3.14 - Bijlage 2 - Evaluatieverslag over 2023

Evaluatie uitvoeringsprogramma Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving 2023

Inhoudsopgave ......................................................................................................................................................... 1 Samenvatting ............................................................................................................................... 3 1. Inleiding ................................................................................................................................... 5 2. Organisatie ............................................................................................................................... 6 2.1 Interne formatie 2023 ................................................................................................................... 6 2.2 Externe formatie............................................................................................................................ 6 2.3 VTH kwaliteitscriteria .................................................................................................................... 6 2.4 Evaluatie capaciteit en conclusie................................................................................................... 7 3. Evaluatie 2023 vergunningverlening ..........................................................................................

8 3.1 Prioriteiten, doelstelling en verwachting ...................................................................................... 8 3.2 Vergunningverlening Wabo onderdeel milieu .............................................................................. 8 3.3 Vergunningverlening Wabo brandveilig gebruik ........................................................................... 9 3.4 Vergunningverlening Wabo anders dan milieu en brandveilig gebruik ........................................ 9 3.5 Vergunningverlening APV en bijzondere wetten ........................................................................ 10 3.6 Evaluatie prioriteiten, vergunningverlening en conclusie ........................................................... 11 4. Evaluatie 2023 toezicht en handhaving .................................................................................... 12 4.1 Prioriteiten................................................................................................................................... 12 4.2 Milieu ........................................................................................................................................... 13 4.3 Bouwen........................................................................................................................................

15 4.4 Permanente bewoning recreatiewoningen................................................................................. 18 4.5 Brandveiligheid ............................................................................................................................ 18 4.6 APV en bijzondere wetten ........................................................................................................... 19 4.7 Evaluatie, prioriteiten toezicht- en handhavingstaken en conclusie .......................................... 21 5. Evaluatie procesgerichte taken ............................................................................................... 22 5.1 Kwaliteit verslaglegging ............................................................................................................... 22 5.2 Afstemming/voorlichting/regionale samenwerking ................................................................... 22 5.3 Preventieve handhaving .............................................................................................................. 22 6. Evaluatie ontwikkelingen ........................................................................................................ 23 6.1 Omgevingswet .............................................................................................................................

23 6.2 Private Kwaliteitsborging in de bouw (Wkb) ............................................................................... 23 6.5 Evaluatie en conclusie ontwikkelingen........................................................................................ 23 Bijlage: Jaarverslag OMWB 2022 ................................................................................................. 24

2

Samenvatting In onderstaande samenvatting staan de belangrijkste resultaten van VTH over het jaar 2022. Gedetailleerde cijfers kunt u vinden in de volgende hoofdstukken. Organisatie De vaste formatie van het uitvoerende deel van vergunningverlening is niet aangepast. Wel is wederom een beroep gedaan op de inhuur van capaciteit, omdat we de vaste formatieplaatsen niet allemaal ingevuld konden krijgen. Het was noodzakelijk om de vaste formatieplaatsen te vullen met inhuur van externe capaciteit, door de komst van de Omgevingswet. Ook was dit jaar opnieuw intern extra capaciteit nodig voor het inrichten van Centric Leefomgeving (hierna: CLO) en de implementatie van de Omgevingswet. Boven op de vaste formatie is tijdelijk formatie ingehuurd om de implementatie van de nieuwe wetgeving in goede banen te leiden. De formatie van toezicht en handhaving is in 2023 gewijzigd ten opzichte van voorgaand jaar. Voor 2023 is de boa formatie met 2 fte gestegen, omdat na onderzoek is gebleken dat de boa capaciteit onvoldoende was om aan de talrijke doelstellingen en prioriteiten daadwerkelijke richting te kunnen geven. Deze extra formatie is voor de gehele ABG-organisatie. In 2023 is er vaste formatie bijgekomen (nieuwe functie) voor het VTH-beleid. Het is gelukt om deze formatie structureel in te vullen.

Elk jaar moet de gemeente Baarle-Nassau zich in het evaluatieverslag VTH verantwoorden over de kwaliteitscriteria. De provincie Noord-Brabant controleert in haar rol als interbestuurlijk toezichthouder van de gemeente Baarle-Nassau onder andere of deze verantwoording ook daadwerkelijk wordt afgelegd. De kwaliteitscriteria maken inzichtelijk welke kwaliteit u kunt verwachten bij de uitvoering of invulling van de VTHtaken. Deze criteria geven bijvoorbeeld een ondergrens aan het aantal medewerkers, hun opleiding en deskundigheid. Dit is het niveau dat minimaal nodig is om de omgevingsrechtelijke activiteiten op het gebied van VTH in continuïteit uit te kunnen voeren. Een externe partij heeft in 2023 onderzocht of de ABG-organisatie aan die criteria voldoet. De uitkomst van dit onderzoek was dat er wordt voldaan, mits er bepaalde opleidingen gevolgd zouden worden. Er is inmiddels een opleidingsplan opgesteld. Omdat de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) VTH taken namens de gemeente BaarleNassau uitvoert, moet zij conform de kwaliteitscriteria ook aantonen of zij voldoet. De OMWB heeft inmiddels aangetoond dat zij voldoet aan de kwaliteitscriteria voor zover de gemeente Baarle-Nassau de activiteiten door haar laat uitvoeren. Vergunningverlening De prioriteitenstelling is gelijk gebleven aan die van 2022. De werkzaamheden zijn ook als zodanig uitgevoerd.

De vergunningen zijn binnen de daarvoor gestelde termijnen afgehandeld, behoudens twee vergunningen, die zijn van rechtswege verleend. Het aantal Wabo-aanvragen is in 2023 (113) ten opzichte van 2022 (118) iets afgenomen. Het aantal vergunning checks/informatieverzoeken is in 2023 enorm gestegen ten opzichte van 2022. Doordat er zoveel vragen gesteld werden was het niet mogelijk om binnen de bestaande capaciteit alle vragen in de daarvoor bedoelde systemen te registeren. Ten aanzien van 2024 zijn daarover nieuwe afspraken gemaakt met DIM, waardoor er wel een goede monitoring mogelijk gaat zijn. Met betrekking tot de APV zijn er in 2023 (55) ongeveer dezelfde hoeveelheid evenementenvergunningen verleend als het voorgaande jaar (56). Voor 2024 is de raming qua aantallen gelijk gebleven, omdat er wordt verwacht dat het aantal aanvragen en meldingen met betrekking tot evenementen ongeveer gelijk zal blijven. Toezicht en handhaving In 2023 is de prioritering ten opzichte van 2022 op 1 onderdeel gewijzigd. Er is namelijk een categorie 3 toegevoegd bij de activiteit ‘bouwen van een bouwwerk’ per bouwsom. Namelijk; categorie 3: < €50.000,-

(lage prioriteit). Uit de praktijk bleek namelijk dat categorie 1: <€150.000,- (hoge prioriteit) te 3

omvangrijk was en te veel onder valt. Ook de relatief kleine overtredingen, zoals een erfafscheiding die 5 cm te hoog is, tuinmeubilair en dakkapellen. Deze relatief kleine overtredingen hebben de toezichthouders in 2022 veel tijd gekost. Afgelopen jaar betekende de verandering van prioritering in de praktijk dat er niet altijd meer op locatie gecontroleerd hoefde te worden. Enkele meldingen konden telefonisch worden afgedaan. Voor wat betreft het toezicht op milieutaken heeft de OMWB in 2023 een aantal controles van het vooraf vastgestelde uitvoeringsprogramma niet kunnen uitvoeren. Er zijn het afgelopen jaar wel meer bedrijven bezocht dan vooraf geprogrammeerd. Dat komt door extra opdrachten met urgentie en een overloop van het vorige jaar. Het gemiddelde, spontane, naleefgedrag van wet- en regelgeving van bedrijven binnen de gehele regio van de OMWB betreft 57%. Het naleefgedrag in de gemeente Baarle-Nassau is 52%. De vooraf gestelde doelstelling van 50% naleefgedrag is hiermee behaald. Ten aanzien van het onderdeel bouwen is geconcludeerd dat het aantal bouw- /sloopcontroles is afgenomen ten opzichte van voorgaand jaar, namelijk van 123 naar 62. Ook het aantal handhavingscontroles is afgenomen. In 2022 zijn 76 controles uitgevoerd en in 2023 27 controles. Deze controles zijn voornamelijk afhankelijk van het aanbod.

