Bijlage 6 - Samengevoegde wensen en bedenkingen RPE WBEB

Provincie NB

Ook vragen wij aandacht voor het bestaande en nog te vormen provinciale beleid en hoe dit in samenhang Idem moet worden bezien voor de ontwikkeling van het toekomstige energiesysteem in Brabant.

De RES West-Brabant onderschijft deze wens. In het RPE wordt ingezet op een eerlijke verdeling van de opbrengsten van energieprojecten, onder meer met het FRES.

Regionale afspraken over grote energieprojecten komen terug bij de gebiedsaanpak.

Roosendaal, college

Het onderdeel over de arbeids-kennispool is summier De Res West-Brabant heeft onlangs de evaluatie gedaan van het eerste jaar arbeids-kennispool. Er is beschreven en moet worden aangescherpt in de finale tevredenheid over de voortgang. De RES West-Brabant werkt aan de intensivering van de samenwerking met de versie. onderwijsinstellingen.

Roosendaal, college

De afspraken in RPE-WBEB sluiten goed aan op de afspraken die we in het kader van de verstedelijkingsstrategie en de investeringsagenda van de SRWBW (stedelijke regio West-Brabant west) met Dit is in lijn met het RPE. de regiogemeenten en met de provincie maken. Specifiek voor de RPE-WBEB hebben we daarbinnen nadere deelregio’s benoemd.

Roosendaal, college

In het RPE-WBEB worden verschillende regionale, gemeentegrensoverschrijdende afspraken gemaakt. Daarbij gaat de RES West-Brabant uit van wederzijdse solidariteit. Investeringen in de ene deelregio komen waar logisch en mogelijk ook ten gunste van de andere regio’s. Hiermee zetten we de constructieve Dit is in lijn met het RPE. samenwerking uit RES 1.0 voort. Voor Roosendaal vertaalt zich dit onder meer in een huidige en toekomstige goede samenwerking bij het benutten van de buisleidingenstraat en de mogelijke aantakking van West-Brabant-West op een warmtenet in de Powerport-

Roosendaal, raad

Gericht op totaal vraagstuk CO2 om regionaal alles in het werk te stellen om de maatregelen te prioriteren, zodat de effecten op bijv. sociale woningbouw zo snel mogelijk tot uiting komen. Het geld wat beschikbaar is Dit is in lijn met het RPE. dient zo uitgebreid mogelijk te worden ingezet en zoveel mogelijk subsidiemogelijkheden in te zetten om doelen optimaal te bedienen.

Roosendaal, raad

Wens om te komen tot strenge prioritering in maatregelen m.b.t. Energiearmoede. Dit vraagt voldoende aandacht.

Dit is een terechte zorg. Betaalbaarheid is een actueel onderwerp voor collectieve warmtevoorziening. Het Ministerie van Klimaat en Groene Groei werkt aan beleidsregels om de betaalbaarheid van warmte voor huishoudens te borgen. Er wordt rekening gehouden met betaalbaarheid door bijvoorbeeld mogelijke warmtestrategieen in warmtestudies ten op zichte van elkaar af te wegen op eindgebruikerskosten.

Roosendaal, raad

Aandacht voor de warmtebronnen in combinatie met In haalbaarheidsonderzoeken naar bovenlokale warmtenetten met restwarmte uit afvalverbranding nemen wij de afname van afvalverbranding. Hoe toekomstbestendig toekomstbestendigheid als uitgangspunt mee. is dit?

Roosendaal, raad

Betrokkenheid bedrijven; privaat publieke samenwerking is belangrijk.

Rucphen

Er gaat relatief veel aandacht naar andere subregio's. De beperkte vraag en aanbod in onze subregio betekent dat we pas later aan bod komen bij uitbreiding van (grootschalige) energie-infrastructuur. Dit betekent De gevraagde bestuurlijke aandacht voor alle gebieden is verankerd in het RPE. De gebiedsaanpak speelt hierin dat niet alle ruimtelijke ontwikkelingen gefaciliteerd een belangrijke rol. kunnen worden. Dit zet de ambities voor een aantrekkelijk woon- en ondernemingsklimaat onder druk. Bestuurlijke aandacht hiervoor blijft ook de komende jaren van belang.

