833181 Borgstelling voor lening Stichting Exploitatie Racketcentrum de Geeren rvs

RAADSVOORSTEL Zaaknummer

833181

Onderwerp

Borgstelling voor lening Stichting Exploitatie Racketcentrum de Geeren

Besluit in raad

25 oktober 2023

Portefeuillehouder(s)

Wethouder Prakke

Naam steller

Pieter Brandjes

Status / Vertrouwelijkheid

Openbaar

Voorgestelde beslispunten: 1. Geen zienswijze in te dienen op het collegebesluit van 12 september 2023 om een borgstelling te verlenen aan de tennisvereniging BTV de Geeren en de Stichting Exploitatie Racketcentrum de Geeren. Samenvatting van het voorstel Voorgesteld wordt geen zienswijze in te dienen op het volgende collegebesluit: De gemeente staat borg voor een lening van € 1.800.000 van de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) aan de Stichting Exploitatie Racketcentrum de Geeren (SERG). De BNG leent dit bedrag aan SERG voor de aankoop, de gedeeltelijke herinrichting en de renovatie van Racketcentrum De Geeren. Het racketcentrum staat ten dienste van de inwoners van Baarn. Immers, de Baarnse Tennisvereniging de Geeren heeft voor het beheer en de exploitatie SERG opgericht met als doelstelling "gelegenheid te bieden tot en bevorderen van de racketsport aan zoveel mogelijk kinderen en volwassenen op een kwalitatief goed racketcentrum tegen betaalbare tarieven". De Stichting Waarborgfonds Sport (SWS) staat achterborg voor € 250.000 (maximale borg SWS) van de lening. Aanleiding BTV De Geeren en de Stichting Exploitatie Racketcentrum De Geeren hebben de gemeente verzocht om borg te staan voor een lening. De vereniging en de stichting hebben een totale financieringsbehoefte van € 1.800.000 voor de aankoop, de gedeeltelijke herinrichting en de renovatie van Racketcentrum De Geeren.

Het voornemen is dit bedrag te lenen bij de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG). Deze bank verlangt, ter zekerheid voor de financiering, een combinatie van een volledige borgstelling van de Gemeente Baarn en een achterborgstelling van de Stichting Waarborgfonds Sport (SWS). Het college heeft op 12 september 2023 besloten deze borgstelling te verlenen (collegebesluit 850950). Het gemeentelijk beleid voor borgstellingen is vastgelegd in de nota Borgstellingen en gemeentelijke leningen (Bijlage 1). Daarin is bepaald dat bij borgstellingen groter dan € 250.000 het college aan de raad om een zienswijze moet vragen. Wij stellen uw raad voor geen zienswijze in te dienen. Beoogd effect Eigendom, beheer en exploitatie van Racketcentrum De Geeren zo dicht mogelijk bij de gebruikers zelf zodat de accommodatie zo goed mogelijk voldoet aan de wensen en eisen van de moderne sporters. Argumenten Exploitatie van sportvoorzieningen door de gebruikers zelf

1

De aankoop van Racketcentrum De Geeren door de Stichting Exploitatie Racketcentrum De Geeren (SERG) en BTV De Geeren past goed in het gemeentelijke sportaccommodatiebeleid: exploitatie van een sportvoorziening zo dicht mogelijk bij de gebruikers zelf leggen omdat zij het beste weten wat de wensen en behoeften van de moderne sporters zijn. Wij hebben immers al in 2005 in de nota “Cohesie door sport: nota integraal sportbeleid Baarn” bepaald “… dat een structuur gezocht moet worden waarin de gebruikers invloed krijgen op het beheer van de sportaccommodatie. De organisatievorm zal dus in ieder geval zodanig moeten zijn dat gebruikers óf in het bestuur van de organisatie zitten óf in een orgaan vertegenwoordigd zijn dat het bestuur kan aansturen. Dit is een vorm van klantsturing die essentieel is voor het in de markt zetten van de sportaccommodatie.” Wij hebben daarom BTV De Geeren ondersteund en in contact gebracht met de Stichting Waarborgfonds Sport die kon helpen bij de planvorming en de financiering (Bijlage 2 Rapport SWS Borgstelling). BTV De Geeren heeft voor de exploitatie van het racketcentrum een stichting opgericht (SERG) die als doelstelling heeft "gelegenheid te bieden tot en bevorderen van de racketsport aan zoveel mogelijk kinderen en volwassenen op een kwalitatief goed racketcentrum tegen betaalbare tarieven".

