1061278 Uitvoeringskrediet Koningin Wilhelmina School en tijdelijke huisvesting rvs

RAADSVOORSTEL Zaaknummer

1061278

Onderwerp

Uitvoeringskrediet Koningin Wilhelmina School en tijdelijke huisvesting

Besluit in raad

27 november 2024

Portefeuillehouder(s)

Wethouder Prakke

Naam steller

Jan Pool

Status / Vertrouwelijkheid

Openbaar

Voorgestelde beslispunten: 1. In 2025 een investeringskrediet van € 6.066.000 beschikbaar te stellen voor de renovatie en uitbreiding van de Koningin Wilhelmina School; 2. In 2025 en 2026 voor de tijdelijke huisvesting van de Koningin Wilhelminaschool een bedrag van € 450.000 beschikbaar te stellen en dit bedrag te onttrekken uit de algemene reserve.

Samenvatting van het voorstel Vanaf start schooljaar 2025/2026 wordt het huidige gebouw van de Koningin Wilhelmina School (PCBO) gerenoveerd en uitgebreid. De planvorming is nu zo ver gevorderd dat het realisatiekrediet beschikbaar moet worden gesteld door de gemeenteraad. De totale stichtingskosten zijn nu begroot op € 6,3 mln. (bijlage 4). Ten laste van de begroting komt een bedrag van € 6 mln. Een deel van deze investering (€ 1,3 mln.) wordt terugverdiend via de huur van de Kinderopvang. De school draagt bij conform het Integraal Huisvestings Plan 2021 (IHP). Hierin staat opgenomen dat scholen een eigen bijdrage inbrengen in de bandbreedte van 5% tot 15% (nu € 486.000 c.q. 10%). De KWS heeft in het schooljaar 2025-2026 totaal 10 groepen die vanwege de werkzaamheden over tijdelijke onderwijshuisvesting moeten beschikken. Daarvoor zijn verschillende opties bekeken en besproken. Uiteindelijk is besloten dat voor de tijdelijke huisvesting de KWS met 7 groepen haar intrek neemt op de bovenverdieping van de Uitkijck. De drie overige lokalen worden gerealiseerd op het terrein van het Poorthuis. De kosten van de tijdelijke huisvesting wordt nu totaal geschat op € 450.000 (kleine renovatie Uitkijck, verhuiskosten en huur 3 tijdelijke units voor 1,5 jaar).

Over de sloop van het Poorthuis en de tijdelijke huisvesting van de Aloysiusschool (3 lokalen) ontvangt de raad de komende maanden separaat een voorstel. Aanleiding Volgens het vastgestelde IHP Onderwijs 2022-2041 dienen de Koningin Wilhelminaschool (KWS), de Basisschool St. Aloysius, Basisschool Amalia-Astro en Basisschool Guido de Brès, uiterlijk in 2033 gerenoveerd te zijn. Op 31 mei 2023 heeft uw raad een voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld voor de vernieuwbouw van de KWS en gekozen voor een voorkeursscenario waarbij het gebouw van de KWS behouden blijft en uitgebreid wordt.

1

Het Voorlopig Ontwerp hiervoor is begin 2024 afgerond en het Definitief Ontwerp wordt inmiddels uitgewerkt. Zie bijlagen 3 en 4 voor dit ontwerp en de stichtingskostenbegroting. Volgens deze planning start de KWS in september van 2025 met de werkzaamheden. Daarom moet nu het uitvoeringskrediet beschikbaar worden gesteld. In de bijlagen zijn het voorlopig ontwerp en de stichtingskostenbegroting nader gespecificeerd. In dit raadsvoorstel is de gemeentelijk bijdrage aan de stichtingskosten berekend op € 6.216.000 (prijspeil 2023). Er is al een voorbereidingskrediet van € 150.000 beschikbaar gesteld. Het restant is de nu voorgestelde € 6.066.000. Tijdens de renovatie moet de school (10 groepen) tijdelijk elders huisvesten. De tweede verdieping van de Uitkijck wordt voor 7 groepen hiervoor ingezet. Deze verdieping is nu nog in gebruik door het Baarnsch Lyceum maar deze verhuur eindigt in de zomer van 2025. De verdieping wordt opgeknapt voor de 7 groepen van de KWS. Er blijft dan een tekort van drie lokalen. Deze worden tijdelijk gerealiseerd op het Poorthuis-terrein. In de actualisatie van het plan Maatschappelijk Vastgoed gemeente Baarn ‘Aan de slag’ is bevestigd dat het Poorthuis gesloopt wordt zodat er ruimte ontstaat voor een combinatie van woningbouw en school (de drie lokalen van de St. Aloysius die nu in het Poorthuis gevestigd zijn).