Rucphen

Solidariteit richting Zuidelijke Zandgronden is niet helder verwoord. We zijn grote voorstander om eerst de overige energiedragers (naast elektra) te benutten. De RES West-Brabant houdt rekening met welke gebieden welke beschikbaarheid van bronnen hebben. De Daardoor blijft er "elektrificatieruimte" over voor die RES West-Brabant zet voor de gehele regio nadrukkelijk in op een mix met meerdere energiedragers. subregio's die geen andere bronnen beschikbaar hebben.

Rucphen

Binnen de gebiedsaanpak start de RES West-Brabant met het in beeld brengen van de nettopologie van het elektriciteitsnet binnen een gebied. Op deze manier maakt de RES West-Brabant door middel van een Netcongestie vormt een bedreiging. Het integraal blokschema inzichtelijk hoe het net in elkaar steekt en welke uitbreidingen er de komende jaren in de bekijken van deze opgaven in een gebied is daarbij van investeringsprogramma's van TenneT en Enexis staan. Deze blokschema's legt de RES West-Brabant groot belang. Dit vraagt solidariteit, omdat deze vervolgens bij elkaar om zo inzicht te krijgen hoe het gehele elektriciteitsnet in West-Brabant in elkaar steekt, opgaven vaak gemeentegrens overstijgend zijn of dat inclusief de afhankelijkheden binnen het net. Op basis van dit schema krijgt de RES West-Brabant helderheid er gemeentegrens overstijgende belangen zijn. over mogelijke congestieproblemen. Wanneer dit inzicht er is, dan kan er gekeken worden naar oplossingen kijken om de eventuele netcongestie te verzachten.

Dit is in lijn met het RPE.

Rucphen

Steenbergen

Goede balans tussen energiedragers is een forse uitdaging. Het creëren van een goede balans tussen verschillende energiedragers vraagt om zorgvuldige afstemming, terwijl ook het waarborgen van solidariteit Inderdaad is het vinden van een goede balans tussen de energiedragers een grote uitdaging. Een belangrijk tussen gemeenten essentieel is voor een eerlijke onderdeel van het RPE is het vinden van deze balans. Betaalbaarheid voor de inwoners is daarbij een verdeling van lusten en lasten. Een andere belangrijke belangrijke publieke waarde. uitdaging is het borgen van betaalbaarheid voor inwoners, zodat de energietransitie voor iedereen haalbaar blijft. Aan de stuurgroep RES als wens en bedenking kenbaar te maken ten aanzien van het ontwerp RPEWBEB dat wordt verzocht om het ontwerp RPE-WBEB Lage kosten voor de bewoners vormen een belangrijke waarde, die goed moet worden afgewogen tegen andere vast te stellen met op pagina 20 de volgende wijziging: belangen. Een voorbeeld van een ander belang is veilige toegang tot energie. Een veilige toegang tot energie (bijv. geen aardgas uit Rusland) kan betekenen dat wel een een hogere prijs betaald wordt door de bewoner, “Betaalbaarheid gaat om zo laag mogelijke kosten voor vandaar "passende kosten".

De definities van de belangen heeft de REs West-Brabant overgenomen uit het door gebruikers en om zo laag mogelijke maatschappelijke het Rijk vastgestelde Nationaal Plan Energiesysteem (NPE). kosten voor de samenleving als geheel. ‘Economisch krachtig’ betreft het bijdragen aan het toekomstig verdienvermogen van Nederland” Aan de stuurgroep RES als wens en bedenking kenbaar te maken ten aanzien van het ontwerp RPEWBEB dat wordt verzocht om het ontwerp RPE-WBEB vast te stellen met de volgende wijzigingen:

