269705 Jaarrekening 2020 en concept meerjarenbegroting 2022 - 2025 RWA rvs

RAADSVOORSTEL

Zaaknummer

269705

Onderwerp

Jaarrekening 2020 en concept meerjarenbegroting 2022 - 2025 Regionaal Werkvoorzieningsschap Amersfoort en omgeving (RWA)

Besluit in raad

2 juni 2021

Portefeuillehouder(s)

Wethouder Jansma

Naam steller

Hans Oosterveld

Status / Vertrouwelijkheid

Openbaar

Voorgestelde beslispunten: 1. Geen zienswijze indienen op de Jaarrekening RWA 2020; 2. Geen zienswijze indienen op de Concept Meerjarenbegroting RWA 2022 - 2025. 3. De bijgevoegde reactiebrief aan het bestuur van RWA vast te stellen. Samenvatting van het voorstel Het Regionaal Werkvoorzieningsschap Amersfoort en omgeving (RWA) is de gemeenschappelijke regeling waarmee de gemeenten Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Leusden, Soest en Woudenberg invulling geven aan de Wet sociale werkvoorziening (Wsw). Amfors Holding BV is het bedrijf dat de Wsw vervolgens uitvoert. Op 16 april 2021 heeft het Bestuur van het Regionaal Werkvoorzieningschap Amersfoort en omgeving (RWA) de Jaarrekening RWA 2020 en de concept meerjarenbegroting 2022 - 2025 aangeboden aan de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten. Het gemeentebestuur heeft het recht om daarop een zienswijze in te dienen. Het college legt de Jaarrekening RWA 2020 en de concept Meerjarenbegroting RWA 2022 - 2025 voor aan de gemeenteraad en adviseert om geen zienswijze in te dienen en het bestuur van RWA daarover met een brief te informeren. Aanleiding Conform artikel 23 van de Gemeenschappelijke regeling RWA biedt het bestuur RWA de jaarrekening over het afgelopen jaar, onder toevoeging van een verslag van het onderzoek naar de deugdelijkheid van de jaarrekening jaarlijks vóór 1 mei aan aan de gemeenteraden.

Op 16 april 2021 heeft het Bestuur van het Regionaal Werkvoorzieningschap Amersfoort en omgeving (RWA) de Jaarrekening RWA 2020 en de concept Meerjarenbegroting 2022 - 2025 aangeboden aan de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten. Het gemeentebestuur heeft het recht om daarop een zienswijze in te dienen. Het RWA Bestuur geeft aan dat geen financiële onregelmatigheden zijn vastgesteld in de jaarrekening en dat de accountant een goedkeurende verklaring heeft gegeven. Beoogd resultaat Overgaan tot de vaststelling van de Jaarrekening RWA 2020 en de concept meerjarenbegroting RWA 2022 -2025.

Argumenten 1. RWA in 2020

1

2020 zal de geschiedenis ingaan als het jaar van de Covid-19 uitbraak. Al snel bleek deze pandemie een groot effect te hebben op de maatschappij en de economie. De Rijksoverheid zag zich genoodzaakt stevige maatregelen te nemen. Ook bij RWA werden de gevolgen daarvan al snel duidelijk. Een aantal klanten zetten de detacheringen on hold en een deel van de medewerkers moest, mede vanwege hun kwetsbaarheid thuis blijven. Daarnaast piekte het verzuim in maart en november naar respectievelijk 30 en 25 procent. Toch bleek de organisatie in staat met de aanwezige medewerkers en hun flexibele inzet de productie nagenoeg op peil te houden en met een goede beheersing van de kosten een resultaat boven begroting te realiseren. Het uitgangspunt naar aanleiding van COVID-19 voor RWA/Amfors is dat medewerkers hier zoveel mogelijk door kunnen werken. Dit vanuit de gedachte dat werk en de structuur van werk essentieel is voor hun welzijn. Wel zijn met het oog op de kwetsbaarheid van onze doelgroep direct passende maatregelen genomen. De 1,5 meter werd al snel de norm en ook de hygiëne maatregelen, zoals een protocol handen wassen, bewezen hun waarde. Het aandacht vragen voor en het benadrukken van het belang van de maatregelen stond het afgelopen jaar continue hoog op de agenda.

