten beschikken op het gebied van voorlezen, zelf lezen, taal, digivaardigheid, IDO hulpvragen en programma.
22.620 inwoners 6.011 leden 117.082 uitleningen
We hebben ons dit jaar ook gericht op de voorschoolse kinderen. Het programma Boekenpret of Basisvaardigheden is uitgezet bij zes kinderopvangorganisaties. Er is veel aandacht besteed aan de collectie. Per opvang zijn vier ouderbijeenkomsten gehouden, er is scholing gegeven op het gebied van voorlezen aan de leidsters en in nieuwsbrieven voor ouders zijn voorleestips gegeven. Deze programma’s zijn natuurlijk ook gemonitord en we zagen hierbij een toename in het aantal leden en we zagen deze kinderen ook terug bij onze voorleesfeestjes. We ervaren dit als zeer positief.
Blikopeners, Remmelt Mastenbroek
We hebben dit jaar in overleg met de gemeente de beslissing genomen om te stoppen met het uitleenpunt Bieb op Diek in Eemdijk. Het gebruik van dit uitleenpunt was zodanig laag dat het niet meer kostendekkend was. We zien deze gebruikers graag in de bibliotheekvestiging waar wij hen ook veel meer dienstverlening kunnen bieden. De regionale bank heeft een workshop gegeven voor senioren over veilig bankieren. Dit willen we in de toekomst ook opnemen in onze eigen programmering. We hadden dit jaar bijna 70.000 bezoekers in de Bibliotheek en er blijven enthousiaste reacties komen over de plek en de mooie vestiging.
Spakenburgse Dagen met de Zoete Zusjes
Uitleningen
Bunschoten
2022
2023
107.352
107.473
Online Bibliotheek Schoolbibliotheken
Bezoekers 2022 0%
68.742
2023 69.824
+2%
9.609 19.761
27.941
+41%
Op de foto: Blikopeners | 19 april | Wimpje Blokhuis | Spakenburgse traditie
24
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Bunschoten
25
Prestatievoorstel versus realisatie Leden
A1
Ontmoeten & Verbinden
5.000
6.011
Fysiek: 130.000
Toelichting
Over de gehele collectie (in de vestigingen) is het aantal uitleningen afgenomen met 2,2%. Vanaf juli 2023 hebben we te maken gehad met leveringsproblemen bij NBD Biblion als gevolg van de implementatie van een nieuw productiesysteem. Daardoor droogde de stroom nieuwe boeken gedurende enkele weken nagenoeg op. Pas in december 2023 werd er weer normaal geleverd.
Fysiek: 107.473 E-books en luisterboeken: 9.609 (Bunschoten) 157.259 (heel Eemland)
A2.1 Leesclubs
2
1
In Bunschoten is er nog maar één actieve leesclub over die via onze service leent. In november 2023 hebben we wel een Open Leesclub georganiseerd in het kader van Heel Nederland Leest. Zeven personen namen hieraan deel.
A2.2 Eemlandse auteurs
15
14
Het aantal schrijvers in Bunschoten-Spakenburg is in vergelijking met 2022 met twee gestegen naar 14. Het prestatievoorstel van 15 is net niet gehaald.
A2.6 Landelijke programma’s
Deelname aan: • Boekenweek • Heel Nederland Leest
Boekenweek: 37 bezoekers
Boekenweek: In samenwerking met de stichting Anders-om, de Mensenbieb en Eduscenes organiseerden we een avond in de Bibliotheek over ‘anders zijn’ in de huidige tijd. Na een korte toneelvoorstelling van Eduscenes was er de mogelijkheid om in gesprek te gaan met een aantal levende boeken.
37,5 uur
37,5 uur
A3.1 Inspirerende plek (Aantal bezoekers)
47.000
69.824
A3.2 Studie- en werkplekken
4 studie/werkplekken zonder pc 4 studie/werkplekken incl. pc
4 studie/werkplekken zonder pc 4 studie/werkplekken incl. pc (te reserveren via Bieb Werkt)
Diverse activiteiten op het gebied van literatuur, media en cultuur.