•Op pagina 5 de werkelijk tekst van de klimaatwet op te Dit is juist. Is overgenomen op pagina's 5 en 8. nemen zijde: “dat we in 2050 95% minder broeikasgassen mogen uitstoten ten opzichte van 1990, waaronder CO2” (zie ook p. 15) •Op pagina 8: De tekst “Nederland heeft als doel om in 2050 geen schadelijke CO2 meer uit te stoten”, te Aan de stuurgroep RES als wens en bedenking kenbaar te maken ten aanzien van het ontwerp RPEWBEB dat wordt verzocht om het ontwerp RPE-WBEB vast te stellen met de volgende wijzigingen: Aan tekst over kernenergie voegt de RES West-Brabant op p. 35 toe: "RES West-Brabant volgt de ontwikkelingen nauwgezet". De RES-Brabant neemt niet niet over dat er extra aandacht besteed wordt aan een •De tekst op bladzijde 35 ” Belangrijk gegeven is wel Steenbergen snelle implementatie. Met de bouw van nieuwe kerncentrales zal kernenergie na 2035 beschikbaar komen. De dat de ontwikkeltijd (ontwerp, MER, vergunning, bouw) focus van de RES ligt op de periode tot 2035. ervoor zorgt dat kernenergie pas ver na 2035 zal bijdragen.

Daarom gaat RES West-Brabant hier niet verder op in.” Te vervangen door: “RES West-Brabant zal het landelijk beleid volgen en extra aandacht Het waterschap beschouwt Water & Bodem sturend als mede leidend in de verdere uitwerking van het energiesysteem van de toekomst Het waterschap heeft samen met de RES-organisatie Op pagina 32 is de paragraaf 4.3 ("Water en bodem sturend") aangevuld met: "De uitwerking van Water & Water & Bodem sturend een plek gegeven in het RPE. Bodem Sturend wordt verder uitgewerkt in de gebiedsgerichte aanpak. De koers en beleidsvoornemens in het Waterschap BrabantseDe Delta uitdrukkelijke wens van het waterschap is dan ook Addendum van het Regionaal Water en Bodem Programma, opgesteld door de provincie, zijn hierin leidend. Het om dit expliciet mee te nemen in de uitvoering in de eigen Handelingsperspectief Water en Bodem Sturend van waterschap Brabantse Delta is hier ook mee in lijn.” gebiedsgerichte aanpak. De koers en beleidsvoornemens in het Addendum van het Regionaal Water en Bodem Programma, opgesteld door de provincie, zijn hierin leidend. Het eigen Steenbergen

Het waterschap vraagt meer aandacht voor circulariteit In het RPE valt op dat het duurzaam gebruik van grondstoffen één keer genoemd wordt in de leidende principes. Later komt het niet terug in de uitvoering. Circulariteit is geen primaire taak van de RES. Wij houden er rekening mee door aan te sluiten bij het circulaire Waterschap Brabantse Delta Het waterschap gaat voor een circulaire regio. Wens beleid van de gemeenten en het waterschap. van het waterschap is dan ook om hier meer invulling aan te geven in de vorm van een onderzoek en / of ambitie.

Blijvende aandacht voor rechtvaardigheid en de betaalbaarheid van energie voor inwoners is nodig. In het RPE blijven wij aandacht geven aan rechtvaardigheid en betaalbaarheid. Het vasthouden aan de afspraak Waterschap Brabantse Delta Daarbij ook vasthouden aan de afspraak om te streven om te streven naar 50% lokaal eigendom uit de RES 1.0 maakt hiervan een belangrijk onderdeel uit. naar 50% lokaal eigendom uit de RES 1.0

De keuzes van het Rijk om kernenergie wel of niet in te zetten in het toekomstige energiesysteem. Deze keuze Waterschap Brabantseligt Delta niet bij de RES en/of het waterschap, maar heeft Dit kan gevolgen op de periode na 2035. Het accent in deze RES ligt op de periode tot 2035. wel invloed op het RPE, het energiesysteem, de ruimtelijke keuzes en de bijbehorende planning.

