3.4 - College B&W - Raadsinformatiebrief Rapportage Sociaal domein 2022

RAADSINFORMATIEBRIEF -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------Aan

De gemeenteraad van de Gemeente Baarle-Nassau

Van

Het college van burgemeester en wethouders

Portefeuillehouder

Wethouder van de Laak

Onderwerp

Raadsrapportage sociaal domein 2022

Datum collegevergadering

21 november 2023

Zaaknummer

1048356

RIB-Nummer

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------1. Inleiding Jaarlijks informeren we u op hoofdlijnen over de stand van zaken in het sociaal domein. Dat doen we met de raadsrapportage Sociaal domein. De rapportage bevat 6 dashboards met bijbehorende duiding. De eerste is algemene informatie over de gemeente, gevolgd door de vijf leefgebieden die benoemd zijn in de beleidsvisie voor het sociaal domein ‘BaarleBruist’: Prettig wonen in je wijk, Veilige en kansrijke thuissituatie, Zinvolle daginvulling, Financieel rondkomen en Fit en veerkrachtig. Binnen deze leefgebieden is ook de samenhang met andere domeinen inzichtelijk, zoals het fysieke domein of het veiligheidsdomein. De raadsrapportage biedt uw raad een handvat bij uw kaderstellende en toezichthoudende rol in het sociaal domein. In de Visie op het sociaal domein heeft u de richting voor de komende jaren bepaald. De cijfers in bijgevoegde raadsrapportage geven inzicht in de stand van zaken in het sociaal domein 2022. Daarmee zijn ze ook een instrument om het beleid te bepalen en bij te sturen.

2. Inhoudelijk Samenvatting van de raadsrapportage: Onze inwoners hebben gemiddeld een lagere sociaal economische status (SES). Vooral de deelscore opleidingsniveau ligt lager. In de kern Ulicoten ligt de SES hoger dan bij vergelijkbare gemeenten. Een groter aandeel inwoners hebben lagere inkomens dan bij andere kleine gemeenten. Ruim 90% van de inwoners van Baarle-Nassau geeft aan zich gelukkig te voelen. Het ervaren individueel welzijn ligt op alle onderdelen iets onder het gemiddelde van kleine gemeenten. De gezondheid scoort op alle onderdelen iets lager. Inwoners ervaren op verschillende gebieden beperkingen om aan het maatschappelijk leven deel te nemen. Op alle gebieden is dat vaker dan bij referentiegemeenten. De leefomgeving scoort bij onze inwoners op alle fronten juist iets hoger, ook de verbondenheid in de buurt. Opvallend, omdat de werkelijk gegeven zorg voor buren iets lager ligt, maar de zorg voor naasten juist hoger.

-

-

Het aantal huishoudens dat gebruik maakt van geïndiceerde zorg van de gemeente ligt met 20,7% iets hoger dan elders. De WLZ (Wet Langdurige Zorg) wordt minder vaak dan elders ingezet. Als we een verdieping maken op het middelengebruik van jongeren dan zien we dat het middelengebruik, met name alcohol, onder jongeren in Baarle-Nassau hoog is. Inwoners van de Gaarshof beïnvloeden de resultaten op een aantal indicatoren: Een aantal bewoners telt mee in de cijfers van werkloosheid en uitkeringen. Bij deze groep zijn meer dan gemiddeld Wmo voorzieningen van toepassing.

Ten opzichte van de raadsrapportage sociaal domein 2021 zien we een aantal ontwikkelingen: Het aantal mensen dat weerbaar is, is sterk gestegen. Zij kunnen goed voor zichzelf zorgen, en dragen bij in de maatschappij. Het aantal inwoners wat kwetsbaar is afgenomen. Ook ze zeer kwetsbaren die als ‘zorgwekkend’ omschreven zijn is afgenomen. Inwoners die aangeven door omstandigheden niet mee te kunnen doen is wel gestegen. Dat kan te maken hebben door de veranderde manier van vraagstelling, en ook de maatschappelijke omstandigheden hebben dit waarschijnlijk negatief beïnvloed. Inwoners geven vaker aan dat buurtbewoners voor elkaar klaar staan. Maatschappelijke inzet voor buren sterk afgenomen; vooral naastenzorg, maar ook vrijwilligerswerk juist toegenomen. Stijging in aantal mensen met een voorziening, vooral met 1 voorziening; Stabilisering van de zorg WMO (op alle onderdelen van de WMO). Stijging in jeugdzorg, met name zorg voor jeugd in de thuissituatie. De werkloosheid is verder gedaald en voor het eerst sinds minstens 10 jaar onder het niveau van vergelijkbare gemeenten gekomen. Opbouw van de rapportage: Ten opzichte van de raadsrapportage over 2021 hebben er inhoudelijk geen grote wijzigingen plaatsgevonden: De data uit de dashboards komt van de website Waarstaatjegemeente.nl (WSJG).

De indicatoren zijn gebenchmarkt met gemeenten uit dezelfde grootteklasse (tot 25.000 inwoners). De meest recente cijfers opgenomen tot en met 2022, waaronder de burgerpeiling 2022. Voor cijfers uit de burgerpeiling geldt dat niet alle gemeenten hebben deelgenomen aan de burgerpeiling. Ter afsluiting is een verklarende woordenlijst toegevoegd. Per leefgebied zijn een aantal indicatoren in het dashboard toegevoegd, onder andere: De onderdelen die betrekking hebben op ervaren belemmeringen in het meedoen van inwoners, zijn nu bij de desbetreffende leefgebieden in het dashboard weergegeven. Het totaal van de Sociaal Economische Status (SES) is te zien in het dashboard van ‘onze gemeente’; de onderdelen binnen deze SES zijn apart opgenomen in de leefgebied dashboards. Het dashboard Financieel Rondkomen geeft meer inzicht in de inkomenscategorieën in onze gemeente. Het dashboard Fit en Veerkrachtig geeft naast ervaren belemmeringen ook meer informatie over zorggebruik in onze gemeente.

Als het leefgebied zich hiervoor leent, begint de tekstuele duiding met de ervaring van inwoners, dan het beeld van de situatie, en eindigt met de gemeentelijke geïndiceerde voorzieningen.

3. Procedureel Met de raadsrapportage monitoren we onze beleidsopgaven. Uit deze raadsrapportage zullen ook interventies en activiteiten afgeleid worden welke dan terug zijn te vinden in de uitvoeringsagenda en P&C cyclus. Deze raadsrapportage is 7 november jl. besproken met de Adviesraad sociaal domein. In het najaar van 2024 ontvangt u de raadsrapportage Sociaal domein over 2023. Als gegevens van 2019 dan niet ge-updatet zijn, worden deze niet meer getoond in het dashboard.

Bijlage(n): Raadsrapportage Sociaal Domein Baarle-Nassau 2022