In het licht van de gekozen koers op mensontwikkelbedrijf waren het mobiliteitsprogramma, innovatie, commerciële activiteiten en versterking van management en organisatie belangrijke speerpunten. De resultaten worden hierna beschreven. Maatschappelijke taakstelling RWA Het Regionaal Werkvoorzieningsschap Amersfoort en Omgeving (RWA) heeft tot taak 963 mensen met de indicatie Sociale Werkvoorziening passend werk te verschaffen. Het Sociaal Werkvoorzieningsschap voert de Wet Sociale Werkvoorziening uit. “Samen maken we werken bereikbaar”. Dat is de missie van RWA/Amfors. Sw-medewerkers werken op een duurzame werkplek die past bij hun mogelijkheden en rekening houdt met hun beperkingen. Dit tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. Hierbij ligt de uitdaging in het vinden van de balans tussen enerzijds het ontwikkelen van, maar in toenemende mate ook het handhaven op de eigen werkplek van medewerkers en anderzijds het realiseren van voldoende operationeel resultaat. Ontwikkeling De ontwikkeling van de Sw-medewerkers staat vooral in het teken van het aanleren en behouden van die vaardigheden die passen bij de werkplek die het beste inspeelt op de mogelijkheden en beperkingen. Vanuit de filosofie van het model van Carl Jenings vindt 70 procent van de ontwikkeling plaats op de werkplek, 20 procent via de juiste coaching en begeleiding en 10 procent via opleiding en scholing.

Met de stijging van de pensioenleeftijd is het ontwikkelen er vooral op gericht zo lang en gezond mogelijk te blijven functioneren in de huidige functie. Mobiliteit De realisatie van de verdeling op de werkladder ligt in 2020 nagenoeg in lijn met de verwachte verdeling zoals die in het WSW Prestatieovereenkomst 2020 is afgegeven. In toenemende mate zal de komende jaren de focus echter meer liggen op het realiseren en behouden van een passende duurzame arbeidsplek waar rekening is gehouden met de mogelijkheden en beperkingen van de betreffende Sw-medewerker. Als gevolg van het tijdelijk wegvallen vanwege COVID-19 van de eigen werkplek zijn gedetacheerde medewerkers binnen de verschillende bedrijfsonderdelen herplaatst. Ultimo 2020 bedraagt het aantal SE 832 (arbeidsjaren voor Sw-ers). Hiermee lag de krimp in het aantal Sw-medewerkers op circa 7,5%. Duurzame keuzes maken RWA/Amfors heeft de ambitie om in 2029 energieneutraal te opereren. In 2020 is hiervoor onze aanvraag voor zonnepanelen gehonoreerd en deze worden in de loop van 2021 geplaatst. In samenwerking met Metafors worden afvalbakken geproduceerd om de afvalstromen binnen de organisatie nog beter te scheiden. Het afgelopen jaar is tevens aandacht besteed aan de bewustwording bij en activering van medewerkers op het thema Duurzaamheid. Innovatie

2

Het jaar 2020 stond in het teken van doorontwikkeling en borging van de bestaande technologieën. Zo zijn de Smart Beamer en het Exoskelet geïmplementeerd in productieprocessen en is de Slimme bril uitvoerig getest op de werkvloer van het magazijn van Metafors. Verder is het leidinggevende kader getraind in de methodiek van Evidence-based Coachen (motiverende gesprekvoering). Via onze inspanningen op het thema Innovatie zijn Swmedewerkers in staat om aan te sluiten bij de vaak snelle en ingrijpende veranderingen op de arbeidsmarkt en de vraag naar hierbij passende capaciteiten. Management en organisatie RWA/Amfors investeert in de kwaliteit van leidinggevenden in de uitdaging om voor alle medewerkers een zo passend mogelijke werkplek te vinden. In 2020 is het programma’s Coachen op de Werkplek voor alle leidinggevenden binnen RWA/Amfors afgerond. Zij zijn hiermee nog beter in staat de Sw-medewerker te ontwikkelen en te begeleiden naar hun meest optimale plek op de werkladder. De omvang van de ondersteunende organisatie (staf en leidinggevenden) krimpt mee met die van de Sw-medewerkers. In 2020 is het aantal fte’s verder gedaald naar 72,3 FTE (2019: 83,1). Daarbij is voortdurend aandacht voor de benodigde continuïteit voor de kritische functies. Eind 2020 zijn bij RWA/Amfors totaal 1070 medewerkers werkzaam.