Voor de ontwikkeling van nieuwe nationale energieinfrastructuur bestaat het risico dat regionale belangen en adviezen onvoldoende worden meegenomen in de besluitvorming. Het is daarom van belang om de Waterschap Brabantseregionale Delta kennis en expertise vanuit de RESWij zijn ons bewust van dit risico. De RES zal haar regionale kennis en expertise actief inbrengen. samenwerking actief te betrekken en structureel te verankeren in de processen. Het waterschap onderschrijft en ondersteunt de bestuurlijke keuze om solidair te zijn met de Powerport.

Blijvende aandacht houden voor de zonneladder en meervoudig ruimtegebruik bij de keuzes voor de opwek De zon op veld projecten en initiatieven die in de pijplijn zitten voor RES West-Brabant zijn al beoordeeld met de Waterschap Brabantsevan Delta zonne-energie. Het waterschap ziet ditzelfde zonneladder die de provincie voorschrijft. De RES West-Brabant ontwikkelt verder voor batterijparken een principe ook als een kans om grip te krijgen op de afwegingskader, waarin onder meer meervoudig ruimtegebruik is opgenomen. ontwikkeling van batterijparken.

Het opnemen van de risico's zoals brand- en Waterschap Brabantseexplosiegevaar Delta bij duurzame energieopwek en opslag in de verdere uitwerking van het RPE.

Woensdrecht

Zundert

Zundert

Zundert

Bij vergunning aanvragen wordt de OMWB (Omgevings Dienst Midden West-Brabant) gevraagd brand- en explosiegevaar en de getroffen maatregelen te beoordelen. Er is specifieke wet- en regelgeving beschikbaar.

Geen wensen en bedenkingen.

Als wens: streven naar een actieve rol in de gebiedscoalitie om strategische invloed te kunnen behouden, prioriteit geven aan netversterking en slimme oplossingen om knelpunten te verminderen en een gezamenlijk actieplan voor de Zuidelijke In de regio West-Brabant staan bij vrijwel alle gemeenten al windmolens. In het kader van Wind A16 zijn er in de Zandgronden voor stroom infrastructuur. Bedenkingen: gemeente Zundert windmolens bijgeplaatst. Voor de opgave Wind na 2030 moet het afwegingsproces voor Zundert niet achterstellen bij netuitbreiding. exacte locaties nog starten, er zijn globale zoekgbieden aangewezen. Toevoeging bedenkingen: windenergie: enige gemeente binnen de regio waar al een windmolen staat. Voor waken dat er niet naar Zundert als eerste wordt gekeken, maar eerst naar de andere gemeenten. Wensen: Actieve ondersteuning bieden, geschikte locaties zoeken voor energiehubs, organisatiedraad, ervoor waken dat dorpse karakter niet ten koste gaat van de energiehubs, vooral op bedrijventerreinen. Bedenkingen: Voorkomen dat energiehubs alleen voor Voor het realiseren van energiehubs is de bestaande infrastructuur van elektriciteit bepalend voor de grote bedrijven wordt gebruikt, maar ook voor MKB's. kansrijkheid. Voor een cluster van bedrijven wordt berekend of een energiehub technisch haalbaar is.

Zorg dragen voor duidelijke regie, zodat bedrijven niet in onzekerheid verkeren over hun energievoorziening. Energiehubs prima, maar andere problematiek dan een stad. Wensen: solidair met de PowerPort enkel als dat voordeel heeft voor de regio. Bedenkingen: regio moet er niet onder lijden. Waakzaam blijven voor ruimte drukken op de agrarische en landbouw karakter en ook Inderdaad moet er rekening houden met een goede afweging van de verschillende belangen in de regio. De RES dat het niet ten koste gaat van de geringe ruimte van West-Brabant ziet daarbbij een sterke verwevenheid van de Powerport met de hele regio. De regio heeft ook Zundert als dat primair bijdraagt voor de PowerPoort. belang bij een deel van de energievoorzieningen die in de regio komen. Er is ook een duidelijk landelijk belang. Niet het probleem van Moerdijk naar Zundert trekken, De RES West-Brabant zal dan ook aandacht vragen via een lobby bij het Rijk voor landelijke solidariteit. maar wel solidair zijn naar elkaar. We hebben niet overal invloed op, soms moet het Rijk ook een rol spelen. Actieve Lobby.