Dit jaar is er nauwelijks actief toezicht gehouden op brandveilig gebruik van individuele panden, omdat de focus met name heeft gelegen op projecten. In 2024 wordt het toezicht risicogestuurd opgepakt conform de afspraken daaromtrent. In 2023 is het aantal verzoeken om handhaving afgenomen ten opzichte van 2022. In 2022 waren er 12 handhavingsverzoek en in 2023 zijn het er 8 geweest. Ontwikkelingen In 2023 hebben we de nodige stappen gezet om ons klaar te stomen voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. In het eerste kwartaal van 2023 hebben de afdeling vergunningen en kort daarna afdeling toezicht gebruik genomen van Centric Leefomgeving (CLO). Het CLO maakt het mogelijk om een betere registratie bij te houden van het toezicht op vergunningen, maar ook van toezicht op meldingen en klachten. Eind 2022 zijn we met de hele organisatie overgestapt naar een nieuw zaaksysteem, namelijk OneGov 365.

4

1. Inleiding Voor u ligt de evaluatie van het uitvoeringsprogramma Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) van de gemeente Baarle-Nassau over het jaar 2023. Het uitvoeringsprogramma is op 17 januari 2023 vastgesteld door het college van burgemeester en wethouders. Het Omgevingsbesluit stelt in art. 13.11 verplicht om de uitvoering van de VTH-taken jaarlijks te evalueren. De evaluatie laat zien of de in het uitvoeringsprogramma opgenomen activiteiten zijn uitgevoerd en in hoeverre deze activiteiten hebben bijgedragen aan het bereiken van de in het VTH-beleid gestelde doelen. In dit evaluatieverslag is concreet beschreven hoe de gemeente Baarle-Nassau in 2023 uitvoering heeft gegeven aan de vergunningverlenende, toezichthoudende en handhavende taken, zoals benoemd in het uitvoeringsprogramma 2023. In dit verslag staan alle cijfers genoemd over het aantal vergunningen, meldingen, controles, klachten en handhavingszaken. Naast de cijfers wordt ook een verklaring gegeven over de verschillen tussen de geraamde en gerealiseerde producten. Daar waar mogelijk wordt ook een vergelijking gemaakt met voorgaand jaar. Deze evaluatie kan leiden tot het aanpassen van de uitvoerings- en handhavingsstrategie. Zo ontstaat er een continu proces van opstellen, uitvoeren en aanpassen van alle taken die op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving moeten worden uitgevoerd.

Met dit evaluatieverslag wordt ook uitvoering gegeven aan onze wettelijke verplichte taak om invulling en uitvoering te geven aan de beleids- en uitvoeringscyclus, de zogenoemde Big-8 cyclus. Voor de duidelijkheid geven wij hierbij aan dat de VTH-taken die door de Omgevingsdienst Midden- en WestBrabant (hierna: OMWB) en de Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant (waaronder de Brandweer) worden uitgevoerd ook binnen het kader van het uitvoeringsbeleid vallen. Beide diensten hebben ook verslag gedaan van de werkzaamheden in 2023. Het evaluatieverslag wordt door het college vastgesteld en middels een raadsinformatiebrief ter kennisname aangeboden aan de gemeenteraad. Ook wordt het verslag toegezonden aan de provincie in het kader van hun rol als interbestuurlijk toezichthouder van de gemeente Baarle-Nassau.

5

2. Organisatie 2.1 Interne formatie 2023 De ambtelijke organisatie van de gemeente Baarle-Nassau is per 1 januari 2016 ondergebracht in de ABGorganisatie. De clusters Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving werken daarbij voor de drie gemeenten Alphen-Chaam, Baarle-Nassau en Gilze en Rijen. In 2023 was de interne formatie als volgt: Formatie Toezicht en Handhaving

Uren beschikbaar voor BN

FTE beschikbaar voor BN

(1fte=1392 uur)

(21,2%)

Coördinator Toezicht en Handhaving Medewerker Toezicht en Handhaving (incl. toezicht perm bewoning) Administratief medewerker Toezicht Juridisch medewerker Handhaving Juridisch medewerker Handhaving permanente bewoning1 BOA (incl. drank- en horecacontroles BOA-poule) en BRP controles2 Totaal beschikbare capaciteit per jaar

FTE ABGorganisatie

264 1074

0,19 0,77

0,89 3,65

196 947 236

0,14 0,68 0,17

0,67 3,23 0,67

1155

0,83

4,5

38723

2,78

13,614

1De helft van de capaciteit is inzetbaar voor Gilze en Rijen, de overige helft is evenredig verdeeld over Alphen-Chaam en Baarle-Nassau. 2De capaciteit is onderverdeeld in 0,83 gebaseerd op afgesproken verdeelsleutel en ingebrachte budgetten.

Formatie vergunningverlening Wabo

FTE ABGorganisatie (1fte=1392 uur)

Juridisch medewerker vergunningen Omgevingsadviseur Vergunningverlener Wabo A Vergunningverlener Wabo B Administratief medewerker vergunningen 1 Totaal beschikbare capaciteit per jaar

2,78 3,56 0,89 2,36 2,28 11,87

FTE beschikbaar voor BaarleNassau (21,6%) 0,60 0,77 0,19 0,51 0,49 2,56

Uren beschikbaar voor BaarleNassau

835,20 1071,84 264,48 709,92 682,08 3563,52

2.2 Externe formatie De beschikbare externe formatie bestond uit de uren van de OMWB. De werkzaamheden die de OMWB voor ons verricht zijn in budgetten vastgelegd. In bijlage 1 van de eindrapportage van de OMWB vindt u een verantwoording van de kosten voor het werkprogramma van de OMWB.

2.3 VTH kwaliteitscriteria Kwaliteitscriteria maken inzichtelijk welke kwaliteit u kunt verwachten bij de uitvoering of de invulling van de VTH-taken. De set kwaliteitscriteria is beschikbaar voor vergunningverlening, toezicht en handhaving (de VTHtaken). De set is opgesteld door een brede groep praktijkdeskundigen uit gemeenten, provincies en het rijk. De gemeente zorgt zelf voor een brede toepassing van de kwaliteitscriteria. In de gemeente Baarle-Nassau geldt de Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht. In deze verordening 1 Formatie is ook beschikbaar voor administratieve werkzaamheden voor vergunningverlening APV en bijzondere wetten.

6

wordt verwezen naar kwaliteitscriteria voor de kritieke massa. Deze criteria geven een ondergrens aan het aantal medewerkers, hun opleiding en deskundigheid. Dit is het niveau dat minimaal nodig is om de omgevingsrechtelijke activiteiten op het gebied van VTH in continuïteit uit te kunnen voeren. In het evaluatieverslag over 2022 is al aangegeven dat er een extern onderzoek zou plaatsvinden naar de kwaliteitscriteria 2.3 die inspeelt op de Omgevingswet (Ow) en de Wet kwaliteitsborging voor het Bouwen (Wkb). Zij hebben voor de ABG-organisatie onderzocht waar de knelpunten liggen en welke acties we moeten ondernemen. Aan de hand van dit rapport is een opleidingsplan opgesteld ‘Opleidingsplan Kritieke Massa’, waarin de benodigde trainingen en cursussen zijn opgenomen die zorgen dat er wordt voldaan aan de Kwaliteitscriteria 2.3 en daaraan te kunnen blijven voldoen. Omdat de Omgevingsdienst Midden- en West Brabant (OMWB) VTH taken namens de gemeente Baarle-Nassau uitvoert, moet zij conform de kwaliteitscriteria ook aantonen of zij voldoet. De OMWB heeft inmiddels aangetoond dat zij voldoet aan de kwaliteitscriteria voor zover de gemeente Baarle-Nassau de activiteiten door haar laat uitvoeren.

