230921 Plan van aanpak Brede SPUK 2023-2026 (855050)

inlichtingen bij

Marjanne Roël

Aan de raadsleden en steunfractieleden van de gemeente Baarn

doorkiesnummer uw kenmerk ons kenmerk

848311 / 855050

datum

21 september 2023

portefeuillehouder(s)

Wethouder De Vries

onderwerp

Plan van aanpak Brede SPUK 2023-2026

Geachte leden van de raad en steunfractieleden, Afgelopen jaren is er steeds meer aandacht voor gezondheid en welzijn, zowel landelijk als op onze Baarnse agenda. Zo wordt er o.a. uitvoering geven aan de Nota Baarn Vitaal (2021-2024), het lokaal Sportakkoord (herijking 2023) en het lokaal Preventieakkoord (2021-2023). Positieve Gezondheid hebben we als basis in onze uitvoering omarmd. Er zijn inmiddels veel mooie en succesvolle interventies in uitvoering, zoals bijvoorbeeld Eén tegen eenzaamheid, B-Slim en de inzet van armoederegisseurs. Komende jaren willen wij inzetten op een meer samenhangende aanpak. Om te komen tot een meer samenhangende en effectieve aanpak is landelijk het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) opgesteld met als algemene doelstellig ‘Een gezonde generatie in 2040’. Het GALA is een landelijk akkoord getekend door VWS, de vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), Zorgverzekeraars Nederland (ZN) en GGD GHOR Nederland. In het akkoord is afgesproken hoe we in 2040 een gezonde generatie bereiken met weerbare gezonde mensen die opgroeien, leven, werken en wonen in een sociaal en fysiek gezonde leefomgeving. Vanuit de Brede SPUK regeling zijn er financiële middelen beschikbaar om de in het GALA en het Sportakkoord II beschreven doelen te kunnen uitvoeren in onze gemeente en de afspraken na te komen.

Gemeenten die in aanmerking willen komen voor deze regeling, moeten aan een aantal voorwaarden voldoen. Eén van de voorwaarden is het opstellen en indienen van een plan van aanpak voor de periode 2024-2026. Het college heeft het plan van aanpak vastgesteld waarmee de financiële middelen kunnen worden aangevraagd. In deze raadinformatiebrief geven wij een korte toelichting op het Brede SPUK Plan van aanpak. Tevens treft u als bijlage de presentatie aan welke tijdens de college informatieavond 5 september jl. is gedeeld.

1

Het plan van aanpak Brede SPUK beschrijft wat wij al doen in onze gemeente op het gebied van gezondheid, welke trends wij zien, wat wij willen bereiken en welke (aanvullende) interventies op het gebied van gezond en actief leven ingezet kunnen worden. Gezondheidsthema's zijn bijvoorbeeld eenzaamheid, sport en bewegen, fysieke en mentale gezondheid, gezond ouder worden. Daarbij wordt voortborduurt op reeds bestaande interventies en verwezen naar bestaande uitvoeringsplannen. De conclusie is dat er veel gebeurt in Baarn, de genoemde thema's zijn niet nieuw. Komende jaren is de opgave (en kans) om (nog) meer vanuit verbinding op de diverse thema’s doelmatiger aan de slag te gaan met gezondheid en werken wij aan een meer samenhangende aanpak. Bijvoorbeeld door bewegen, stress, voeding en mentale fitheid met elkaar te combineren in een passend aanbod en vernieuwende ideeën ruimte te geven. De regeling ondersteunt het proces naar een gezonde samenleving wat reeds is ingezet in onze gemeente. Vanuit de uitgangspunten van Positieve gezondheid en met de middelen vanuit de Brede SPUK regeling willen we komende jaren inzetten op een meer samenhangende aanpak in het bevorderen van een gezonde leefstijl en een gezonde leefomgeving met als doel een gezonde Baarnse samenleving.