Zundert

Wensen: Samenwerking vooral met Breda en EttenLeur in stand houden. Strategische plaatsing van batterijen zodat we lokaal ook een positief effect Voor de inzet van batterijparken wordt een afwegingskader ontwikkeld dat dit voorjaar beschikbaar komt. Dit hebben. Bedenkingen: alleen lasten moet voorkomen afwegingskader neemt landschappelijke inpassing nadrukkelijk mee. worden, we moeten ook voordeel eruit halen. Regie over ruimtelijke inpassing en geen ongewenste grootschalige batterij plaatsing op de landbouwgrond.

Zundert

Wensen: samenwerken met andere gemeenten en daarmee ook kennis delen, het is een grote opgave waarin we moeten zoeken naar handen en voeten hoe In paragraaf 5.2.2 van het RPE geeft de RES West-Brabant aan hoe gemeenten worden ondersteund bij het we dit gaan vormgeven. Regionale afstemming om te opstellen van de warmteprogramma's. Daarbij wordt onderzocht welke lokale warmtebronnen kansrijk zijn, zoals kijken wat anders mogelijk is. Andere mogelijkheden (zeer) lage temperatuur warmte uit de bodem, oppervlaktewater of rioolwater en zonnewarmte. Al deze zoeken voor warmteprogrammering dan alleen onderzoeken geven een beter beeld van wat er mogelijk is in onze regio en onder welke voorwaarden, zodat de elektriciteit, zoals groene gas of mest. Zorg ervoor dat verschillende warmte strategieën tegen elkaar kunnen worden afgewogen rekening houdend met publieke bronnen zo efficiënt mogelijk worden gebruikt. belangen zoals betaalbaarheid, duurzaamheid en leveringszekerheid. Bedenkingen: we liggen wel aan het eind van de kabel, dus Zundert moet wel in beeld blijven.

Zundert

Bedenking: zorg uiten over geur en financiële rendabiliteit. Wens: blijven zoeken naar andere mogelijkheden.

Risicoanalyse (o.a. omgevingsrisico's) en financiele haalbaarheid maken onderdeel uit van haalbaarheidsonderzoeken. Voor de warmteprogramma's wordt onderzocht welke lokale warmtebronnen kansrijk zijn, zoals (zeer) lage temperatuur warmte uit de bodem, oppervlaktewater of rioolwater en zonnewarmte. Al deze onderzoeken geven een beter beeld van wat er mogelijk is in onze regio en onder welke voorwaarden, zodat de verschillende warmte strategieën tegen elkaar kunnen worden afgewogen rekening houdend met publieke belangen zoals betaalbaarheid, duurzaamheid en leveringszekerheid.

Zundert

Wens: zorg dat je altijd andere mogelijkheden hebt voor energie. Reactie van andere gemeenten versterkt Dit is in lijn met het RPE. De RES West-Brabant faciliteert de afstemming tussen de gemeenten. elkaar, samen elkaar opzoeken is belangrijk. Lokaal kunnen beslissen over lokale inpassingen.

Zundert

Wens: Willen graag nog een ander moment voor participatie, buiten de mogelijkheden die al zijn geboden. Bedenkingen: inwoners moeten gehoord worden, ook zij die nog niet gehoord zijn.

De RES West-Brabant blijft in gesprek met allerlei groepen uit onze samenleving. De RES West-Brabant wil samen met inwoners, organisaties en andere betrokkenen de plannen uitwerken voor een energiesysteem dat klaar is voor de toekomst. In het uitvoeringsprogramma werkt de RES West-Brabant hiervoor samen met de gemeenten een strategie uit.

Zundert

Wens: Voeg taken samen, waar dit kan, zodat straten niet te vaak open hoeven.

Dit is ijn lijn met het RPE.