1409363 Beleidsnota Baarn Vitaal 2025–2029 bijlage 4 Reactiebrief Adviesraad Sociaal Domein
Tekst van het document
inlichtingen bij team doorkiesnummer uw brief van
Roël Ontwikkeling samenleving
Adviesraad Sociaal domein Jeff Balch Stationsweg 18 3743 EN Baarn
(035) 548 16 11 24 september 2025
uw kenmerk ons kenmerk
datum onderwerp
8 december 2025 Reactiebrief op gevraagd advies Baarn Vitaal
Geachte leden van de adviesraad sociaal domein, Hartelijk dank voor uw advies over het concept Baarn Vitaal 2.0. Wij waarderen uw betrokkenheid en de positieve waardering die u uitspreekt over de helderheid, richting en uitgangspunten van het plan. Graag gaan wij hieronder in op de door u genoemde aandachtspunten. 1.
Ambitie, beleidskeuzes en verwachtingen richting inwoners
Wij vinden BV2 een veelomvattend en ambitieus plan met veel bruikbare ideeën, zoals zelfredzaamheid, preventie en vroegsignalering. Echter, er zijn geen (of weinig) beleidskeuzes zichtbaar, met name over richting en prioriteiten. Tevens wordt onrealistisch veel van inwoners en derden verwacht. Wij onderschrijven dat Baarn Vitaal 2.0 een breed en ambitieus kader schetst waarin zelfredzaamheid, preventie en vroegsignalering centrale uitgangspunten zijn. De beleidskeuze om sterker in te zetten op preventie, eigen kracht, regie bij inwoners en faciliterend optreden van de gemeente is bewust gemaakt in de lijn van landelijke en regionale ontwikkelingen en vormt de kern van Baarn Vitaal. Tegelijkertijd herkennen wij de opmerking dat deze keuzes in het beleidskader nog niet altijd concreet zijn uitgewerkt in richting en prioritering. Komende jaren zullen we met elkaar de principes gaan concretiseren. Baarn Vitaal in uitvoering geeft daarom een beschrijving van de gewenste resultaten en acties. Dit helpt ons vanuit de principes naar realisatie te komen en de beweging concreet te maken. Dit is een dynamisch document met als streven jaarlijks met stakeholders de voortgang te monitoren, en doelen bij te stellen. Per thema en/of doelgroep wordt aangegeven waar de gemeente de komende jaren de accenten legt en welke inzet van welke partners daarbij wordt verwacht.
Daarbij is aandacht voor realisme in wat van inwoners en maatschappelijke organisaties kan worden gevraagd.
Stationsweg 18 Postbus 1003 3740 BA Baarn t (035) 548 16 11 e gemeente@baarn.nl I Voor ons privacybeleid zie www.baarn.nl Bij beantwoording graag datum en kenmerk brief vermelden.
2.
Meetbare doelen, nulmeting en concretisering
Om het eect van het voorgenomen beleid te weten, zijn meetbare doelen nodig: wat wil de gemeente Baarn precies bereiken? Tevens missen wij hier een nulmeting. De paragrafen ‘Principes en keuzes – Wat willen we bereiken’ en ‘Toetsingskader – Hoe gaan we dit bereiken’ zijn een eerste aanzet, maar (nog) onvoldoende uitgewerkt. Wij erkennen het belang van meetbare doelen en een duidelijke nulmeting om het effect van het beleid inzichtelijk te maken. Tegelijkertijd is niet alles meetbaar. Een belangrijk streven van Baarn Vitaal is dat het kader ondersteunt bij het realiseren van concrete resultaten. Evaluatie vormt hierbij een essentieel onderdeel. Dit doen wij door de methode ‘tellen én vertellen’ toe te passen en door de uitvoering vanuit verschillende perspectieven te monitoren via de Baarn Vitaal Thermometer. De Thermometer Baarn Vitaal monitort of de visie daadwerkelijk effect heeft en bestaat uit drie onderdelen: Inwonersperspectief (nul en eindmeting) Data: Feiten en cijfers Verhalen van inwoners, organisaties, adviesraden en professionals Jaarlijks vindt een Baarn Vitaal-dagdeel plaats om samen te leren en waar nodig bij te sturen. Daarbij maken wij gebruik van het document Baarn Vitaal in uitvoering. De paragrafen ‘Principes en keuzes’ en ‘Toetsingskader’ zijn bewust bedoeld als fundament; in Baarn Vitaal in uitvoering zijn deze vertaald naar concrete activiteiten.
