479618 Programmabegroting 2023 en meerjarenraming 2023-2025 bijlage 1 Begroting 2023 Waarderend vernieuwen AANGEPAST NAV AMENDEMENT
Tekst van het document
Begroting 2023 Waarderend vernieuwen
2
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 3 Introductie ............................................................................................................................................... 5 Bestuurlijke samenvatting ................................................................................................................... 6 I - College-agenda ............................................................................................................................ 6 II - Speerpunten uit de beleidsbegroting 2023................................................................................ 6 III - Inspelen op de gevolgen van Covid-19 in 2023 ......................................................................... 7 Financieel perspectief ..................................................................................................................... 8 Leeswijzer .......................................................................................................................................... 10 Samenstelling bestuur en portefeuilleverdeling ...............................................................................
12 Programma 1: Dienstverlening.............................................................................................................. 13 10 Bestuur ......................................................................................................................................... 14 11 Dienstverlening ............................................................................................................................ 15 Financiële begroting en toelichting programma 1 ............................................................................ 17 Programma 2: Vitale gemeenschap ...................................................................................................... 19 20 Kunst en Cultuur ........................................................................................................................... 20 21 Sport ............................................................................................................................................. 21 22 Onderwijs ..................................................................................................................................... 22 23 Welzijn ..........................................................................................................................................
24 24 Volksgezondheid .......................................................................................................................... 26 Financiële begroting en toelichting programma 2 ............................................................................ 27 Programma 3: Woonomgeving ............................................................................................................. 31 30 RO en Wonen ............................................................................................................................... 32 31 Mobiliteit ...................................................................................................................................... 34 32 Beheer openbare ruimte .............................................................................................................. 36 Financiële begroting en toelichting programma 3 ............................................................................ 38 Programma 4: Veiligheid ....................................................................................................................... 41 40 Openbare orde en Veiligheid ....................................................................................................... 41 41 Crisisbeheersing en Brandweerzorg .............................................................................................
43 Financiële begroting en toelichting programma 4 ............................................................................ 44 Programma 5: Zorg voor elkaar............................................................................................................. 47 50 Lokaal team / Zorgloket................................................................................................................ 47 51 Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) ............................................................................. 49 52 Jeugdzorg...................................................................................................................................... 51 Financiële begroting en toelichting programma 5 ............................................................................ 54
3
Programma 6: Meedoen ....................................................................................................................... 57 60 Inkomensregeling ......................................................................................................................... 57 61 Re-integratie en Inburgering ........................................................................................................ 59 Financiële begroting en toelichting programma 6 ............................................................................ 61 Programma 7: Economie en Toerisme .................................................................................................. 64 70 Economie en Toerisme ................................................................................................................. 64 Financiële begroting en toelichting programma 7 ............................................................................ 68 Programma 8: Duurzaamheid ............................................................................................................... 69 80 Energietransitie en klimaatadaptatie ........................................................................................... 69 81 Afval en circulaire economie ........................................................................................................
71 Financiële begroting en toelichting programma 8 ............................................................................ 73 Programma 9: Algemene dekkingsmiddelen en Overhead................................................................... 75 Algemene dekkingsmiddelen en Onvoorzien.................................................................................... 75 Overhead ........................................................................................................................................... 78 Financiële begroting en toelichting programma 9 ............................................................................ 80 Paragrafen ............................................................................................................................................. 84 Lokale heffingen ................................................................................................................................ 85 Weerstandsvermogen en Risicobeheersing ...................................................................................... 94 Onderhoud kapitaalgoederen ......................................................................................................... 101 Financiering .....................................................................................................................................
104 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................ 111 Verbonden partijen ......................................................................................................................... 117 Grondbeleid..................................................................................................................................... 129 Financiële begroting 2023 - 2026 ........................................................................................................ 130 Grondslagen voor de begroting 2023-2026 .................................................................................... 130 Het overzicht van baten en lasten en de toelichting ................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Uiteenzetting financiële positie ...................................................................................................... 135 Bijlagen ................................................................................................................................................ 143 Staat van baten en lasten taakvelden ............................................................................................. 143
4
Introductie Voorwoord ‘Waarderend vernieuwen’
Geachte raadsleden en steunfractieleden, Voor u ligt de eerste begroting van een nieuw college van B&W in een nieuwe bestuursperiode. Deze periode start in een tijd dat er ingrijpende landelijke vraagstukken spelen. Er zijn crises op verschillende gebieden: wonen, energie, klimaat, stikstof, vluchtelingen, maar bijvoorbeeld ook personeelstekorten in vrijwel alle beroepsgroepen en sectoren. De gevolgen gaan ook niet aan de gemeente Baarn voorbij. Het coalitieakkoord ‘Samen Baarn’ is het uitgangspunt voor veel nieuwe voorstellen in deze begroting. In het akkoord ligt de nadruk op communicatie en samenwerking met de inwoners van Baarn. Het college is daar meteen mee aan de slag gegaan door de uitvoering van het akkoord te bespreken met de samenleving. Dit najaar is er een participatietraject gestart met een online enquête, inloopbijeenkomsten en huisbezoeken. Daarmee halen we opmerkingen, suggesties en ideeën op. We gaan hier de komende bestuursperiode mee aan de slag. Een andere uitdaging – ook voor de gemeente Baarn – is de krapte op de arbeidsmarkt. Verloop en inhuur van personeel en moeilijk in te vullen vacatures, samen met steeds meer taken en nieuwe wensen, maken dat het ‘piept en kraakt’ in de organisatie. Dit heeft gevolgen voor de uitvoeringskracht en de financiën van de gemeente. Ook inflatie en grote kostenstijgingen op alle gebieden laten hun sporen na.
Daardoor is er kans dat de komende jaren niet alle voornemens en plannen (op tijd) kunnen worden uitgevoerd. Of dat er opnieuw keuzes gemaakt moeten worden. Hoewel er dus grote uitdagingen liggen, wil het college het komende jaar enthousiast en samen met u aan de slag gaan voor het doel dat wij allen delen: het beste voor Baarn.
Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Baarn, C. Creveld
M.A. Röell
gemeentesecretaris
burgemeester
5
Bestuurlijke samenvatting I - College-agenda Het college kiest ervoor om het coalitieakkoord zoveel mogelijk te vertalen naar voorstellen in deze begroting en de komende begrotingen. Wel komt er een zogeheten ‘collegeagenda’. Dat is een overzicht van hoe en wanneer de zaken uit het coalitieakkoord worden opgepakt . Dit overzicht wordt jaarlijks actueel gehouden. II - Speerpunten uit de beleidsbegroting 2023
Toelichting speerpunten uit de beleidsbegroting van 2023 In de beleidsbegroting staan vooral zaken die nieuw zijn in de komende jaren. Om het staande beleid en de reguliere werkzaamheden te kunnen uitvoeren, is het aantal gemeentelijke medewerkers (de formatie) nu al (te) krap. Nieuwe plannen vragen meer menskracht, dus wordt er voor een aantal terreinen uitbreiding van de formatie voorgesteld. Omdat er geen structurele middelen beschikbaar zijn, is deze uitbreiding eerst tijdelijk. Bij de Perspectiefnota 2024 bekijken we hoe we hier verder mee omgaan. Hieronder noemen we een aantal van de speerpunten uit het coalitieakkoord, die in deze begroting voor 2023 terugkomen. •
•
•
•
•
•
Het college vindt het belangrijk om zoveel mogelijk samen met inwoners, ondernemers, instellingen en de gemeenteraad op te trekken. Dat vraag meer kwaliteit, mensen en middelen. Om de digitale communicatie beter te maken en sociale media in te kunnen zetten voor dienstverlening, komt er personeel bij. Ook gaan we meer beeld gebruiken om communicatie-uitingen aantrekkelijker en toegankelijker te maken. Het deelnemen van inwoners, ondernemers en instellingen (Participatie) is heel belangrijk bij veel van de plannen van het college. De incidentele financiële ruimte die beschikbaar is tot en met 2025 zetten wij hier voor in. Het college wil namelijk nog beter gebruik te maken van de ideeën en deskundigheid in de Baarnse samenleving. Zo worden Baarnaars betrokken bij de herinrichting van de Brink en gaan we experimenteren met Buurtbudgetten. Om meer inbreng van jongeren uit Baarn te krijgen, gaan we ze actief opzoeken. We willen voorkomen dat mensen in armoede terecht komen door communicatie over armoede, preventie en minimaregelingen te intensiveren. We streven naar passende oplossingen die inwoners waar mogelijk in hun eigen kracht brengen. Maar wie hulp nodig heeft, krijgt hulp. Er zijn verschillende grote opgaven voor duurzaamheid. De overgang naar groene energie (de energietransitie) is een hele belangrijke opgave.
