VPB - Algemene beschouwing begroting 2024
Tekst van het document
Algemene beschouwing begroting 2024 VPB
Geachte voorzitter, college, raadsleden en toehoorders. Allereerst wil ik waardering uitspreken voor degenen die de begroting hebben opgesteld, alsook voor het college vanwege hun inspanningen om onze voorzieningen en beleidsdoelen te handhaven, ondanks de financiële uitdagingen waarvan we al voor de zomer op de hoogte waren. Helaas hebben we de extra bijdrage van het rijk voor onze enclavesituatie verloren. Deze forse korting op de rijksbijdrage dwingt ons tot bezuinigingen en het verhogen van belastingen. Deze gaan met 28% omhoog. Gelukkig stijgen de rioolheffing en de afvalstoffenheffing bijna niet. Dit betekent dat huurders een maandelijkse stijging van de woonlasten van 1€ tegemoet kunnen zien, terwijl huiseigenaren ongeveer 10€ per maand meer zullen betalen. Toch blijven deze lasten nog onder het landelijke gemiddelde. Bij het maken van beslissingen over uitgaven blijven we onze kernwaarden en ambities voorop stellen, met speciale aandacht voor de kwetsbaren en minder bedeelden in onze gemeenschap. Wat betreft uitvoeringskracht: We hebben in voorgaande jaren veel visies ontwikkeld en nagedacht over onze kernwaarden en toekomstige bestuurlijke koers. Ook nu komen er nog belangrijke visies aan: de omgevingsvisie, de aangescherpte visie op duurzaamheid, een woonvisie en visies en handvatten rondom inclusie en burgerparticipatie.
De VPB zet zich daadkrachtig in voor een effectieve implementatie. Veelal zonder extra budgetverhogingen, maar vooral door binnen bestaande opdrachten de koers uit te zetten voor transformatie, aanscherping, innovatie en uitvoering. In 2024 gaan we door met het Masterplan Centrum en moeten we beslissingen nemen over belangrijke investeringen, zoals het cultuurcentrum en de huisvesting van de ABG organisatie. Om onze doelen te bereiken en om onze inwoners en ondernemers van dienst te zijn, hebben we onze ABG nodig. Een moderne organisatie, die investeert in personeel, digitalisering en beveiliging, maar ook in de huisvesting voor deze mensen. Daar zijn met drie gemeenten, Baarle-Nassau, Alphen-Chaam en Gilze en Rijen afspraken over gemaakt. Onze partners moeten erop kunnen rekenen dat ook wij ons aan gemaakte afspraken houden. Dat is een kwestie van goed fatsoen. Het college wil de grensoverschrijdende en regionale samenwerking structureel meer vorm en inhoud geven. Dat willen wij ook. We krijgen dan meer slagkracht en kunnen efficiënter werken. Veiligheid blijft een prioriteit: De wegen die gereconstrueerd zijn in het kader van het masterplan, zijn een stuk veiliger en geluidsarmer. Zowat het hele centrum is nu een 30 km/uur gebied, maar op veel plaatsen nog zonder bijbehorende inrichting. Er moet spoedig gekeken worden waar en welke extra maatregelen nodig zijn.
Bijvoorbeeld in de Oranjelaan, Sportlaan, Chaamseweg, Nonnenkuil en Loveren, waar het gaspedaal vaak open gaat en waar ook veel landbouwvoertuigen en vrachtwagens rijden.
Algemene beschouwing begroting 2024 VPB
De VPB blijft ook aandringen op maatregelen om vuurwerkoverlast te verminderen. Het lijkt erop dat online verkoop niet afdwingbaar is en dat de huidige maatregelen maar beperkt helpen. We dringen daarom aan op een meerjarenplan, al zou volgens ons de verkoop gewoon het beste verboden kunnen worden, of slechts toegestaan tijdens de laatste 3 dagen van het jaar…net als in Nederland. Inzake de voorzieningen, wil het college het hoge niveau behouden en blijven werken aan een sociale, groene en gezonde gemeente. Dat klinkt voor de VPB als muziek in de oren. Armoedebeleid heeft hierbij onze speciale aandacht, want ook in Baarle-Nassau is er armoede, al lopen mensen daar niet mee te koop. Daarom is de VPB blij dat Baarle-Nassau probeert structurele hulp te bieden aan mensen die het moeilijk hebben, zodat ook zij mee kunnen doen aan het sociale leven. Dat doen we via het budgetcafé en door de regelingen op het gebied van inkomen, zorg en ondersteuning te verruimen en beter bekend te maken. Wethouder, wordt kinderarmoede actief betrokken bij gesprekken met de scholen? En komt dan aan de orde hoe er gericht geholpen kan worden, zoals via het verstrekken van fruit of maaltijden en oplossen van menstruatiearmoede? Cultuur verbindt. Bij deze een compliment voor de activiteiten van het cultuurcentrum, zoals de Zomer van Baarle.