Commercie De inspanningen op het gebied van commercie liggen in 2020 voornamelijk op het vinden van duurzaam passend werk en duurzame passende werkplekken en werkzaamheden voor de Sw-medewerkers. Als gevolg van de krimp en het feit dat er minder medewerkers beschikbaar zijn is er aandacht voor het afstoten van werksoorten die niet meer passen bij de mogelijkheden en beperkingen en deze vervangen door werkzaamheden die dat wel doen. Voor mensen uit de nieuwe doelgroepen van de Participatiewet biedt RWA/Amfors trajecten aan in het kader van het werk-fit maken voor de regionale arbeidsmarkt. Dit betreft onder meer trajecten in de metaal voor statushouders. We zien hierbij een toename van belangstelling voor trajecten binnen onze deelnemende gemeenten. Verzuim Het voortschrijdend verzuimpercentage van RWA/Amfors ligt aan het eind van 2020 op 18,2%. De stijging ten opzichte van het vorige jaar valt volledig toe te schrijven aan de gevolgen van de COVID-19 uitbraak. Zowel in maart/april als november/december zien wij pieken die overeen komen met de ontwikkeling in Nederland. Als alleen naar de Sw-medewerkers wordt gekeken ligt dit percentage op 19,1%. Hiermee volgt RWA/Amfors de trend zoals die zich in 2020 in de hele sector manifesteerde.

In zijn algemeenheid zien we dat de vergrijzing en toename van de beperkingen RWA/Amfors voor grote uitdagingen stelt om het verzuim zoveel mogelijk te beperken. Zo hebben de langere periodes van warmte juist voor deze doelgroep een zichtbaar effect op het verzuim. 2. Meerjarenbegroting 2022 - 2025 RWA Beleidsmatige ontwikkelingen RWA/Amfors ziet zich al een aantal jaren geconfronteerd met een krimpend en vergrijzend personeelsbestand. De gemiddelde leeftijd stijgt de komende jaren met gemiddeld 0,5 jaar per kalenderjaar van 50 jaar in 2020 tot 53 jaar in 2025. De gezondheidsrisico’s en ondersteuningsbehoeften nemen toe, waardoor medewerkers kwetsbaarder worden. Vanuit het besef dat onze medewerkers ons belangrijkste kapitaal zijn, is er bij RWA/Amfors continu aandacht voor de inzetbaarheid van de medewerkers. In de realisatie van dit doel zien wij een aantal dimensies waarop wij dit inzichtelijk maken, te weten, werkplezier, perceptie op de eigen gezondheid en verzuim. Belangrijke thema’s hierbij zijn organisatiecultuur, werksituatie, loopbaan en vitaliteit.

3

Financiële ontwikkelingen Door keuzes voor passende werksoorten en toepassing van inclusieve innovatie laat de begroting , ondanks de daling van het beschikbare aantal SE, voor de komende jaren een stabiel beeld zien. Vanaf 2021 is geen sprake meer van de jaarlijkse korting van € 500 per SE op de Rijkssubsidie. Hierdoor zal het RWA resultaat per SE minder hard dalen en vervolgens verbeteren als gevolg van de daling van het aantal Sw-medewerkers. De uiteindelijk verdeling van de beschikbare Rijkssubsidie, een lumpsum-bedrag, kan ook de komende jaren afwijkingen ten opzichte van de begroting veroorzaken. Het uiteindelijke effect wordt bepaald door de landelijke uitstroomcijfers. In de meicirculaire 2022 wordt de actuele stand van zaken gepubliceerd. Gemeentelijke bijdrage De verdeling van de Rijkssubsidie vindt plaats op basis van de betalende gemeente. Dit betekent dat bij de verdeling van de subsidie bepalend is welk Sw-bedrijf het salaris van de medewerker betaalt. Financiële risico's In de Jaarrekening RWA 2020 is teruggekeken op de risico’s die voor 2020 waren voorzien. De genoemde risico's zijn ingeschat op hoofdzakelijk laag en in één geval midden. Er zijn geen bijzonderheden te vermelden en de conclusie is dat de risico's juist zijn ingeschat. Het is van belang een goed inzicht te hebben in mogelijke risico’s voor de organisatie.