Dit vraagt ook veel afstemming met ander beleid van de gemeente. Denk aan de nieuwe omgevingsvisie en de aanpak van energiearmoede. Ook zorgen wetten en regels van landelijke overheid en van de provincie voor veel werk. We zetten daarom extra strategisch personeel in op dit ingewikkelde beleidsterrein. Het college wil het ondernemersklimaat in Baarn op peil houden en organiseert daarom kennis- en netwerkbijeenkomsten voor ondernemers over verschillende thema’s zoals veiligheid en duurzaamheid. Ook werken we met verschillende acties verder aan een Levendig Centrum. Om evenementen mogelijk te blijven maken, willen we bekijken of we met subsidie kunnen bijdragen aan het afsluiten van goede aansprakelijkheidsverzekeringen door organisatoren. Gebrek aan betaalbare woonruimte is ook in Baarn een belangrijk probleem. Om te helpen dat meer woningen beschikbaar komen voor die mensen die daar niet gemakkelijk aan
6
•
•
•
•
kunnen komen, vernieuwen we de Woonvisie. Er komt een ‘instrumentenkoffer’ met maatregelen op woongebied, zoals een zelfbewoningsplicht en een anti-speculatiebeding. We gaan opnieuw op zoek naar plekken die geschikt kunnen zijn voor woningbouw. We ondersteunen ondernemers die uit het centrum of uit woonwijken willen verhuizen naar bedrijventerreinen, zodat er ruimte voor woningen ontstaat. Wonen is meer dan alleen een huis. Ook de leefomgeving is belangrijk. Bomen en groen zijn onmisbaar voor het groene karakter van Baarn. In 2023 gaan we aan de slag met een nieuwe Bomenbeheerplan. We besteden meer aandacht aan de vergroening van tuinen van inwoners en gaan het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen terugdringen. We gaan het skatepark vernieuwen. Ondermijning door criminelen is een serieuze bedreiging voor gemeentebestuur, inwoners en bedrijven. We willen ons blijven inzetten om dit tegen te gaan en dat vraagt ook extra personele inzet. Verder ronden we het onderzoek naar jongeren en drugsgebruik af. Dit krijgt een vervolg in maatregelen en acties. Daarover volgt later informatie en een voorstel . Op het gebied van zorg en welzijn (het sociaal domein) spelen een aantal ingewikkelde opgaves waar te weinig voortgang is geboekt door gebrek aan medewerkers.
Met twee extra strategische medewerkers werken we verder aan aan de Integrale toegang tot zorg en welzijn, aan de hervormingsagenda (een taakstelling van de Rijksoverheid) en aan het herzien van het algemene subsidiebeleid. De zorg is afhankelijk van de inzet van (jonge) mantelzorgers. We onderzoeken hoe we hen daarbij het best kunnen ondersteunen. Sport en cultuur houden we op het hoge Baarnse peil. Een cultuurcoach gaat de samenhang en samenwerking bevorderen tussen culturele organisaties en initiatieven en andere beleidsterreinen. Onder de noemer ‘Broedplaats’ zoeken we ruimte voor kunstenaars en culturele initiatieven in (tijdelijk) leegstaande panden.
Voor meer informatie verwijzen we graag naar de teksten van de programma’s.
III - Inspelen op de gevolgen van Covid-19 in 2023
COVID-19 Hoewel COVID-19 op dit moment onder controle lijkt, is de toekomst nog steeds onzeker. Om de negatieve corona-effecten in Baarn zoveel mogelijk weg te nemen stellen we een bestemmingsreserve in met daarin de nog te besteden steungelden die de gemeente heeft ontvangen voor de coronamaatregelen. We willen het geld uit deze bestemmingsreserve gebruiken om een positieve impuls te geven aan sectoren in de samenleving die het moeilijk hebben (gehad): jeugd, ondernemers en de cultuursector. Meer over deze maatregelen vindt u terug in de bijlage over de vorming van de bestemmingsreserve.
7
Financieel perspectief
Uitgangspunten begroting 2023-2026 Het jaar 2022 was het jaar van de gemeenteraadsverkiezingen en het eerste jaar van het nieuwe college. In deze meerjarenbegroting zijn naast bestaand beleid veel nieuwe onderwerpen opgenomen. Voor deze nieuwe plannen is geen structureel geld beschikbaar. De extra ontvangen middelen van de Rijksoverheid tot en met 2025 zijn incidenteel (niet voor langere tijd beschikbaar). De inkomsten die de gemeente van het Rijk krijgt zijn vanaf 2026 op een lager niveau vastgezet. Wel kunnen wij door het inzetten van incidentele middelen veel belangrijk speerpunten een flinke impuls geven. Het wordt een steeds grotere opgave om de lasten en baten op begrotingsbasis in evenwicht te houden. Een groot aantal gemeenten in Nederland heeft een probleem met het opstellen van een sluitende (meerjaren)begroting waarin de structurele baten de structurele lasten dekken. Het huidige meerjarenperspectief van de gemeente is structureel sluitend voor 3 jaar. Met de provincie is afgestemd dat minimaal 1 jaar structureel en reëel in evenwicht moet zijn. Voorwaarde daarbij is wel dat dit het eerste jaar (2023) of het laatste jaar (2026) is. En dat het meerjarenperspectief bij de volgende begroting met een jaar moet verbeteren.
Ontwikkeling algemene reserve De financiële weerbaarheid van de gemeente Baarn is goed. De algemene reserve is groot genoeg om de incidentele nadelen en de risico's uit de Risicoparagraaf op te vangen. De ratio van het weerstandvermogen is goed. Het minimaal benodigd weerstandsvermogen van de gemeente Baarn ligt bij de begroting 2023 op € 6 miljoen. De algemene reserve beweegt zich de komende jaren tussen € 15,3 miljoen eind 2023 en € 13,9 miljoen eind 2026 (waarbij de opbrengsten van de Baarnsche Zoom nog niet zijn meegerekend). Hiermee blijft de algemene reserve boven het gewenste niveau van minimaal € 10 miljoen en boven het minimaal weerstandsvermogen. Deze financiële armslag is noodzakelijk. De financiële vooruitzichten met name vanaf 2026 blijven namelijk onzeker.
Mutaties tussen de perspectiefnota 2023 en de begroting 2023 In de onderstaande tabel zijn de mutaties (veranderingen) opgenomen tussen de perspectiefnota 2023 en de begroting 2023. Onder de tabel worden de mutaties eerst op hoofdlijnen toegelicht.