Het CCB moet een nieuwe huisvesting krijgen, want de kosten voor het huidige gebouw lopen elk jaar op. De aanbesteding voor het nieuwe CCB kon niet doorgaan toen bleek dat het veel te duur werd. Van ons mag nu gerust buiten de huidige kaders worden gedacht, zodat nieuwe plannen wel haalbaar zijn. Bijvoorbeeld, het gebouw opsplitsen en een deel van dit gemeentehuis herbestemmen voor een aantal functies van het CCB. In het Sociaal domein zijn we actief bezig met het GALA, het gezond en actief leven akkoord. Een compliment voor de inzet bij deze samenhangende lokale aanpak bij gezondheid, sport, cultuur en versterking van de sociale basis. Daarbij mag er ook aandacht zijn voor jongeren met drugsproblematiek. Ook de inzet van een jongerenaanjager (jeugd-dorpsverbinder) vinden wij positief. Preventie of vroegtijdige laagdrempelige hulp is beter dan dure intensieve zorg achteraf. In Baarle-Nassau verwelkomen we diverse groepen nieuwkomers: arbeidsmigranten, Belgen, Oekraïners, statushouders, andere mensen van meer dan 15 km hiervandaan. De inburgering is eenvoudig maar stap 2, de sociale integratie, vereist meer inzet. We moeten tolerant zijn en zorgen dat deze mensen worden opgenomen in onze samenleving. Het is fijn dat hiervoor speciale aandacht is bij het dorpsteam. Vooral door toenemende vergrijzing krijgen mantelzorgers het steeds zwaarder.
De VPB is daarom blij dat mantelzorgondersteuning nu structureel wordt ingebed. Idem voor het maatwerk voor kwetsbare inwoners en de compensatie voor lage inkomens. Een compliment voor alle goede initiatieven op dit gebied! Bij Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening zien we dat het college nu voortvarend gestart is met het ontwerp voor Loveren 2. Fijn om te zien dat daar een groot aantal echt betaalbare en sociale woningen komen! In de WoonvisiePlus moet echt ingezet worden op doorontwikkeling volkshuisvesting. Wonen mogen we niet enkel aan de markt overlaten. Van de VPB mag er ook wat meer vaart komen
Algemene beschouwing begroting 2024 VPB
op het plan voor Flexwoningen. Wanneer kunnen we daar iets van zien? Het Grondbeleid is nu vooral faciliterend. Gaan wij dit herzien naar een strategisch actief grondbeleid? Niet lukraak kopen, maar zorgen dat we goede invloedrijke posities hebben om in de transformatiegebieden straks een vinger in de pap te hebben? Het Omgevingsplan moet er gewoon komen. Voor grote delen van het buitengebied geldt nu een beheersverordening, die gebaseerd is op bestemmingsplannen van meer dan 30 jaar oud. Het is onwenselijk dat deze blijft voortbestaan. Er komt een onderzoek naar de mogelijkheid van permanent wonen op recreatieparken. Dit gaat verder dan alleen veranderen van de bestemming. Het plan moet oplossingen bieden rondom handhaving, woonvisie, naleving van het bouwbesluit maar ook natuurcompensatie opleveren. Ook sociale en financiële gevolgen spelen een grote rol. Het is dus van essentieel belang dat de randvoorwaarden goed gedefinieerd worden. Duurzaamheid staat nu hoog op de agenda, dat waarderen wij! Veel initiatieven voor een duurzamere gemeente zijn door het college voortvarend opgepakt. Minder bestrating dankzij het NK tegel wippen, meer groen in de openbare ruimte en energiezuinige verlichting bij de sportparken. Zaken waar de VPB zich altijd al hard voor gemaakt heeft. Er is nu een paragraaf “Duurzaamheid” toegevoegd aan de begroting.
We zijn blij dat onze vraag hiervoor gehonoreerd is. Deze paragraaf maakt per programma inzichtelijk welke aandacht er voor duurzaamheid is. Hopelijk is dit een opmaat naar nog breder rapporteren over maatschappelijke effecten, zoals bereiken van de SDG’s (Duurzame Ontwikkelingsdoelen van de VN) of brede welvaart. We vinden het nu ook tijd voor een visie op duurzame mobiliteit, over zaken als deelmobiliteit, laadpalen, bergingen en laadpunten voor fietsers, snelfietspaden en verlichting in het buitengebied. Tot slot: Ondanks de financiële uitdagingen, heeft het college een evenwichtige, sluitende en toch ambitieuze begroting opgesteld. Hier zijn we erg blij mee en we vertrouwen erop dat we ons beleid in 2024 succesvol kunnen uitvoeren. D a n k