2.4 Evaluatie capaciteit en conclusie Algemeen Om te kunnen blijven voldoen aan de Kwaliteitscriteria 2.3 is er een opleidingsplan opgesteld, waarin de benodigde trainingen en cursussen zijn opgenomen. Vergunningverlening De vaste uitvoerende formatie voor vergunningverlening is in 2023 niet aangepast. Wel hebben we een beroep moeten doen op de inhuur van capaciteit, omdat we de vaste formatieplaatsen niet allemaal ingevuld konden krijgen. Het was wel noodzakelijk dat de formatieplaatsen gevuld waren, omdat er een toename was van het aantal Wabo-aanvragen en we intern extra capaciteit nodig hadden voor het inrichten van het CLO en de implementatie van de Omgevingswet. Ook is boven op de vaste formatie tijdelijk formatie ingehuurd om de implementatie van de nieuwe wetgeving in goede banen te leiden. Toezicht en Handhaving Voor 2023 is de formatie gewijzigd, namelijk met de uitbreiding van de boa’s (+2 fte), omdat na onderzoek is gebleken dat de boa capaciteit onvoldoende was om aan de talrijke doelstellingen en prioriteiten daadwerkelijke richting te kunnen geven. Deze extra formatie is voor de gehele ABG-organisatie. Beleidsadviseur Voor deze functie is structurele capaciteit beschikbaar gesteld in 2022. In het laatste kwartaal van 2023 is deze functie structureel ingevuld.

7

3. Evaluatie 2023 vergunningverlening In onderstaande paragrafen wordt een overzicht gegeven van de gestelde prioriteiten en doelstellingen/verwachtingen, de aangevraagde vergunningen en ingediende meldingen op grond van de Omgevingswet, APV en de bijzondere wetten.

3.1 Prioriteiten, doelstelling en verwachting De prioriteiten van vergunningverlening hebben we vastgesteld aan de hand van een risicomatrix, welke is opgenomen in het in 2019 vastgestelde VTH beleidsplan 2020-2024 en ook in het uitvoeringsprogramma van 2023. In 2023 is prioriteit gegeven aan de volgende zaken: Prioriteit zeer hoog ✓ Aanvraag omgevingsvergunning (hierna: ov) activiteit bouwen van een bouwwerk met een bouwsom van meer dan €150.000,-; ✓ Aanvraag ov activiteit ‘beschermde rijksmonumenten’; ✓ melding activiteit ‘slopen met asbest’ (particuliere). Prioriteit hoog ✓ Aanvraag ov activiteit bouwen van een bouwwerk met een bouwsom van meer dan €50.000,- en minder dan €150.000,-; ✓ Aanvraag ov activiteit ‘gebruik/bouwen in strijd met bestemmingsplan’; ✓ Aanvraag ov activiteit ‘slopen van bouwwerken op grond van bestemmingsplan of erfgoedverordening; ✓ Aanvraag ov activiteit ‘(doen) vellen van een houtopstand’. Prioriteit midden ✓ Aanvraag activiteit ‘op of aan een onroerende zaak handelsreclame maken’. Prioriteit laag ✓ Aanvraag ov activiteit bouwen van een bouwwerk met een bouwsom van minder dan €50.000,-. ✓ Aanvraag ov activiteit ‘uitvoeren van een werk of werkzaamheden’; ✓ Melding activiteit ‘slopen (sloop > 10m3)’; ✓ Aanvraag ov activiteit ‘(wijzigen) aanleg weg’; ✓ Aanvraag ov activiteit ‘uitweg maken, hebben of veranderen of het gebruik daarvan veranderen’.

Doelstelling 2023 Afhandelen van vergunningen en meldingen conform de wettelijke voorschriften binnen de wettelijke termijnen.

Doelstelling behaald? Deze doelstelling vloeit voort uit de VTHbeleidsnotitie en is voor 2023 niet behaald. Er waren

Verwachting 2023 In 2023 verwachten we voor de gemeente BaarleNassau 110 Wabo-aanvragen te ontvangen. De aanvragen bestaan uit verschillende activiteiten.

Verwachting uitgekomen? In 2022 hebben we 118 Wabo-aanvragen ontvangen. Dit aantal ligt dicht bij de verwachting. In 2021 waren dit 113 aanvragen.

2 van rechtswege verleende vergunningen. 1 betrof een erfafscheiding. In overleg met de aanvrager hebben we wel gezocht naar een aanvaardbare oplossing binnen de mogelijkheden. Het andere betrof een milieuneutrale melding.

3.2 Vergunningverlening Wabo onderdeel milieu Vanaf 1 januari 2013 behandelt de OMWB voor onze gemeente alle milieutaken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. De gemeente Baarle-Nassau heeft aan de OMWB mandaat verleend voor het nemen van besluiten.

8

De gemeente zelf blijft echter bevoegd gezag en kan eventueel van een advies van de OMWB afwijken. In 2023 is niet afgeweken van het advies van de OMWB. In 2022 en 2023 zijn de volgende aantallen producten op het gebied van milieu aangevraagd op grond van de Wabo: Soort Vergunning (oprichten/ wijzigen) Intrekking vergunning, melding MER-procedure Milieu-neutrale verandering Omgevingsvergunning Beperkte Milieutoets* Melding, incl. aanleggen bodemenergiesysteem

Maatwerkvoorschriften Zienswijzen, bezwaar, beroep en hoger beroep

Realisatie 2021 10

Raming 2022 12

Realisatie 2022 2

Raming 2023

Realisatie 2023

1 3 1 1

4 4 2 4

1 1 2 2

0 6 2 4

25

30

15

0 1

4 5

0 3

22 meldingen activiteitenbesluit 14 meldingen gesloten bodemenergiesystemen 0 1

29

*De omgevingsvergunning beperkte milieutoets (OBM) hoort bij een melding activiteitenbesluit en heeft als doel om vooraf te kunnen beoordelen of de activiteit wel mogelijk is (zie artikel 2.2 a Besluit Omgevingsrecht BOR). De OBM bestaat uit een toestemming of een weigering. Het bevoegd gezag kan geen voorschriften aan de OBM verbinden.

Termijnen Bij één van de in 2023 ingediende milieu-aanvragen is sprake geweest van overschrijding van de termijn. Het betrof hier een milieuneutrale melding. Het afhandelen van de meldingen valt sinds 2018 onder de voorbereidingshandelingen. Dit betekent dat de OMWB zelf de correspondentie naar de aanvrager verzorgt zonder tussenkomst van de gemeente. Dit geldt ook voor de afhandeling van de meldingen. Het valt op dat afhandeling van de meldingen hierdoor vlotter verloopt, met hier en daar een uitzondering. Dat had te maken met het niet volledig zijn van de melding, extra milieu wetgeving of bestemmingsplan voorschriften. Ook worden meldingen automatisch naar de OMWB doorgestuurd ter advisering op het moment dat ze bij ons als bevoegd gezag ingediend worden. GGD-adviezen Op grond van de geldende wet- en regelgeving/ beleid hebben we in 2023 0 keer een GGD-advies opgevraagd.

3.3 Vergunningverlening Wabo brandveilig gebruik De Veiligheidsregio adviseert ons op het gebied van brandveiligheid. In 2022 zijn de volgende aantallen meldingen en vergunningen aangevraagd op grond van de Wabo: Soort Gebruiksmelding Gebruiksvergunning

Realisatie 2021 1 0

Raming 2022 2 2

Realisatie 2022 0 1

Raming 2023 2 2

Realisatie 2023 1 0

3.4 Vergunningverlening Wabo anders dan milieu en brandveilig gebruik In 2022 zijn de volgende aantallen producten aangevraagd op grond van de Wabo, met uitzondering van milieu en brandveilig gebruik (zie paragraaf 3.2 en 3.3).