8
Begrotingssaldo na bestemming 2023-2026
2023
2024
2025
2026
Begrotingssaldo 2023-2026 na besluitvorming Perspectiefnota 2023
-444 V
-442 V
-620 V
860 N
-3.401 V
-3.803 V
-4.172 V
-2.238 V
268 N
325 N
349 N
329 N
8N
8N
8N
8N
Mutaties tussen perspectiefnota en opstellen begroting Meicirculaire 2022 Aanvullingen op Perspectiefnota 2023 Diverse actualisaties 2023 Actualisatie rente langlopende geldleningen 2023
102 N
284 N
571 N
557 N
1.155 N
820 N
575 N
390 N
Inhuurbudget 2023
500 N
400 N
350 N
200 N
Actualisatie MIP 2023
0-
-196 V
14 N
-6 V
Totaal mutaties
-1.368 V
-2.162 V
-2.305 V
-760 V
Begrotingssaldo 2023-2026 na bestemming
-1.812 V
-2.604 V
-2.925 V
100 N
Coalitieakkoord 2022-2026
Bedragen * € 1.000
Toelichting mutaties tussen perspectiefnota en begroting Indexering De definitieve doorrekening van de indexering van onder andere subsidies en salarissen leidt tot hogere lasten dan in de perspectiefnota is opgenomen. Actualisatie rente langlopende leningen Een aantal investeringen verschuift in de tijd waardoor langlopende leningen op een later moment worden aangetrokken. In de ontwikkeling van de leningenportefeuille is al rekening gehouden met een hogere rente. De verwachting is dat de rente de komende maanden nog blijft stijgen. Coalitieakkoord 2022-2026 De uitvoering van de nieuwe college-agenda 2023 e.v. is opgenomen in deze begroting. Er wordt ingezet op het versterken van onze uitvoeringskracht om het staande beleid, de reguliere werkzaamheden en nieuwe plannen te kunnen uitvoeren. De middelen voor nieuw beleid zijn incidenteel tot en met 2026. Inhuur 2023 e.v. Vanwege de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt wordt het steeds moeilijker om goed personeel te vinden en te behouden. Daarnaast komen er jaarlijks steeds grotere opgaven bij onze gemeente te liggen. Schaarste op de arbeidsmarkt leidt tot een hogere uitstroom van personeel (en daarmee kennis van de lokale situatie). Deze ontwikkeling vraagt om het tijdelijk aantrekken van extra expertise.
Actualisatie MIP 2023 Het meerjareninvesteringsplan (MIP) is geactualiseerd op basis van onder andere de Perspectiefnota 2023 en het Integraal Huisvestingsplan (IHP). Het MIP is opgenomen in de financiële begroting 20232026 onder uiteenzetting financiële positie.
9
Leeswijzer
Inleiding Programma-indeling De indeling van de programmabegroting bestaat uit 9 programma’s en ongeveer 50 taakvelden. De programma-indeling is als volgt: 1. Dienstverlening 2. Vitale gemeenschap 3. Woonomgeving 4. Veiligheid 5. Zorg voor elkaar 6. Meedoen 7. Economie en Toerisme 8. Duurzaamheid 9. Algemene dekkingsmiddelen en Overhead Doorontwikkeling Programmabegroting Bij deze programmabegroting 2023 is verder gewerkt aan de professionalisering ervan. Centraal staan het aansluiten bij de opgestelde programmaplannen en het meer integraal - en dus meer op hoofdlijnen- weergeven van de verantwoordingsinformatie. Programmaplan-opzet De programma’s hebben de volgende opzet: Wat gebeurt er om ons heen? Hier staan de trends en ontwikkelingen beschreven die effect hebben op de gemeentelijke organisatie. Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Hier staan de doelen en maatschappelijke effecten beschreven die wij met het programmaplan willen bereiken. Ook zijn hier de activiteiten opgenomen die wij uitvoeren om die doelstelling(en) te bereiken . Wat mag het kosten? Een overzicht van de baten, de lasten en de wijzigingen in de reserves. Verbonden partijen die bijdragen aan het realiseren van onze doelstellingen Hier staan de verbonden partijen beschreven die bijdragen aan het realiseren van de doelstellingen van de gemeente.
Beleidsindicatoren De verplichte beleidsindicatoren, zoals opgenomen in ‘waarstaatjegemeente.nl’ zijn per programma weergegeven. De cijfers kunnen betrekking hebben op verschillende jaren. Paragrafen Naast de programma’s bevat de programmabegroting 2023-2026 de volgende paragrafen: 1. Lokale heffingen 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. Onderhoud kapitaalgoederen 4. Financiering 5. Bedrijfsvoering 6. Verbonden partijen 7. Grondbeleid De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de programmabegroting voor een aantal specifieke onderwerpen. 10
Financiële Positie In de financiële positie zijn opgenomen: het overzicht van baten en lasten van het programmaplan, het investeringsoverzicht, de specificatie van de reserves en voorzieningen en de geprognotiseerde balans (meerjarig).
Bijlagen • Staat van baten en lasten per taakveld;
11
Samenstelling bestuur en portefeuilleverdeling
Burgemeester Mark Röell Openbare orde en veiligheid, Veiligheidsregio Utrecht (VRU), bestuurlijke en juridische zaken, toezicht en handhaving, evenementenvergunningen, regio Amersfoort, kabinetszaken en Public Relations.
Wethouder Mark Veldhuizen Ruimtelijke ontwikkeling, volkshuisvesting en wonen, welstand en monumenten, kunst en cultuur, evenementenbeleid en economische zaken.
Wethouder Hugo Prakke Financiën en belastingen, recreatie en toerisme, Vorstelijk Baarn, Onderwijs inclusief onderwijshuisvesting - STEV, sport, jeugd, jeugdzorg, Informatie en digitalisering incl. archief en ICTRID.
Wethouder Steven de Vries Duurzaamheid en energietransitie (inclusief verduurzaming bestaande en nieuwe woningen en betaalbaarheid), milieu - RUD, volksgezondheid - GGD, integrale toegang Sociaal Domein, welzijn en vrijwilligers, Wet maatschappelijke ontwikkeling (Wmo), inburgering en gemeentelijk vastgoed (exclusief onderwijs).
Wethouder Mark Eijbaard Openbare ruimte, klimaatadaptatie, water en riolering, speelruimte, verkeer, groen en natuur, afval RMN, AVU, begraafplaatsen, werk en inkomen – Uitvoeringsorganisatie BBS, RWA/Amfors, Personeel &Organisatie, burgerzaken en Lage Vuursche (dorpsportefeuille).
Gemeentesecretaris Cynthia Creveld De gemeentesecretaris / algemeen directeur staat de leden van het college van B&W terzijde bij de uitoefening van hun taken en geeft leiding aan de gemeentelijke organisatie.
12
Programma 1: Dienstverlening Bestuurlijke verantwoordelijkheid Burgemeester Mark Röell Wethouder Mark Eijbaard (dienstverlening) Wethouder Mark Veldhuizen (communicatie) Wethouder Hugo Prakke (participatie, informatie & digitalisering)
Beoogde maatschappelijke effect Inwoners en ondernemers willen zich gehoord voelen en goed worden geholpen door de gemeente. Heldere communicatie en efficiënte dienstverlening zijn daarbij onmisbaar. Van de gemeente mag worden verwacht dat zij dienstbaar, toegankelijk, bereikbaar en beschikbaar is en een positieve grondhouding heeft naar inwoners en ondernemers. Versterking van de dienstverlening vindt plaats langs drie trends die de rol van de gemeentelijke overheid ten opzichte van de samenleving veranderen. De eerste trend is gelijkheid in de toegang tot dienstverlening. Iedere inwoner moet gelijke toegang hebben tot diensten en informatie. Toenemende diversiteit van en binnen doelgroepen maakt dat de dienstverlening uitbreidt naar meerdere kanalen. Dienstverlening is zoveel mogelijk digitaal (bijvoorbeeld ook via sociale media), maar wel beschikbaar op andere manieren voor wie het nodig heeft (bijvoorbeeld fysiek beschikbaar op meerdere locaties). Dit vraagt dat de gemeente investeert in de e-dienstverlening en dienstverleningskanalen (met name sociale media) zonder concessies op de breedte van de aangeboden dienstverlening. De tweede trend is transparantie van overheid naar de samenleving. De inwoner heeft recht op informatie en een overheid die deze actief deelt (ook een uitgangspunt van de Wet Open Overheid).
