230621 Verslag Debat in de Raad 21 juni 2023

Gemeente Baarn Bijeenkomst “Debat in de Raad” Verslag van de openbare bijeenkomst, gehouden op woensdag 21 juni 2023 in de raadszaal van het gemeentehuis

Voorzitter:

de heer W.J.L. Genuit

Griffier:

mevrouw C. Heusingveld

Aanwezig:

de heer J.J.G. Bosman (GL), de heer V.A. Brinkman-Koopal (PvdA), mevrouw S. Bruijstens (PvdA), de heer R.M. Bruins (CU), mevrouw M.L. Deurloo (VoorBaarn), de heer M.J.P.M. van der Donk (CDA), de heer M.A.C. van Grinsven (VoorBaarn), de heer H.J. van Hardeveld (CDA), de heer J.M. Jonkers (VVD), mevrouw M.J. Koenders-van de Vrugt (VoorBaarn), de heer M.R. Korkmaz (VoorBaarn), de heer J.C.A. van Loon (50PLUS), de heer A.F.M. van der Linden (PvdA), mevrouw A.M. Martens (VVD), mevrouw S.H.B. Oortman Gerlingsvan Hal (VVD), de heer A.P. van der Padt (VVD), de heer R.M.N. Schouten (VoorBaarn), mevrouw J.A.M. Sluijs (GL), de heer A.R. Stolk (VVD), mevrouw C.J. Struijk-Cramer (D66) en de heer R. van Wijk (CDA)

Overige aanwezigen:

de heer M. Eijbaard (wethouder), de heer H.B. Prakke (wethouder), jhr. M.A. Röell (burgemeester), de heer M.R. Veldhuizen (wethouder) en de heer S. de Vries (wethouder)

1.

Opening, vaststelling agenda en mededelingen

De VOORZITTER heet iedereen om 20.00 uur van harte welkom. Vanavond is het in zoverre een bijzondere vergadering dat de perspectiefnota wordt besproken en dat de fracties de gelegenheid hebben om hun algemene beschouwingen uit te spreken. Er wordt mee ingestemd dat geen technische vragen kunnen worden gesteld. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. De heer Bruins zal wat later komen. 2. Vaststellen verslag van Debat in de Raad van 17 mei 2023 Het verslag wordt ongewijzigd vastgesteld. 3. Jaarstukken gemeente Baarn 2022 (726296) De VOORZITTER memoreert dat de auditcommissie gisteren bij elkaar is geweest om te spreken over onder andere de jaarrekening en het accountantsverslag. Daarom eerst het woord aan de voorzitter van de auditcommissie, de heer Stolk. De heer STOLK hoopte dat vanavond zou kunnen worden gemeld dat de accountant een goedkeurende verklaring had afgegeven over de jaarrekening 2022 maar helaas is de eindcontrole van 1

de jaarrekening nog niet afgerond. Een van de oorzaken voor de vertraging is de verplichte uitgebreide controle op de Sisa-regelingen. Met die regelingen kan de gemeente extra geld krijgen om specifiek beleid van de rijksoverheid uit te voeren. Dat zijn specifieke uitkeringen en de verantwoording over deze bestedingen gaat voorlopig via een Sisa-systematiek. Bijna elke regeling heeft een andere en ingewikkelde wijze van controleren. In 2019 had de gemeente 9 van dit soort regelingen en voor het jaar 2022 zijn dat er 27. De controle hiervan kost heel veel extra tijd en dat brengt waarschijnlijk ook meer kosten met zich mee maar daar wordt na de afronding van het geheel nog eens goed over gesproken. De accountant heeft aangegeven zijn uiterste best te doen om uiterlijk 3 juli de accountantsverklaring gereed te hebben. Wel heeft de accountant aangegeven dat alles wat tot nu toe is gecontroleerd geen aanleiding geeft om niet te komen tot een goedkeurende verklaring. De auditcommissie had graag gezien dat alles op tijd was afgerond maar het is elk jaar in juni een gevecht tegen de klok om de accountantsverklaring op tijd binnen te krijgen. De heer VAN LOON zegt dat Baarn positief kan zijn over het positieve resultaat. Na de zomer zijn ideeën opgehaald bij de bewoners middels een enquête. Het participatietraject heeft veel reacties, ontmoetingen en gesprekken opgeleverd.

De verwerking ervan zal nog wel even duren maar de inwoners willen zien dat er wat mee gaat gebeuren. Het vertrouwen in de politiek is nog nooit zo laag geweest en daarom moet dit heel serieus worden genomen. Mevrouw STRUIJK merkt op dat de gemeente ook in 2022 nog met corona te maken had maar gelukkig zijn in de eerste helft van 2022 alle maatregelen ingetrokken. Soms is de reden van het positieve resultaat dat niet is gedaan wat de gemeente zich had voorgenomen zoals verkeer en groenvoorzieningen maar personele capaciteit is de bottleneck. Gelukkig doet de gemeente er alles aan om hierin bij te sturen en ondanks de vele ziektegevallen en het verloop is toch heel veel werk verzet. In 2022 zijn de eerste stappen gezet om uitvoering te geven aan het coalitieakkoord, bijvoorbeeld door het uitgebreide participatietraject van het college. De fractie zal instemmen met het voorliggende raadsvoorstel. De heer VAN DER DONK bedankt de wethouder voor het werk aan de stukken en de ambtenaren voor het werk dat het afgelopen jaar is verzet. De heer VAN DER LINDEN constateert dat de jaarrekening sluit met een positief resultaat van 2,5% van de omzet en er zullen ondernemingen zijn die hiermee niet ontevreden zijn. Positief is het verder teruglopen van het ziekteverzuimpercentage van 5,8 naar 5,5 zodat de trend van de afgelopen jaren zich doorzet.

Nu moet worden gegaan naar het streefcijfer van 4%. Het vorige college heeft een uitstekende aanzet gegeven voor het oplossen van het dossier Laanplein en het huidige college heeft een en ander keurig afgehecht. De algemene reserve stijgt nu naar bijna 20 miljoen oftewel het dubbele van het door de raad opgelegde minimum van 10 miljoen euro. Een bron van zorg is nog steeds het grote verloop onder het personeel. Enerzijds geeft het verlies aan kennis en ervaring maar nieuw personeel brengt ook nieuwe inzichten en dat kan na een goede inwerkperiode alleen maar positief zijn. Bijna 30% van het personeelsbestand is vervangen en het is een topprestatie om in zo’n korte termijn in de huidige arbeidsmarkt een en ander te realiseren. De PvdA zal instemmen met de jaarrekening maar gezien het belang van de jaarrekening en de grote inspanning van de organisatie om dit stuk aan de raad te kunnen presenteren is dit een bespreekstuk bij Besluit in de Raad. De heer BOSMAN verwacht voluit te kunnen instemmen met de jaarstukken.

2

De heer STOLK zegt dat de vragen die de fractie heeft gesteld over de RMN eigenlijk nog meer vragen oproepen. Die zullen nog een keer schriftelijk worden gesteld. De heer KORKMAZ merkt op dat het behaalde resultaat niet positief is omdat een aantal maatschappelijke doelen niet zijn behaald. Het heeft zowel direct als indirect effect op de inwoners zoals het minder besteden aan verkeer, vervoer en Wmo en indirect is aan de verzorging van de straat en de straatverlichting ook minder uitgegeven. Projecten die dit jaar of volgende jaren zullen worden uitgevoerd zullen duurder worden dan voorheen was begroot. De gelden die vanuit het Rijk worden ontvangen worden ook minder. Daarom moet het college de aanstaande begroting reëel begroten en de inflatiepercentages die nu al bekend zijn dienen te worden meegenomen voor de komende jaren. De 3,2 miljoen is een extra buffer die de gemeente echt nodig zal hebben voor de komende zware jaren want het ravijnjaar is in zicht. De meicirculaire is niet positief uitgevallen en daarom is het anticiperen op de huidige gegevens het beste. Van 2019-2022 werd subsidie verleend aan de Stichting Natuur en milieucentrum Groene Inval en in 2023 valt deze stichting onder het beleidsdoel Cultuur. Waarom heeft er een verandering plaatsgevonden tussen de beleidsdoelen? Vooralsnog kan de fractie instemmen met de jaarrekening.