3. Indicatoren, monitoring en PDCA-cyclus Het monitoren van de doelen vraagt om het hanteren van indicatoren. Dit ondersteunt het meten van de eecten van besteed geld en helpt bij het (meer) zichtbaar maken van de inspanningen die de gemeente Baarn en haar partners verrichten in het sociaal domein alsmede de impact hiervan. In de paragraaf ‘Monitoring – Doen we de dingen juist en doen we de juiste dingen goed’ wordt dit benoemd, maar (nog) niet uitgewerkt. Door het goed formuleren van doelen (zie vorige bullet) is een duidelijke evaluatie mogelijk. Gebruik daarbij de PDCA (plan-do-check-act) cyclus. Wij verwachten dat de tussentijdse evaluatie – bijvoorbeeld na 2 jaar – met ons wordt gedeeld. Onze aanpak is kwaliteitsgericht. Samen met maatschappelijke partners en netwerken evalueren we jaarlijks de beoogde outcomes en activiteiten uit de uitvoeringsagenda. We kijken daarbij naar effecten, bereik en de vraag of doorontwikkeling, bijsturing of beëindiging nodig is. Dit proces organiseren we jaarlijks in maart tijdens een Baarn Vitaal-dag(deel), zodat de resultaten tijdig kunnen worden meegenomen in de perspectiefnota, het beleid en de begroting. De Adviesraad Sociaal Domein is hierbij van harte uitgenodigd om gedurende de looptijd van Baarn Vitaal betrokken te blijven.
Zo ontstaat een werkwijze waarbij de Adviesraad tussentijds kan adviseren over het uitvoeringsplan en de voortgang daarvan. Daarmee zetten wij in op een gezamenlijk proces, waarin bijsturing mogelijk is en de Adviesraad haar adviesrol zorgvuldig kan blijven vervullen. Daarnaast is ons voorstel Baarn Vitaal onderdeel te laten zijn van de jaaragenda. 4. Financiële situatie, capaciteit en fasering De beperkte financiële situatie en (werk)capaciteit van de gemeente Baarn vraagt om prioritering in de uitvoering, want het zal niet haalbaar zijn om alle bijbehorende activiteiten te verrichten. Omdat de uitvoering veelal is belegd bij partners, is ook daar passende bezetting en middelen nodig. Het lijkt ons goed om hiermee nu al rekening te houden. Zowel investeringen als bezuinigingen kunnen beter gefaseerd uitgevoerd worden, met aandacht voor tussentijdse evaluaties en mogelijke bijstellingen.
