Beschouwingen CDA

Spreektekst begroting 2025 Voorzitter, college, collega raadsleden en belangstellenden. De door het college opgestelde conceptbegroting voor 2025 ligt nu ter behandeling voor. Het is een beleidsarme begroting. Dit betekent dat er nauwelijks geld kon worden uitgetrokken voor nieuwe initiatieven. Als de uitgaven zich ontwikkelen zoals begroot, eindigt het begrotingsjaar 2025 met een positief saldo van € 186.000. Dit is grotendeels toe te schrijven aan versoberingen in onze dienstverlening, waaronder een forse bezuiniging van in totaal € 100.000 op de Wmo-uitgaven. Waar lastenverhogingen in 2025 nog gematigd zijn voor onze inwoners, zal dit daarna – in de zogenaamde ravijnjaren – nauwelijks het geval kunnen zijn. We stevenen de komende jaren af op grote tekorten. De rijksoverheid stelt namelijk voor 2026 en latere jaren veel minder geld beschikbaar aan gemeenten. Van alle gemeenten en hun inwoners zullen de volgende jaren daarom offers worden gevraagd. In de vorm van een ingrijpende versobering van voorzieningen én een verhoging van de lasten voor hun inwoners. Onze gemeente zal daar niet aan kunnen ontkomen. Voor nieuwe initiatieven is er dan geen financiële ruimte. Sterker nog: we moeten op tijd gaan nadenken of voor alles wat we van plan waren nog voldoende geld beschikbaar is en welke versoberingen mogelijk zijn.

Ook kunnen we er niet aan ontkomen dat de lasten voor onze inwoners hoger moeten worden. Het afgelopen jaar waren er extra kosten door de renovatie van de verschillende plafonds in het CCB. Helaas moest dit een tijd gesloten worden. Er zijn veel inspanningen gevraagd van de medewerkers en de gebruikers van het CCB. Zij verdienen onze dank voor hun flexibiliteit en geduld. Ondertussen hebben de gebruikers van het CCB moeten ervaren hoe het is om geen eigen ruimte te hebben. In het nieuwe CCB zal dat ook zo zijn. Dat vergt een cultuuromslag. Wij hebben er alle vertrouwen in dat dit zal lukken. Vorig jaar was de nieuwbouw van het CCB een grote kostenpost die we in de begroting tegenkwamen. We kunnen zeggen dat er toch wel financiële zorgen zijn weggenomen, nu vaststaat dat de nieuwbouw door een particuliere partij gerealiseerd gaat worden. In de begroting zien we dat er veel geld gaat naar rioleringswerkzaamheden. Het CDA is blij dat het achterstallige werk aan het rioleringsnetwerk nu gedaan wordt en dat er duidelijkheid is welke partijen verantwoordelijk zijn voor de verschillende onderdelen. Het CDA heeft indertijd met volle overtuiging gekozen om samen met AlphenChaam en Gilze en Rijen een gezamenlijke ambtenarenorganisatie op te richten; de ABG-organisatie.

Wij waren en zijn ons ervan bewust dat het onze kleine gemeente niet zou lukken om met enkel eigen ambtenaren in staat te zijn om te gaan met veranderende wetgeving en het uitvoeren van nieuwe taken. Dit neemt niet weg, dat wij ons ook zorgen maken over de ABG-organisatie. Wij gunnen de ambtenaren in deze organisatie uiteraard een goede beloning, inclusief cao-verhogingen. Onze bijdrage in de kosten van de ABG-organisatie

nemen mede daardoor jaar na jaar toe. Wij vragen bestuur en directie van de ABG-organisatie om kritisch te kijken naar de wijze waarop deze is ingericht, te bekijken waar besparingen door efficiënter werken gerealiseerd kunnen worden en of een soberder uitvoering van de toekomstige centrale huisvesting mogelijk is. We zullen ook naar de uitgaven van de andere gemeenschappelijke regelingen kritisch zijn. Nu er in de gemeente Baarle-Hertog verkiezingen zijn geweest is dit een goed moment om de verdeelsleutel opnieuw ter sprake te brengen. Samenwerking met Baarle-Hertog vraagt veel van het bestuur; verschillende landen, dus verschillende wetten. Het is niet altijd makkelijk om het geregeld te krijgen. Denk hierbij aan de vuurwerkoverlast die helaas al is begonnen. Deze enclavesituatie brengt extra kosten met zich mee, maar de vergoeding vanuit het Rijk hiervoor is komen te vervallen. Het CDA weet dat het college er alles aan heeft gedaan om deze uitkering weer te krijgen – helaas zonder resultaat. Dat is erg jammer, want deze kosten blijven nu voor rekening van onze gemeente komen en dat is met het vooruitzicht van de ‘ravijnjaren’ een extra opgave. Het CDA heeft de economische welvaart en toerisme hoog in het vaandel staan.

Niet voor niets staat in het coalitieakkoord dat Baarle uniek is en dat ondernemers in de toeristische sector dit uitdragen om onze gemeente levendig en aantrekkelijk te houden. Ondanks de versoberingen moeten we aantrekkelijk blijven voor dagjesmensen en verblijftoeristen. De behoefte aan woningen is nog altijd een hot item. Ook binnen onze gemeente. Het CDA pleit al jaren om op L’Air Pur permanente bewoning mogelijk te maken. Er is het afgelopen jaar onderzoek naar gedaan. Wanneer zijn er duidelijke kaders waarbinnen permanente bewoning op dit bungalowpark haalbaar is? In 2025 wordt er voortgang gemaakt met Loveren fase 2. Er is toegezegd dat de woningen voor verschillende groepen betaalbare woningen komen. Het CDA hoopt dat dit kansen biedt aan jongeren uit onze eigen gemeente om hier een starterswoning te kunnen kopen, zodat we niet een vergrijsde gemeente worden met alleen maar senioren. Een aantal ouderen heeft ons geïnformeerd over het initiatief voor een “knarrenhof”. We vinden dit een sympathiek idee, maar op de locatie die ze voor ogen hebben lijkt het niet te gaan lukken. Heeft het college hen al gehoord? Is er een eventueel locatie, waar dit initiatief wel door zou kunnen gaan? Senioren en jongeren zijn twee doelgroepen waar binnen het sociaal domein veel geld aan uitgegeven wordt. Alles wat nu gedaan kan niet op dezelfde voet verdergaan.

Er wordt veel van onze inwoners gevraagd, maar de inwoners krijgen er ook veel voor terug. Ook hier zullen we in de kosten moeten snijden en met oplossingen komen. Soms gaat het om kleine dingen zoals de vraag of activiteiten als De Huiskamer van Baarle, en het Boals Bakske gratis moeten blijven. Kunnen we de consumpties niet laten betalen? Naar onze mening zal dit moeten kunnen. Soms gaat het om ingrijpender bezuinigingen. Bijvoorbeeld of uit de Wmo betaalde huishoudelijke hulp in alle gevallen iedere week kan blijven plaatsvinden.

We zijn blij met de vele vrijwilligers die actief zijn in het sociale domein, maar vrijwilligers zijn er nooit genoeg. We moeten blijven kijken wat er door vrijwilligers gedaan kan worden, ook buiten het sociaal domein. Denk hierbij aan bermonderhoud en groenvoorzieningen binnen de bebouwde kom. Het CDA is niet van de kaasschaafmethode, liever zien we structurele grotere bezuinigingen. We moeten kritisch blijven op onze uitgaven en zoeken naar extra inkomsten. Het komend jaar zal niet gemakkelijk worden, want we staan aan de vooravond van de ravijnjaren. Tot zover de eerste termijn