De heer BRUINS geeft aan dat de fractie kan instemmen met de jaarrekening. Wethouder PRAKKE legt uit dat de subsidie voor de Groene Inval onder jeugd moet staan maar dit kon technisch niet omdat het bij de toekenning onder cultuur stond. Conclusie: De VOORZITTER concludeert dat het voorstel als bespreekstuk naar de raad gaat. 4. Algemene beschouwingen en Vaststellen perspectiefnota 2024 (735566) De VOORZITTER stelt voor dat na elke algemene beschouwing van een fractie even een rondje wordt gehouden met inventarisatie van de debatpunten. Hiermee wordt ingestemd. Per debatpunt is er één woordvoerder per fractie. Ook hiermee wordt ingestemd. De heer VAN DER PADT spreekt namens zijn fractie de algemene beschouwingen uit: Geen daden, maar woorden. Geacht college, collega-raadsleden, publiek en iedereen die ons volgt via livestream. Voetbalfans denken misschien dat mijn aanhef, geen daden maar woorden, niet juist was, maar de aanhef kan niet treffender als wij terugblikken op het eerste jaar van dit college. Bij de algemene beschouwingen in oktober is het woord potverteren al meerdere malen onder de aandacht gebracht. Dit woord is helaas waarheid gebleken als we de jaarstukken van 2022 bekijken. Wij overschrijden de algemene kosten met € 1,1 miljoen en dat wordt verklaard met “noodzakelijke inhuur”. Dat halen we wel weer even uit de algemene reserve, want dit is iets eenmaligs.

Een betere definitie van potverteren is er eigenlijk niet. En dan de woorden “duurzaam financieel beleid”, die regelmatig terugkomen in de jaarstukken 2022. Wat is er duurzaam aan dit beleid als Baarn de komende jaren de algemene reserve opsoupeert, en van 18 naar 12 miljoen laat krimpen, dus 6 miljoen van onze reserves verspilt, om vervolgens nu al aan te geven, dat we aan het einde van deze coalitie tekorten gaan krijgen, juist als de zogenaamde financiële ravijnjaren, vanaf 2026, moeten beginnen. Zo kunnen we allemaal beleid maken voorzitter: we maken alles op, en daarna zien we wel weer.

3

Als deze 6 miljoen van de algemene reserves dan gebruikt zou worden voor échte investeringen, dan valt er wat voor te zeggen. Maar als we de beleidsindicatoren Economie zien, snelgroeiende bedrijven ver onder landelijk gemiddelde, oprichting nieuwe bedrijven ver onder het landelijk gemiddelde en opgeheven bedrijven ver boven gemiddelde. Dan wordt er niet geïnvesteerd in een gezonde financiële toekomst voor Baarn. Hoe kunnen we afgelopen jaar wel kenschetsen. Ik zei het al, geen daden maar woorden. Participatie, inclusie, burgerberaad, ik heb ze nog nooit zo vaak voorbij horen komen als afgelopen jaar. Mooie woorden, maar als daar geen daadwerkelijke daden uit voortkomen, dan verliezen onze inwoners snel het vertrouwen…… Maar participeren als de beste. Met als mooiste uitkomst het project Van Galenlaan, liefst 29 kantjes participatieverslag, 3 bewonersavonden met als eindresultaat een zichtbaar geïrriteerde, om niet te zeggen boze wethouder, met nog bozere omwonenden/inwoners tijdens de raadsavond. Als dat participeren is…….. Voorzitter, genoeg over afgelopen jaar, en laten we naar de toekomst kijken. Afgelopen weken hebben wij zitten werken aan deze algemene beschouwingen. Ik zou om het interview in de Gooi en Eemlander met dhr. Schouten heen kunnen draaien. Maar de gedane uitspraken door dhr.

Schouten waren toch zodanig, dat ik eigenlijk denk: waarom deze algemene beschouwingen nog? Dat er de heer Schouten in zijn eigen coalitiepartners aanvalt is nog tot daaraan toe maar de rechtstreekse aanval op onze hardwerkende ambtenaren die aldus de heer Schouten de baas zijn en veranderingen tegenhouden, dat vindt de VVD echt niet kunnen. Deze coalitie doet op dit moment denken aan een stel in echtscheiding. Misschien kijken ze elkaar nog één keer verliefd aan, en maken ze het, na een wilde avond, nog een keertje goed. Maar het is eigenlijk wachten op de scheidingspapieren. VVD is al jaren stabiel en consistent geweest, en heeft al haar coalitie-termijnen uitgediend. Daar is een gemeente, inclusief al haar inwoners, bij gebaat. Rust en koersvast beleid, een vereiste, ook voor onze gemeente. Voorzitter, focus op uitvoering, aldus de voorpagina van de perspectiefnota. Zou mijn aanhef, geen daden maar woorden, dan al bekend zijn geweest bij het college? Veel woorden, bijna geen daden. Je zou het hopen, maar als wij dan het jaarverslag of perspectiefnota lezen, dan zinkt de moed weer een beetje in de schoenen. Ik heb het even geteld, maar liefst 82 keer het woord participatie, 16 keer het woord inclusie. Maar het woord armoedebeleid komt slechts 2 keer voor, of economie en stimuleren 8 keer.

Dat laat zien dat wij wederom een jaar zullen gaan krijgen zonder daden maar met veel woorden. Onze inwoners willen gewoon simpel vergunningenafgifte op tijd en snel, simpel handhaven op niet fietsen in de Laanstraat, simpel indicatoren op economisch beleid stimuleren, eventueel extra BOA’s voor de veiligheid in zowel Lage Vuursche als het Cantonspark, groenvoorziening netjes voor elkaar hebben. Dat is waar onze inwoners behoefte aan hebben. Voorzitter, investeringen in onderwijs of aantrekken van extra leerkrachten zullen wij blijven aanmoedigen. Onderwijs is en blijft de toekomst van en voor ons allen. Tevens blijft VVD aandacht vragen voor sport en de mogelijkheden voor eenieder om actief te kunnen sporten. Sporten is gezond en brengt sociale contacten met zich mee. Wij zullen aandacht blijven vragen voor een actief sportbeleid en mogelijkheden voor alle inwoners, jong en oud, om actief te kunnen sporten. Waarom benadrukken wij dit net als vorig jaar? Omdat het woord participatie 82 keer voorkomt, het woord sport 3 keer. Blijkbaar is dit punt snel afgegleden in de aandachtskalender van het huidige college, wat VVD ten zeerste betreurt. Vorig jaar was de VVD nog verheugd dat de coalitie aangaf veel voor de ondernemers te willen doen onder de noemer verbetering ondernemersklimaat.

Gezien de indicatoren in de jaarstukken, oftewel op alle fronten een verslechtering houden wij ons hart vast. Temeer daar er in de perspectiefnota werkelijk op geen enkele manier wordt ingegaan hoe wij onze lokale ondernemers gaan stimuleren, aantrekken of helpen.

4

Doorgaand op ondernemerschap kijkt VVD naar de Speeldoos, waar een ondernemend bestuur en medewerkers een mooi theater draaiende houdt, met een afwisselende programmering. Helaas heeft dit college vakkundig enig toekomstperspectief weggenomen en laat het de Speeldoos in het ongewisse. Een ongefundeerde 4,5mln in de begroting opnemen brengt onzekerheid voor de Speeldoos, en indirect ook aan Lokaal-O en diverse andere welzijnsinstellingen qua huisvesting. Voorzitter, nu we het over huisvesting hebben. Het woord wonen kwam in elk verkiezingsprogramma terug. Waar we zouden gaan bouwen, hoeveel, alles was concreet. Er werd zelfs gesteld, en ik citeer uit het coalitieakkoord “wij gaan de regierol nemen om te zorgen dat er woningen komen”. Ach, had die uitspraak maar niet gedaan. 1 jaar verder, niets hierover meer in de perspectiefnota. Geen nieuwe initiatieven, geen nieuwe projecten. Nul nieuwe plannen opgenomen in de perspectiefnota. De opgeleverde en onlangs gestarte projecten komen immers nog uit de vorige raadsperiode. Hoe gaan we veel bijbouwen, hoe gaan we Baarnse Zoom voor elkaar krijgen om al onze inwoners op de jarenlange wachtlijsten te helpen. Als VVD zullen wij elke nieuwe woning toejuichen, inbreidingslocatie, stapelen, Baarnsche zoom, met of zonder participatie. Hopelijk hebben wij het mis, en zal komend jaar een jaar van veel daden en weinig woorden worden.