Dit vraagt een goed georganiseerde en beveiligde informatiehuishouding. Zodat actief gedeeld wordt wat kan, en vertrouwelijk blijft wat moet (zoals privégegevens van inwoners). Het beschikbaar stellen van informatie moet zoveel mogelijk worden gedigitaliseerd, maar waar nodig ook analoog kunnen plaatsvinden. De derde trend is participatie en communicatie. Dit is tweerichtingsverkeer: de gemeente biedt en vraagt in maatschappelijke opgaves ruimte en ondersteuning aan initiatieven van de samenleving. Andersom wordt verwacht dat inwoners verantwoordelijkheid nemen in deelname en zelforganisatie van participatie (ook een uitgangspunt van de Omgevingswet). Deze veranderingen vragen aanpassingen in werkwijzen, processen en competenties van de gemeentelijke organisatie. Ook vraagt dit dat de gemeente de samenleving in staat stelt om verantwoordelijkheden te nemen.
Strategische doelen 1 Onze dienstverlening bereikt zoveel mogelijk inwoners en ondernemers op een zichtbare manier
2 Gemeente biedt in maatschappelijke opgaves ruimte en ondersteuning aan initiatieven van de samenleving
3 Onze dienstverlening kenmerkt zich door een positieve grondhouding en is open, veilig en begrijpelijk
4 De raadsleden, college en de ambtelijke organisatie werken vernieuwend samen om het beste voor Baarn te realiseren
13
Bestuurlijke producten 10 Bestuur 11 Dienstverlening
Beleidskader Visie op dienstverlening Verbeterprogramma Quick Scan Lokale Democratie Het beste voor Baarn Visie op burgerparticipatie 10 Bestuur
Belangrijkste ontwikkelingen De opgaves van de gemeente worden steeds groter. Regionale samenwerking helpt ons om aan de wettelijke taken te kunnen voldoen. De samenwerking wordt op verschillende manieren vorm gegeven. Zo worden taken uitbesteed, maar ook taken overgenomen, bijvoorbeeld de uitvoering van belastingtaken. Hiervoor geven we invulling aan de kernwaarden van de gemeentelijke organisatie: Samenwerken – Verbindend – Duidelijk, onder de noemer ’Het beste voor Baarn’. De raad, het college en de ambtenaren werken samen aan bestuurlijke vernieuwing. De aanzet hiervoor is gegevens in het verbeterprogramma Quick Scan Lokale Democratie. Daarnaast onderschrijven we de lange termijn en samenhang in en tussen documenten voor bestuur en raad en wordt er steeds meer integraal gewerkt.
Doelstellingen en maatregelen Belastingen De gemeente Eemnes heeft de gemeente Baarn verzocht de belastingtaak uit te voeren. Vooralsnog gaan wij ervanuit dat we vanaf 1 januari 2023 deze taken overnemen als aan de randvoorwaarden en uitgangspunten van beide gemeenten is voldaan. Regionale positionering van Baarn In het najaar van 2022 voeren we onderzoek uit naar de regionale positionering van Baarn. In 2023 gaan we aan de slag met de conclusies daarvan. Gezien de steeds grotere (regionale) opgaven, werken wij op verschillende vlakken samen met onze regiogemeenten (bijvoorbeeld in het Sociaal Domein, wonen en economie). Deze opgaven vragen een grotere inzet van onder ander het regiobureau Amersfoort dat ons hierbij ondersteunt. Hiervoor zijn in de toekomst extra middelen nodig. Verkiezingen Op woensdag 15 maart 2023 zijn er verkiezingen voor de Provinciale Staten en het waterschap (en getrapt ook voor de Eerste Kamer). De gemeente draagt zorg voor de uitvoering van het verkiezingsproces.
14
11 Dienstverlening
Belangrijkste ontwikkelingen Inwoners en ondernemers willen zich gehoord voelen, veilig en goed worden geholpen en geïnformeerd blijven door de gemeente. Heldere communicatie en veilige en efficiënte dienstverlening zijn daarbij onmisbaar. We willen gebruik maken van verschillende dienstverleningskanalen, waaronder fysiek in de buurt, via sociale media, maar vooral ook online. Recente voorvallen in het land, waaronder hacks en gijzelsoftware, maken eens te meer duidelijk dat we moeten blijven investeren in een adequaat beveiligingsniveau . De steeds verdergaande digitalisering en het goed inzetten van dienstverleningskanalen zorgt dat we zowel snel en efficiënt als veilig diensten kunnen leveren en informatie kunnen delen. Uiteraard doen we dat transparant, gebaseerd op het gelijkheidsbeginsel (Didam-arrest) en open (Wet Open Overheid) zoals van een gemeente mag worden verwacht. Daarnaast willen we vaker in gesprek met de samenleving. Wetgeving en ontwikkelingen zoals de initiatiefrijke samenleving, een faciliterende overheid, hybride participatiemogelijkheden en de invoering van de omgevingswet onderstrepen deze werkwijze.
Doelstellingen en maatregelen Communicatie: tweerichtingsverkeer, we staan naast onze inwoners en ondernemers • Het is belangrijk dat we communiceren over de mogelijkheden om in contact te zijn met de gemeente • We onderzoeken of we toegang mogelijk kunnen maken in de buurt (speeltuinvereniging, groene inval) • We gaan inzetten op monitoring en (bij)sturing van het gebruik van de dienstverleningskanalen zoals social media. Hiervoor wordt een beheerorganisatie opgezet en formatie uitgebreid. • Voor de ondersteuning van de boodschap en het verkleinen van de afstand tussen de organisatie en de samenleving zijn beeld en video belangrijk. We zetten een goede beeldbank hiervoor op. • Het is belangrijk dat medewerkers communicatief vaardig zijn. We zien dat er verbetering mogelijk is en zetten in op training op het gebied van klare taal en storytelling. Participatie • De gemeente biedt in maatschappelijke opgaves ruimte en ondersteuning aan initiatieven van de samenleving en stimuleert deze. • We willen de kinderburgemeester meer basis geven binnen en buiten onze gemeente. Dit doen we door onder andere een ceremoniekalender op te stellen, door de kinderburgemeester te faciliteren in het opzetten en uitvoeren van haar eigen project, te weten een Kindercafé en het aangaan van een lidmaatschap van het Nederlandse Genootschap van Kinderburgemeesters.
• We willen in 2023 initiatieven uit de samenleving stimuleren door middel van Buurtbudgetten. Met buurtbudgetten wordt het voor inwoners mogelijk om eigen initiatieven voor hun directe leefomgeving uit te voeren met financiële middelen door de gemeente beschikbaar gesteld. Het is de bedoeling dat inwoners het initiatief zélf uitvoeren. 15
• We willen meer inbreng ophalen vanuit jongeren in Baarn. Voor meer interactie tussen Baarnse jongeren en de gemeente , zoeken we samenwerking met onder andere Eemland1Lab van RTV Baarn. • We willen bij bepaalde onderwerpen (zoals bij de herinrichting van de Brink) experimenteren met een Inwonerforum. Het Inwonerforum wordt samengesteld via loting. Inwoners die ingeloot zijn, nodigen we uit om hun visie en expertise over het onderwerp in te zetten. Vooraf moet duidelijk zijn: wat er met de adviezen wordt gedaan, dat er voldoende ambtelijke capaciteit voor is en dat de gemeenteraad zich aan de uitkomsten en opvolging committeert. • We willen experimenteren met een Inwonerberaad op klimaat. Inwoners worden door middel van loting uitgenodigd om op basis van uitgebreide informatie en overleg aanbevelingen te doen over het beleid op het gebied van klimaat. Standaard dienstverlening is digitaal en laagdrempelig, persoonlijk blijft mogelijk. • Opstellen visie voor online dienstverlening en smart city We formuleren een visie op Smart City en daarbij behorende ethische kaders waaronder privacy, samen met de samenleving en de raad. Een slimme stad (Smart City genoemd) is een plaats waar informatietechnologie en het ‘Internet der Dingen’ (IoT) gebruikt worden om de stad te beheren en te besturen.
