Voorstel tot het beschikbaar stellen van extra budget voor de duurzaamheidslening

RAADSVOORSTEL Commissie R&E: Cluster: Afdeling: Zaaknummer:

23 januari 2024 Ruimtelijk Beleid Ruimtelijke Ontwikkeling 1045607

Raadsvergadering: Portefeuillehouder :

7 februari 2024 Wethouder van de Laak

Programma:

Voorstel tot het beschikbaar stellen van extra budget voor de duurzaamheidslening

1. Voorgesteld besluit 1. Een bedrag van € 500.000,- te storten op de duurzaamheidsrekening bij het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten. 2. Eerdere besluitvorming 1. “Verordening Duurzaamheidslening gemeente Baarle-Nassau” vastgesteld te Baarle-Nassau op 13 mei 2020; 2. “Budget duurzaamheidslening” vastgesteld te Baarle-Nassau op 13 mei 2020. 3. Samenvatting De duurzaamheidslening is een bestaande leningsfaciliteit van het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn) die sinds 2020 door de gemeente Baarle-Nassau wordt aangeboden. De duurzaamheidslening maakt het voor particuliere eigenaren mogelijk om tegen aantrekkelijke voorwaarden en lage rente (1,6%) geld te lenen voor het treffen van energiebesparende maatregelen in en aan de woning. De duurzaamheidslening functioneert als een revolverend fonds. Het uitgeleende geld komt terug in het fonds zodat het opnieuw beschikbaar komt voor nieuwe leningen. In 2020 is door u de “Verordening duurzaamheidslening Baarle-Nassau” vastgesteld en is voor een bedrag van € 500.000,- gestort op de duurzaamheidsrekening bij het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten. Sinds de start van het fonds is er voor bijna €61.000,- aan (extra) aflossingen ontvangen. Met dit bedrag zijn nieuwe leningen verstrekt. Het besef van de noodzaak om woningen te verduurzamen neemt bij inwoners merkbaar toe.

Inmiddels is al voor meer dan € 400.000,-- aan leningen verstrekt. Het huidige beschikbare budget is niet meer toereikend en dient te worden aangevuld, zodat wij de duurzaamheidslening aan inwoners kunnen blijven verstrekken Het College heeft volgens artikel 3.2 de bevoegdheid de maatregelenlijst aan te passen en heeft hiertoe besloten. Bij dit raadsvoorstel vind u tevens ter informatie ook de aangepaste lijst waarbij deze geactualiseerd en verbreed is qua maatregelen passend bij de huidige technieken en inzichten rondom verduurzaming.

Zaaknummer: 1045607

Voorstel 4. Inleiding De gemeente Baarle-Nassau heeft als doel in 2050 energieneutraal te zijn. Belangrijk daarbij is de particuliere woningvoorraad. We willen dat in 2050 alle woningen energieneutraal zijn. Daarvoor zetten we onder meer de duurzaamheidslening in. Energiebesparende maatregelen in en aan particuliere woningen dragen bij aan een beoogde duurzame, energie-neutrale gemeente. Bovendien zijn de effecten ervan ook in directe zin aantrekkelijk voor de bewoners zelf. Bijvoorbeeld door een lagere energierekening, meer wooncomfort en/of een beter binnenklimaat. De duurzaamheidslening is een zeer succesvolle leningsfaciliteit waarbij in de afgelopen jaren al voor meer dan €400.000,- aan leningen zijn verstrekt. In 2020 is er bij de vast stelling van de Verordening €500.000,- in het fonds gestort en sinds het begin van het fonds is er voor bijna €61.000,- aan (extra) aflossingen ontvangen. Met deze bedragen zijn de duurzaamheidsleningen verstrekt. Het besef van de noodzaak om woningen te verduurzamen neemt bij inwoners merkbaar toe. Stijgende energieprijzen en een vooruitzicht van een aardgasvrije toekomst dragen daartoe bij. Het huidige beschikbare budget is niet meer toereikend en dient te worden aangevuld, zodat wij de duurzaamheidslening aan inwoners kunnen blijven verstrekken. 5.