Zal komend jaar een jaar worden dat dit college doet wat het beloofd heeft, woningen bouwen en de regierol nemen, ondernemers helpen en ondersteunen, met een oplossing te komen voor Speeldoos, Lokaal-O enz. We kunnen 82 keer het woord participatie gebruiken in de voorliggende documenten, maar praatjes vullen geen gaatjes. VVD roept het college en coalitie op de mouwen op te stropen en te doen wat zij beloofd hebben in hun ongekwantificeerde coalitieprogramma. Jaartje warmdraaien prima, maar nu moet er geleverd gaan worden. En, echt als allerlaatste afsluiting, vandaag geven wij allemaal met de algemene beschouwingen onze kijk op het huidige college. Maar we denken er ook een beetje bij, herinnerend aan het interview van dhr. Schouten in de Gooi en Eemlander: doen deze algemene beschouwingen er nog toe? VVD heeft de volgende vragen aan het college: - Hoe ziet het college de term opleidingsgemeente? Wat denkt men hieraan te doen, hoe medewerkers vast te houden, voordat een “duurbetaalde interne” opleiding en dus ervaring weer vertrekt.

- Gezien de voorspelde tekorten en het leegtrekken van de algemene reserves, waar de financiële ravijnjaren nog moeten komen, waar denkt het college te gaan bezuinigen? Wanneer is besloten dat € 4mln voor de Speeldoos uitgetrokken zou worden? - Wat gaat er mis als 20k per jaar voor de inclusie-agenda niet wordt opgenomen? - Slimmer inkopen, uitbreiding 1 fte. Dit is een management populaire oplossing, die zelden tot beter inkopen leidt. Graag horen wij op welke terreinen er dan beter of slimmer ingekocht kan gaan worden? Waar doen we het nu niet slim? De heer SCHOUTEN spreekt namens zijn fractie de algemene beschouwingen uit. Geacht college, geachte gemeenteraad, geachte ambtelijke organisatie, maar bovenal zeer geachte inwoners van Baarn! In 2018 sprak ik mijn eerste algemene beschouwingen uit namens VoorBaarn, in dat jaar mochten wij het spits afbijten, omdat we de grootste oppositiepartij waren. Het was voor het eerst dat ik een citaat uit de muziek gebruikte, namelijk eentje van mijn muzikale held Ramses Shaffy “Wie geen dromen heeft, heeft evenmin een werkelijkheid”. Vorig jaar citeerde ik een aantal keer uit de poëtische werken van De Dijk, waarvan “Kan ik iets voor je doen? Kan ik iets voor je zijn?” het dichts bij mij en VoorBaarn past.

Niet zo verwonderlijk dus dat bij de voorbereiding van deze algemene beschouwingen ik weer nadacht over een muzikaal citaat en ik kwam weer uit bij de onvolprezen Ramses Shaffy en dit keer samen met Liesbeth List “Het gras zal altijd groener zijn Aan de andere kant van de heuvels”. Het perspectief wat geboden wordt, is helaas minder idyllisch en de boodschap zeker niet, want een flinke OZB stijging, uiteraard de onvermijdelijke en jaarlijks terugkerende verhoging van de

5

afvalstoffenheffing en dan nog maar te zwijgen over het naderende financiële ravijnjaar. Je zou er zuur van worden, maar dat past niet bij deze lokale partij, daar hadden we ooit een andere voor. Het worden dus zware jaren en daarom heeft VoorBaarn besloten dit jaar geen enkele motie in te dienen, noch een motie te steunen die geen direct positief gevolg heeft voor Baarn. Daarnaast zijn onze moties die wij bij de vorige algemene beschouwingen hebben ingediend nog niet allemaal uitgevoerd. Maar, 1 daarvan gaan we voorlopig zelf fixen, door middel van het lanceren van VoorBaarn Pakt Aan, via onze website, en speciaal gestarte social mediakanalen kunnen inwoners en ondernemers meldingen doen, vragen stellen, opmerkingen poneren, over de gemeente Baarn niet per se zijnde het instituut gemeente die wij dan als VoorBaarn op pakken of doorzetten naar Laanstraat 1. Wij gaan dit meldpunten noemen! Daarmee willen wij er als VoorBaarn nog meer zijn voor de inwoners, ondernemers en verenigingen van de gemeente Baarn. VoorBaarn pakt Aan! Gewoon een prettige ervaring met de gemeente horen we ook graag, er gaat meer dan genoeg wel goed! Heeft VoorBaarn dan verder geen wensen en/of dromen meer? Natuurlijk wel en we bruisen van de ideeën, maar wij gaan nadrukkelijker de samenwerking zoeken met inwoners en ondernemers. VoorBaarn pakt dus de handschoen op, soms letterlijk en graag samen met u.

Onze speerpunten blijven onveranderd, waarbij een van de belangrijkste accenten op wonen blijft liggen. We zijn blij dat steeds meer woningen gereed zijn en de eerste bewoners hun intrek nemen, veel staat nog in planning, zelfs woonprojecten die bijna niet door dreigde te gaan, dat is mooi nieuws, maar in plannen kan je nog niet wonen. We roepen het college dan ook op om vaart te zetten met projecten zoals het oude Montini terrein, waar de ontwikkelaar al begonnen had moeten zijn, anders kan de grond de verkoop weer in. Het doet ons als VoorBaarn pijn te lezen dat er flexwoningen in hallen staan te verkrotten en dat terwijl er veel vraag is, kan het college niet nog eens creatief kijken naar grond, zoals bijvoorbeeld de aangekochte grond bij de zoutopslag? De zorg blijft nog steeds een zorg, al heeft dat vooral te maken met het achterblijven van de benodigde financiële middelen vanuit Den Haag, om zodoende in Baarn goede zorg te blijven bieden. Het lokaal team lijkt de boel goed op orde te hebben en VoorBaarn juicht het toe dat er ook afspraken zijn gemaakt met lokale zorgaanbieders.

Punt van aandacht wat we het college mee willen geven, is de schijn van dat als je de weg weet of mondig genoeg bent de gewenste zorg geboden wordt, maar hoe zit het met de minder mondige groep hulpvragers? Om te genieten van kunst en cultuur is geld nodig dat weten we allemaal en dat is ook prima wat ons betreft, maar wij lezen ook dat het potje voor de culturele sector zo goed als opgesoupeerd is. Regelmatig wordt de culturele sector ingezet ter ondersteuning van andere belangrijke zaken, maar zou het dan niet logischer zijn om een dergelijk initiatief vanuit het betreffende domein te financieren? Wat voorheen door ons vaak werd aangestipt is “Communiceren kan je leren”, inmiddels in de moderne tijd komt daar wat VoorBaarn betreft “Participeren kan je leren” Dat geldt voor alle kanten van de participatie, waar de ene deelnemer denkt waarom doen ze niet wat ik heb aangedragen en luisteren ze niet? Dat heb ik overigens ook wel eens. Heeft de andere deelnemer een goede start gemaakt, maar ontbreekt soms de terugkoppeling of tussentijdse update naar die ene, of is de opdracht niet helder genoeg. Het college heeft een mooie eerste stap gezet. Ik ga afronden, maar niet eerder dan dat ik namens VoorBaarn, maar ik denk dat ik voor elke partij kan spreken, al die vrijwilligers wil bedanken voor het draaiende houden van ons mooie dorp.

Want, zonder hen geen sport, geen muziek op de Brink, geen gezellig kopje koffie in het verzorgingshuis, geen Historisch archief, geen festival, geen radio, geen Nederlandse les, geen avondvierdaagse. Zonder hen komt Baarn pas echt piepend en krakend tot stilstand! Zie dat tevens als oproep aan u beste inwoners van Baarn, want als er geen nieuwe vrijwilligers opstaan, zal er op termijn een hoop verdwijnen en daar kan de gemeente weinig tot niets aan doen. Daar ligt een verantwoording voor u. Als we het samen doen, worden we er allemaal een beetje gelukkiger van. 6

Dank voor uw aandacht! De heer VAN HARDEVELD spreekt namens zijn fractie de algemene beschouwingen uit. Voorzitter, dames en heren, Ons motto voor deze algemene beschouwingen is: “geen woorden, maar daden”. De Perspectiefnota heeft als ondertitel ‘Focus op uitvoering’, dus ook bij het college leeft kennelijk het besef dat er daden nodig zijn. Dat besef is er ook bij de leider van VoorBaarn, zo blijkt uit een interview afgelopen weekend in de Gooi en Eemlander. “De gemeente verzuipt in geneuzel”, aldus de fractievoorzitter, en zo raast hij een poosje verder, het college, zijn coalitiegenoten, de gemeenteraad en de ambtenaren ervan langs gevend. Inhoudelijk heeft hij wat ons betreft grotendeels gelijk, wij willen immers ook ‘geen woorden, maar daden’. Maar, …… de vraag of dit netjes en slim is daargelaten: de voorman van de grootste coalitiepartij is geen toeschouwer. Als voorman van de coalitie ben je verantwoordelijk voor de gang van zaken, zit je aan het stuur, en ben je dus mede-veroorzaker hiervan. Hier is slachtofferschap niet gepast, maar leiderschap vereist. Vorig jaar tijdens de Algemene Beschouwingen hadden wij als motto: “de roept-u-maar-democratie”. Letterlijk zeiden wij over het college en de coalitie: “men probeert de eigen visieverschillen, besluiteloosheid en het gebrek aan lef als bestuurlijke vernieuwing en democratie te verkopen”.