Er is nog geen definitief plan voor het gehele terrein vastgesteld. Na de sloop kunnen op het terrein tijdelijk de 3 lokalen voor het KWS gerealiseerd worden terwijl de planvorming voor het definitieve plan voor woningbouw/school op het Poorthuis-terrein ter hand wordt genomen. De kosten voor de tijdelijke onderwijshuisvesting zijn in de Perspectiefnota en de begroting van 2024 als ‘p.m.-post’ opgenomen. De kosten voor tijdelijke huisvesting bestaan uit een lichte opknapbeurt voor de tweede verdieping van de Uitkijck, verhuiskosten en de huur van drie tijdelijke units (voor anderhalf jaar). De kosten zijn ingeschat op basis van referentieprojecten. Beoogd effect • Uitvoering geven aan het IHP 2022-2041; • Een schoolgebouw realiseren dat de komende decennia mee kan als gezonde en prettige leeromgeving; • Behoud van een beeldbepalend schoolgebouw (amendement op IHP inzake het behoud van oude schoolgebouwen als voorkeursscenario); • Voorzien in voldoende ruimte voor het basisonderwijs in Baarn. Argumenten 1.1. De raad heeft op 31 mei 2023 gekozen voor het scenario waarbij het bestaande gebouw van KWS uitgebreid en gerenoveerd wordt. Daarbij is becijferd dat de gemeentelijke bijdrage € 6.216.000 – prijspeil 2023) bedraagt. De school levert conform de afspraken in het IHP ook een bijdrage aan de renovatie.

Inmiddels is bekend dat de school een DUMAVA-subsidie heeft verworden die ook ingezet kan worden voor het gebouw. De school heeft een stichtingskostenbegroting opgesteld op basis van het voorontwerp (einde 2023) van € 6.378.633 (bijlage 4). Het verschil kan ofwel door aanpassingen in het ontwerp of door de bijdrage van de school opgevangen worden. 1.2. De gekozen uitvoering van de renovatie voorziet in een gemoderniseerd gebouw dat binnen de grenzen van wat esthetisch aanvaardbaar is maximaal duurzaam wordt (bijlage 3). Daarmee wordt uitvoering gegeven aan het amendement inzake de voorkeur van uw raad om bestaande gebouwen zo veel als mogelijk te behouden. 2.1 Tijdelijke huisvesting maakt geen onderdeel uit van de stichtingskosten van de KWS. 2.2 De wijze waarop voorzien wordt in de tijdelijke huisvesting was eerder niet bekend. Daarom is dit als p.m.-post opgenomen. 2.3 De nu gekozen oplossing voor de tijdelijke huisvesting is sober en doelmatig en maakt optimaal beschikbaar van de beschikbare ruimte in andere onderwijsgebouwen.

2

2.4 De nu gekozen oplossing belast andere scholen niet met “inwoning” van de KWS in hun school. 2.5 De tijdelijke lokalen op het Poorthuis-terrein wil de school gebruiken voor haar bovenbouw. De leerlingen uit deze groepen kunnen zich zelfstandig verplaatsten in de buurt. Ouders worden daardoor niet gedwongen bij twee gebouwen tegelijk te staan om hun kinderen op te halen. Financiële risico's - Het gemeentelijk aandeel in de stichtingskosten kan hoger uitvallen. Dit risico wordt beperkt geacht: de plannen zijn in een vergevorderd stadium; de school zal ook bijdragen aan het project. - In het Meerjaren InvesteringsProgramma (MIP) zijn de investeringen voor de KWS en het Aloysius in de tijd verschoven. Met dit besluit wordt de verschuiving van KWS gecorrigeerd. De verschuiving van deze investering heeft tot gevolg dat de het begrotingssaldo van 2025, 2026 en 2027 door de rente en kapitaallasten negatiever wordt. Het structurele tekort in 2026 en 2027 loopt verder op waardoor het moeilijker wordt de begroting vanaf 2026 structureel sluitend te krijgen. Het effect op de kengetallen is nihil. Algemene risico's Procesmatig: - Het is een omvangrijk traject waar op meerdere momenten vertraging opgelopen kan worden (vergunnen, aanbesteden, vertraging tijdens de bouw).

Bij vertraging in huisvestingstrajecten voor onderwijs gaat het vaak over een half jaar of een jaar (na kerst- of zomervakantie). Bovendien kunnen met vertraging ook hogere kosten gemoeid zijn. - Voor dit project zijn er meerdere vergunningen nodig, waaronder in ieder geval één voor de renovatie van de KWS, één voor de sloop van het Poorthuis (van belang voor de tijdelijke huisvesting) en één voor het plaatsen van de portacabins. Voor vergunningen is het belangrijk opnieuw prioriteiten te stellen, omdat de ambtelijke capaciteit onder druk staat. Bovendien kan er bezwaar worden ingediend, wat kan leiden tot vertraging. - Vertraging van deze projecten kan ook leiden tot vertraging van de andere projecten uit het IHP (vernieuwbouw Aloysius). Tijdelijke huisvesting: - Er bestaat een risico dat de tijdelijke huisvesting op het Poorthuis-terrein niet op tijd wordt opgeleverd. Kosten, baten en dekking In de begroting 2025 is in 2027 het meerjareninvesteringsplan een investering opgenomen van € 6.066 miljoen voor het vernieuwen van de KWS, dit bedrag wordt verschoven naar 2025. Het in 2025 afsluiten van een lening ten behoeve van deze investering en de verschuiving van de kapitaallasten van € 140.000 van 2028 naar 2027 leidt tot een hoger structureel tekort voor de begroting 2026 en 2027.