9

Soort Vooroverleg Activiteit “bouwen van een bouwwerk” categorie 1 Activiteit “bouwen van een bouwwerk” categorie 2 Activiteit “afwijken ruimtelijke regels” binnenplans, Bor en projectafwijkingsbesluit. Activiteit “uitrit” Activiteit “kappen” Activiteit “veranderen van monument” Activiteit “uitvoeren van werk of werkzaamheden” Sloopmelding Vergunning check/informatieverzoeken Juridische procedures (zienswijzen, bezwaar, beroep, planschades, incl. milieu)

Realisatie 2021 47

Raming 2022 30

Realisatie 2022 46

62

56

50

Raming 2023 30 36

Realisatie 2023 24 32

45 56

33

34

26

33

17 20 1

10 25 2

12 19 2

10 25 2

5 6

4

10

7

10

1

46 111

80 50

49 79

30 50

44 100

8

Niet geraamd

31

5

41

Het inschatten van het aantal producten blijft elk jaar een uitdaging. Wat betreft de daadwerkelijk cijfers zijn wij afhankelijk van de markt. In vergelijking met 2022 (118) zijn er in 2023 (113) iets minder vergunningaanvragen behandeld. Het aantal informatieverzoeken is enorm toegenomen ten opzichte van 2022. Termijnen Het afgelopen jaar zijn er 2 vergunningen geweest die buiten de wettelijke termijn zijn afgewikkeld. Net als voorgaande jaren blijft het lastig om nieuw ervaren personeel te werven voor een vast dienstverband. In 2023 hebben we afspraken gemaakt met een nieuw detacheringsbureau dat in onze behoefte kan voorzien. Alle overige aanvragen, waarop de beslissing moet worden voorbereid met de zogenaamde reguliere procedure, zijn binnen de wettelijke beslistermijn (evt. opgeschort i.v.m. de geboden gelegenheid tot aanvulling van de incompleet ingediende aanvraag) van 8 weken afgehandeld. In een aantal gevallen hebben we de beslistermijn verlengd, omdat er een nadere toetsing plaats moest vinden vanwege strijdigheid met het bestemmingsplan. Ook gaven we aanvragers de gelegenheid hun aanvraag bij te stellen om belemmeringen weg te nemen. In al deze gevallen hebben we binnen de termijn van 14 weken een besluit genomen.

3.5 Vergunningverlening APV en bijzondere wetten In 2023 zijn de volgende aantallen producten aangevraagd op grond van de APV en de Alcoholwet. Soort Evenementen (vergunningaanvragen en meldingen) Ontheffing Alcoholwet beoordelen (tijdelijke ontheffing verstrekken zwak alcoholische drank tijden evenement of andere bijzondere gebeurtenis)

Realisatie 2021 38

Raming 2022 75

Realisatie 2022 56

Raming 2023 75

Realisatie 2023 55

3

12

7

12

4

10

Aanvraag vergunning Alcoholwet beoordelen Horeca-inrichting exploitatievergunning beoordelen Bibob-onderzoek aanvragen Speelautomaten aanwezigheidsvergunning beoordelen Aanvraag standplaatsvergunning beoordelen Stookontheffing beoordelen Verklaring van geen bezwaar beoordelen (bijv. TUF ontheffing, opstijgen ballon) Terrasvergunning beoordelen Zienswijzen, bezwaar, beroep

7

8

9

8

4

10

8

5

8

8

10 4

8 4

6 0

8 4

5 1

7

2

3

2

7

0 11

1 20

1 21

1 20

0 14

5 2

6 1

0 0

6 1

0 0

3.6 Evaluatie prioriteiten, vergunningverlening en conclusie In 2023 is de prioriteitstelling gelijk gebleven aan die van 2022. De werkzaamheden hebben we ook als zodanig uitgevoerd. Uit het vergunningengedeelte blijkt dat vergunningen binnen de daarvoor gestelde termijnen zijn afgehandeld, behoudens twee vergunningaanvragen. Het aantal Wabo aanvragen is in 2023 licht gedaald ten opzichte van voorgaand jaar. De raming hebben we daarom op dit onderdeel niet aangepast in het uitvoeringsprogramma 2024. Door de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024 hebben we in december enorm veel vergunningaanvragen en vragen ontvangen. Met betrekking tot de APV zijn er min of meer eenzelfde hoeveelheid evenementenvergunningen en meldingen verleend/behandeld dan voorgaand jaar. Voor 2023 is de raming qua aantallen gelijk gebleven.

11

4. Evaluatie 2023 toezicht en handhaving In onderstaande paragrafen wordt een overzicht gegeven van de gestelde prioriteiten en doelstellingen, het aantal uitgevoerde controles en het aantal handhavingszaken.

4.1 Prioriteiten In het in 2019 vastgestelde handhavingsbeleidsplan 2020-2024 en ook in het uitvoeringsprogramma van 2023, is een vernieuwde risicomatrix opgenomen. Voor 2023 zijn de prioriteiten gewijzigd ten opzichte van het afgelopen jaar: het is op één onderdeel gewijzigd. Er was een categorie 3 toegevoegd bij de activiteit ‘bouwen van een bouwwerk’ per bouwsom. Namelijk; categorie 3: <€50.000,- (lage prioriteit). Uit de praktijk was namelijk gebleken dat categorie 1: <€150.000,- te omvangrijk was en hier heel veel onder valt. Ook de relatief kleine overtredingen zoals een erfafscheiding die 5 cm te hoog is, tuinmeubilair en dakkapellen. Deze relatief kleine overtredingen hebben de toezichthouders in 2022 veel tijd gekost. In het afgelopen jaar zijn er door de verandering in de prioritering een aantal meldingen telefonisch afgehandeld.

In 2023 is naast de verzoeken om handhaving en actiedagen prioriteit gegeven aan de volgende Wabo-taken: Prioriteit zeer hoog ✓ In strijd met omgevingsvergunning (hierna: ov) bouwen van een bouwwerk met een bouwsom van meer dan €50.000,- en minder dan €150.000,-. ✓ Zonder ov bouwen van een bouwwerk met een bouwsom van meer dan €150.000,-. ✓ Zonder ov in strijd gebruiken met ruimtelijke regels: (onrechtmatige) bewoning of woningsplitsing. ✓ In strijd met ruimtelijke regels handelen zodra afloop instandhoudingstermijn en termijn tijdelijke ontheffing / beschikking / (vergunningsvrije) mantelzorgwoningen. ✓ Zonder ov of instandhoudingsplicht wijzigen, slopen of in afwijking verbouwen beschermd monument. ✓ Activiteit met/zonder melding: particuliere sloop met asbest. ✓ Activiteit met/zonder melding: bedrijfsmatige sloop met asbest. ✓ Inrichtingen categorie B2, C1, C2, D1 en D2: B2 = meldingplichtig, wat wel behoort tot het basistakenpakket C1 = vergunningplichtig (niet zijnde C2, D1 en D2) C2 = risicovolle inrichtingen D1 = IPPC* (dit betreft zowel veehouderijen als industriële bedrijven zoals LPG-tankstations) D2 = BRZO* vergunningplichtig * IPPC is Integrated Polution Prevention and Control * BRZO is Besluit risico zware ongevallen Prioriteit hoog ✓ In strijd met/ zonder ov bouwen van een bouwwerk met een bouwsom van minder dan €150.000,- en meer dan €50.000,-.

✓ Zonder ov uitvoeren van landschappelijke inpassingen. ✓ Zonder ov in strijd met de ruimtelijke regels bedrijfsmatige activiteiten op een perceel verrichten. ✓ In strijd met ov of instandhoudingsplicht ‘wijzigen, slopen of in afwijking verbouwen beschermd monument’. ✓ In strijd met ov slopen van bouwwerken. ✓ Zonder/in strijd met ov kappen van bomen/ houtopstand. Prioriteit midden ✓ In strijd met ov realiseren/ uitvoeren landschappelijke inpassingen. ✓ In strijd met ov bouwen of in gebruik hebben van bouwwerken of gronden. ✓ Slopen in strijd met bouwbesluit, bestemmingsplan. ✓ In strijd met ov uitvoeren of aanbrengen handelsreclame.

