3.9 - Raadsinformatiebrief plan van aanpak overlast vuurwerktoerisme Baarle-Nassau

Raadsinformatiebrief -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------Aan

Leden van de gemeenteraad

Van

Burgemeester De Hoon-Veelenturf

Onderwerp

Plan van aanpak overlast vuurwerktoerisme Baarle-Nassau

Datum

7 juli 2023

Zaak Onegov

1036544

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------Inleiding In de bebouwde kom van Baarle-Hertog (BE) zijn zes vuurwerkwinkels gevestigd, waarvan vijf winkels geconcentreerd zijn in de omgeving Kapelstraat, Klokkenstraat en Molenstraat. Deze vuurwerkwinkels mogen het hele jaar vuurwerk verkopen, in tegenstelling tot Nederland waar dit slechts de laatste drie dagen van het jaar toegestaan is. Als gevolg hiervan kent Baarle een grote toestroom aan vuurwerktoeristen in het najaar, hoofdzakelijk vanuit Nederland. Dit fenomeen van vuurwerktoerisme is de laatste jaren alleen maar toegenomen en zorgt voor steeds meer overlast in Baarle-Hertog en Baarle-Nassau in de vorm van foutparkeren, achterlaten van zwerfvuil, wildplassen, verbale intimidaties, enzovoorts. Ondanks de vele maatregelen die beide gemeenten de voorbije jaren namen om de overlast t.g.v. toestroom van vuurwerktoeristen beheersbaar te houden (zoals parkeerverboden, tijdelijke invoering éénrichtingsverkeer en extra controles) heeft het vuurwerktoerisme de laatste twee jaar geleid tot verdere excessen. Een stringentere aanpak vanuit zowel Baarle-Nassau als Baarle-Hertog is dan ook noodzakelijk. In deze raadsinformatiebrief wordt u geïnformeerd over de stand van zaken.

Evaluatie Begin dit jaar hebben er diverse evaluaties plaatsgevonden, zowel op bestuurlijk niveau als ook met omwonenden van de Kapelstraat en de Klokkenstraat. Tevens heeft er een evaluatie met de vuurwerkhandelaren plaatsgevonden. Uit deze evaluaties is de noodzaak naar voren gekomen om eerder in het jaar te starten met de voorbereidingen. Ook dient de afstemming tussen de beide gemeenten en de Belgische en Nederlandse veiligheidspartners intensiever plaats te vinden. Zo is bijvoorbeeld gebleken dat maatregelen en handhavingsacties niet altijd even goed op elkaar waren afgestemd, waardoor er langs elkaar heen werd gewerkt.

1

Voorts is winst te behalen door beter te communiceren over de verschillen in wet- en regelgeving tussen beide landen. Met name de Nederlandse vuurwerktoerist is vaak wel op de hoogte van het verbod op verkoop in Nederland, maar niet van het verbod op vervoer buiten de Nederlandse toegestane verkoopperiode. In de evaluaties werd tevens aandacht gevraagd om buurtbewoners niet alleen tijdig te informeren over de te nemen maatregelen, maar ook over de resultaten. Deze bovengenoemde verbeterpunten worden in de aanpak voor dit jaar meegenomen. Maatregelen Baarle-Hertog (BE) De gemeenteraad van Baarle-Hertog keurde op donderdag 29 juni 2023 het uniform gemeentelijk politiereglement (UGP) goed. Met deze politieverordening maakt de gemeente bepaalde inrichtingen vergunningsplichtig. Het gaat om inrichtingen die een risico vormen op overlast of verstoring van de openbare orde, veiligheid, rust en gezondheid. Ook de vuurwerkwinkels zijn voortaan vergunningsplichtig. Het UGP bevat bepalingen om enerzijds de overlast voor de buurt en de gemeente door de vuurwerkverkoop beheersbaar te houden, en anderzijds bestuurlijk op te treden indien de vuurwerkwinkels zich niet aan de opgelegde voorwaarden houden. Met als ultiem middel ingeval van verstoring van de openbare orde ook overgaan tot de tijdelijke of definitieve sluiting van de winkel(s) op basis van art.