Onze oproep van vorig jaar herhaal ik graag, omdat deze zo mogelijk nòg actueler is geworden: “geef uzelf een schop onder de kont, durf zelf eens een besluit te nemen, toon lef”. Bij de grote enquête, die vorig jaar namens deze coalitie onder Baarnaars gehouden is, is gevraagd welke onderwerpen onze inwoners het belangrijkst vinden. Dit was de door de inwoners aangegeven volgorde van belangrijkheid: 1. Wonen 2. Leefomgeving 3. Veiligheid 4. Levendig centrum 5. Natuur Geen verrassend rijtje. Maar, als je de inwoners naar hun mening vraagt, dóe er dan ook iets mee. Van de CDA-fractie kunt u deze raadcyclus moties verwachten op alle vijf genoemde punten, om zo het college aan te zetten tot concrete actie. Terwijl de inwoners van Baarn verlangen naar het krijgen van een fatsoenlijke woning, vertelt de portefeuillehouder onlangs dat de aanbesteding voor de Baarnsche Zoom, de enige plek waar woningbouwvolume mogelijk is, nog niet eens is begonnen. Terwijl inwoners van Baarn willen dat hun straat en hun stoep fatsoenlijk begaanbaar worden, zijn projecten met betrekking tot de openbare ruimte een half jaar geleden door het college voor minimaal een jaar stilgelegd. Wel is het college druk met buurtcheques à vijf euro per huishouden, een inclusie-agenda, een burgerberaad en een inwonerforum. Goede bedoelingen, maar dit is ‘klein bier’ in verhouding tot de grote, belangrijkste thema’s.

‘Spielerei’, waar veel geld en veel ambtelijke capaciteit in wordt gestopt. Tal van dossiers worden op stapels gelegd en worden met veel vertraging of zelfs helemaal niet uitgevoerd. Dat heeft voor een deel met de ongelukkige prioriteiten van de gemeentepolitiek te maken. Dat heeft ook te maken met vacatures en met de kwetsbare omvang van onze gemeentelijke organisatie. Maar het is ook een gevolg van het feit dat gemeenten vanuit de Rijksoverheid steeds meer complexe taken toebedeeld krijgen en dat verlangd wordt een bijdrage te leveren aan het uitvoeren van regionale opgaven. Het gemeentelijk apparaat piept en kraakt in zijn voegen. Wij pleiten voor het laten uitvoeren van een bestuurskracht-onderzoek, waarbij aanbevelingen gedaan worden voor verschillende varianten van samenwerking met andere gemeenten. Over de financiën: De algemene reserve groeit. Dat lijkt goed nieuws, maar dat is het niet. De groei van de reserve is namelijk geen gevolg van scherp financieel beleid, maar van een gebrek aan executiekracht, het vermogen om slagvaardig te handelen. In de Perspectiefnota lezen we dat het college de noodzaak ziet voor een goed inzicht in de ontwikkelingen vanaf 2026, vanaf dat jaar is de begroting niet structureel sluitend. Maar we lezen 7

niets over hoe het college hiermee om wil gaan. Er wordt gestreefd naar een maximaal tekort in 2026 en 2027 van 5 ton. Er wordt wat gezegd over onbenutte belastingcapaciteit, wat over een businesscase informatica, maar vervolgens gaan we rustig verder met een opsomming van de kostenstijgingen en krijgen we een overzicht van alle beleid en besluiten die tot groei van bijna 1 miljoen structurele uitgaven in 2027 leidt. Na ons de zondvloed, zo lijkt het. Nog deze raadcyclus kunt u van ons verschillende moties verwachten, over de verschillende onderwerpen die door de inwoners van Baarn als belangrijkste thema’s aangeduid zijn. Met deze moties roepen wij het college op tot concrete daden. Als de wagen moeilijk in beweging te krijgen is, willen wij wel helpen duwen. Van het college en de coalitiepartijen verwachten wij dat zij over hun visieverschillen en hun besluiteloosheid heen stappen, dat zij lef en daadkracht tonen. Geen woorden, maar daden. De CDA-fractie wenst deze gemeenteraad, het college en de ambtelijke organisatie veel wijsheid en Gods zegen toe.

Vragen aan het college: 1) Kunt u, voor het einde van dit jaar, een realistisch financieel inzicht presenteren voor de komende jaren, de inwoners open en helder informeren dat er tekorten aankomen en daarbij duidelijke opties aangeven voor niet alleen belastingverhogingen maar ook kostenverlaging en scherpe beleidskeuzes? 2) Gezien de urgentie om taken en formatie goed op elkaar af te stemmen en goed zicht te hebben op de bedrijfsvoering zien wij de methodiek van ‘Zero Based Budgetting’ graag vanaf de begroting 2024 ingevoerd (i.p.v. 2025). Graag de reactie hierop van het college. De heer BOSMAN spreekt namens zijn fractie de algemene beschouwingen uit. Op de kop af een jaar geleden verrichtte GroenLinks in deze raadszaal samen met VoorBaarn, PvdA en D66 de aftrap voor een ambitieus project. Een project waarin we Baarnaars meer betrekken bij politiek en beleid. Waarin we werken aan een gemeente voor de gemeenschap. Mooie woorden die verwachtingen wekken bij onze kiezers. Dat betekent: hard werken. Aanjagen én geduld betrachten. En omgaan met de uitdagingen op je pad. Krankzinnige gasprijzen en een gierende inflatie die alles duurder maken. Een schreeuwend tekort aan mensen die het werk moeten doen. Missers uit het verleden die tijd en geld opeisen die je anders had willen besteden. Het vooruitzicht dat de bomen niet tot in de hemel blijven groeien.

Het leidt soms tot frustratie en ongeduld. Ook bij ons. Te midden van die uitdagingen is het het college gelukt het werkelijk in gesprek te gaan met mensen. Door ideeën uit de samenleving op te halen. Eén-op-één te sparren. Inwoners meer zeggenschap te geven over hun buurt en hun dorp. Met resultaat. We horen op straat dat de gemeente meer benaderbaar wordt. Tekenend is het enthousiasme waarmee het college een burgerberaad over duurzaamheid en een inwonerforum over de Brink aankondigt. Deskundigen houden ons voor dat het succes van burgerfora staat of valt met het commitment van de raad om de resultaten over te nemen. We vragen het college daarom om de raad nadrukkelijk mee te nemen bij de uitwerking van onderwerpen en vraagstelling. Soms lijkt het alsof de gemeente vooral praat en onderzoekt. Dat is een versimpeling. Ja, er is veel onderzocht. Maar dat is nodig als je zaken structureel anders wilt aanpakken. Als je niet alleen voor de quick fix gaat, maar ook voor duurzame verbetering. En nu, precies een jaar na dato naderen we een kantelpunt. Het punt waarop de veranderingen zichtbaar moeten gaan worden. “Focus op uitvoering” is het motto van de Perspectiefnota. Een terecht motto. Want onze opdrachtgever - de kiezer - vraagt om actie. De inbreng van GroenLinks in het coalitieakkoord rust op vijf speerpunten.

Er is al het nodige gerealiseerd, in gang gezet en in voorbereiding. Maar we hebben zeker nog wat wensen. Wonen.