12

Prioriteit laag ✓ In strijd met/zonder ov bouwen van een bouwwerk met een bouwsom van minder dan €50.000,✓ In strijd met ov uitvoeren van een werk of werkzaamheden overige aanlegactiviteiten. ✓ Gebruik gronden/ bouwwerken in strijd met voorbereidingsbesluit / verklaring Minister of Provinciale Staten. ✓ Sloopactiviteiten met sloopmelding. ✓ In strijd met ov uitweg maken, hebben of veranderen of het gebruik daarvan veranderen. ✓ Zonder ov uitweg maken, hebben of veranderen of het gebruik daarvan veranderen. ✓ In strijd met ov kappen bomen/ houtopstand. Prioriteiten niet-Wabo taken De gemeente is uiteraard niet alleen bezig geweest met de uitvoering van de Wabo-taken. De gemeente heeft ook niet-Wabo taken. Hierbij moet voornamelijk worden gedacht aan openbare orde en veiligheidstaken, waarbij vaak de burgemeester bevoegd gezag is en het ambtelijk apparaat belast is met de uitvoering. Te denken valt onder andere aan: ✓ APV en bijzondere wetten ✓ Damocles (overtredingen Opiumwet) ✓ Horeca Taken van openbare orde hebben afhankelijk van de omstandigheden van het geval en na een zorgvuldige afweging de hoogste prioriteit. Deze taken zijn dan ook naast de Wabo-taken met voorrang opgepakt. Daarnaast hebben de speerpunten van de boa’s (met name controles verkeersveiligheid en overlast in de breedste zin van het woord) ook in 2023 weer hoge prioriteit gekregen.

4.2 Milieu Toezicht en handhaving is gemandateerd aan de OMWB. Voor de volledige evaluatie voor het onderdeel milieu verwijzen wij u naar het separate verslag van de OMWB dat onderdeel uitmaakt van dit evaluatieverslag. Hieronder treft u een samenvatting aan. Doelstelling milieu 2022 Streven naar nalevingsgedrag van 50% in 2023.

Doelstelling behaald? Deze doelstelling is behaald. Het spontane naleefgedrag van de bedrijven binnen de gemeente Baarle-Nassau is 52% (in 2022 was dit 57%) en ligt daarmee onder het gemiddelde OMWB gemiddelde. Het gemiddelde, spontane, naleefgedrag van zowel de basis- als niet de basistaakbedrijven binnen de gehele regio van de OMWB betreft 57%. Kanttekening hierbij is wel dat het werkelijke spontane naleefgedrag naar beneden kan afwijken. Dit komt omdat in de berekening de lichtere overtredingen niet zijn meegenomen. Voor 2023 is deze doelstelling gelijk gebleven.

Toezicht basistaak controles In het vastgestelde uitvoeringsprogramma van 2023 zijn 50 controles bij basistaakbedrijven geprogrammeerd. Vanwege capaciteitsproblemen heeft de OMWB een aantal controles van het vooraf vastgestelde uitvoeringsprogramma helaas niet kunnen uitvoeren. Er zijn het afgelopen jaar wel meer bedrijven bezocht dan er vooraf zijn geprogrammeerd. Dat komt door extra opdrachten met urgentie. In 2023 zijn er minder afgehandelde zaken dan in 2022.

13

Controles OMWB 2022

Controles OMWB 2023

Toezicht hercontroles De OMWB stuurt aan op uitvoering van hercontroles binnen twee weken na het verstrijken van de hersteltermijn. De hercontroles die op dit moment nog openstaan betreffen hercontroles waarvan de hersteltermijn nog niet is verstreken. In 2023 zijn iets minder zaken afgehandeld dan in 2022. Herontroles OMWB 2022

Herontroles OMWB 2023

Repressieve handhaving basistaken regulier Bij repressieve handhaving is er sprake van het niet naleven van wet- en regelgeving en is een overtreding begaan. Wanneer er een overtreding is begaan, worden er gepaste maatregelen genomen volgens de landelijke handhavingsstrategie. Welke maatregel wordt genomen is per situatie afhankelijk van de aard en de ernst van de overtreding alsmede het gedrag van de overtreder. In 2023 zijn er meer zaken overgedragen naar repressieve handhaving. In 2022 12 keer en in 2023 16 keer. Repressieve handhaving basistaken asbest De OMWB heeft 1 repressieve handhavingszaken met betrekking tot asbest behandeld, tevens een astbestbrand van een hooischuur inclusief drugslab. Hier was voldoende budget voor opgenomen. Klachten Net als voorgaande jaren gaan de meest ingediende klachten over geur (32). Jaartal Klachten

Realisatie 2021 23

Raming 2022 50

Realisatie 2022 25

Raming 2023 40

Realisatie 2023 74

14

Opvallend is dat er 49 klachten meer zijn ontvangen in 2023 dan in 2022. Een van de oorzaken, die 19 klachten betreft, is een kapotte naverbrander van een tweetal drukpersen. De klachten zijn opgepakt en er is een nieuwe naverbrander is geïnstalleerd. Uren afstemming Hoewel toezicht en handhaving is gemandateerd aan de OMWB, vindt er afstemming plaats tussen de gemeente en de OMWB. Soort Afstemming met de juridisch beleidsmedewerker handhaving.

Raming uren 2022 57

Realisatie uren 2022 25

Raming uren 2023 30

Realisatie uren 2023 25

Financiën toezicht en handhaving De gemaakte kosten zijn binnen het geraamde budget gebleven.

4.3 Bouwen Realisatiefase Na het verlenen van de omgevingsvergunning gaan toezichthouders na of er volgens de vergunning is gebouwd/gesloopt. Tijdens de bouwcontroles ligt de nadruk op de aspecten constructieve veiligheid, brandveiligheid en gezondheid. Voor sloop ligt de nadruk op asbestverwijdering. Doelstelling toezicht realisatiefase 2022 Streven naar een naleefgedrag van 80 % op de gemelde controles op brand- en constructieve veiligheid in 2023.

Soort Controle bouw categorie 1 (na invoering OW controle (administratief) op gevolgklasse 1) Controle bouw categorie 2 (na invoering OW gevolgklasse 2 en 3) Sloopvergunning/melding (zonder asbest) Beoordelen constructieve stukken Totaal

Doelstelling behaald? Deze doelstelling is behaald. Gemelde controles worden nagenoeg altijd opgevolgd door een controle ter plaatse.

Raming uren 2022 150

Realisatie uren 2022 183,75

Raming uren 2023 150

Realisatie uren 2023 349

150

87,25

125

39

15 96 411

8,75 65,75 345,5

15 50 340

1,5 52 441,50

Zoals in voorgaand overzicht is te zien, wijken de geraamde uren af van de gerealiseerde uren. Er is een inhaalslag gemaakt met de openstaande bouwcontroles, veel daarvan vielen in categorie 1. In het uitvoeringsprogramma 2024 is rekening gehouden met de Wkb, waardoor de werkverdeling van toezichthouders anders gaat zijn. Geraamde uren zijn dan ook geheel opnieuw bekeken. Soort Bouwcontroles

Realisatie aantallen 2021 62

Realisatie aantallen Realisatie aantallen 2022 2023 123 117*

* GISVG is eind 2023 overgegaan naar CLO, de aantallen zijn derhalve niet meer te achterhalen.

Komend jaar is er weer een helder beeld zichtbaar vanuit CLO. Hoeveelheid bouwcontroles vermeldt is een inschatting van de toezichthouders zelf.

15

Gebruiksfase In de gebruiksfase heeft toezicht plaatsgevonden op gerealiseerde bouwwerken met of zonder omgevingsvergunning, het gebruik daarvan en het gebruik van open erven en/of terreinen. De mate van toezicht is gekoppeld aan de prioriteit die aan de activiteit is toegekend, zie paragraaf 4.1. Doelstellingen toezicht en handhaving gebruiksfase 2023 Inzicht in mate van permanente bewoning van recreatiewoningen op de recreatieparken, waarvan het vermoeden bestaat dat veel woningen permanent worden bewoond. Het uitvoeren van (integrale) controles om illegale woonsituaties waarbij sprake is van een onveilige en/of ongezonde situatie tegen te gaan. Afhandelen van handhavingsverzoeken binnen de wettelijke termijn. Bij overige meldingen/klachten in 100% van de gevallen een terugkoppeling van de ondernomen acties.