Het gaat dus om een instelling die de publieke taak dient, passend in het algemene sport- en beweegbeleid van de gemeente en niet alleen gericht is op deze tennisvereniging. Wij hebben in het verleden samen met de SWS borgstellingen verleend voor meerdere sportverenigingen: Baarnse Watersport Vereniging de Eem (2 borgstellingen), de Baarnse Lawn Tennis Club (voor aanleg padelbanen), Schietvereniging Baarn en omstreken (voor aankoop schietbaan Wilhelminalaan), Stichting Kunstgras Accommodatie Baarn (SKAB, 2 borgstellingen, 1 voor aanleg hockeyveld en 1 voor LED-veldverlichting) en de Stichting Exploitatie Sportpark Ter Eem (Seste, aanleg van een derde kunstgras voetbalveld). Een overzicht van alle lopende borgstellingen, dus ook voor andere organisaties dan sportclubs, is weergegeven in Bijlage 3. Samengevat is de aankoop van het Racketcentrum de Geeren door SERG een unieke kans om deze sportaccommodatie door de inwoners zelf te laten beheren en exploiteren, net als de andere sportaccommodaties in Baarn. Nota Borgstellingen en verstrekking geldleningen Het beleid voor borgstellingen is vastgelegd in de nota Borgstellingen en verstrekking van geldleningen (Bijlage 1). Voor een borgstelling groter dan € 250.000 moeten wij een zienswijze vragen aan uw raad. De zienswijze kan gezien worden als het uiten wensen en bedenkingen cf artikel 169 lid 4 Gemeentewet.

Wij stellen u voor geen zienswijze in te dienen. Ook bepaalt de nota dat de Stichting Waarborgfonds Sport (SWS) de gemeente Baarn voor 50% een moet achterborg geven. Dat zou in dit geval een achterborg van 50 procent van € 1.800.000 is gelijk aan € 900.000 zijn. Echter, SWS verstrekt geen borgstellingen groter € 250.000. Voor BTV de Geeren is het van belang dat zij toch voor de volledige lening borg krijgen. Daarom wijken we in dit geval af van het beleid uit de nota en staan borg voor meer dan 50 procent. SWS staat achterborg voor € 250.000 (maximale borgstelling), dat wil zeggen 14 procent van de totale bancaire financiering. Eigen bijdrage BTV de Geeren De leden van BTV de Geeren hebben zich aansprakelijk gesteld voor de borgstelling van € 250.000 die SWS afgegeven heeft. De Bijzondere Algemene Leden Vergadering (ALV) van de vereniging heeft dat besloten op 18 juli 2023. Dit is 14 procent van de totaal aan te trekken financiering van € 1.800.000. Deze financiering dekt de kosten van aankoop racketcentrum, aanleg padelbanen binnen, vervanging van tennis- en squashbanen binnen en dakrenovatie van de hal. In feite is dus de tennisvereniging aansprakelijk voor 14 procent van de financiering. Daarnaast leent de vereniging een bedrag van 75.000 euro aan de stichting. Dit betreft een achtergestelde lening waarop niet wordt afgelost in de komende 5 jaar.

De vereniging beschikt over voldoende liquiditeiten om de lening te kunnen verstrekken. De vereniging huurt de buiten tennisbanen van de stichting voor € 80.000 per jaar. Bovendien heeft de ALV eerder al ingestemd met de aankoop, beheer en exploitatie van het racketcentrum.

2

Verder is de vereniging van plan in de nabije toekomst buiten ook vier padelbanen te bouwen. Daarvoor zal men geen bancaire lening afsluiten, maar die investering zal men met ledenleningen financieren (zie Bijlage 2 Rapport Borgstelling SWS). Risico's zijn klein De gemeente loopt weinig financieel risico omdat de activiteiten binnen-tennis en binnen-padel voldoende inkomsten opleveren voor de exploitant. Dit is aangetoond door SWS. De BNG en andere banken baseren doorgaans hun besluit tot lening op het oordeel van SWS. Zie verder onder de paragraaf Risico's. Financiële risico's De financiële risico's zijn zorgvuldig ingeschat door de Stichting Waarborgfonds Sport (SWS, Bijlage 2). SWS vindt de risico's van de borgstelling aanvaardbaar. De berekening van SWS is conservatief en mogelijke en waarschijnlijke meevallers (zoals bijvoorbeeld de rijkssubsidie Bouw en Onderhoud Sport Accommodaties (BOSA)) zijn buiten de berekening gelaten. Op basis van deze uitgangspunten is een sluitende meerjarenbegroting voor de stichting opgesteld. SWS is een instelling die bewezen heeft de financiële situatie van sportverenigingen goed te kunnen beoordelen. Landelijk gezien hebben banken zelden aanspraak hoeven maken op de borgstellingen van SWS.