Dit geeft de mogelijkheid om onze gemeente op een betere manier en dichterbij de inwoners te besturen. Daarbij hebben we oog voor ethische vragen die deze technologie met zich meebrengt. We formuleren een visie op de Smart City en de ethische kaders waaronder privacy en gaan hierover in gesprek met de samenleving en de raad. • Digitale diensten worden uitgebreid en eenvoudig vormgegeven. We evalueren in 2023 de bestaande manier waarop inwoners meldingen kunnen doen over de openbare ruimte. Op basis hiervan bekijken we op welke manier we deze dienstverlening optimaal kunnen voortzetten. • Onze inwoners kunnen rekenen op veilig en betrouwbare dienstverlening. We blijven aandacht schenken aan informatieveiligheid en maatregelen tegen cyber criminaliteit en het verlies van data. Ook is er extra aandacht voor veiligheid van de identiteit.
16
Financiële begroting en toelichting programma 1 Financiën
Bedragen x €1.000 Exploitatie
Omschrijving (toelichting)
Realisatie 2021
Begroting 2022 na wijziging
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten 010 Bestuur
1.775
1.831
1.785
1.785
1.785
1.785
011 Dienstverlening
1.624
1.983
2.072
1.848
1.753
1.746
Totaal Lasten
3.399
3.814
3.857
3.633
3.538
3.530
Baten 010 Bestuur
-143
0
0
0
0
0
011 Dienstverlening
-840
-687
-693
-693
-693
-693
Totaal Baten
-983
-687
-694
-694
-694
-694
SALDO van baten en lasten
2.416
3.126
3.163
2.939
2.844
2.836
RESULTAAT na bestemming
2.416
3.126
3.163
2.939
2.844
2.836
17
Toelichting van de financiële verschillen begroting 2022 versus begroting 2023 Product 10: Bestuur
Lasten
Begroting 2022
Begroting 2023
Te verklaren
V/N
1.831
1.785
-46
V
Incidentele middelen gemeenteraadsverkiezingen 2022
-44
V
Diversen kleine verschillen
-2
V
Totaal
-46
V
Baten
0
0
0
Totaal
0
Saldo
-46
V
Product 11: Dienstverlening
Begroting 2022
Begroting 2023
Te verklaren
V/N
1.983
2.072
89
N
Indexering salarislasten 2023
88
N
Totaal
88
N
Lasten
Baten
-6
V
Ov. inkomensoverdrachten van overheid gemeenten
-687
-693
-6
V
Totaal
-6
N
Saldo
83
N
18
Programma 2: Vitale gemeenschap Bestuurlijke verantwoordelijkheid Wethouder Steven de Vries Wethouder Hugo Prakke Wethouder Mark Veldhuizen
Beoogde maatschappelijke effect We vinden het belangrijk dat iedereen in Baarn mee kan (blijven) doen in de samenleving. Het vergroten van zelfredzaamheid kan inwoners meer zelfvertrouwen en zelfbewustzijn geven. We faciliteren inwoners en organisaties onder andere bij het organiseren van culturele activiteiten. Sport en bewegen dragen bij aan een gezonde levensstijl en daarmee aan de vitaliteit van onze inwoners. We willen onze inwoners zoveel mogelijk stimuleren om te bewegen. Goed onderwijs is een belangrijke basis voor een gelukkig en gezond leven.
COVID-19 Om de negatieve corona-effecten in Baarn zoveel mogelijk weg te nemen en positieve effecten te stimuleren, is voor de inzet van nog te besteden steungelden een integraal plan van aanpak gemaakt, op basis van het coalitieakkoord. De coronaherstelgelden worden ingezet voor een versterking en versnelling van bestaand beleid. ‘Ontmoeten’ staat daarbij centraal. De aanpak onderscheidt twee acties: - Interventies gericht op 'Iedereen doet mee'; hierin worden onder andere groepen meegenomen die te lijden hebben gehad onder de coronacrisis, zoals jongeren. Het thema 'Iedereen doet mee' heeft te maken met inclusiviteit en diversiteit en wordt verbonden aan het thema ‘Positieve Gezondheid’. - Verbetering van het ondernemersklimaat, waarbij de nadruk ligt op acties en projecten die lokale ondernemers helpen om hen robuust te maken en minder ‘kwetsbaar’ bij een volgende crisis. Denk aan beleid rond een 'eerlijke beloning' van culturele ondernemers bij activiteiten die de gemeente subsidieert. Speciale aandacht is er voor zzp’ers in de cultuursector.
Strategische doelen 1 De inwoners van Baarn wonen, werken en leven zelfstandig.
2 De inwoners van Baarn voelen zich betrokken bij elkaar en zetten zich voor anderen in.
3 De inwoners van Baarn zijn gezond en vitaal.
4 Iedereen moet de kans krijgen om talenten te ontdekken en te ontwikkelen.
19
Bestuurlijke producten 20 Kunst en Cultuur 21 Sport 22 Onderwijs 23 Welzijn 24 Volksgezondheid
Beleidskader Baarn Vitaal: beleidsnota Sociaal Domein Baarn 2021-2024 Actualisatie Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2022-2041 Algemene subsidieverordening 2020 Regionaal beleidsplan Toekomstbestendig mobiliteitsbeleid 2017
20 Kunst en Cultuur
Belangrijkste ontwikkelingen De gemeente Baarn draagt bij aan een breed aanbod voor cultuureducatie en -participatie. Wij willen onze voorzieningen op peil houden en samenwerkingen stimuleren die bijdragen aan gezamenlijke cultuurpromotie en een culturele programmering in het centrum. Wij herijken de cultuursubsidies waarmee het voorzieningenniveau op peil gehouden kan worden en er tegelijkertijd kansen komen voor vernieuwing. Daarnaast blijft Theater De Speeldoos vooralsnog langer gevestigd op de Rembrandtlaan en is tijdens theaterseizoen 2022-2023 daar operationeel. Het project voor huisvesting van het theater en de bibliotheek wordt in 2023 voortgezet
Doelstellingen en maatregelen Verbinding tussen de inwoners en binnen de wijken/buurten • We versterken de culturele sector en andere domeinen met een cultuurcoach. We gaan de culturele sector versterken met een cultuurcoach die een centrale en verbindende rol krijgt. Deze bewerkstelligt samenwerkingen tussen verschillende domeinen (gemeente, Sociaal Domein, inwoners, etc.) Ook kan de cultuurcoach een rol spelen bij de coördinatie van evenementen en het inclusiever en meer divers maken van de culturele sector. • We stimuleren en faciliteren samenwerking binnen de culturele sector en andere domeinen. De subsidieregeling voor culturele initiatieven bevat voorwaarden over samenwerking en cofinanciering waarmee we samenwerking bevorderen. Daarbij stimuleren wij collectieve initiatieven vanuit de sector zelf. • We werken aan de realisatie van passende en efficiënte huisvesting voor culturele en maatschappelijke organisaties. Met de realisatie van passende en efficiënte huisvesting willen wij de culturele en maatschappelijke voorzieningen in Baarn waarborgen en toegankelijk houden. We creëren een ‘broedplaats voor cultuur’: een subsidiebudget om initiatieven te ondersteunen om korte huurplek te geven. Leegstaande panden worden benut voor het pop-up tentoonstellen van kunst.