Doelstelling behaald?

Soort

Rami ng uren 2022 150

Realisa tie uren 2022 258,55

Rami ng uren 2023 259,12

Realisa tie uren 2023 115,50

240

362,70

180,96

*

60

49

50

6,50

100

5

50

33

550

675,25

540,08

Toezicht/handhaving meldingen/klachten/handhavingsverz oeken Toezicht/handhaving permanente bewoning recreatieparken (MB-ALL) Toezicht/handhaving recreatieparken (excl. Bewoning) Toezicht/handhaving brandveiligheid (buiten basistakenpakket brandweer) Totaal

Deze doelstelling is behaald voor wat betreft de inschrijvingen in de basisregistratie personen. We hebben goed inzicht in waar (mogelijk) permanente bewoning plaatsvindt. Deze doelstelling is behaald. Vanuit verschillende actiedagen is veel aandacht voor dit onderwerp en wordt een lik-op-stuk beleid gevoerd. Deze doelstelling is behaald. Deze doelstelling is behaald. We hebben in alle gevallen, indien gewenst, terugkoppeling gegeven van de ondernomen acties.

*De uren die door het externe bureau MB-ALL zijn gemaakt, zijn niet zichtbaar onderverdeeld per gemeente. Zo is duidelijk dat er 709,4 uren zijn gefactureerd over 2023, weten we dat Alphen-Chaam en Baarle-Nassau de meeste uren genereren, maar is niet inzichtelijk hoeveel uur exact per gemeente. De uitbesteding van opdrachten geschiedt nu via de ABGorganisatie, maar de bedoeling is om dit per gemeente te gaan doen.

Op het gebied van brandveiligheid is er geen juridische inzet nodig geweest. Voor 2023 is er in samenwerking met de brandweer een risicogestuurd programma opgesteld. Dit betekent dat de controles op het gebied van brandveiligheid zullen plaatsvinden op vraag van de gemeente. Het aantal geraamde uren is wel naar beneden bijgesteld voor 2023 (50 uur), omdat de verwachting is dat het aantal uur dat voor 2022 (100) geraamd is te hoog is als toezicht wordt gehouden op een risicogestuurde manier. Meer over de uitgevoerde acties over brandveiligheid kunt u lezen in paragraaf 4.6. In deze paragraaf staat wat de brandweer in 2023 voor de gemeente Baarle-Nassau heeft gedaan. Soort Handhavingscontroles

Realisatie aantallen 2021 121

Realisatie aantallen Realisatie aantallen 2022 2023 76 27

16

Algemeen bouwzaken Soort

Raming uren 2022 70

Realisatie uren 2022 52,50

Raming uren 2023 61

Realisatie uren 2023 12,25

Handhavingsactie BIT en/of ondermijning Invoering 39 45,50 39 62,50 Omgevingswet/Wet kwaliteitsborging/nieuw VTH pakket en digitaal werken Ministeriële opdrachten 0 1 0 0 Algemene werkzaamheden 50 58,25 244,88 80,45 (voorlichting, afstemming, algemene administratieve taken) Totaal 159 157,25 344,88 155,2 De geraamde uren wijken af van de gerealiseerde uren. Gedurende het jaar zijn 4 actiedagen georganiseerd (BIT en/of ondermijning) in Baarle-Nassau. In samenwerking met de politie, OMWB en gemeente zijn adressen bezocht. De gebouwen op deze adressen worden uitgebreid onderzocht met het doel om criminele activiteiten op te sporen. Overtredingen waren bijvoorbeeld strijdigheden met voorschriften uit het bestemmingsplan of illegale woonsituaties. De uren die geraamd waren ter implementatie van de Omgevingswet zijn te laag ingeschat geweest. Inhaalslag controle op omgevingsvergunningen voor de Wet kwaliteitsborging voor bouwen (Wkb) In het uitvoeringsprogramma 2023 hebben wij als doelstelling gesteld om voor de introductie van de Wkb de verleende omgevingsvergunningen geactualiseerd te hebben. Hierdoor ontstaat een deugdelijke werkvoorraad om over te gaan op het nieuwe stelsel. Deze inhaalslag is nog steeds aan de gang, er zijn op ’t ogenblik nog ongeveer 90 openstaande omgevingsvergunningen. Juridische ondersteuning bouwzaken/ strijdig gebruik (m.u.v. permanente bewoning) Soort

Raming uren 2022 690

Realisatie uren 2022 1135,42

Raming uren 2023 1072,80

Realisatie uren 2023 938,25

Juridische begeleiding en afhandeling van handhavingszaken op het gebied van bouwregelgeving/ strijdig gebruik. Het aantal besteedde uren aan handhaving overschrijdt het geraamde/ beschikbare aantal uren niet langer, dit was in het jaar 2022 het geval, waardoor het aantal uren toen maximaal (in de zin van beschikbaarheid) is geraamd voor 2023. Soort Zaken die leiden tot bestuursrechtelijke handhaving Aantal handhavingsverzoeken Last onder dwangsom

Raming aantallen 2022 20

Realisatie aantallen 2022* 12

Raming aantallen 2023 25

Realisatie aantallen 2023 10

5-10** Niet geraamd

11 4

12 10

4 9

*Aantallen met betrekking tot permanente bewoning zijn niet meegeteld, zie hiervoor paragraaf 4.4. **Inclusief APV en bijzondere wetten zaken (+1).

17

4.4 Permanente bewoning recreatiewoningen Het permanent bewonen van een recreatiewoning is in strijd met het bestemmingsplan. Sinds 2017 hanteren wij een nieuwe werkwijze voor de aanpak van permanente bewoning op recreatieparken. We voeren namelijk een lik-op-stuk beleid als het gaat om nieuwe inschrijvingen op een adres. Dit betekent dat er direct een handhavingstraject wordt opgestart. Op 43 adressen van recreatiewoningen zijn controles op bewoning uitgevoerd. Jaartal

Inschrijvingen

Voornemen verstuurd

Uitschrijvingen

2023 2022 2021

11 18 11

16 19 14

8 3 6

Bewoning daadwerkelijk beëindigd 6 4

Last onder dwangsom opgelegd 3 5 5

Ontheffing verleend 2 0 0

Een aantal procedures loopt nog. Soort Juridische begeleiding en afhandeling van handhavingszaken op het gebied van permanente bewoning recreatiewoningen

Raming uren 2022 Realisatie uren 2022 236 360,33

4.5 Brandveiligheid Zoals beschreven in paragraaf 4.3 is er door de gemeente in 2023 minder toezicht gehouden op het gebied van brandveiligheid. Van actief naar risicogestuurd. Echter heeft ook de brandweer minder toezicht gehouden in 2023 in de vorm van een programma, maar is er wel geïnvesteerd op projecten die hieronder worden benoemd. . • In contact met de zorg: de brandweer heeft zorginstellingen bezocht en beoordeelt deze aan de hand van een aantal thema’s, waaronder inspectiecertificering, scenariotrainingen en risicoanalyse brandbare gevels. Ook in 2023 worden deze werkzaamheden voortgezet. • Betrouwbare branddoormelding en passende brandweerzorg: de brandweer adviseerde in 2022 bedrijven en instellingen hierover. • Van brandweer op school naar de Risk Factory: in 2022 opende de Risk Factory. Dit is een belevingscentrum voor veiligheid. Basisscholen die in 2022 nog geen bezoek konden brengen aan de Risk Factory krijgen vanuit de brandweer ondersteuning aangeboden voor het gebruiken van het lespakket ‘Brandweer op school’. • Samenwerking met woningcorporaties: woningcorporaties voeren al enige jaren een brandveiligheidsbeleid. Vanuit dit beleid wordt de bestaande woningvoorraad gecheckt op brandveiligheid en worden verbetertrajecten opgestart om de brandveiligheid te vergroten.