• 5x Blikopeners: 132 bezoekers • Cultureel café Hans Lemmerman: 35 bezoekers • 3x deelname Spakenburgse dagen • Lezing Breindrop: 19 bezoekers • 2x Mensenbieb: 42 deelnemers (incl. programma Boekenweek) • Workshop Roel de Graaf: 8 deelnemers
• De Nationale Voorleesdagen • Voorleesfeestjes en wekelijks voorlezen • 300 kinderen bereiken
• De Nationale Voorleesdagen • Voorleesfeestjes rondom Geef een Prentenboek Cadeau, Zomerlezen en Sint/kerst • Wekelijks voorlezen • Ca. 350 kinderen bereikt
We hebben meer dan het beoogde aantal kinderen bereikt omdat we meer activiteiten voor deze doelgroep zijn gaan organiseren en deze activiteiten worden in Bunschoten ook steeds beter bezocht. Via het masterplan bereiken we daarnaast ook veel kinderen via de voorschoolse instellingen.
• Diverse activiteiten tijdens Kinderjury, Zomerlezen en Kinderboekenweek • Meer dan 150 deelnemers bereikt • 100% van de scholen maakt gebruik van ons aanbod • 32 projecten (leskisten, groepsbezoeken) afgenomen
We hebben meer dan het beoogde aantal kinderen bereikt. De activiteiten in de vestiging in de zomervakantie en tijdens de Kinderboekenweek zijn steeds meer in trek. We hebben in Bunschoten contact met alle scholen.
A3
B1
Het aantal uitleningen in Bunschoten is gelijk aan dat in 2022 en lijkt gestabiliseerd te zijn.
Activiteitenprogramma
Vestigingen (Openingstijden per week)
Ontwikkeling volwassenen
B2.1 0 - 4 jaar
Activiteiten in het kader van • De Kinderjury • Zomerlezen • de Kinderboekenweek • 100 deelnemers bereiken
B2.2 4 - 12 jaar
26
Realisatie
E-books en luisterboeken: 100.000 (heel Eemland)
A2
Educatie & Onderwijs
Collectie (Uitleningen)
Prestatievoorstel
Projecten uit het educatieve aanbod (leesvaardigheid) en het Kinderboekenweekprogramma • 100% van de scholen maakt gebruik van ons aanbod • 30 projecten afnemen
Heel Nederland Leest: 97 bezoekers
Jaarverslag 2023
Heel Nederland Leest: In samenwerking met de Mandemaaker ontvingen we Yvonne Kroonenberg.
de Bibliotheek Eemland - Bunschoten
27
Educatie & Onderwijs
B2.3 12 - 15 jaar
Prestatievoorstel
Realisatie
Toelichting
Leesbevordering Oostwende college
Doel behaald
Middels verschillende programma’s, gastlessen en collectie (advies en aankoop) gewerkt aan leesbevordering op het Oostwende college.
B2.4 21st Century skills C4 Medialab
Minimaal 100 kinderen bereiken met diverse projecten
189 kinderen bereikt met Fake News lessenseries en de Educatieve Escaperoom
Dankzij interesse in de vernieuwde Fake News lessenserie heeft het Medialab het beoogde aantal leerlingen in Bunschoten kunnen bereiken. Ook heeft het Medialab klassen uit de gemeente in de Educatieve Escaperoom mogen ontvangen. De interesse in een bezoek aan de Educatieve Escaperoom is bij de meeste scholen verder teruggelopen. Het Medialab heeft mede om deze reden besloten om de Escaperoom eind 2023 te sluiten. Deze is uiteindelijk bijna zes jaar operationeel geweest, met in totaal ruim 10.000 bezoekers. We hebben in 2023 een grote doorontwikkeling van het aanbod op het gebied van 21st Century Skills gemaakt.
B3.2 VoorleesExpress
4 gezinnen
Gestart met 7 gezinnen
Mede dankzij een extra financiering begin 2023 hebben we alle 7 gezinnen in Bunschoten kunnen bereiken. We raken bekend bij toeleiders en worden als effectieve interventie gezien. Daarnaast hebben we een paar vaste vrijwilligers weten te binden die deze gezinnen graag ondersteunen.
B3.3 dBos PO
7 scholen
7 scholen
B3.4 dBos VMBO/MBO
1 school
1 school
Oostwende college
• 64 Taalcafé-deelnemers per week • 27 taalvrijwilligers
Zelfredzaamheid & Participatie
C1
Taalcafé (ook online) 80 deelnemers per week
Online Taalcafé • 234x deelgenomen aan het Online Taalcafé (heeft 39 keer plaatsgevonden) • 7 online vrijwilligers
Eind 2023 hebben we afscheid genomen van onze samenwerkingspartner De Boei voor wat betreft de organisatie van het Taalcafé in Bunschoten. In 2024 wordt dit alleen georganiseerd door de Bibliotheek.