8

Als coalitie hebben we een nieuwe Visie Wonen aangekondigd waarin de gemeente het heft in handen neemt om te zorgen voor de woningen die Baarn nodig heeft. Het roer moet écht om. Bijna iedere maand bespreken we in deze raad een bouwplan en bijna altijd gaat het om dure koopwoningen. Want die leveren het meeste op. Maar wat GroenLinks betreft is wonen is geen markt. Ruim 800 woningzoekenden in Baarn kopen niets voor de winstmarges van de ontwikkelaar. Die willen een betaalbaar dak boven hun hoofd. De nieuwe Visie Wonen komt dit najaar naar de raad. En we hebben al kunnen meekijken bij de voorbereidingen. Ik kan u zeggen: er gaat echt iets veranderen. We gaan ervoor zorgen dat we woningzoekenden sneller aan een betaalbare woning helpen. We zetten de boel in beweging. Met bouwen, verbouwen, ombouwen en splitsen. Met maatregelen tegen speculatie. En met strengere eisen aan ontwikkelaars. Zaken die rechtstreeks uit ons verkiezingsprogramma komen. Duurzaamheid. Er is geen twijfel mogelijk: we moeten vaart maken met de energietransitie. Het is jammer dat het Rijk lang heeft getreuzeld, want onze inwoners en ondernemers willen wel. En niet te vergeten onze woningbouwcorporatie. Loop of fiets maar eens een uurtje door Baarn en je ziet het. Dankzij de inzet van onze fractie kunnen eigenaren van monumenten en woningen in beschermd dorpsgezicht hun woning nu makkelijker verduurzamen.

Wat ons betreft doen we er nog een schepje bovenop. We komen daarom met een motie met het voorstel om te stoppen met het heffen van leges voor verduurzaming op deze panden. Want oude panden verduurzamen zet zoden aan de dijk. Echt grote klappen maken we pas als we woningen en gebouwen radicaal anders gaan verwarmen. Met de Warmtevisie heeft dit college een belangrijke hobbel genomen. Stapsgewijs gaan we van het gas af. In samenspraak met inwoners en ondernemers. Met oog voor nieuwe technieken. Wie weet verwarmen we straks een hele woonwijk met warmte uit de Eem. De ambtenaren die de energietransitie aansturen komen om in het werk. Daardoor gaat het allemaal minder snel dan onze fractie zou willen. We hebben behoefte aan een routekaart voor de verschillende projecten, zodat we als raad kunnen beslissen hoe we de komende jaren meters gaan maken. Samen met D66 werken we aan een motie op dit punt. Natuur en groen. De fractie van GroenLinks kan niet wachten op de beloofde gebiedsvisie voor het buitengebied. Wat die verrommelt snel. Denk aan de wildgroei aan hondenuitlaatterreinen of aan uitzwermende mountainbikers in de bossen. Is er al zicht op die gebiedsvisie? Ook het groen in het dorp verdient aandacht. Het zorgt voor een prettige leefomgeving, brengt mensen tot rust en zorgt voor verkoeling en het vasthouden van water.

Het vlot alleen nog niet zo met het vervangen van bomen die ooit zijn gekapt. Ook hier: gebrek aan personeel. We zijn blij dat het college dit weer gaat oppakken. Wat ons betreft zo snel mogelijk. En nu we het toch over bomen hebben: het vorige college heeft de kapvergunning voor bomen op kleinere percelen afgeschaft. De afspraak is om dat besluit terug te draaien, omdat juist de wijken met kleine tuinen flink zijn versteend. Kan het college vertellen wanneer we hier actie gaan zien? Bestaanszekerheid. Je Dit college heeft laten zien dat het oog heeft voor mensen die in de knel komen. Met een eerlijke verdeling van de energietoeslag van het Rijk en simpele verduurzamingsmaatregelen voor inwoners met een slecht geïsoleerde woning, waardoor hun energielasten meteen omlaaggingen. Armoede is een veelkoppig monster. Het afgelopen jaar heeft het college ervoor gezorgd dat allerlei organisaties in Baarn elkaar beter kunnen vinden, zodat zo vroeg mogelijk duidelijk wordt waar mensen in de problemen komen. Onze armoederegisseurs spelen daarin een cruciale rol. Het is goed om dat een keer te benadrukken. Gelijke kansen. GroenLinks wil opkomen voor inwoners die niet automatisch in beeld zijn. Inclusie betekent letterlijk: insluiting. Omarming. Je hoort erbij. Wie je ook bent.

9

We zijn blij dat dit college aandacht heeft voor de leefwereld van jongeren. Dat we niet óver, maar mét jongeren praten. En niet alleen over problemen, maar ook over mogelijkheden om in Baarn jong te zijn. Voorzieningen voor hen kunnen niet langer wachten. We kijken uit naar de inclusieagenda die dit najaar op stapel staat. Discriminatie voorkomen en onze inwoners gelukkiger maken is een investering waard. En we vragen om aandacht voor gelijke kansen in de openbare ruimte. Ooit is in de Mobiliteitsvisie beloofd om samen met Veilig Verkeer Nederland Baarn en de Stichting Gehandicaptenbelangen in kaart te brengen waar knelpunten ten aanzien van toegankelijkheid liggen. Beide organisaties bestaan inmiddels niet meer, maar de uitdaging ligt er nog steeds. We werken aan een motie om die opnieuw op te pakken. Ten slotte de vraag: hoe gaan we dat betalen? Want vanaf 2026 wordt het spannend. Dan gaat de Rijksuitkering aan de gemeenten flink omlaag en stevenen we af op een begrotingstekort. Het is goed dat het college volgend jaar al de stofkam door de begroting gaat halen. Dat helpt. Maar laten we ook eerlijk zijn: wellicht komen we ook voor een principiële keuze te staan. Bezuinigen of de lasten verhogen? Wij horen dat veel inwoners openstaan voor iets hogere lasten, mits ze daar iets voor terugzien in Baarn. Dat zal ook steeds ons uitgangspunt zijn.

Wat ons betreft rust er geen taboe op een toekomstige verhoging van de OZB. Want dat is de meest rechtvaardige inkomstenbron waarin de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen. Voorzitter, op de kop af een jaar geleden stapte de fractie van GroenLinks Baarn met volle overtuiging in deze coalitie. Een coalitie van verandering. Er is hard gewerkt en de komende tijd gaan de resultaten zien. Focus op uitvoering, met hier en daar wat accentverschillen. Wij gaan ervoor. De heer VAN LOON spreekt namens zijn fractie de algemene beschouwingen uit. Perspectiefnota 2024-2027 Algemene Beschouwingen 50PLUS. Laten we beginnen om te vermelden dat we als gemeente Baarn trots kunnen zijn over de financiële situatie waarin we verkeren. Een positief resultaat van 3,2 miljoen in 2022 die we aan de algemene reserve kunnen toevoegen. Natuurlijk erg fijn als je verwacht dat 2026 en 2027 financieel zware jaren worden. Na een jaar ervaring te hebben opgedaan in de Baarnse gemeenteraad zijn ons een aantal punten opgevallen en waar 50PLUS zich extra hard voor gaat inzetten. Woonvisie: Voor 50PLUS staat het bouwen van betaalbare huur- en koopwoningen met stip op een. Wonen is ook voor andere partijen een belangrijk speerpunt. We zien dat er langzaam maar zeker meer bouwprojecten komen, een goede zaak.

Wat op dit moment alleen triest en vervelend is, is dat het projecten zijn met weinig woningen en in een veel te hoge prijsklasse. Voor zowel ouderen als starters zijn deze niet te betalen en waar totaal geen behoefte aan is. Doordat het nu veelal minder dan tien huizen zijn geldt niet de zelfbewoningsplicht, antispeculatiebeding van 10 jaar en tot grote ergernis verdwijnen de meeste woningen niet naar Baarnaars maar naar de yuppen uit de Randstad, die trouwens ook alle huizen in de losse verkoop overbieden. Als dit zo door gaat is Baarn binnenkort Mokum aan de Eem. Tijdens de informatieavond over de nieuwe Woonvisie werd voor iedereen aanwezig heel duidelijk dat de nadruk voor het bouwen van woningen moet liggen op betaalbare huur en koopwoningen voor vooral senioren waardoor er eindelijk beweging gaat komen op de overspannen huizenmarkt. 50PLUS wil lef tonen en gaat vol in de aanval om te zorgen dat onze inwoners 100% voorrang gaan krijgen bij nieuwbouw, er een anti speculatiebeding van 10 jaar gaat gelden en natuurlijk een zelfbewoningsplicht om casinowoningen te voorkomen. Kunst en cultuur: De kosten van evenementen zijn sterk gestegen doordat de overheid steeds hogere eisen stelt op het gebied van openbare orde en veiligheid en door de algemene kostenstijging.