Het onderzoek naar de brandveiligheid van gevels van woongebouwen in de gemeente Baarle-Nassau is afgerond. Naast de basis bouwkundige en installatietechnische brandveiligheidsvoorzieningen gaat het dan ook om de aanwezigheid van rookmelders, het veilig laden van elektrische voertuigen in stallingsgarages van woongebouwen, het veilig stallen en laden van scootmobielen en elektrische fietsen, en het brandveilig wonen in algemene zin (brandveilig gedrag en zelf- en/of samenredzaamheid bij brand). • Energietransitie: intern heeft de brandweer in 2023 kennissessies gevolgd en georganiseerd voor partners. Tijdens deze sessies werden onder andere de risico’s besproken die zonnepanelen, elektrische auto’s, buurtaccu’s, waterstoftanks en dergelijke met zich meebrengen. Doelstelling hiervan is om veiliger en bewuster in te zetten om bijvoorbeeld branden in woningen met zonnepanelen te voorkomen. Ook bewustwording om vooraf goed na te denken over het plaatsen van bijvoorbeeld laadvoorzieningen bij parkeergarages. Ook is vanuit de brandweer veel input geweest op ad hoc vragen. Met ad hoc vragen wordt gedoeld op vragen van burgers of van de gemeente waar de brandweer op ingespeeld heeft. Zo heeft de brandweer de gemeente

18

advies gegeven over het huisvesten van arbeidsmigranten.

4.6 APV en bijzondere wetten Toezicht door de boa’s De buitengewoon opsporingsambtenaar (boa) ziet toe op de naleving van de regels die in onze APV zijn opgenomen. De boa’s hebben zich vooral gericht op de speerpunten die in het programma van 2022 zijn vastgesteld door het college. Van deze speerpunten zijn doelstellingen gemaakt. Doelstelling APV en bijzondere wetten 2023 Het waarborgen van de veiligheid bij horecabedrijven

Zorgen voor een veilig verloop van de evenementen

Voorkomen van parkeeroverlast

Zorgdragen voor een goede verkeersveiligheid Terugdringen overlast hondenpoep Terugdringen van afvaldumping en op die manier zorgen voor een schone leefomgeving

Vergroten zichtbaarheid van handhaving

Samenwerking met de politie optimaliseren

Doelstelling behaald? Deze doelstelling is niet behaald. In 2023 was het doel om twee nieuwe boa’s aan te nemen (+2fte) die een Alcoholwet bevoegdheid zouden hebben. Dit is eind 2023 gelukt. Ook is er in 2023 gewerkt aan een Alcoholwet module, waarin is uitgewerkt hoe systematisch controleren op horecazaken zal worden uitgerold. In 2024 zullen de eerste controles plaatsvinden. Deze doelstelling is behaald. Bij de evenementen waarbij de boa’s aanwezig zijn geweest, is de veiligheid geborgd. Ook bij de evenementen waarbij fysiek geen boa’s aanwezig waren, is de veiligheid geborgd middels het verlenen van een vergunning. Organisaties moeten te allen tijde voldoen aan veiligheidseisen. Over het algemeen is deze doelstelling behaald. Wel een kanttekening hierbij is dat ten tijde van de vuurwerkverkoopperiode parkeeroverlast is ontstaan. Samen met ketenpartners wordt onderzocht hoe dit voorkomen kan worden, dan wel de overlast zo nihil mogelijk te houden. In 2024 blijven we ook doorlopend investeren in deze doelstelling. Deze doelstelling is behaald. Dagelijks controleren wij hierop. Ook in samenwerking met de politie. Deze doelstelling is behaald. Er zijn afgelopen jaar weinig meldingen betreft hondenpoep gemaakt. Deze doelstelling is behaald. We treffen minder afvaldumpingen aan.

We controleren hier dagelijks op, zijn veel op straat en lang zichtbaar op plekken waar veel gedumpt wordt. Intern zijn er stappen gezet om de zichtbaarheid van de boa’s te vergroten. Er zijn twee nieuwe auto’s besteld, die in het eerste kwartaal van 2024 zullen worden geleverd. Ook is er een haalbaarheidsonderzoek gepland voor het aanschaffen van twee nieuwe fietsen. Er wordt regelmatig overleg gepleegd tussen de AOV’ers en de wijkagenten en expert wijkagent. Bovendien hebben de boa’s korte lijntjes met de politie via de meldingsapplicatie waarmee zij werken tijdens hun dienst. Er zijn tevens voorbereidingen getroffen om de boa’s aan te laten sluiten bij de briefing van de wijkagenten.

19

De volgende uren zijn per onderwerp in 2023 uitgevoerd door de boa’s: Soort

Horeca APV/Evenementen Verkeer(s-veiligheid)/ parkeren Klachten en meldingen Samen Sterk in Brabant Hondenoverlast Afval Kappen/inritten/ rioolaansluitingen Overige verzoektaken Samenwerking ketenpartners Algemene werkzaamheden waaronder overleg, afstemming en voorlichting Verzoektaken (waaronder vuurwerk, geluid, markt) Totaal

Raming aantal Realisatie controles 2022 aantal controles 2022 40 0* 20 20 120 115 170 220 30 20 40 30 40 30 20 10 Niet geraamd 50

480

495

Raming uren Realisatie controles 2023 uren controles 2023 100 0 140 10 300 11 490 1233 Niet geraamd 0 120 1 120 0 Niet geraamd 0 Niet geraamd 49 140 0 180 30 220

0

1810

1334

Aan het uitvoeren van de bovenstaande taken hebben de boa’s in 2023 1334 uur besteed (excl. Administratie). Er is 1810 uur geraamd voor deze controles (incl. administratie). De meeste uren zijn besteed aan klachten en meldingen. De boa’s hebben aangegeven dat het lastig blijft de uren juist te registreren, mede door de constructie met de drie gemeenten. Voor de zomer van 2022 is er een doelmatigheidsonderzoek gedaan naar de inzet en formatie van de boa’s in de ABG-gemeenten. Uit dit, zogenoemde 213a Gemeentewet, onderzoek komt onder andere naar voren dat voor een effectievere uitvoering van de werkzaamheden een betere monitoring en het adequaat en tijdig vastleggen van juiste gegevens (informatie gestuurd werken) noodzakelijk is. Hiervoor worden momenteel stappen gezet om dit in 2024 te realiseren. De gemeente Baarle-Nassau heeft daarvoor ook de nodige middelen vrijgemaakt. Eind 2023 is er gekeken naar het aantal uren dat is geschreven per gemeente. Uit die analyse (voor de zuiverheid van die analyse zijn de administratieve uren weggelaten) is gebleken dat de gemeente Baarle-Nassau teveel uren heeft gehad (3%). In het derde kwartaal van 2024 gaan de boa’s uren op een andere manier schrijven, hierdoor zal er meer betrouwbare data beschikbaar zijn en kan er regelmatig worden gemonitord.