2
De huidige financiële situatie en beschikbare capaciteit vragen om scherpe keuzes en een zorgvuldige fasering van de uitvoering. Het is inderdaad niet realistisch of wenselijk om alle activiteiten tegelijk op te starten. Tegelijkertijd zijn er middelen vanuit het Rijk om de juist de verschuiving van het medisch domein naar het sociaal domein en preventie mogelijk te maken, zoals de budgetten vanuit de IZA-, GALA- en AZWA- akkoorden, de brede SPUK-middelen en de transformatiemiddelen Samen Sterker. In de afspraken met onze uitvoeringsgpartners (o.a. in de DVO’s (dienstverleningsovereenkomsten) en beschikkingen)concrete afspraken gemaakt over: Prioriteiten Planning en fasering Inzet van middelen Verwachte resultaten Deze afspraken worden jaarlijks geëvalueerd en – waar nodig – bijgesteld. Dit gebeurt specifiek en integraal, zodat samenhang tussen initiatieven behouden blijft, en zodat zowel investeringen als eventuele bezuinigingen beheerst kunnen worden doorgevoerd. 5. Prioriteiten, samenkracht en eenzaamheid Er is een risico van zelfoverschatting gekoppeld aan het containerbegrip “samenkracht”. Gezien de gemeente niet in staat is om alles in BV 2.0 te betalen (zie pag. 11), waar zijn de prioriteiten? Als keuzes gemaakt moeten worden, ligt de prioriteit bij de jeugd? Bij de ouderen? Of allebei? BV 2.0 vertelt het niet. Uit de evaluatie van Baarn Vitaal 1 (zie pag.
17) blijkt dat eenzaamheid een groot probleem is, maar komt in BV 2.0 helemaal niet voor. Dit lijkt ons een onvolkomenheid. Wij herkennen het risico dat het begrip samenkracht te breed en te abstract kan worden opgevat. Daarom kiezen wij in de uitvoeringspraktijk voor duidelijke focus. De prioriteit binnen Baarn Vitaal ligt primair bij preventie en gezondheid, met specifieke aandacht voor: Jeugd en jongeren (mentaal welzijn, preventie) Jongvolwassenen (18–23 jaar) De toenemende groep langer thuiswonende ouderen (dubbele vergrijzing) Hoewel het thema ‘eenzaamheid’ in BV2.0 niet expliciet is benoemd, krijgt dit onderwerp in de uitvoering nadrukkelijk aandacht onder de noemer bevorderen van sociale samenhang en versterken van buurten en omzien naar elkaar. Op deze manier wordt eenzaamheid concreet en praktisch aangepakt, onder andere via ontmoetingsmogelijkheden, buurtinitiatieven en versterking van sociale netwerken. Daarnaast sluiten we met Baarn Vitaal op het thema samenkracht aan bij de landelijk campagne ‘Denk vooruit’, zodat er een duidelijk samenhang is. 6. Bereik van doelgroepen en overlegtafels Als laatste punt, maar zeker niet minder belangrijk, willen wij noemen dat het bereiken van de doelgroepen in het sociaal domein moeilijk is.
Als een adequate deelname aan overlegtafels (een begrip dat veel voorkomt in BV 2.0) niet lukt, wat is het alternatief? Wij hopen op dit punt meer nuancering te zien in het uitvoeringsplan. Wij zijn het eens dat niet alle doelgroepen eenvoudig bereikt worden, en dat deelname aan overlegtafels niet voor iedereen vanzelfsprekend is. Overlegtafels zijn één van de instrumenten, maar zeker niet het enige. In Baarn Vitaal in uitvoering wordt daarom ingezet op: Aansluiten bij bestaande netwerken en vindplaatsen (zoals bijvoorbeeld scholen, sportverenigingen, zorg, kerken, wijkcentra, weggeefwinkel)
3
Outreachende inzet en opbouwwerk, buurtgericht werken Informele ontmoetingsplekken Digitale en laagdrempelige vormen van participatie Daarmee borgen wij een bredere en realistischere betrokkenheid van inwoners dan alleen via formele overlegstructuren. Tot slot Wij danken de Adviesraad Sociaal Domein voor de waardevolle reflecties. Deze onderstrepen het belang om het beleidskader samen met het uitvoeringsplan te blijven concretiseren, prioriteren en bijstellen. Graag gaan wij hierover verder in gesprek en blijven wij de Adviesraad hierbij actief betrekken. Met vriendelijke groet,
de heer S. de Vries Wethouder
Bijlagen: -
Beleidsnota Baarn Vitaal
-
Baarn Vitaal in uitvoering
4