De prijzen van diensten (zoals Verkeersregelaars, Beveiligers, EHBO en schoonmakers) zijn een stuk hoger dan enkele jaren geleden. Het is dus zeer wenselijk dat de gemeente een mantelovereenkomst afsluit met aanbieders van deze diensten, zodat verenigingen niet ieder apart deze diensten hoeven in te kopen. In 2022 en 2023 is gebleken dat de beschikbare bedragen voor subsidiëring van 10

evenementen niet toereikend zijn. Laten we dan zorgen dat subsidie wel toereikend is zodat onze inwoners heerlijk kunnen genieten van kunst en cultuur. 50PLUS vindt het zelfs een verplichting naar onze inwoners toe om jaarlijks Koningsdag, avond4daagse, wielerronde Hartje Baarn en de Sinterklaas intocht te organiseren. Een levendig centrum krijg je vooral door activiteiten te organiseren. Laten we zorgen dat we de kosten zo laag mogelijk houden door waar mogelijk gebruik te maken van vrijwilligers. We weten dat de VIP pas misschien te veel gevraagd is, maar als we meer enthousiasme, ondersteuning en waardering voor de vrijwilligers hebben, zullen meer mensen bereid zijn met ons mee te doen. Ouderen zijn zeker bereid om hun kennis en ervaring te delen en te helpen waar het kan. Jongeren: 50PLUS is zeer benieuwd naar het plan van aanpak voor de jongeren in Baarn. Want wij zijn zeker voor meer mogelijkheden voor de jeugd zoals o.a. hangplekken, maar misschien wel belangrijker een ontmoetingsplek zoals de Boemerang was. Vergroening: Wij staan verder voor om voor iedere gekapt boom een nieuwe te planten. Laten we dit dan ook echt gaan doen en de achterstand die we opgelopen hebben snel inhalen. Planten en bomen verfraaien de omgeving, zijn goed voor het milieu omdat ze CO2 opnemen, zorgen voor biodiversiteit en gaan bodemerosie tegen.

Waar wachten we op? Actualisatieplan Maatschappelijk vastgoed: We komen er niet onderuit om het debacle van De Kroon aan te halen. Want welk argument dan ook, het blijft een gemiste kans om de Speeldoos en bibliotheek niet samen te voegen op de Rembrandlaan. Als we in heel veel andere gemeenten kijken vinden we een theater buiten het centrum en vaak samengevoegd met een buurthuis/ontmoetingsplek en/of een Bibliotheek. We hadden heel wat onderzoekskosten (alleen voor de Speeldoos al 280.000) kunnen besparen en alle ruimte gehad om de plannen voor o.a. Lokaal-O door te laten gaan. Nu zitten we met de handen in het haar en hebben alleen maar zorgen over hoe we dit gaan oplossen. Minimabeleid: De gemeente heeft hierop goed gehandeld en we zijn blij met de verhoging naar 130% van de bijstandsnorm om mensen te helpen. We moeten echter wel scherp blijven en niet alleen deze mensen financieel bijstaan maar ze ook begeleiden met raad en daad. Bezuinigen of lastenverhoging? De onbenutte belastingcapaciteit voor de gemeente Baarn op basis van de begroting 2023 is 5,3% ongeveer € 4 miljoen euro. Dit betekent dat we de OZB verder kunnen verhogen om lagere inkomsten vanuit het Rijk op te vangen. Is dit de oplossing? 50PLUS kiest het liefst voor bezuinigen op uitgaven die kunnen wachten of er niet toe doen.

Denk hierbij aan geld wat uitgegeven is en wordt aan allerlei onderzoeken die we samen met een beetje gezond verstand zelf kunnen oplossen. Tot slot: Coalitieakkoord “Samen Baarn” vorig jaar waren we daar enthousiast over, nu denken we daar duidelijk anders over. Nog steeds hebben we een groot tekort aan vrijwilligers wat het organiseren van evenementen soms onmogelijk maakt, zien we doordat alles alleen maar duurder wordt een stijgende lijn van mensen die in financiële problemen komen in Vorstelijk Baarn, zien we bouwprojecten en de Wintertuin die tegen bezwaren en tegenwerking aan lopen waardoor de bouw vertraging oploopt en faillissement dreigt voor de Wintertuin. Een verandering van mentaliteit is duidelijk zichtbaar. Mensen willen alleen maar meer, meer, meer hebben en eisen ook steeds meer van hun omgeving. Helaas moeten we constateren dat men wel wil maar “niet in my backyard”. Tegenwoordig is het “Ik, ik en de rest kan stikken”. Jammer. Graag willen we toch positief afsluiten. Het Nieuwe Samen Baarn moeten we juist allemaal omarmen en moet ons blij maken. Samen ons dorp/buurt/straat veilig, schoon en gezellig houden, zorgen voor elkaar, woningen betaalbaar maken voor iedereen, geef elkaar de ruimte en laten we samenleven en genieten in ons prachtige Baarn. Mevrouw BRUIJSTENS spreekt namens haar fractie de algemene beschouwingen uit.

‘In Amsterdam gaan ze feestend naar de afgrond’, zo brulde een van mijn vriendinnen via de app. Ze had een link toegevoegd naar een krantenartikel over een historisch hoog aantal reserveringen bij restaurants. In een tijd van gierende inflatie is er twee weken vooruit al geen tafeltje meer te krijgen 11

in de hoofdstad, tenzij je bereid bent om via een schimmig online circuit een tafelreservering te kopen voor 3x de prijs van een 4-gangen menu. Kort daarna viel ik tijdens een feestje, waar ik niet veel mensen kende, in gesprekken tussen plukjes gasten. Iemand vertelde over een serie golf clinics aan de Algarve, die ze voor de rest van het jaar al hadden geboekt. En ik hoorde iemand vertellen dat het appartementencomplex waar hij woonde definitief niet verduurzaamd zou gaan worden. De VvE werd het niet eens, kosten wegen niet op tegen de baten, gedoe, ingewikkeld, het zal mijn tijd wel duren. Opgelucht verliet ik het feestje. Enerzijds omdat ik een gruwelijke hekel heb aan feestjes waar ik niemand ken. Anderzijds omdat dit feestje niet in de gemeente Baarn was. Want in Baarn doen we het anders, daar wordt hard gewerkt om in 2030 zo klimaatneutraal mogelijk te zijn. Er is daarom het afgelopen jaar een routekaart gemaakt voor individuele en collectieve warmteoplossingen. Het Rode Dorp staat eindelijk in de steigers voor een eerste verduurzamingsronde. En naast energiecoaches hebben we nu ook energiefixers. Winkeliers sloten deze winter hun deuren om de warmte binnen te houden. De busjes van isolatiebedrijven rijden af en aan in ons dorp. Een mooi, groen dorp op de doorfietsroute Hilversum-Amersfoort.

En toch, het krantenartikel van mijn vriendin en de gesprekken tijdens het feestje zetten mij aan het denken. Het appelleerde aan een gevoel dat ik al een tijdje bij mijzelf en in mijn Baarnse omgeving bespeur. Want wat heeft het voor zin, om voor 2030 klimaatdoelen te stellen, die we vandaag eigenlijk al hadden moeten bereiken, omdat we binnen nu en 5 jaar de anderhalve graad opwarming van de aarde mogelijk al gaan aantikken? Duurzamer leven is niet alleen financieel voor veel mensen niet te overzien. Maar het menselijk brein kan alle berichten over die naderende rampspoed gewoon niet aan. Ik snap ook eigenlijk wel dat een deel van de mensheid gewoon afhaakt en feestend doorleeft, alsof enig onheil hen niet zal raken. Een financiële en mentale tweedeling waar we wat mee moeten. Hoe houden we de moed erin, hoe houden we onze inwoners erbij? Het voorgenomen Burgerberaad over klimaat kan met de juiste vraagstelling een mooi instrument zijn om inwoners te blijven betrekken bij dit onderwerp. Maar uiteindelijk is het gewoon een kwestie van doen wat nodig is. De Partij van de Arbeid is van mening dat wij onze doelen voor de verduurzaming van woningen alleen gaan halen als we dit grootschalig en projectmatig aanpakken. Als we inwoners echt ondersteunen en niet individueel laten ploeteren met technische adviezen, stapels offertes en ingewikkelde subsidieformulieren.