20
• We subsidiëren gedurende vier jaar (2021 t/m2024) twee regionale festivals die van betekenis zijn voor het culturele profiel van de regio en bijdragen aan toerisme, recreatie en economie. We subsidiëren de festivals Vuurol en Groeneveld met cofinanciering in samenwerking met de Provincie Utrecht. Het doel is dat deze festivals een professionaliseringsslag maken. Tot nog toe was dat lastig door de impact van de coronacrisis. De gemeente heeft een (tijdelijke) jaarlijkse bijdrage toegezegd. Versterking van mogelijkheden voor inwoners om mee te doen • We investeren in het behouden van onze basisvoorzieningen door de cultuursubsidies te herijken. Met de herijking kunnen we het voorzieningenniveau op peil houden en zijn de kaders – die momenteel ontbreken - duidelijk. • We stimuleren een inclusieve en cultureel diverse sector door de inzet van cultuurbuddies. Een cultuurbuddy is een vrijwilliger die een cultuurbezoeker met een beperking ondersteunt. Om dit te stimuleren wordt het toegangskaartje van de cultuurbuddy gesubsidieerd. We organiseren hiervoor een pilot. 21 Sport
Belangrijkste ontwikkelingen Sport en bewegen dragen bij aan een gezonde levensstijl en daarmee aan de vitaliteit van onze inwoners. We willen inwoners zoveel mogelijk stimuleren om te bewegen. Sportverenigingen vervullen daarin een bijzondere rol. We zetten in op de breedtesport. Sport en bewegen moet voor zoveel mogelijk inwoners, met of zonder beperking, mogelijk zijn. Zwemmen is een basisvaardigheid die elk kind onder de 12 onder de knie zou moeten hebben.
Doelstellingen en maatregelen Versterking van mogelijkheden voor inwoners om mee te doen en zeggenschap over voorzieningen en activiteiten. • We gaan het ijsbaanterrein meer gebruiken om te bewegen in de buitenlucht. De Stichting Baarnse IJsbanen onderzoekt de financiële haalbaarheid van een investering in de verharding van een deel van het terrein. De Stichting Waarborgfonds Sport begeleidt de stichting daarbij. • We financieren structureel sportactiviteiten voor de jeugd zoals High 5 en Fit in 90 dagen en onderzoeken in 2025 of we dit voor meer leeftijden kunnen introduceren. • We voeren een nieuwe subsidieregeling Exploitatiesubsidie voor sportaccommodaties in. Afhankelijk van de evaluatie van de subsidieregeling in het najaar van 2022 passen we de regeling aan. Dit kan betekenen dat de subsidiebedragen voor 2 sportstichtingen en 8 sportverenigingen anders berekend worden. Vooralsnog heeft dit geen gevolgen voor de hoogte van het totale subsidiebudget.
21
Vraag naar hulp, zorg en ondersteuning door inwoners voorkomen door goede basisvoorzieningen, vroegsignalering, preventie en nazorg. • We blijven laagdrempelige beweegactiviteiten subsidiëren zoals de Diabetes Wandel Challenge, GALM en Sociaal Vitaal. De inwoners zelf organiseren deze activiteiten. • We screenen de motorische vaardigheid van kinderen in groep 3 van de basisscholen en geven extra beweeglessen aan hen die het nodig hebben. • Inwoners die onvoldoende financiële middelen hebben om deel te nemen aan sport ondersteunen wij. Het ondersteunen van inwoners met onvoldoende financiële middelen doen wij bijvoorbeeld door het aanbieden van gratis zwemlessen via het declaratiefonds
22 Onderwijs
Belangrijkste ontwikkelingen We vinden het belangrijk dat iedereen in Baarn mee kan (blijven) doen in de samenleving. Daarbij is onderwijs als basis van belang.
Doelstellingen en maatregelen Goed onderwijs is een belangrijke basis voor een gelukkig en gezond leven. We ondersteunen onderwijsorganisaties door onderwijshuisvesting te realiseren die voldoet aan de eisen van deze tijd. Komende jaren wordt samen met de scholen invulling gegeven aan het Onderwijskansenbeleid, waarvoor we ook de gelden uit het Nationaal Programma Onderwijs gebruiken. Daarbij hebben we de doelstelling om de laaggeletterdheid binnen onze gemeente terug te dringen. Uitvoering geven aan het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) De gemeente is onder meer verantwoordelijk voor uitbreiding en vervangende nieuwbouw van scholen. Bij het vaststellen van Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) in november 2021 is door de raad besloten dat de financiële consequenties worden meegenomen bij de Perspectiefnota 20232026. Voor de uitvoering van het IHP wordt voor 2023 rekening gehouden met een voorbereidingskrediet voor de huisvesting van basisschool KWS (€ 150.000) en uitbreiding van de basisschool St. Aloysius (€ 30.000). Deze voorbereidingskredieten maken onderdeel uit van de totale geraamde stichtingskosten. De verwachte extra kapitaallasten die voortvloeien uit investeringen in onderwijshuisvesting staan opgenomen in het Meerjareninvesteringsplan (MIP).
In 2022 is verkend welke schoolpleinen buiten schooltijd toegankelijk kunnen worden gemaakt in overeenstemming met de aangenomen motie daarover. Voor 2023 wordt rekening gehouden met het openbaar stellen van twee schoolpleinen. Naast incidentele kosten (bijvoorbeeld voor het aanpassen van het hekwerk en het plaatsen van bordjes) wordt rekening gehouden met structurele kosten van € 1.000 per jaar, omdat de gemeente verantwoordelijk wordt voor de inspecties van de speeltoestellen op deze pleinen. • Zorgen voor goede toegankelijke basisvoorzieningen Wij willen zorgen voor een goed werkende sociale basisinfrastructuur. Daarvoor worden subsidies toegekend aan basisvoorzieningen: voorzieningen die een bijdrage leveren aan de zelfredzaamheid van inwoners. Ook hebben we een stimuleringsbudget om initiatieven te honoreren van en voor 22
inwoners van Baarn gericht op de bevordering van de zelfredzaamheid van inwoners. Basisvoorzieningen moeten aansluiten op de vraag van onze inwoners en elkaar versterken. Voorzieningen moeten toegankelijk zijn voor iedereen. Dus ook voor inwoners met een beperking of inwoners die moeite hebben met de Nederlandse taal. Eenvoudige toegang staat daarbij voorop. Ondersteuning moet makkelijk vindbaar zijn en toegankelijk. Indien nodig wordt (specialistische) zorg ingezet. Versterking van mogelijkheden voor inwoners om mee te doen Alle inwoners krijgen de kans om talenten te ontdekken en te ontwikkelen. • Bewoners van Baarn digitaal vaardiger maken De dienstverlening van de gemeente en andere overheidsorganisaties verloopt steeds meer digitaal. We willen inwoners van Baarn meer en beter digitaal vaardig maken. Bibliotheek Eemland Baarn, Pit Baarn en Stichting Lezen en Schrijven bieden hulp aan inwoners maar ook aan de medewerkers van de gemeente Baarn door middel van informatie bijeenkomsten. • Iedereen moet de kans krijgen om talenten te ontdekken en te ontwikkelen. Komende jaren wordt er, samen met de verschillende scholen, invulling gegeven aan het onderwijskansenbeleid en de extra gelden vanuit het Nationaal Programma Onderwijs.