Dit daagt ons ook uit om (nog meer) vanuit de inwoner te denken, wijk- en buurtgericht te gaan werken: • Wat vragen de inwoners van Baarn? Hoe benut je de eigen mogelijkheden, het netwerk rondom en de wijk en hoe verleid je de Baarnaar tot gezond gedrag? • Er is een groep die niet bereikt wil worden, of lastig bereikbaar is, maar misschien wel iets wil veranderen. Hoe haken we die naar mogelijkheden aan? • In de realisatie voor een integrale aanpak is een wendbare organisatie nodig die flexibel inspeelt op de veranderingen in de samenleving. Welke processen kunnen wij efficiënter inrichten? • Hoe brengen we vraag en lokale kansrijke initiatieven en aanbod slim bij elkaar in onze gemeente? • Hoe kunnen we aansluiten bij de regionale samenwerking, ten gunste van de gezondheid van onze inwoners? Bestaande akkoorden, (evaluatie van) beleid, onderzoeken en uitvoeringsplannen zijn in het opstellen van het plan van aanpak meegenomen, tezamen met het regiobeeld vanuit onder andere de GGDrU en de bespreking met onder andere de Adviesraad Sociaal domein. Dat heeft geleid tot aanscherpingen en focus op de 'Baarn Vitaal agenda', zoals meer activiteiten en voorzieningen voor onze jeugd en jongvolwassenen. De beschikbare gelden zijn ondersteunend aan lopende en reeds ingezette initiatieven, ook bieden de middelen de kans om komende jaren impulsen te geven aan vernieuwende ideeën.

Vanzelfsprekend worden de bevindingen van nu meegenomen in de ontwikkeling en uitvoering van beleid komende jaren, zoals bijvoorbeeld de ontwikkeling en uitvoering van Jeugdagenda en de herijking van de nota Baarn Vitaal in 2024.

2

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Baarn,

A. van Wijk locosecretaris

M.R. Veldhuizen locoburgemeester

Bijlagen: 848311_PresentatieBredeSPUKCollegeinformatieavond

3

Brede SPUK – Iedereen mee in Vitaal Baarn

Welkom! • Algemeen: trends en ontwikkelingen • Wat is GALA/ IZA/ Brede SPUK en waarom? • Het Brede SPUK Plan van aanpak • Vooruitblik • Hoe gaan we gaan de slag • Wie gaan er aan de slag • Samenhang in beleid

Wat is vitaliteit?

Trends en ontwikkelingen Positieve Gezondheid Preventie (en de bekostiging ervan) Samenhang in denken (inhoud)

Gemeente steeds meer ‘zorgtaken’ Samenwerking voorveld Samenhang in denken en doen (actie)

Sturing & Financiering – ‘SPUKS’ Gerichte focus Specifiek focus op uitvoering beleid

Trends en ontwikkelingen – ‘SPUKS’ Wat en waarom zijn ‘SPUKs’ Gemeenten en provincies kunnen extra geld krijgen om bepaald beleid van de Rijksoverheid uit te voeren. Dit zijn SPecifieke UitKeringen. Voorbeelden • Specifieke uitkering preventieve aanpak tegen ondermijning • Kinderopvangstoeslagen affaire • Duurzaamheid • Lokale aanpak isolatie • Brede SPUK Hoe werkt het? 1. Aanvraag door gemeente 2. Plan van aanpak - wat en hoe 3. Beoordeling (dmv beoordelingskader) 4. Monitoring 5. Verantwoording

Hoe zit het nou met ….GALA, brede SPUK en IZA? Het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) heeft als doel een gezonde generatie in 2040. Met weerbare, gezonde inwoners die kunnen opgroeien, leven, werken en wonen in een gezonde leefomgeving. Waarin sprake is van een sterke sociale basis. Dit akkoord richt zich vooral op preventie van zorg, door een gezonde bevolking. Het Integraal Zorgakkoord (IZA) heeft als doel de zorg voor de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te houden. Met de nadruk op passende zorg op de juiste plek. Dit akkoord is vooral gericht op de zorgsector zelf. De Brede SPUK-regeling zijn de financiële middelen om de doelen van het GALA akkoord uit te voeren en bundelt geldstromen die zich richten op het stimuleren van gezondheid, sport en bewegen, preventie en het versterken van de sociale basis (15 thema’s).