Die monitoring levert een betere sturing op en er kan bovendien aan de voorkant eerder bestuurlijk aan de bel worden getrokken als dat nodig blijkt te zijn. Georganiseerde criminaliteit De bevoegdheid van de burgemeester in het kader van de, in de volksmond genoemde wet Damocles, is in 2013 vastgelegd in beleid. Sindsdien is er nadrukkelijk aandacht besteed aan de uitvoering van deze wet. In 2019 is het Damoclesbeleid verder aangescherpt en aangepast op de nieuwe bevoegdheid om een pand ook te kunnen sluiten als er sprake is van zogenaamde voorbereidingshandelingen. Het aantal genomen maatregelen rondom drugspanden staat hieronder vermeld: Soort Waarschuwing Sluiting

2019 0 1

2020 0 4

2021 0 0

2022 0 0

2023 0 0

20

Juridische ondersteuning Alle handhavingsprocedures die voortvloeien uit de APV en bijzondere wetten worden uitgevoerd door het cluster handhaving. Soort APV en bijzondere wetten zaken Soort APV en bijzondere wetten zaken

Raming aantallen 2022 30

Realisatie aantallen 2022 2

Raming aantallen 2023 10

Realisatie aantallen 2023 1

Raming uren 2022 200

Realisatie uren 2022 60

Raming uren 2023 200

Realisatie uren 2023 32,75

Naast de officiële zaken die juridisch zijn opgepakt, is er ook een aantal zaken geweest waarbij juridische afstemming heeft plaatsgevonden met de boa’s over hoe een zaak het beste aangepakt kan worden. Deze afstemming vertaalt zich niet in aantallen. Bovendien zijn er bij medewerkers uren geschreven op de post APV en bijzondere wetten, die geen zaak hebben afgerond in 2023. Er is een groot verschil tussen de geraamde en gerealiseerde uren en aantallen. De hoeveelheid geraamde uren zijn daarom ook fors naar beneden bijgesteld met betrekking tot deze post. Soort Aantal handhavingsverzoeken Voornemen last onder dwangsom

Raming aantallen 2021 5-10* Niet geraamd

Realisatie aantallen 2022 1 1

Raming aantallen 2023 3 4

Realisatie aantallen 2023 4 9

*inclusief bouwzaken/strijdig gebruik (+11)

4.7 Evaluatie, prioriteiten toezicht- en handhavingstaken en conclusie Zoals in het uitvoeringsprogramma is opgenomen is de prioriteitenstelling marginaal aangepast ten opzichte van 2022. De OMWB heeft vanwege capaciteitsproblemen een aantal controles van het vooraf vastgestelde uitvoeringsprogramma helaas niet kunnen uitvoeren. Er zijn het afgelopen jaar wel meer bedrijven bezocht dan er vooraf is geprogrammeerd. Het budget is voldoende gebleken. De doelstelling voor het naleefgedrag is gehaald. Het naleefgedrag is ten opzichte van voorgaande jaren gedaald. Ten aanzien van het onderdeel bouwen is geconcludeerd dat het aantal bouwcontroles enigszins is gedaald. Gelet op de sterk wisselende aantallen elk jaar, blijft het lastig om de aantallen in het programma te ramen. Het aantal controles met betrekking tot handhaving is ook afgenomen ten opzichte voorgaand jaar. Omdat we een nieuwe uitvoerings- en handhavingsstrategie hebben vastgesteld begin 2024, ter vervanging van het beleidsplan, hebben we ook de prioriteringsmatrix aangepast aan de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. We hebben daarin de ervaringen van gebruik met de aangepaste matrix van 2023 meegenomen, maar het is ook voor een deel inschatting van wat er op ons gaat afkomen met de inwerkingtreding van de nieuwe wetten.

Het aantal verzoeken om handhaving is ten opzichte van voorgaand jaar toegenomen. Voor wat betreft de boa taken is gebleken dat de geraamde en beschikbare uren (op basis van de afgesproken verdeelsleutel) met 3% zijn overschreden. Komend jaar zal er daarom ook worden gewerkt aan een meer thematische aanpak en meer sturing op basis van meer betrouwbare data, om overschrijding in het vervolg te voorkomen. Algemene opmerking: het naar beneden bijstellen van uren op een bepaald onderwerp heeft tot gevolg dat het mogelijk is om aan andere onderwerpen meer uren te besteden. Er vindt dus alleen een verplaatsing van het aantal uren plaats. Er komen geen beschikbare uren te vervallen in het uitvoeringsprogramma.

21

5. Evaluatie procesgerichte taken 5.1 Kwaliteit verslaglegging Elk jaar proberen we een goede kwaliteit te leveren voor wat betreft de verslaglegging en registratie van werkzaamheden. Alleen op die manier kunnen we de gehele handhavings- en toezichtcyclus beheersen en weten we waar we eventueel moeten bijstellen. Activiteiten Opstellen uitvoerings- en handhavingsstrategie, uitvoeringsprogramma, jaarverslag Monitoring handhaving Totaal

Raming uren 2022 100

Realisatie uren 2022 162

Raming uren 2023 153,12

Realisatie uren 2023 81,65

20

15

0

120

157

Niet geraamd 153,12

81,65

Het verschil in uren voor wat betreft het opstellen van de beleidsstukken is te verklaren, omdat de functie beleidsmedewerker VTH pas in het laatste deel van 2023 is ingevuld. Zodoende is er door het opstellen van een nieuw uitvoerings- en handhavingsstrategie geen tijd en ruimte meer geweest om te monitoren.

5.2 Afstemming/voorlichting/regionale samenwerking Zoals al enkele jaren gebruikelijk heeft ook in 2023 weer veel afstemming/voorlichting en de regionale samenwerking plaatsgevonden, zowel intern als extern. Op deze manier worden zaken integraal besproken en kan er een goede afstemming plaatsvinden. Wat extern betreft is er voornamelijk afstemming geweest met de OMWB en de politie. Afstemming met de politie was meer dan noodzakelijk voor de overlast die werd ervaren door jeugd en vuurwerk. Ook in 2024 blijft deze afstemming gedurende het jaar structureel plaatsvinden. Hoewel alle overlegmomenten veel tijd kosten, werkt het ook tijdbesparend doordat er geen dubbele of overbodige werkzaamheden plaatsvinden. Naast efficiëntievoordelen is de afstemming uiteraard ook rand voorwaardelijk om effectief inzake de wenselijke preventie en/of repressie te kunnen handelen.

5.3 Preventieve handhaving Voorkomen is beter dan genezen. In 2023 zijn de toezichthouders proactief bezig geweest wanneer zij, in een gebied rondrijdend, werkzaamheden zien waarvan ze vermoeden dat die tot illegaal gebruik of illegaal bouwen gaan leiden. Op dat moment zijn de potentiële overtreders direct aangesproken en is met hen besproken wat de eventuele gevolgen kunnen zijn, indien de werkzaamheden worden voortgezet. Soms leidt dit alsnog tot een handhavingszaak, maar soms ook wordt het werk stilgelegd en gaat de betreffende persoon eerst kijken wat de mogelijkheden tot legalisatie zijn.

22

6. Evaluatie ontwikkelingen Hieronder volgt een evaluatie van de ontwikkelingen zoals opgenomen in het uitvoeringsprogramma 2023.

6.1 Omgevingswet De Omgevingswet is op 1 januari 2024 in werking getreden. In de voorgaande jaren hebben we ons voorbereid op de komst van de Omgevingswet. De voorbereiding bestond uit: • een onderzoek naar hoe de nieuwe vergunningprocedures onder de Omgevingswet er binnen de gemeente Baarle-Nassau uit komt te zien (wie doet wat); • het uitwerken van werkafspraken voor de intaketafel en de omgevingstafel; • het opstellen van nieuwe sjablonen voor de Omgevingswet; • het bijwonen van diverse bijeenkomsten om ons te laten informeren over de Omgevingswet; • het deelnemen aan diverse andere werkgroepen zoals de omgevingsvisie/ -plan; • het maken van een nieuwe legesverordening en daarbij vooruitkijkend naar de kostendekkendheid van bouwleges onder de Omgevingswet.

6.2 Private Kwaliteitsborging in de bouw (Wkb) Net als de Omgevingswet is ook de Wkb uitgesteld geweest tot 1 januari 2024. In 2022 hebben we vooral gewerkt aan werkprocessen binnen het nieuwe backofficeprogramma CLO en hebben daar ook het jaar 2023 voor nodig gehad. Ook zijn standaardbrieven opgesteld om direct met de Wkb te kunnen werken bij inwerkingtreding van de Omgevingswet.

6.5 Evaluatie en conclusie ontwikkelingen In 2023 hebben we de nodige stappen gezet om ons klaar te stomen voor de inwerkingtreding van de nieuwe wetgeving. Ook in 2024 zullen we energie moeten steken in het omgaan met de nieuwe wetgeving.

23

Bijlage: Jaarverslag OMWB 2022

24