1460052 Begrotingswijziging 2026.1 en Ontwerpbegroting 2027 RMN rvs

RAADSVOORSTEL Zaaknummer

1460052

Onderwerp

Begrotingswijziging 2026.1 en Ontwerpbegroting 2027 RMN

Besluit in raad

8 juli 2026

Portefeuillehouder(s)

Wethouder Eijbaard

Naam steller

Thomas Hodselmans

Status / Vertrouwelijkheid

Openbaar

Voorgestelde beslispunten: 1. Geen zienswijze in te dienen op de ontwerp begrotingswijziging 2026.1. 2. Een zienswijze in te dienen op de Ontwerpbegroting 2027 RMN. 3. De reactiebrief aan het bestuur van RMN vast te stellen. Samenvatting van het voorstel De gemeenschappelijke regeling Reinigingsdienst Midden Nederland (RMN) verzorgt de inzameling van het huishoudelijk afval en grondstoffen. Daarnaast verzorgt de gemeenschappelijke regeling Afval Verwijdering Utrecht (AVU) de contracten van de afvoer en verwerking van het huishoudelijk afval en grondstoffen. Het algemeen bestuur van RMN heeft ingestemd met de begrotingsstukken voor 2026 en 2027 en zijn aan de gemeenteraden aangeboden voor zienswijzen. De begroting van AVU is op 13 mei behandeld in de raad en is verwerkt in de begroting van RMN. De gemeenteraad wordt gevraagd in te stemmen en te besluiten over het indienen van een zienswijze op de ontwerp begrotingswijziging 2026.1 en de ontwerpbegroting 2027 van Reinigingsbedrijf Midden Nederland (RMN). De begrotingswijziging 2026.1 is een actualisatie van de primaire begroting 2026.0. De stijging voor Baarn van € 14.000 is het saldo van hogere kosten voor gladheidsbestrijding en recyclingcoaches enerzijds, en lagere kosten voor inzameling grof afval, PMD en containerbeheer anderzijds. De wijziging is goed onderbouwd en verklaarbaar.

Voor 2027 is er goed nieuws: door een bewuste keuze van de raad (ombuiging) dalen de lasten. De inzameling van pmd gaat van één keer per twee weken naar één keer per vier weken. Dit zorgt voor het grootste deel van de totale besparing van € 306.000. De groei van RMN (door de toetreding van Houten) zorgt daarnaast voor lagere overheadkosten per gemeente. De kostenstijgingen die los van Houten optreden, worden veroorzaakt door hogere cao-lonen (+5,7%), hogere kapitaallasten door investeringen in 2026 en hogere personeelskosten bij de directie. Dit wordt deels gecompenseerd door lagere verwerkingskosten (AVU-tarieven). Het college stelt voor een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2027. De zienswijze bevat twee punten: het verzoek aan RMN de indexeringsmethodiek van het gemeentefonds (pBBP) te volgen, en steun aan de nieuw

1

aangestelde interim-directeur vergezeld van het verzoek een heldere organisatorische opdracht en bestuurlijke koers te formuleren. Aanleiding Het algemeen bestuur van RMN heeft op 22 april ingestemd met de begrotingswijziging 2026.1 en Ontwerpbegroting 2027 en biedt deze nu ter zienswijze aan, aan de raden van de deelnemende gemeenten. Conform de Wet Gemeenschappelijke Regelingen krijgen de aangesloten gemeenten de mogelijkheid hierop een zienswijze in te dienen. Beoogd effect Door een zienswijze in te dienen kan de gemeenteraad aan het bestuur van RMN duidelijk maken welke maatregelen zij verwacht. De zienswijze heeft twee doelen. Ten eerste sluit Baarn aan bij de gezamenlijke oproep van 21 Utrechtse colleges (brief 5 februari 2026) om de indexeringsmethodiek in lijn te brengen met de financiering die gemeenten via het gemeentefonds ontvangen. Ten tweede geeft de raad steun aan en richting mee aan de nieuw aangestelde interim-directeur, in een periode waarin organisatorische versterking en herstel van stabiliteit bij RMN noodzakelijk zijn. Argumenten 1.1 Actualisatie en correctie in begrotingswijziging 2026.1 zijn transparant. De wijziging is gebaseerd op werkelijke kosten over 2025 en actualisaties van loon- en prijsindexaties.

