1.11 - Enexis - Inbreng Gemeenteraadsverkiezingen 2026

Geef ruimte aan energie Inbreng gemeenteraadsverkiezingen 2026

Nederland zit in de grootste verbouwing van het energiesysteem sinds de komst van het gasnet in de jaren 60 en 70. Zonnepanelen en elektrische auto’s domineren geleidelijk het straatbeeld en bedrijven verduurzamen in rap tempo. De resultaten van de transitie zijn steeds zichtbaarder: Nederland heeft het meeste aantal zonnepanelen per inwoner en we krijgen steeds meer energie van eigen bodem, zoals windenergie. Dit vergroot onze weerbaarheid in tijden van geopolitieke spanningen. Maar door de enorme inzet op elektrificering in ons land neemt de druk op ons elektriciteitsnet toe. Op steeds meer plaatsen is er sprake van netcongestie. Daarom is het belangrijk om naast de opwek van zon- en windenergie, ook in te zetten op opslag, groen gas, waterstof en warmtenetten. Dit verlaagt de druk op het elektriciteitsnet. Bedrijven binnen uw gemeente moeten soms jaren wachten voor een aansluiting of een verzwaring ervan. Enexis wil graag nieuwe woonwijken, bedrijventerreinen, maatschappelijke voorzieningen, laadpalen en warmtepompen blijven faciliteren. Maar daar hebben we de hulp van gemeenten voor nodig. Samen kunnen we de energietransitie realiseren en bouwen aan een betaalbaar en betrouwbaar energiesysteem voor inwoners, bedrijven en maatschappelijke instellingen in uw gemeente.

De komende jaren gaan we regio voor regio, wijk voor wijk en straat voor straat af met onze buurtaanpak om het energiesysteem toekomstbestendig te maken. Uw gemeente kan ons hierbij helpen door aan de slag te gaan met de volgende punten:

1

Versnellen van vergunningsprocedures

2

Zorgen voor de beschikbaarheid van grond

3

Afstemmen van de ruimtelijke ordening

Ook kan de gemeente bijvoorbeeld landelijke campagnes ondersteunen die oproepen om tijdens de spitsuren minder energie te verbruiken of juist meer te verbruiken als er veel zon schijnt.

1 Versnel vergunningprocedures ten behoeve van de energietransitie Eén op de drie straten gaat open om het elektriciteitsnet uit te breiden of te verzwaren. Ook worden de komende jaren tienduizenden wijkstations bijgebouwd, onder andere vanwege woningbouw of verduurzamingsambities van bedrijven. Daarnaast kost het ons als netbeheerder vijf tot zeven jaar om een groot transformatorstation te realiseren, waarvan een groot deel van de tijd gaat naar grondaankoop, vergunningsprocedures en bestemmingsplanwijzigingen. De bouw van een groot transformatorstation duurt slechts 1,5 tot 2 jaar.

Wat kan de gemeente doen? Versnel de trajecten voor vergunningen en bestemmingsplanwijzigingen door interne en politieke overeenstemming en eensgezindheid te creëren rondom de energietransitie. Ook het verkorten van de beoordelingstijd van vergunningen door de inzet van voldoende personele capaciteit en middelen zal vergunningstrajecten versnellen.

2 Zorg voor de beschikbaarheid van grond via verkoop of opstalrecht De ruimte in elke gemeente is schaars. Wij realiseren ons dat de stations die we plaatsen effect hebben op het straatbeeld. De andere kant is dat Enexis slechts in beperkte mate flexibel is in de selectie van locaties. Dat komt door de huidige ligging van het net en de technische beperkingen van netuitbreidingen.

Wat kan de gemeente doen? Reserveer en verkoop actief ruimte voor transformatorstations, tracés en buisleidingen voor de energieinfrastructuur. Zorg dat dit parellel loopt rond woningbouwplannen, niet achteraf. Gemeenten kunnen ook meehelpen door de nut en noodzaak van de energietransitie extern te communiceren, om zo draagvlak te creëren onder de eigen inwoners en ondernemers.

Over Enexis

3 Stem plannen en inzichten rondom ruimtelijke ordening af met de netbeheerder Veranderingen in de ruimtelijke ordening hebben invloed op het elektriciteitsnet. Denk hierbij aan uitbreidingen van bedrijventerreinen, de bouw van nieuwe woonwijken, of de aanleg van wind- en zonneparken. Door plannen die bekend zijn bij de gemeente tijdig met Enexis te delen, kunnen we onze acties op elkaar afstemmen, slimme keuzes maken en onverwachte vertragingen voorkomen.

Wat kan de gemeente doen? Werk netbewust en toekomstgericht door rekening te houden met energie infrastructuur in omgevingsvisies- en plannen. Beschouw het energiesysteem als een randvoorwaardelijk onderdeel van de ruimtelijke ordening en maak in samenspraak met ons afspraken zodat investeringen en plannen tijdig met elkaar uitgewisseld kunnen worden.

Enexis bouwt als regionale netbeheerder aan een betaalbaar en betrouwbaar gas- en elektriciteitsnet. We investeerden in 2024 bijna 1,5 miljard euro in ons energienet: al het vijfde record op rij. In 2024 legden wij 1.450 kilometer elektriciteitskabels aan en bouwden we meer dan 1.200 stations binnen in Groningen, Drenthe, Overijssel, Noord-Brabant en Limburg. In totaal bestaat ons elektriciteitsnet uit 147.700 km elektriciteitskabels en ons gasnet uit 46.100 km gasleidingen in 2024. Met bijna 6.000 collega’s staan we dag en nacht klaar om onze klanten op een veilig manier licht en warmte te brengen. De betrouwbaarheid van ons energienet behoort tot de wereldtop en dat willen we zo houden.

Elektriciteitskabels

Medewerkers

1.450 km

5.981

Investeringen

Elektriciteitskabels in 2024

1,5 mrd

147.700 km

Wilt u meer informatie over Enexis of contact opnemen met de adviseur in uw regio? Kijk op enexisgroep.nl/actuele-themas/energietransitie