En als we verduurzaming bereikbaar maken voor alle inkomensgroepen. Zeker, dat vraagt om veel geld vanuit het Rijk en de Provincie, maar ook om lokale kracht en dingen gewoon slim doen. Ik hoor graag van het college of zij onze visie deelt en wat het college gaat doen om inwoners echt door die energietransitie heen te helpen? Het lijkt me niet makkelijk om in deze tijd op te groeien. Met veel jongeren in Baarn gaat het natuurlijk gewoon goed, maar voor een deel van onze jongeren is het leven behoorlijk ingewikkeld. De resultaten van de recente GGD gezondheidsmonitor over hun mentale welzijn en het onderzoek Jeugd en Drugs geven alle aanleiding om hard aan de slag te gaan voor en met onze jonge inwoners. Wat de Partij van de Arbeid betreft, wachten we daar niet mee tot Q4 van dit jaar. Voorzitter, het aantal kinderen dat in Nederland opgroeit in armoede is zorgwekkend groot. In 2022 waren dat er ongeveer 220.000. De bestaanszekerheid voor veel gezinnen, maar ook alleenstaanden, staat onder druk. Lonen stijgen onvoldoende mee met de inflatie. Het gat tussen arm en rijk wordt groter. Baarn vormt hierop geen uitzondering. De indringende verhalen van onze armoederegisseur hebben het afgelopen jaar grote indruk op ons gemaakt. Het is dus mooi dat op verzoek van de raad het declaratiefonds en de Kidskaarten voor een grotere groep beschikbaar wordt gesteld.

Inwoners zijn het afgelopen jaar actief benaderd over de 12

energietoeslag en ontvingen het geld netjes op tijd. Het college heeft hier wat ons betreft laten zien, dat het echt naast onze inwoners wil staan en staat. Maar voorzitter, steeds meer taken moeten uitvoeren, met steeds minder geld is geen houdbare situatie voor gemeenten. Dat is een politieke keuze voor een tweedeling in de samenleving, die ook voelbaar is in Baarn. Wij vragen het college om, bij voorkeur in VNG-verband, een krachtig geluid richting Den Haag te sturen. Want het wordt tijd dat het Rijk de gemeenten helpt om haar inwoners de bestaanszekerheid te kunnen bieden waar ze recht op hebben. Feestend naar de afgrond of blijven we strijden voor het klimaat, voor betaalbare woningen en voor kansengelijkheid en bestaanszekerheid van onze inwoners? De Partij van de Arbeid Baarn kiest voor het laatste. De heer BRUINS spreekt namens zijn fractie de algemene beschouwingen uit. Voorzitter, Een nieuw college, nieuw elan en een fris perspectief. Betere communicatie en meer samen aan de slag met onze inwoners. De ambities waren mooi. De verwachtingen waren hooggespannen. Maar waar staan we nu? Beleid hapert steeds. Participatietrajecten komen onvoldoende van de grond. Besluitvorming is onduidelijk of hapert. Er is weinig regie. En eerlijk gezegd: er komt maar weinig zichtbaars tot stand. En nu ligt er een Perspectiefnota, met maar weinig écht perspectief.

Nota bene de eerste nota van dit college. Dít was de kans op een verfrissend geluid, een helder statement. Kortom: dit was de kans om leiderschap te tonen. Tekenend is een zin uit de Perspectiefnota, die luidt: ‘Dat kunnen we nog niet inschatten.’ Het is eigenlijk de samenvatting van het hele stuk. Kleurloos, visieloos. Geen helder perspectief voor onze inwoners. Geen doorkijkje naar moeilijke jaren die eraan komen. Geen hoop en zelfs geen vrees. Slechts een opsomming van cijfers en processen, die grotendeels door het vorige college zijn begonnen. Misschien dat we dan zelf, met wat perspectief kunnen komen. Bijvoorbeeld op het gebied van woningbouw. Alle 8 partijen in deze raad hadden woningbouw hoog op de agenda staan. Er staat geen zin over in de Perspectiefnota. Nou ja, er staat iets over ‘regionaal oplossen van woningnood’. Een klein zinnetje met een mega impact. Betekent dit dat Vorstelijk Baarn in 2030 de Villawijk van Amersfoort is? Dat starters, gezinnen met een of twee ouders het maar ergens anders moeten gaan zoeken? Ik roep het college op om eens meer durf te tonen. Zet woningbouw op 1 en maak werk van tijdelijke woningen. De minister heeft ze klaarstaan voor ons. En het kan gewoon, zelfs buiten de Baarnsche Zoom. Misschien niet altijd op de plek die voor iedereen logisch lijkt. Maar we hebben niet meer de luxe om alleen voor het perfecte te gaan.

Wij kunnen samen het verschil maken in het leven van de vele jonge Baarnaars die zoeken naar een eigen plek. 13

Of in die van gescheiden ouders die snakken naar een veilige plek om een nieuwe start te kunnen maken. Dat geldt ook voor het onderdeel ‘Vitaal Baarn’. Een onderwerp waarin de samenhang ver te zoeken is, terwijl dat juist zo nodig is. Hoezo 50.000 voor een mantelovereenkomst? Nee, 50.000 euro voor een adviesplek waar vanuit bijvoorbeeld evenementen ondersteunt en begeleid worden. En wat is nu het perspectief voor het levendige centrum? of de visie van het college op de Brink en het verkeer eromheen? Dan het Lokaal Team. De formatie is de afgelopen jaren steeds verhoogd en ook nu gebeurt dat weer. Maar hoeveel fte? Het staat er niet bij. Hoe kan dit, als u op pagina 5 noemt dat de bezuinigingen zijn bevroren tot 2025? Gaan we dan de nieuwe formatie van nu weer ontslaan in 2025? Of gaat het om een papieren formatie, die straks met een pennenstreek weg te bezuinigen is? Een boekhoudkundige goocheltruc? Is het niet beter om het extra geld te investeren om te onderzoeken hoe we in 2025 aan de resultaatverplichting kunnen voldoen? Ook hier: geen visie, geen samenhang. Onze inwoners die een PGB aanvragen krijgen te horen dat ze maar even moeten wachten, ‘want u hebt vorig jaar nog een nieuwe rolstoel gehad’. Het kan niet. Maar het gebeurt wel. Men weet kennelijk niet waar ze het over hebben. College, waar is uw visie, uw daadkracht.

Uw leiderschap U bent de grip na 15 maanden al kwijt. En daar zijn onze inwoners de dupe van. Voorzitter, Op 1 punt biedt dit college wel perspectief. Zij schrijven immers dat zij zelf wel op de goede weg zitten. De Goede weg, dat spreekt ons als ChristenUnie wel aan. ‘Zorg dat je altijd op de goede weg blijft en dat je altijd te vertrouwen bent. Wijk niet naar links, wijk niet naar rechts, en buig niet voor ongerechtigheid’, schrijft de Prediker in de Bijbel. Ik hoop dat het college zich hierin wel herkent. Als het College echt Baarn op de goede weg wil brengen, dan raad ik hen aan het komende jaar meer visie, meer structuur en meer leiderschap te tonen. En voor wie zich veiliger voelen bij het overlegmodel en liever het initiatief aan anderen laat… …die pas durft te beslissen als iedereen het met je eens is… Vraag je dan eens af of een rol in dit college wel ‘de goede weg’ voor je is. Want Baarn heeft nu echt iets nodig. Wij wensen allen veel wijsheid en Gods zegen toe. Mevrouw STRUIJK spreekt namens haar fractie de algemene beschouwingen uit. Voorzitter, geachte leden van de raad en college, geacht publiek en inwoners van Baarn. In deze algemene beschouwingen wil ik jullie mee op reis nemen langs fundamentele waarden van D66 Baarn. Sociaal-liberalisme gaat over de vrijheid van het individu en gelijke kansen voor iedereen. D66 vindt dat politiek mensen moet samenbrengen.