Voor Baarn resulteert dit in een mutatie van +€ 14.000 (+0,3%), hoofdzakelijk door hogere kosten voor recyclingcoaches en extra inzet voor gladheidsbestrijding in januari 2026. Dit wordt grotendeels gecompenseerd door lagere kapitaallasten door uitstel van investeringen en onderhoudskosten voor ondergrondse containers die zijn verlaagd van € 597 naar € 325. 2.1 De verlaging van de PMD inzamelfrequentie zorgt voor een besparing in 2027 De raad heeft besloten om de inzamelfrequentie voor PMD vanaf 2027 te verlagen door één keer per vier weken op te halen in plaats van elke twee weken. Hiermee wordt direct ruim € 260.000 bespaard. Dit is de belangrijkste oorzaak van de totale daling van € 306.000. 2.2 De komst van Houten versterkt het financieel voordeel De toetreding van gemeente Houten per 1 januari 2027 is een van de belangrijkste oorzaken van de lagere bijdrage van Baarn in 2027. Door schaalvergroting daalt het overheadpercentage van 36,2% naar 25,5%. Dit effect is structureel en werkt positief door in de jaarcijfers. De raad heeft eerder toestemming verleend aan de toetreding van Houten (raadsbesluit 13 mei 2026). De gevolgen van die toetreding zijn nu in de begroting verwerkt.

2.3 Indexering conform gemeentefonds (pBBP) In de gezamenlijke brief van 21 Utrechtse colleges van 5 februari 2026 is RMN verzocht de indexeringsmethodiek aan te laten sluiten bij het gemeentefonds (pBBP). RMN handhaaft voor de begroting 2027 echter een hogere loonindex dan gemeenten via het Rijk gecompenseerd krijgen. Baarn verzoekt RMN haar budgettaire kaders mee te laten bewegen met de financiële realiteit van de deelnemende gemeenten. Dit is nodig om te voorkomen dat de afvalstoffenheffing onevenredig stijgt als gevolg van een indexeringssystematiek die niet aansluit op de rijkscompensatie aan gemeenten. 2.3 Organisatieversterking en bestuurlijke koers RMN verkeert in een periode van organisatorische kwetsbaarheid. De aanhoudende bestuurlijke wisselingen, de stijging van personeelskosten voor directie en bedrijfsvoering met € 504.000 (+10,7% ten opzichte van begroting 2026.0), en de meerdere correcties in opeenvolgende begrotingsjaren wijzen op een organisatie die nog niet structureel op orde is. Dit vraagt om actieve sturing, niet alleen financieel toezicht.

2

Baarn spreekt vertrouwen uit in de nieuw aangestelde interim-directeur en diens vermogen om stabiliteit en vertrouwen binnen RMN te herstellen. De raad verzoekt het bestuur de directeur een heldere opdracht mee te geven, gericht op het duurzaam versterken van de organisatie, het verbeteren van de bedrijfsvoering en het herwinnen van grip op interne processen en uitvoeringskwaliteit. Financiële risico's De gestegen brandstofprijzen als gevolg van geopolitieke ontwikkelingen zijn nog niet verwerkt in de begroting 2026.1; bij langdurige prijsstijgingen bestaat het risico op een hogere eindafrekening. Daarnaast zijn de overheadkosten van RMN in twee jaar met ruim een derde gestegen en werken via het opslagpercentage door in de bijdrage van Baarn op alle producten. Algemene risico's De bijdrage van Baarn in 2028 is onzeker zolang het nieuwe kostenallocatiemodel en het areaalonderzoek niet zijn afgerond. Beide trajecten kunnen de bijdrage in positieve of negatieve zin beïnvloeden. De afgesproken deadline voor 2027 is al niet gehaald. Kosten, baten en dekking De mutatie in 2026 (+€ 14.000) is incidenteel op te vangen binnen het bestaande budget voor afvalstoffen. De structurele daling van € 306.000 in 2027 komt deels door maatregelen om de ombuigingstaakstelling van € 450.000 op afval en grondstoffen te behalen.

Een lagere afvalstoffenheffing levert de gemeente Baarn echter geen besparing op. Daarom wordt deze besparing, volgens de ombuigingstaakstelling, verwerkt als een verhoging van de OZB. Aanpak / Uitvoering Voordat dit voorstel aan de raad wordt gepresenteerd, is het afgestemd met de nieuwe raadsrapporteurs. De zienswijze moet uiterlijk 17 juli 2026 bij RMN worden ingediend bij het bestuur van RMN. Na weging van alle zienswijzen zal het algemeen bestuur van RMN de definitieve begroting op 9 september 2026 vaststellen. Duurzaamheid Niet van toepassing Communicatie Na besluitvorming in de raad wordt de definitieve zienswijze door de griffie aan het bestuur van RMN verzonden. Evaluatie Niet van toepassing

Burgemeester en wethouders van Baarn,

3

A. van Wijk waarnemend gemeentesecretaris

M.A. Röell burgemeester

Bijlagen: 1 Aanbiedingsbrief Begrotingswijziging 2026.1 RMN 2 Begrotingswijziging 2026.1 RMN 3 Aanbiedingsbrief Ontwerpbegroting 2027 RMN 4 Ontwerpbegroting 2027 RMN 5 Brief diverse colleges Meebewegen budgettaire kaders met gemeentefonds 6 Brief gemeente Zeist aan RMN over Kaderbrief 2027 7 Reactiebrief (zienswijze)

4