In Baarn is dat nog nooit voorgekomen, terwijl in de voorbije jaren wel verschillende borgstellingen verleend zijn door de gemeente en SWS samen (roeivereniging BWV De Eem, tennisvereniging BLTC, hockeyvereniging/Stichting Kunstgras Accommodatie Baarn (SKAB) en Stichting Exploitatie Sportpark Ter Eem (Seste), zie Bijlage 3). Mochten de stichting en de vereniging in de toekomst onverhoopt toch niet aan de financiële verplichtingen kunnen voldoen, dan vervalt het eigendom van de accommodatie aan de gemeente omdat de grond eigendom van de gemeente is. Met een eventueel beroep van de geldgever op de gemeentelijke borgstelling blijft het weerstandsvermogen en algemene reserve boven de hiervoor gestelde normen. Het maximaal financieel risico dat de gemeente loopt, neemt tussen 2024 naar 2045 af van € 1.500.000 naar € 0 (exclusief mogelijke verkoopopbrengst). Financieel gezien legt deze borgstelling beslag op € 750.000 op het beschikbare kapitaal. De financiële positie van de gemeente kan de gevolgen van deze borgstelling wel dragen. Juridische risico's De juridisch adviseur van de gemeente heeft onderzoek gedaan naar de eigendomssituatie van het racketcentrum. Naar aanleiding van zijn bevindingen heeft de gemeente aanvullende documenten ontvangen van BTV De Geeren en de Stichting Exploitatie Racketcentrum de Geeren.

Uit die documenten (besluiten Algemene Leden Vergaderingen, oprichtingsaktes, uitreksels KvK et cetera) blijkt dat de vereniging en de stichting de belangen van de (sportende) inwoners van Baarn dienen. Wel geeft hij aan dat - na bespreking in uw raad - de afspraken tussen de gemeente en de stichting goed vastgelegd moeten worden in een aanvullende overeenkomst. Ook deed hij onderzoek naar eventueel verboden staatssteun. Hij concludeert dat er geen ongunstige invloed op het handelsverkeer tussen lidstaten van de EU is door financiering van het racketcentrum. In die zin is er dus geen sprake van verboden staatssteun. Verder mag staatssteun aan sportinfrastructuur gegeven worden als het om een bedrag lager dan 30 miljoen gaat én de infrastructuur voor ten minste 20 procent van de tijd beschikbaar is voor amateursporters en de toegang voor meerdere geb ruikers openstaat. Aan die voorwaarden voldoet het racketcentrum. Daarom is de borgstelling niet in strijd met de wettelijke voorschriften voor staatssteun. Ook adviseerde de juridisch adviseur over een eventuele precedentwerking. Er is de gemeente geen geval bekend dat de huurder van een sportaccommodatie diezelfde accommodatie zou kunnen kopen met beroep op een eerste recht van koop. Ook zal het bijzonder moeilijk zijn om aan te tonen dat het dan om een ‘gelijk’ geval gaat. Daarom is er geen zorg voor precedentwerking.

Kosten, baten en dekking

3

Deze borgstelling wordt opgenomen in onze begroting en in de paragraaf risico en weerstandsvermogen van de jaarrekening. Aanpak / Uitvoering Als uw raad geen zienswijze indient op het besluit, dan sturen wij een borgstellingsbrief naar BTV de Geeren en de Stichting Exploitatie Racketcentrum de Geeren en tekenen een borgstellingsakte met de kredietverstrekker. Dan zorgen wij ook dat tussen de gemeente en de tennisvereniging/stichting alle afspraken juridisch worden vastgelegd. Bij de eerstkomende herziening van de Nota borgstellingen en verstrekking geldleningen bekijken we hoe we structureel om willen gaan met aanvragen voor borgstellingen en leningen. Duurzaamheid Niet van toepassing. Communicatie Niet van toepassing. Evaluatie Niet van toepassing

Burgemeester en wethouders van Baarn,

A. van Wijk locosecretaris

M.A. Röell burgemeester

Bijlagen:

4

Bijlage 1 Nota Borgstellingen en verstrekking geldleningen Bijlage 2 Rapport Stichting Waarborgfonds Sport: Borgstelling voor Stichting Exploitatie Racketcentrum de Geeren en BTV de Geeren Bijlage 3 Lopende borgstellingen gemeente Baarn

5