Om de stabiliteit in het resultaat te verbeteren en de sociale doelstellingen nu en op lange termijn te behalen. De beschreven risico’s zijn sedert een aantal jaren van toepassing op zowel RWA als Amfors. Gezien de huidige koers zijn dit ook risico’s zich de komende jaren zouden kunnen voordoen. Daar waar de risico’s beïnvloedbaar zijn heeft RWA/Amfors de bedrijfsvoering zo ingericht dat de kans dat ze zich voordoen zo klein mogelijk wordt gehouden. Voor de niet of nauwelijks te beïnvloeden risico’s die met name in het domein van de Rijksoverheid liggen vindt continu lobby vanuit de branchevereniging Cedris en de VNG plaats. Algemene risico's COVID-19 Er zijn door de Rijksoverheid verregaande maatregelen afgekondigd in het kader van de uitbraak van het Covid-19 virus. Deze uitbraak heeft een sterk effect op onze economie. Hoewel het gevolg van de maatregelen op dit moment moeilijk in te schatten is, kunnen wij stellen dat er momenteel geen twijfel bestaat over de continuïteit. De organisatie is op basis van de huidige ratio’s en financieringsmogelijkheden goed in staat de effecten van de economische ontwikkeling en de genomen maatregelen op te vangen binnen de bedrijfsvoering. Kosten, baten en dekking RWA resultaat Het RWA resultaat is het verschil tussen de rijksbijdrage en de loonkosten van Sw-medewerkers inclusief de overige kosten als vervoer, studie en Arbo.

In 2020 kwam het resultaat van RWA uit op € 4,8 miljoen negatief (begroot € 5,8 miljoen negatief), na boeking van € 1,3 miljoen bestemmingsreserve en vorming van € 0,5 miljoen algemene reserve. De totale rijksbijdrage, exclusief incidentele bijdrage, bedroeg € 23,6 miljoen (begroot € 23,3 miljoen). De totale kosten bedragen € 28,4 miljoen (begroot € 29,1 miljoen). De Rijksoverheid heeft de Sw-sector gecompenseerd voor de economische gevolgen van de COVID- 19 uitbraak. Voor RWA betekende dit een incidentele extra bijdrage van € 1,8 miljoen. Het RWA Bestuur heeft dit bedrag in haar vergadering van 3 december 2020 bestemd als reserve, waarvan € 1,3 miljoen als bestemmingsreserve is ingeboekt en € 0,5 miljoen aan algemene reserve wordt toegevoegd. Bijdrage Amfors en gemeentelijke bijdrage De Gemeentelijke Bijdrage over 2020 komt hiermee uit op € 2,736 miljoen, in de RWA Meerjarenbegroting 2020 – 2023 rekening was gehouden met een bedrag van € 3,719 miljoen. Daarmee is de Gemeentelijke Bijdrage €

4

Bijlagen: 269705 Jaarrekening en concept meerjarenbegroting 2022 - 2025 bijlage 1 Begeleidende brief bij aanbieding stukken 269705 Jaarrekening en concept meerjarenbegroting 2022 - 2025 bijlage 2 RWA Jaarverslag 2020 269705 Jaarrekening en concept meerjarenbegroting 2022 - 2025 bijlage 3 Jaarrekening Amfors Holding 2020 269705 Jaarrekening en concept meerjarenbegroting 2022 - 2025 bijlage 4 Concept RWA meerjarenbegroting 2022 - 2025 269705 Jaarrekening en concept meerjarenbegroting 2022 - 2025 bijlage 5 Reactiebrief

6