2 Leesclubs • 15 deelnemers per week • 3 vrijwiliigers
C2
Projecten laaggeletterden
Leesclub en Taalcafé 75 bezoekers per week
Taalcafé • 2x per week • 64 bezoekers
De aantallen zijn behaald, gedurende het jaar werd het steeds drukker. Bij de start van 2023 waren er 29 deelnemers.
Taalmaatje 2x Week van lezen en schrijven • Taaltheater 20 deelnemers
C3
C6
28
DigiTaalhuis
Digitale (basis)vaardigheden
Faciliteiten bieden
• • • •
Verschillende workshops en cursussen Informatiepunt Digitale Overheid 60 deelnemers 150 afgehandelde hulpvragen
• 18 vragen gesteld bij het Digitaal Hulpplein • 38 vragen gesteld bij het IDO • 47 (unieke) deelnemers bij digitale trajecten • 64 intakes op het spreekuur • 6 digitaal vrijwilligers • • • •
Er zijn enkele trainingen geannuleerd vanwege te weinig animo. Het aantal hulpvragen liep achter op onze ambitie.
Vluchtelingenwerk De Boei Regiobank Leefstijlcoach Esther Wiersema
Jaarverslag 2023
de Bibliotheek Eemland - Bunschoten
29
Leusden 31.669 inwoners 6.746 leden 212.493 uitleningen
Op een centrale plek in winkelcentrum Hamershof bevindt de Bibliotheek Leusden zich in twee gebouwen die met elkaar verbonden zijn. Dat is symbolisch voor de functie van de Bibliotheek in de samenleving: verbinding. Centraal in onze dienstverlening staat om mensen bij elkaar te brengen en informatie te geven aan jong en oud. De werkruimten in de boerderij uit 1878 zijn oud, maar de ideeën en het enthousiasme die daar vandaan komen zijn vernieuwend en actueel. In de grote activiteitenruimte van de boerderij wordt letterlijk gedeeld: ervaringen en kennis. Deze ruimte wordt vaak verhuurd aan maatschappelijke organisaties in Leusden. Ze komen hier graag vanwege de laagdrempelige sfeer. De wekelijkse activiteiten zoals het Digitale Hulpplein, Klik & Tik en Taalcafé vinden hier plaats, maar bezoekers vinden hier ook een rustig plekje om te werken, studeren en de krant te lezen. Het Informatiepunt Digitale Overheid wordt iedere woensdagmiddag en vrijdagmiddag bemenst door onze eigen medewerkers. Bij onze Bibliotheek horen ook het servicepunt Leusden-Zuid en de Bibliotheek Achterveld. Zo is de Bibliotheek Leusden overal dichtbij in ons werkgebied. Op het gebied van jeugd en educatie gebeurt er veel in Leusden. De voorleesfeestjes in de vestiging worden het hele jaar door druk bezocht.
De 12 kinderopvangorganisaties zijn afgelopen jaar allemaal bezocht in het kader van het Deltaplan en 6 kinderopvanglocaties doen met subsidie (Masterplan) voor 1,5 jaar mee met Boekstart in de kinderopvang. Er komen 26 klassen regelmatig groepsgewijs lenen, er zijn klassenbezoeken in de Bibliotheek en er vinden introductielessen plaats op de scholen.
We kijken met trots terug op de Boekenweeklezing met Jan Terlouw en zijn partner Annette Nobuntu Mul (220 bezoekers) en de Heel Nederland Leest lezing met Tommy Wieringa (170 bezoekers). Tijdens de Week van lezen en schrijven werd er aandacht gevraagd voor laaggeletterdheid. In Nederland hebben 2,5 miljoen volwassenen moeite met lezen, schrijven en/of rekenen. Daardoor hebben ze ook vaak moeite met een computer of smartphone. DigiTaalhuis Eemland helpt laaggeletterden naar passend aanbod. Daarnaast worden er ook trainingen aangeboden voor professionals om laaggeletterdheid te herkennen. Belangrijk hierbij is dat je begrijpt wat het betekent als je laaggeletterd bent. Enkele raadsleden brachten daarom 15 september samen met wethouder Treep een bezoek aan het DigiTaalhuis in de Bibliotheek Leusden om d.m.v. een VR-bril te ervaren wat het betekent om laaggeletterd te zijn.