Om de uitdagingen van de toekomst te bespreken, om dromen te verwezenlijken, om te zorgen dat niemand achterblijft. Mensen hebben het recht om met eigen keuzes hun eigen leven vorm te geven. Bijvoorbeeld als het gaat om wonen. Het aandeel eenpersoonshuishoudens stijgt. Het aantal senioren groeit. Jongeren willen graag het huis uit en kunnen blijven wonen in het dorp waar ze zijn opgegroeid. Ouders waar de kinderen zijn uitgevlogen vragen zich af wat ze met al die slaapkamers moeten doen. De gemeente 14

moet werken aan passende woningen voor iedereen. Het afgelopen jaar zijn er flink wat woningbouwprojecten besproken in de gemeenteraad. Dat is goed nieuws. Keerzijde is dat het vaak relatief dure eengezinswoningen waren. Dat is niet voldoende om de doorstroming in de woningmarkt op gang te brengen. Daarom wil D66 Baarn meer ambitie tonen en de visie wonen niet herijken maar transformeren. Wij vinden dat we als raad, en daarmee de gemeente, de regie in handen moeten nemen om échte keuzes te maken in de woningbouwopgave. Mede met behulp van actieve grondpolitiek. Ook moet er meer werk gemaakt worden van het verder vergroenen van Baarn, ook in de bestaande wijken. In het kader van gelijke kansen heeft D66 Baarn in de vorige algemene beschouwingen het college opgeroepen om in gesprek te gaan met de basisscholen om ervoor te zorgen dat ze zich aan de wettelijke inschrijftermijn van de leeftijd van 3 jaar gaan houden. Mooi om te zien dat ook de Baarnsche Courant haar steentje heeft bijgedragen om aandacht te vragen voor dit probleem. De eerste stappen naar de oplossing van het inschrijfprobleem wordt op dit moment gezet. En ander belangrijk fundament voor D66 is dat we iedereen vrij laten, maar niemand laten vallen. Op het gebied van zorg en ondersteuning neemt de gemeente allerhande maatregelen om deze te verbeteren.

Meer mensgericht en effectief, met de nadruk op preventie en samenwerking tussen betrokken partijen. Maar we hebben ook te maken met financiële tekorten de komende jaren in het sociaal domein. Vernieuwen en bezuinigen creëert een spanningsveld. D66 Baarn roept het college op om oog te blijven houden voor de oorspronkelijke doelstellingen van de maatregelen en niet alleen te focussen op het financiële plaatje. Evalueer het gekozen beleid regelmatig en neem de raad daar ook actief in mee. Terug naar vrijheid. Dit is geen absoluut begrip. Het is onlosmakelijk verbonden met verantwoordelijkheid. Bijvoorbeeld als het gaat om een duurzame leefomgeving bieden aan toekomstige generaties. Gelukkig worden in Baarn mooie resultaten geboekt met inzet van vele Baarnaars. Regelmatig zien wij wethouders op daken nieuwe zonnepanelen bewonderen. Maar we staan nog ver af van de duurzame Baarnse samenleving die nodig is. Om die duurzame samenleving te bereiken is een helder beleid nodig. Die helderheid ontbreekt op dit moment. Het beleid is versnipperd, er is geen duidelijke routekaart waaraan we kunnen zien of we nog op schema liggen om in 2030 zo veel mogelijk klimaatneutraal te zijn. Daarom zijn we van plan een motie in te dienen die hiertoe oproept. Vrijheid is ook het recht op vrije meningsuiting.

Wat D66 Baarn betreft moeten we onze inwoners zo veel mogelijk betrekken bij besluitvorming over grote thema’s. Daarom zijn wij positief over het actieve participatiebeleid van de gemeente. Er is afgelopen jaar veel gebeurd. Nu komt het erop aan om door te zetten. Mede op basis van de lessen die we hebben geleerd. Belangrijk aandachtspunt is dat we wel iedereen bereiken. Ook de groep inwoners die het vertrouwen in de overheid en de politiek verloren is. Want iedereen doet ertoe. Hiervoor moet de gemeente de wijken in blijven gaan, contact zoeken, kanalen voor communicatie en verbinding creëren. Aan de andere kant vragen wij ook aan inwoners een constructieve houding. We hebben voorbeelden gezien van inwoners die aan de zijlijn staan te roeptoeteren over allerlei zaken die niet goed gaan maar vervolgens niet met een haalbare oplossing komen of weigeren mee te denken. Vrijheid van meningsuiting is belangrijk, maar ook hier hoort verantwoordelijkheid bij. Tot slot, D66 Baarn blijft positief, ambitieus en open. Positief over de dingen die bereikt zijn: een flink aantal woningbouwprojecten in voorbereiding of in aanbouw, de inzet van energiefixers, een mooi raadscommunicatieplan, de vaststelling van het integraal huisvestingsplan voor scholen en de realisatie van een taalklas, het verhogen van de minimaregelingen naar 130% van het bijstandsniveau, meer duidelijkheid en grip op RMN.

Ambitieus op het gebied van o.a. wonen en duurzaamheid. In de perspectiefnota kunnen we lezen dat er de komende jaren wellicht bezuinigd moet worden. D66 Baarn ziet dit liever als herprioriteren. Laten we als gemeente goed doordachte en afgewogen keuzes maken die passen bij onze ambities.

15

En open richting onze inwoners met goede participatie en communicatie. Zo gaan we binnenkort al van start met de buurtbudgetten en staan in 2024 zowel het burgerberaad Klimaat en het Inwonerforum over de Brink op de planning. Zo vergroten we de betrokkenheid van onze inwoners en doen we recht aan de verbindende democratie. Dus, laten we de handen ineenslaan en samen bouwen aan een dorp waar iedereen zich thuis kan voelen en waar we met recht kunnen zeggen: dit is het mooiste dorp van Nederland. Voorzitter, we hebben de volgende vragen aan de portefeuillehouders: - Kan de portefeuillehouder meegaan in onze ambitie tot transformatie in plaats van herijking van de visie wonen? - Kan de portefeuillehouder de laatste stand van zaken vertellen over het inschrijfprobleem op de Baarnse basisscholen? - Kan de portefeuillehouder toezeggen in de begroting 2024 terug te komen op de wijze waarop hij in gesprek wil gaan met de raad over herprioritering bij financiële krapte? - Hoe kijkt de portefeuillehouder aan tegen een motie die oproept tot meer regie op het duurzaamheidsbeleid? De VOORZITTER wil overgaan tot het inventariseren van de debatpunten. De heer SCHOUTEN zegt dat geen debatpunten zullen worden opgevoerd want wat in de perspectiefnota staat zijn voornamelijk denkrichtingen en daar komen nog voorstellen uit voort. Op dat moment zal de fractie daarop reageren.

De heer VAN HARDEVELD heeft 3 debatpunten. 1) Deelt u onze opvatting dat het belangrijk is dat wij, als gemeenteraad, een helder document van het college ontvangen, dat de financiële positie en uitdagingen voor de komende jaren onder elkaar zet, hier de trends en ontwikkelingen bij geeft en de financiële impact daarvan goed duidt en extrapoleert en daarnaast de raad ook een aantal concrete handvatten geeft met mogelijkheden om het tij te keren? 2) In de Perspectiefnota wordt aangegeven de begroting 2025 (en verder) volgens de methodiek ‘Zero Based Budgetting’ op te bouwen. Dit geeft beter inzicht in de bedrijfsvoering en maakt het mogelijk taken en formatie beter op elkaar te laten aansluiten. Wij zien dit graag voor de begroting 2024 ingevoerd. Hoe denkt de raad hierover? 3) Wij pleiten voor het laten uitvoeren van een bestuurskracht-onderzoek, waarbij aanbevelingen gedaan worden voor verschillende varianten van samenwerking met andere gemeenten. Van collega-raadsleden vernemen wij graag hoe zij over zo’n onderzoek denken. Mevrouw STRUIJK wil graag horen van de collega-raadsleden hoe die aankijken tegen een motie die oproept tot meer regie op het totale duurzaamheidsbeleid. De heer DE BRUIN valt het op in de verschillende algemene beschouwingen dat doeltreffendheid een issue is. Misschien is het goed om daar even met elkaar over van gedachten te wisselen.

De VOORZITTER schorst de vergadering om het college de gelegenheid te geven om een reactie voor te bereiden op de algemene beschouwingen. De VOORZITTER heropent de vergadering. Wethouder PRAKKE dankt de raad voor alle complimenten die zijn uitgedeeld aan de ambtelijke organisatie voor de werkzaamheden in het afgelopen jaar want het is in veel opzichten een lastig jaar geweest met de opvang van Oekraïners et cetera. In de ambtelijke organisatie zijn veel nieuwe mensen binnengekomen, er is geïnvesteerd in de uitvoeringskracht en Baarn doet het goed 16