De beoogde thema’s zijn voor de gemeente Baarn: - Vergroten welbevinden/ versterken sociaal-emotionele vaardigheden; - Doorgaande leerlijnen voor- en vroegschools; - Vergroten ouderbetrokkenheid; - Stimuleren taal- leesontwikkeling; - Doorgaande leerlijnen primair onderwijs – voortgezet onderwijs - Verbinding passend onderwijs- jeugdhulp. We maken bijlessen beschikbaar voor alle kinderen die deze ondersteuning nodig hebben. We onderzoeken hoe we dit mogelijk maken voor kinderen met ouders met een smalle beurs. De financiële situatie in een gezin mag voor kinderen en jongeren geen belemmering zijn om mee te doen aan schoolactiviteiten. We overleggen met scholen hoe zij dit waarborgen. • Extra aandacht voor diversiteit en inclusie binnen scholen vraagt in 2023 om een incidenteel budget van € 10.000. Vraag naar hulp, zorg en ondersteuning door inwoners voorkomen door goede basisvoorzieningen, vroegsignalering, preventie en nazorg • Wij erkennen het belang van Vroeg- en Voorschoolse Educatie (VVE). Vroeg- en Voorschoolse Educatie (VVE) is belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen. De gemeente geeft ouders actief voorlichting en hulp bij het inschrijven voor VVE op de peuterspeelzaal of kinderopvang. In 2023 vindt er een uitwerking plaats van het Regeerakkoord, met als doel de VVE te vergroten. • Blijvende steun geven aan instrumenten binnen het onderwijs.
De gemeente wil onderzoeken welke (blijvende) steun er binnen het onderwijs aangeboden kan worden om opgelopen leervertraging van kinderen tegen te gaan of te verminderen., zoals taalklassen, bibliotheek op school, zomerscholen en verlengde schooldagen.
23
We geven een extra impuls aan het thema Laaggeletterdheid. Er zal een vervolg onderzoek gedaan worden onder de doelgroep laaggeletterdheid ‘NT1’. Vanuit de Vrije Universiteit Amsterdam is eind 2022 een project gestart in samenwerking met de gemeenten Amersfoort, Bunschoten, Nijkerk, Woudenberg, Baarn, Leusden en Soest. In het project ontwikkelen we een cursus voor inwoners uit de zogeheten NT1-groep. Dit zijn mensen die laaggeletterd zijn en Nederlands als moedertaal hebben. Leefstijlcoaches bieden dit aan. Doel van het project is het gelijktijdig verbeteren van functionele gezondheidsvaardigheden en taalvaardigheden, op basis van de zes pijlers van Positieve Gezondheid. • Ondersteuning bieden vanuit Stichting Lezen en Schrijven Stichting Lezen en Schrijven biedt zorg- en hulpverleners advies over het vinden, bereiken en opleiden van laaggeletterden. • Een extra impuls om laaggeletterdheid tegen te gaan vraagt in 2023 om een extra bedrag van € 25.000 (incidenteel).
23 Welzijn
Belangrijkste ontwikkelingen Iedereen in Baarn moet mee kunnen (blijven) doen in de samenleving. Daarbij wordt uitgegaan van eigen kracht en zelfredzaamheid. Soms is (tijdelijke) ondersteuning nodig vanuit de gemeente. Een goede gezondheid is een belangrijke voorwaarde om mee te kunnen doen in de samenleving. Een gezonde leefstijl heeft een positieve invloed op de gezondheid. Gezondheidsbevordering betekent: bevorderen dat mensen zich gezonder gedragen. Dan is de kans groter dat zij langer leven in goede gezondheid. Dit kan door individueel gedrag van mensen te beïnvloeden, maar ook door een gezonde leefomgeving te creëren. We nemen Positieve Gezondheid als uitgangspunt voor diverse programma's en projecten. We gaan dus breed aan de slag met Positieve Gezondheid.
Doelstellingen en maatregelen Door goed werkende basisvoorzieningen zelfredzaamheid van inwoners bevorderen en vraag naar hulp, zorg en ondersteuning verminderen Positieve Gezondheid en actief deelnemen aan de samenleving zijn uitgangspunten in ons beleid voor het Sociaal Domein. Door te investeren in een actieve leefstijl, stimuleren wij de zelfredzaamheid van onze inwoners. Op deze manier zetten wij in op het voorkomen van problemen. Goede basisvoorzieningen en preventie kunnen vraag naar zorg en ondersteuning voorkomen. Problemen op gebied van welzijn voorkomen of verminderen Door in te zetten op preventie proberen we te voorkomen dat problemen ontstaan of verergeren. • Inzetten op preventie Preventie begint bij de zorg voor toegankelijke basisvoorzieningen en de ondersteuning van activiteiten die een bijdrage leveren aan het welzijn van onze inwoners. Initiatieven van inwoners die hier een bijdrage aan leveren kunnen op onze ondersteuning rekenen.
24
Verbinding tussen de inwoners en binnen de wijken/buurten. • Ruimte geven aan (maatschappelijke) initiatieven We willen, naast het stimuleringsbudget, ruimte geven aan nieuwe ideeën en de kracht van de gemeenschap. Dit vergroot onderlinge verbondenheid en gedeelde verantwoordelijkheid. Door middel van een Buurtbudget willen we inwoners meer zeggenschap geven over (de inrichting) van hun buurt. • Voortzetten Programma Eén tegen Eenzaamheid Het programma Eén tegen Eenzaamheid wordt structureel voortgezet. Onderdeel is het verder ontwikkelen van lokale en regionale samenwerking. Het programma omvat diverse campagneactiviteiten, met als motto 'Omkijken naar elkaar'. • Buurtkamers onderzoeken Buurtkamers zijn plekken waar inwoners elkaar kunnen ontmoeten. Dit vinden wij een belangrijk middel om de verbinding tussen buurtbewoners te versterken. In samenwerking met PIT onderzoeken en ontwikkelen we dit idee verder. Versterken ondersteuning mantelzorgers • We erkennen de belangrijke rol van mantelzorgers. Om te voorkomen dat deze overbelast raken, willen wij de ondersteuning verbeteren. We onderzoeken de ondersteuningsbehoefte van jonge mantelzorgers. Mantelzorg door jonge kinderen voorkomen we waar mogelijk, want kinderen moeten kind kunnen zijn. Versterking van mogelijkheden voor inwoners om mee te doen.
• Inzet van Positieve Gezondheid We laten bewoners kennis maken met Positieve Gezondheid door middel van workshops. Tijdens deze workshops gaat men zelf aan de slag met Positieve Gezondheid. Men krijgt daarvoor praktische tips en nuttige handvatten. • Aandacht voor voorzieningen voor jongeren We gaan met jongeren in gesprek over wat hen aangaat en waar hun interesse naar uitgaat. Hiervoor putten we uit het jongerenonderzoek dat eerder dit jaar is gedaan. Sociale veiligheid, inclusiviteit en letterlijk 'plek hebben', zijn belangrijke aandachtspunten. Samen met organisaties die voor en met Baarnse jongeren werken wordt dit verder vormgegeven. Vraag naar hulp, zorg en ondersteuning door inwoners voorkomen door goede basisvoorzieningen, vroegsignalering, preventie en nazorg • Doorontwikkeling Lokaal Preventie Akkoord Er worden diverse activiteiten en campagnes georganiseerd om inwoners op een uitdagende manier kennis laten maken met het project FIT IN BAARN, voortkomend uit het Lokaal Preventie Akkoord. Binnen het Lokaal Preventie Akkoord is er aandacht voor roken, alcohol, gezond gewicht en mentaal welbevinden. Hierbij kan gedacht worden aan het Cultureel Festival, Vorstelijk Proeven, Stoptober Bus, Dry January en Open Mind.