Argumenten 1.1 Het beschikbaar stellen van extra middelen past in het ingezet beleid Het stimuleren van duurzame maatregelen bij de particuliere woningvoorraad is in lijn met de duurzaamheidsvisie en de Transitievisie Warmte. Bij het ingezet beleid passen ook de ambities van de gemeente Baarle-Nassau om in 2030 de CO2-uitstoot met minstens 49% te verminderen (t.o.v. 1990) en om in 2050 volledig CO2 neutraal. Het beschikbaar stellen van extra middelen draagt bij aan het stimuleren van een energiezuinige en duurzame particuliere woningvoorraad. Door als gemeente leningen tegen een lage rente (1,6%) aan te bieden wordt een extra stimulans geboden ter versnelling van de duurzaamheidsambitie. 1.2 Onvoldoende financiële reserves inwoners Particuliere huiseigenaren hebben niet altijd voldoende financiële reserves om in energiebesparende maatregelen te investeren. Met de duurzaamheidslening geven we een financieel duwtje in de rug. De schuldpositie van inwoners zal hierdoor weliswaar stijgen, echter is het met de huidige energieprijzen voordeliger om te investeren in het verduurzamen van de woning. De maandelijkse energielasten zullen immers sterker dalen dan de kosten die de inwoners aan de nieuwe lening zullen gaan betalen. Inwoners die dankzij de duurzaamheidslening kunnen verduurzamen hebben dus lagere maandlasten.

1.3 Explosieve toename gebruik regeling De regeling is sinds 2020 van kracht en het gebruik ervan neemt sinds 2022 explosief toe. In 2021 is er voor een bedrag van €24.900,- aan leningen verstrekt. Dit bedrag ligt in 2022 op €109.325,- en in 2023 (t/m 6-10-2023) op €242.516,-. De totale inkomsten aan aflossingen bedragen in 2022 €7.235,98 en in 2023 (t/m 6-10-2023) op € 28.849,93 en zijn hierdoor onvoldoende om het revolverende fonds in stand te kunnen houden. Extra budget beschikbaar stellen is daardoor noodzakelijk om het fonds in stand te kunnen houden. Gelet de huidige energiecrisis is de verwachting dat de aanvragen voor de duurzaamheidsleningen in 2024 verder toe zullen nemen. Uitgaande van het gemiddelde bedrag van €15.157,25 per duurzaamheidslening kunnen we in 2024 aan 33 extra deelnemers een lening verstrekken. Met het gevraagde bedrag van € 500.000,-- kunnen we naar verwachting meer dan een jaar voorruit.

Zaaknummer: 1045607

6. Risico’s en kanttekeningen 1.1 Ook het Rijk kent een vergelijkbare regeling Op rijksniveau kennen we de energiebespaarlening van het Nationaal Warmtefonds. Deze is in grote lijnen vergelijkbaar met onze regeling. De regeling van het Rijk kent echter, een hoger rentepercentage (4,50% - 4,85%). Door deze hogere rente is het, met name voor inwoners met beperkte financiële middelen, minder interessant om een lening af te sluiten voor het verduurzamen van de woning. Dit kan dan weer een negatief effect hebben op het verduurzamen van particulieren woningen in de gemeente. 1.2 Inwoners met lage inkomens Het SVn voert de krediettoets uit conform het door SVn vastgestelde interne kredietbeleid, dat is gebaseerd op de Gedragscode Consumptief Krediet (GCK). Hierdoor kan het voorkomen dat een inwoner met een lager inkomen niet aanmerking komt voor een duurzaamheidslening van de gemeente. In dat geval kunnen we ze doorverwijzen naar de Energiebespaarlening bij het Nationaal Warmtefonds. Huishoudens met een verzamelinkomen tot € 60.000,- per jaar betalen dan geen rente. De 0% rente geldt bij goedgekeurde aanvragen dan voor de volledige leenperiode. 1.3 Het risico van wanbetaling Uit de cijfers van 2022 van het SVn laat zien dat op een portefeuille van 20 duurzaamheidsleningen er geen enkele keer sprake is geweest van een betalingsachterstand van 3 maanden of meer.