133 en 134 van de nieuwe gemeentewet. De vuurwerkwinkels zullen vanaf het najaar 2023 een exploitatievergunning moeten bezitten. De burgemeester van Baarle-Hertog kan de vergunning weigeren als de openbare orde gevaar loopt. Daarnaast kan de hij bijkomende maatregelen in de vergunning opleggen, afhankelijk van de aard en de ligging van de vuurwerkwinkel, zoals het plaatsen van vuilbakken, het opruimen van afval in de omgeving van de winkel, het plaatsen van camera’s. Voor alle vuurwerkwinkels gelden specifieke bepalingen.  De vuurwerkwinkels zijn verplicht de leeftijd van hun klanten te controleren.  In de periode tussen 1 oktober en 31 december is enkel verkoop via internet toegestaan. In deze periode mag het vuurwerk alleen vooraf online besteld worden. Het vuurwerk moet minimaal 12 uur vóór afhaling besteld en betaald zijn.  De klant moet de bestelling in de winkel afhalen. Per bestelling mag slechts één persoon in de winkel aanwezig zijn.  De vuurwerkwinkels moeten jaarlijks uiterlijk op 1 september aan de burgemeester mededelen hoe zij dit organiseren.

Bestuurlijke handhaving Als de voorwaarden van het politiereglement en/of de exploitatievergunning niet nageleefd worden, kan de gemeente Baarle-Hertog sancties opleggen zoals:  gemeentelijke administratieve boetes (GAS-boetes)  administratieve schorsing of intrekking van de vergunning  tijdelijke of definitieve sluiting van de inrichting

2

Maatregelen Baarle-Nassau (NL) Baarle-Nassau zet in op intensivering van handhaving van de Nederlandse wet- en regelgeving. M.i.v. de herfstvakantie zullen er controles plaatsvinden die in intensiteit en frequentie zullen toenemen in opmaat naar de jaarwisseling. Dit betreft overigens niet alleen controles op bezit en vervoer van vuurwerk wat door vuurwerktoeristen in Baarle-Hertog gekocht wordt. Ook de bevoorrading van de vuurwerkwinkels in Baarle-Hertog (BE) middels transport over Nederlands grondgebied zal worden gecontroleerd. Met name zal worden gecontroleerd of dit transport aan de Nederlandse vereisten voor het transport van vuurwerk voldoet. Naast deze zichtbare én onzichtbare dynamische controles zullen er vanaf 18 november wekelijks grote gezamenlijke integrale controles zijn van o.a. politie, boa’s, Inspectie voor Leefbaarheid en Transport en de douane in en rondom Baarle-Nassau. Zij worden in het uitgestrekte buitengebied rondom Baarle-Nassau ook ondersteund door inspecteurs en surveillanten van Samen Sterk in Brabant (SSiB). Naast de controles zal door middel van communicatie aandacht besteed worden aan het verbod op verkoop én transport conform bestaande wet- en regelgeving in Nederland. Door middel van tijdelijke waarschuwingsborden worden vuurwerktoeristen ook geattendeerd op de gevolgen die dit heeft in geval van overtreding.

Samenwerking in district de Baronie Vuurwerk vormt de laatste jaren niet alleen een toenemend maatschappelijk probleem in BaarleNassau. Ook in het district de Baronie kennen we genoeg voorbeelden, zoals het misbruik van (illegaal) vuurwerk bij de excessen in het dorp Veen, de Bredase wijk Hoge Vught en bij voetbalwedstrijden. Daarom heb ik als burgemeester in districtelijk verband gepleit voor een gezamenlijke integrale aanpak van de vuurwerkoverlast. In het Districtelijk Driehoeks Overleg zijn hiertoe nu bestuurlijk uitgangspunten gedefinieerd en wordt inmiddels een districtelijk plan van aanpak opgesteld. Vervolg Met bovengenoemde maatregelen hoop ik dat wij de overlast welke wij in Baarle van het vuurwerktoerisme ervaren, een halt kunnen toe zullen kunnen roepen. Deze aanpak is gedeeld met de omwonenden en vuurwerkhandelaren in de Kapelstraat en Molenstraat. Gedurende de verkoopperiode zal ik u periodiek op de hoogte houden van de ontwikkelingen en constateringen. Tevens zullen wij als gemeente hierover communiceren via de Socials als ook via lokale en regionale media.

3