25
24 Volksgezondheid
Belangrijkste ontwikkelingen De ambitie is dat inwoners wonen, leven, naar school gaan en werken in een veilige omgeving waar aandacht is voor gezondheid en elkaar. Een omgeving waar bedreigingen van de publieke gezondheid worden gesignaleerd en bestreden. Een gezond en veilig leven voor iedereen, ook de meest kwetsbaren. Gezondheid en preventie zijn de sleutelwoorden in wat GGD regio Utrecht (GGDrU) doet. Vanuit deze brede (sociaal medische) ervaring en deskundigheid bevorderen én beschermen ze de gezondheid van de inwoners in de regio Utrecht, waaronder de gemeente Baarn. Vanuit de gedachte van Positieve Gezondheid richt GGDrU publieke gezondheidsinterventies en -acties op het zoveel mogelijk laten meedoen van mensen. GGDrU wil het verschil in gezondheid verkleinen en het vermogen van mensen om mee te kunnen doen aan de samenleving vergroten. Op deze manier dragen ze bij aan het realiseren van gelijke kansen in het leven. Ontwikkeling van COVID-19 onzeker GGDrU is vanaf februari 2020 tot en met 2022 intensief betrokken bij de bestrijding van het COVID19 virus. In 2022 zijn werkzaamheden rond corona ingevlochten in de reguliere organisatie. Het komende jaar wordt duidelijker hoe het virus zich ontwikkelt en hoe de bestrijding daarvan vorm krijgt. Dat geldt ook voor de financiering door het Rijk. Vooralsnog is alleen duidelijk hoe de financiering voor 2022 is geregeld.
GGDrU houdt hiermee bij de inrichting van de organisatie zoveel mogelijk rekening.
Doelstellingen en maatregelen Vraag naar hulp, zorg en ondersteuning door inwoners voorkomen door goede basisvoorzieningen, vroegsignalering, preventie en nazorg. • Inzet GGDrU bij opvang Oekraïense vluchtelingen Landelijk is afgesproken dat gemeenten verantwoordelijk zijn voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen. De Veiligheidsregio Utrecht (VRU) heeft hierin een coördinerende en regisserende rol. GGDrU heeft vanuit publieke gezondheid taken op het terrein van technische hygiënezorg, psychosociale hulpverlening, infectieziektebestrijding - waaronder COVID-19-bestrijding – en jeugdgezondheidszorg. GGDrU heeft samen met de GHOR VRU een wegwijzer gemaakt voor gemeenten waarin staat hoe wij gemeenten ondersteunen met de opvang van de vluchtelingen. GGDrU verwacht dat ook in 2023 inzet hierop nodig is.
26
Financiële begroting en toelichting programma 2 Financiën
Bedragen x €1.000 Exploitatie
Realisatie 2021
Begroting 2022 na wijziging
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten 020 Kunst en Cultuur
1.535
1.448
1.935
2.200
1.858
1.897
021 Sport
1.990
1.550
1.370
1.412
1.359
1.304
022 Onderwijs
3.226
3.209
2.786
2.895
3.071
3.129
023 Welzijn
2.472
3.592
3.147
2.945
2.920
2.920
837
898
899
899
899
899
10.061
10.698
10.137
10.351
10.108
10.150
020 Kunst en Cultuur
-189
-146
-235
-235
-235
-315
021 Sport
-976
-326
-327
-327
-327
-327
022 Onderwijs
-762
-496
-468
-468
-468
-468
023 Welzijn
-223
-129
-124
-124
-124
-124
0
0
0
0
0
0
Totaal Baten
-2.150
-1.098
-1.154
-1.154
-1.154
-1.234
SALDO van baten en lasten
7.911
9.601
8.983
9.197
8.954
8.916
RESULTAAT na bestemming
7.911
9.601
8.983
9.197
8.954
8.916
024 Volksgezondheid Totaal Lasten Baten
024 Volksgezondheid
27
Toelichting van de financiële verschillen begroting 2022 versus begroting 2023 Product 20: Kunst en Cultuur
Lasten
Begroting 2022
487
N
Uitvoering project De Speeldoos en Bibliotheek (sloopkosten en tijdelijke huisvesting)
527
N
Cultuursubsidies
-43
V
Diversen
3
N
Totaal
487
N
Baten
1.448
Begroting Te V/N 2023 verklaren
-89
N
De Speeldoos en Bibliotheek
-79
N
Diversen
-10
N
Totaal
-89
N
Saldo
398
N
Product 21: Sport
Lasten
-146
1.935
Begroting 2022
1.550
-235
Begroting Te V/N 2023 verklaren
1.370
Coördinatie sportstimulering salariskosten verschoven naar welzijn uitvoeringskosten Sociaal Domein
-180
V
-127
V
De Trits Sporthal en Zwembad
18
N
Budgetoverheveling 2021/2022
-85
V
Diversen
14
N
Totaal
-180
V
0
V
Totaal
0
V
Saldo
-180
V
Baten
Product 22: Onderwijs
Lasten
-326
Begroting 2022
Begroting Te V/N 2023 verklaren
-423
V
algemene kosten OPO/BPO
-25
V
incidenteel budget in 2022 (overgeheveld uit 2021) voor de ventilatiemaatregelen bij het Aloysius
-208
V
incidenteel budget in 2022 (overgeheveld uit 2021) voor het Nationaal Programma Onderwijs.
-90
V
huisvesting Baarns Lyceum: hogere kapitaallasten in 2023
11
N
-131
V
salarislasten in 2023 verschoven vanwege nieuwe begrotingsindeling
3.209
-326
2.786
28
indexering en overig Totaal
Baten
V
28
N
28
N
Totaal
28
N
Saldo
-395
V
Lasten
Begroting 2022
3.592
-468
N
Eem-Vallei Educatief (uitkijck): huuropbrengst vanaf 2023 vervallen
Product 23: Welzijn
-496
20 -423
Begroting Te V/N 2023 verklaren
-445
V
peuterspeelzalen: voor het halen van de taakstelling uit de PPN2021 (regionale inkoop zorg) is het budget verlaagd met een aflopend karakter. In 2022 was de verlaging dus groter dan in 2023.
3.147
26
N
salarislasten in 2023 verschoven vanwege nieuwe begrotingsindeling
200
N
coalitieakkoord: experiment buurtbudget in 2023
100
N
subsidie PIT Baarn: omzetten van formatie gemeente medewerker wegwijs naar subsidie + indexering
91
N
coalitieakkoord: onderzoek ondersteuningsbehoefte jonge mantelzorger
20
N
coalitieakkoord: preventie/vroegsignalering
50
N
coalitieakkoord: impuls meedoen zorg en welzijn
25
N
coalitieakkoord: extra impuls thema laaggeletterdheid
25
N
integraal sociaal maatschappelijk plan Corona: in 2022 is hiervoor een bedrag overgeheveld indexering en divers
Totaal
Baten
-129
-124
-987
V
5
N
-445
V
5
N
Totaal
0
Saldo
-440
Product 24: Volksgezondheid
Lasten
Totaal
Begroting 2022
898
V
Begroting Te V/N 2023 verklaren
898
0
0
29
Baten
0
0
0
Totaal
0
Saldo
0
Verplichte beleidsindicatoren (1) Beleidsindicatoren Sociaal Domein
Eenheid
Peildatum begr. 2023 en landelijk
Rekening
Begroting
Begroting
Landelijk
2021
(Ambitie) 2022
(Ambitie) 2023
2020
17. Absoluut verzuim
per 1.000 leerlingen
0,3
0,3
0,3
1,8 cijfer 2017
18. Relatief verzuim
per 1.000 leerlingen
25
15
15
19
Verplichte beleidsindicatoren (2) Beleidsindicatoren Sociaal Domein
Eenheid
Peildatum begr. 2023 en landelijk
19. Vroegtijdig schoolverlaters
vsv-ers zonder startkwalificatie (VO en MBO)
20. Niet-sporters
% niet-sporters > 18 jaar
Cijfer niet beschikbaar, meest recent is 2016: landelijk 48,7 en Baarn 45,9
Rekening
Begroting
Begroting
Landelijk
2021
(Ambitie) 2022
(Ambitie) 2023
2020
1,2
1,0
1,5
1,9
45,9
45
45,9
Cijfer niet beschikbaar, meest recent is 2016: 48,7
30
Programma 3: Woonomgeving Bestuurlijke verantwoordelijkheid Wethouder Mark Veldhuizen Wethouder Mark Eijbaard