3.3-Raadsinformatiebrief Aanpak Energiearmoede

RAADSINFORMATIEBRIEF -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------Aan

De gemeenteraad van de Gemeente Baarle-Nassau

Van

Het college van burgemeester en wethouders

Portefeuillehouder

Wethouder van de Laak

Onderwerp

Aanpak energiearmoede

Datum collegevergadering

1 november 2022

Zaaknummer

411608

RIB-Nummer

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------1. Inleiding Door de stijgende energieprijzen zijn er huishoudens die de energierekening niet meer kunnen betalen. Onderzoek van de TNO toont aan dat in Nederland ongeveer 550.000 huishoudens te maken hebben met energiearmoede. Dit kan te maken hebben met (een combinatie van) een laag inkomen, hoge energiekosten en een slecht geïsoleerde woning (woningen met een laag energielabel). In gemeente Baarle-Nassau zijn er naar schatting ruim 300 huishoudens met energiearmoede. Het kabinet heeft verschillende maatregelen getroffen om energiearmoede aan te pakken. Zo heeft het kabinet onder andere €300 miljoen beschikbaar gesteld voor gemeenten om huishoudens met een laag besteedbaar inkomen die te maken hebben met hoge energielasten te ondersteunen met energiebesparende maatregelen. Dit betekent voor onze gemeente dat er een bedrag van € 150.177,beschikbaar is, dat voor 31 december 2024 besteed moet zijn. Hieronder zetten we zowel de landelijke maatregelen als de lokale aanpak om energiearmoede te bestrijden op een rij. 2. Inhoudelijk Tijdelijke aanpassing energiebelasting (landelijk) Voor iedereen is er een tijdelijke aanpassing in de energiebelastingen.

Het gaat om een extra belastingkorting op de energierekening én daar bovenop een verlaging van het belastingtarief op elektriciteit in 2022. De hoogte van deze korting scheelt per huishouden. De uitvoering van deze maatregel vindt plaats op landelijk niveau. Prijsplafond energie (landelijk) In opvolging van de aanpassing op de energiebelasting wordt er op 1 januari 2023 een prijsplafond voor energie ingesteld. Er is een volumegrens vastgesteld van 1.200 m3 gas en 2.900 KWh voor elektra. De plafondbedragen zijn €1,45 voor gas en €0,40 voor elektra. Daarnaast krijgen alle kleinverbruikers in de maanden november en december een maandelijkse korting van € 190. Dit wordt verrekend via de energieleveranciers.

Energietoeslag voor minima (gemeente) In 2022 ontvingen alle huishoudens met een bijstandsuitkering of een minimaregeling van de gemeente automatisch een eenmalige energietoeslag van € 800,-. Dit bedrag is in april 2022 uitbetaald. In oktober 2022 heeft er een nabetaling plaatsgevonden van € 500,-, waardoor een huishouden in totaal € 1.300,- heeft ontvangen aan Energietoeslag over het jaar 2022. Huishoudens met een inkomen tot 120% van het sociaal minimum hebben ook recht op een eenmalige Energietoeslag ter hoogte van € 1.300,-. Via een aanvraagformulier kunnen zij hier aanspraak op doen. Het formulier is te vinden op de website van de gemeente. Tot 1 januari 2023 kan een aanvraag worden ingediend bij de gemeente voor de eenmalige energietoeslag 2022. Er wordt op grote schaal gebruik gemaakt van deze regeling. We doen er alles aan om alle aanvragen zo snel mogelijk te behandelen. Niet alles kan tegelijk en de meest schrijnende situaties geven we prioriteit. We hebben extra capaciteit vrij gemaakt. Inwoners die de energietoeslag hebben aangevraagd maar niet hebben gekregen, benaderen we persoonlijk om hun situatie en mogelijkheden te bespreken. Het Rijk heeft besloten dat in 2023 een huishouden met een inkomen tot 120% van het bijstandsniveau nogmaals de energietoeslag ter hoogte van € 1.300,- gaat ontvangen. Hoe de uitvoering hiervan gaat uitzien is nog niet bekend.

Maatregelen energiebesparing (gemeente) Met een pakket van energiebesparende maatregelen en inkomensondersteuning breidt de gemeente de hulp aan inwoners uit. Hiervoor zetten we de landelijke gelden aanpak energiearmoede in. De eerste maatregelen gaan direct in, andere maatregelen volgen later dit jaar en in 2023. Daarbij werkt de gemeente nauw samen met de woningcorporatie Leystromen. De eerste actie start direct. Bij ruim 300 huishoudens met een laag inkomen en een slecht geïsoleerde woning gaan we proberen een afspraak te maken om een Fixer langs te laten komen. De Fixer komt ter plaatse en gaat direct aan de slag om 6 tot 8 kleine energiebesparende maatregelen te nemen en tips en advies te geven. De rekening gaat naar de gemeente. Het gaat om maatregelen als tochtstrips en isolatiefolie, die direct effect hebben op het energieverbruik en dus de energiekosten. Achteraf ontvangen de bewoners en de gemeente een rapport met daarin de genomen maatregelen en met de tips voor de grotere maatregelen. Op basis van ervaring worden er met deze aanpak in ongeveer 30-40% van de huishoudens direct maatregelen geïnstalleerd. De overige huishoudens zijn ook actief geïnformeerd en kunnen na afloop van deze actie alsnog een afspraak met de energiecoaches maken voor een energieadvies. Meer acties in 2022 en 2023 Ondertussen bereiden we meer activiteiten voor.

Zo onderzoekt de gemeente of het mogelijk is om energiespreekuren aan te bieden, breidt het budgetcafé haar dienstverlening uit en werkt de gemeente aan een uitbreiding van de regeling voor mensen met een laag inkomen om bijvoorbeeld een nieuwe, energiezuinige koelkast of wasmachine aan te kunnen schaffen. Na de winterperiode start de gemeente activiteiten om bij te dragen aan woningisolatie en andere grote energiebesparende investeringen zoals zonnepanelen.

Ondersteuning en advies bij financiële problemen (gemeente) Samen met de gemeenten Alphen-Chaam en Gilze en Rijen richten we vier loketten in naar het concept van het budgetcafé. De loketten komen in Gilze, Rijen, Alphen en Baarle-Nassau. Dit zijn laagdrempelige inlooppunten waar inwoners met financiële zorgen terecht kunnen. We willen met de 4 loketten inwoners een aanspreekpunt bieden en zo de vele vragen stroomlijnen. Deze loketten zijn verspreid over de week geopend. Inwoners kunnen in hun eigen of een van de andere gemeenten terecht. Er komt tenminste één avond-opening per week. Zo maken we de toegangsdrempel zo laag mogelijk. De loketten worden bemenst met professionals (gemeente, dorpsteams) en vrijwilligers, allen met expertise op gebied van inkomen, financiën en budgetcoaching (en een luisterend oor). Met gerichte communicatie gaan we in oktober de inwoners informeren. Vanaf 1 november starten de budgetcafés. Tot slot hebben we in de 2e Turap voorgesteld om het noodfonds schrijnende gevallen uit het coronaherstartplan breder in te gaan zetten, zodat ook inwoners die door de huidige energiecrisis of koopkrachtverlies in de problemen komen geholpen kunnen worden. 3. Procedureel Via de P&C cyclus houden we u op de hoogte van de voortgang van de gemeentelijke activiteiten. Mochten er nieuwe maatregelen nodig zijn, dan informeren wij u hierover.

Ook houden we ook alle landelijke ontwikkelingen nauw in de gaten.

Bijlage(n): -