Desondanks blijft het risico bestaan van wanbetaling. 7. Alternatieven Uw raad kan besluiten om geen extra krediet beschikbaar te stellen voor het fonds. Dit betekent echter wel dat wij pas nieuwe leningen kunnen verstrekken op het moment dat er voldoende leningen zijn afbetaald. Er moet immers voldoende budget zijn om nieuwe leningen te kunnen verstrekken. Een mogelijk gevolg is dat inwoners van de gemeente lange tijd moeten wachten op het toekennen van de duurzaamheidslening en we ze door verwijzen naar de energiebespaarlening van het Rijk. Wij zien echter geen reden om dit te doen en verzoeken uw extra budget beschikbaar te stellen, zodat particulieren woningeigenaren versnelt kunnen verduurzamen.

Zaaknummer: 1045607

8. Lasten, baten en dekking In 2023 is er tot en met 6 oktober voor zo’n € 242.516 aan duurzaamheidsleningen verstrekt aan 16 deelnemers. Dat is een gemiddeld bedrag van zo’n € 15.157,25. We zien een stijging in het aantal aanvragen. Met het gevraagde bedrag kunnen we zo’n 33 deelnemers ondersteunen uitgaande van het gemiddelde bedrag. Investering: De verhoging van het rekening-courant bedrag voor het SVn bedraagt € 500.000 Eenmalige kosten: Structurele kosten: Aan SVn betalen we een jaarlijkse beheervergoeding van 0,5% van de schuldrest van de leningen. In dit geval dus maximaal 0,5% van € 500.000 is € 2.500. Daarnaast betalen we € 17.500 aan rentekosten (3,5%). Deze worden voor een deel gedekt door ontvangen rente (2%) € 10.000. De dekking van de overige rentelasten vindt plaats bij bepaling van totale financieringsbehoefte in het jaar en worden (indien benodigd) gedekt vanuit duurzaamheid. Dit wordt in beeld gebracht bij de 1e en 2e turap. Uiteindelijk functioneert de duurzaamheidslening als een revolverend fonds. Het uitgeleende geld komt terug in het fonds, zodat het opnieuw beschikbaar komt voor nieuwe leningen. Dekking: De eenmalige uitgave van € 500.000 wordt gedekt door toekomstige (extra) aflossingen van de verstrekte geldleningen. De extra structurele kosten zijn zeer gering. Het is niet nodig om daarvoor de begroting te wijzigen. 9.

Relatie tot Baarle-Hertog Er is geen relatie tot Baarle-Hertog. 10. Relatie tot ABG-Organisatie De gemeente Gilze en Rijen en Alphen-Chaam bieden eenzelfde duurzaamheidslening aan voor hun inwoners. In Gilze en Rijen en Alphen-Chaam is er vorig jaar ook een voorstel gedaan om extra middelen beschikbaar te stellen. 11. Communicatie en vorm van participatie Om de bekendheid van de regeling extra te stimuleren zal hieraan via de gebruikelijke media extra aandacht worden besteed. De bekendmaking vindt plaats via een persbericht. 12. Vervolg Planning: Nadat u het voorstel heeft goedgekeurd, zal er € 500.000,- gestort worden op de duurzaamheidsrekening bij het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten. Inwoners van de gemeente kunnen vervolgens nieuwe duurzaamheidsleningen aanvragen.

BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN BAARLE-NASSAU P.W.M. Geurts M.H.M.R. de Hoon- Veelenturf Secretaris burgemeester

Bijlage(n):

Verordening tot eerste wijziging duurzaamheidslening BN Zaaknummer: 1045607

DE RAAD VAN DE GEMEENTE BAARLE-NASSAU; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders nr. 1045607;

gelet op het bepaalde in; besluit: 1. Een bedrag van € 500.000,- te storten op de duurzaamheidsrekening bij het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten.

Aldus besloten in de openbare vergadering van 7 februari 2024

DE GEMEENTERAAD VAN BAARLE-NASSAU

H.C. Veraart Griffier

M.H.M.R. de Hoon- Veelenturf Voorzitter

Zaaknummer: 1045607