Het Brede SPUK plan Doelen GALA

Gezonde generatie in 2040

PvA op 15 thema’s = Brede SPUK Plan ‘24- ’26 Huidige situatie, kansen, doelen, uitvoering/ monitoring

I Sport bewegen en Cultuur Sportakkoord I Brede Regeling Combinatiefuncties II Gezondheid & Sociale Basis Terugdringen gezondheidsachterstanden Kansrijke Start Mentale Gezondheid Aanpak overgewicht en obesitas Valpreventie Leefomgeving Opgroeien in een kansrijke omgeving (middelengebruik) & Vroegsignalering alcoholproblematiek Versterken sociale basis Mantelzorg Eenzaamheid Welzijn op recept III Ondersteunende middelen Kennis en adviesfunctie GGD I Coördinatiekosten preventie

Meten & Weten Cijfers en dialoog

o.a. GALA Monitor, evaluatiegesprekken Koppeling P&C cyclus

INPUT Plan: burgerpeiling ‘22, GGD, Adviesraad sociaal domein, stakeholders, evaluatie, bestaande nota’s en akkoorden, etc)

De Financiën 2023 € 16.199 € 111.524 € 24.921

2024 € 16.199 € 111.522 € 24.921

2025 € 16.199 € 111.522 € 24.921

2026 € 12.455 € 107.736 € 24.910

Kansrijke start Mentale gezondheid Aanpak overgewicht en obesitas

€ 18.691 € 8.723 € 21.806

€ 19.937 € 6.230 € 21.806

€ 19.937 € 6.230 € 21.806

€ 24.910 €0 €0

Valpreventie Leefomgeving OKO & vroegsignalering alcoholproblematiek

€ 64.173 € 12.461 € 3.115

€ 59.187 € 12.461 € 3.115

€ 59.187 € 12.461 € 3.115

€ 61.030 €0 €0

Versterken sociale basis

€ 45.482

€ 44.858

€ 44.858

€ 33.629

Mantelzorg Een tegen eenzaamheid

€ 12.461 € 12.461

€ 12.461 € 12.461

€ 12.461 € 9.968

€ 11.210 €0

Welzijn op recept Versterking kennis en adviesfunctie GGD

€ 6.853 € 3.115

€ 11.837 € 3.115

€ 14.330 € 3.115

€ 16.814 €0

Coördinatiekosten regionale aanpak preventie

€ 11.090

€ 9.096

€ 9.096

€0

€ 373.075

€ 369.206

€ 369.206

€ 292.694

Lokaal Sportakkoord BRC regeling Terugdringen gezondheidsachterstanden

Voortgang en monitoring Data (o.a.) GALA Dashboard Waar staat je gemeente.nl Data sociaal domein GGd monitoren Dialoog & verhalen Samenwerkings- & resultaatafspraken PIT Baarn, Lokaal team Onderwijs Inwoners .. Samenhang in beleid In 2024 – herijking nota Vitaal Baarn Jeugdagenda Ruimte voor frisse en vernieuwende aanpak

Van wie is het?

• Van iedereen! • Verbinden • Lokaal en regionaal • Intern en extern

Integrale en samenhangende aanpak – I

Integrale en samenhangende aanpak II – 4 pijlers 1. Educatie & Voorlichting 2. Signalering & Ondersteuning 3. Omgeving 4. Regelgeving & Handhaving Dementievriendelijke leefomgeving

Cultuur & Gezondheid Valpreventie en leefomgeving

Ontmoeting en eenzaamheid Bewegen

Inclusie

Zijn er nog vragen?