Daardoor heeft het consequenties voor de financiële ruimte die beschikbaar is voor voorstellen die eind dit jaar op de agenda van het college en de raad staan en onderdeel uitmaken van het investeringsprogramma. Het saldo voor 2025 wijzigt van € 161.000 voordelig naar € 67.000 voordelig. Het saldo tekort voor 2026 stijgt van €1.667.000 naar €1.885.000 en voor 2027 van € 2.007.000 naar € 2.236.000. Het saldo voor 2028 wordt door het eerder starten met afschrijving minder negatief. De tijdelijke huisvestingskosten voor de KWS in 2025 en 2026 van totaal € 450.000 worden onttrokken uit de algemene reserve. Het saldo van de algemene reserve (na wijziging jeugd agenda) daalt hierdoor in 2025 van € 13.272.701 naar € 13.023.201. En in 2026 van € 12.174.201 naar € 11.624.701. Deze investering in de KWS zorgt ervoor dat het investeringsniveau in 2025 boven ons richtbedrag van maximaal € 5 miljoen uitkomt. De ambtelijke inzet bij dit project beperkt zich tot de toeziende en controlerende rol en valt binnen het reguliere takenpakket van de medewerker onderwijshuisvesting. De school/PCBO is de bouwheer. Derhalve vergt deze investering weinig ambtelijke capaciteit in de uitvoering van de bouwplannen (in vergelijking

3

met bijvoorbeeld wegen, riool, openbare ruimte). Er kan daarom ons inziens incidenteel worden afgeweken van dat richtbedrag van € 5 miljoen per jaar voor investeringen door onze organisatie (conform de Perspectiefnota 2025). De stichtingskosten en de bijdrage van de school in deze tabel zijn gebaseerd op het raadbesluit van 31 mei 2023 (zie boven). In de bijlagen is een stichtingskostenbegroting opgenomen van eind 2023. De totale stichtingskosten daarin zijn € 163.000 hoger dan in bovenstaande opstelling. Dit verschil kan door kostenbesparende oplossingen in het vervolg van het ontwerpproces worden weggewerkt. Ook de bijdrage van de school kan aangepast worden. Het in de tabel opgevoerde bedrag is ontleend aan het bovengenoemde raadsbesluit en gesteld op 10% van de stichtingskosten voor het schoolgedeelte. In het IHP wordt een bandbreedte gehanteerd tussen de 5 en 15%. Daarnaast kan de DUMAVA-subsidie die PCBO verworven heeft ingezet worden. De investering in de kinderopvang wordt terugverdiend door middel van een huurovereenkomst met een kinderopvangorganisatie. In het Meerjaren InvesteringsProgramma (MIP) zijn door een miscommunicatie de investeringen voor de KWS en het Aloysius in de tijd omgedraaid. Met dit besluit wordt dat gecorrigeerd.

Aanpak / Uitvoering De school ontvangt nadat zij de definitieve stukken heeft ingeleverd een beschikking met daarin het totaal ter beschikking te stellen bedrag, de verplichtingen waaraan de bouw moet voldoen en afspraken over het kasritme waarin uitbetaald gaat worden. Dit is voorzien in de eerste helft van 2025. De aanbesteding van de tijdelijke huisvesting wordt conform het gemeentelijk aanbestedingsbeleid opgestart. De raad ontvangt de komende maanden separaat een raadsvoorstel voor de tijdelijke huisvesting van het Aloysius, de sloop en asbestsanering van het Poorthuis en de tijdelijke huisvesting van het Baarnsch Lyceum. Duurzaamheid De renovatie is gericht op het realiseren van een maximale duurzaamheid in een bestaand gebouw. Er een zeer duurzaam gebouw gerealiseerd, waarbij het energielabel van G (bestaand) naar A++++ wordt opgewaardeerd. De ambitie ENG (i.p.v. BENG) wordt niet gehaald, omdat het daarvoor benodigd aantal zonnepanelen niet kan worden gerealiseerd op een esthetisch verantwoorde wijze, met inachtneming van de belangen van de omwonende. (bijlage 5) Communicatie De scholen (Aloysius, de Uitkijck, Baarnsch lyceum en KWS) worden van dit besluit op de hoogte gesteld. Omwonenden worden door de school op de hoogte gehouden. Er zijn voorlichtingsavonden geweest en de bouwplannen zijn in de buurt verspreid (bijlage 3).

Over dit besluit wordt een bericht in de omgeving van beide scholen en het Poorthuis verspreid (bijlage 5). Evaluatie PCBO moet na oplevering van de vernieuwbouw het bouwproces verantwoorden, inclusief de financiële verantwoording, conform de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Baarn 2015.

Burgemeester en wethouders van Baarn,

4

drs. C.E. Creveld gemeentesecretaris

M.A. Röell burgemeester

Bijlagen: Bijlage 1 Toelicht vernieuwbouw KWS Bijlage 2 Investeringsoverzicht Bijlage 3 Onderbouwing budget KWS inz. duurzaamheidsniveau

5